Ancak çok iyi bildiğiniz evin yolunu karıştırıyor ya da sık sık ne söyleyeceğinizi unutuyorsanız ve bu giderek daha sık oluyorsa mutlaka bir doktora başvurun. Liv Hospital Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Nebil Yıldız, alzheimerin, unutkanlıkla başlayan bir hastalık olduğunu ancak her unutkanlığın alzheimer anlamına gelmediğine dikkat çekiyor. Eğer unutkanlık ile beraber beceri kaybı da görülüyor ve kişilik özellikleri değişim gösteriyorsa daha dikkatli olmak gerekir.
Alzheimer en sık bunama nedeni
Demans, birden fazla bilişsel işlevde (bellek, öğrenme, dikkat, yön bulma, lisan, planlama, sosyal davranışlarda uygunluk gibi), günlük yaşam aktivitelerini etkileyecek düzeyde gerileme, bozulmadır. Eğer kişide bilişsel bir gerileme söz konusu ise, bunun zihinsel bir yoğunluktan mı, yoksa demanstan mı kaynaklandığı mutlaka ortaya konmalıdır. Günümüzde alzheimer, en sık bunama (demans) nedenidir ve sıklıkla 65 yaş üzerinde hastalığa rastlanır. Dünyada ortalama yaşam süresinin artması ile alzheimer hastalığı sıklığı da giderek artıyor.
Alzheimer riski belirlenebiliyor
Alzheimer için, ileri yaş, düşük eğitim düzeyi, obezite, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, fiziksel aktivite azlığı, kafa travması öyküsü, uzun süreli depresyon, genetik yatkınlık gibi birçok risk faktörü tanımlanmıştır. En azından, bu risk faktörlerini belirleyerek, değiştirilebilir olanlardan uzak durmak büyük önem taşıyor. Ailede Alzheimer hastası olması ve genetik analizlerde bazı yatkınlık saptanması, riski arttırıyor ancak bu her yatkınlığı olanın, mutlaka alzheimera yakalanacağı anlamına gelmiyor. Bugün erken tanı, genetik testler, beyin omuru ilik sıvısında beta amiloid ve tau ölçümü, amiloid PET, MRI, FDG PET gibi tekniklerle hastalık için erken tanı konabilir.
Alzheimer’dan Korunma Yöntemleri
Kalp için kötü olan şeylerin beyin için de kötü olduğunu unutmayın.
Yüksek tansiyon, diyabet, yüksek kolesterol, sigara, şişmanlık gibi hayatınızı olumsuz etkileyecek sağlık problemleri yaşamamak için gerekli önlemleri alın.
Dil yeteneğinizi geliştirin. Özellikle hayatınızın erken dönemlerinde dil yeteneğinizi geliştirdiyseniz Alzheimer olma ihtimaliniz daha düşük.
Serum folat seviyenizi yükseltin. Folik asitten zengin (B 9 vitamini içeren) yiyeceklerle beslenin.
Akdeniz diyeti (bol yeşil sebze ve meyve) ile beslenin.
Alkol kullanmayın. Aşırı alkol tüketimi kalp hastalıkları risklerinin yanı sıra Alzheimer olma riskinizi de artırır.
Stresten uzak durun. Stres ve depresyon Alzheimer için risk oluşturur.
Orta yaşlardan itibaren diyetinizi düzenleyin. Fazla kilolardan kurtulun.
Özellikle haftada 150 dakikayı bulan tempolu yürüyüşler yapın. Düzenli egzersize hayatınızda ne kadar yer verirseniz Alzheimer olma ihtimaliniz azalır.
Zihinsel aktivitenizi sürekli hareketli tutan sosyal ortamlar içinde bulunun.
Stresten uzak durun.
Beynin önemli bir besin kaynağı olan balığı haftada iki gün düzenli tüketin.
