Yeni bir araştırma, Avrupa’nın en büyük füze üreticisinin, İsrail’e Gazze’de çocuklar da dahil olmak üzere yüzlerce Filistinli sivilin ölümüne yol açan bombaların temel parçalarını tedarik ettiğini ortaya koydu.
Avrupa’nın en büyük füze üreticisi MBDA, İsrail’e binlerce adet gönderilen ve Filistinli çocuklar ile diğer sivillerin öldürüldüğüne dair araştırmaların bulunduğu çok sayıda hava saldırısında kullanılan bombaların temel bileşenlerini satıyor. Guardian’ın bağımsız haber merkezleri Disclose ve Follow the Money ile yaptığı araştırma, bu bileşenlerin İsrail’e gönderildiğini ve çok sayıda hava saldırısında kullanıldığını ortaya koydu.
Soruşturmada, GBU-39 bombasının tedarik zinciri ve Gazze’deki soykırım sırasında nasıl kullanıldığı incelendi.
MBDA’nın ABD’nin Alabama eyaletinde, Boeing tarafından üretilen GBU-39’a takılan “kanatları” üreten bir fabrikası bulunuyor.
Fırlatıldıktan sonra açılarak bombanın hedefine yönlendirilmesini sağlarlar.
ABD merkezli MBDA Incorporated şirketinin gelirleri, İngiltere’nin Hertfordshire kentinde bulunan MBDA UK üzerinden aktarılıyor ve şirket kârını Fransa merkezli MBDA grubuna aktarıyor. MBDA, geçen yıl üç hissedarına -İngiltere’nin en büyük savunma şirketi BAE Systems, Fransa’nın Airbus ve İtalya’nın Leonardo şirketleri- yaklaşık 350 milyon sterlin temettü dağıttı.
Eylül ayında İngiltere Dışişleri Bakanı David Lammy, uluslararası insancıl hukukun “ciddi ihlalleri” riskini gerekçe göstererek İsrail’e yönelik bazı silah ihracat lisanslarını askıya aldı. Lammy, bu kararın “Gazze’deki mevcut çatışmada kullanılabilecek eşyaları” hedef almak amacıyla alındığını söyledi.
Açık kaynaklı bilgiler ve silah uzmanlarının analizleri kullanılarak yürütülen soruşturma, GBU-39’un çocuklar da dahil olmak üzere sivillerin ölümüne yol açan saldırılarda kullanıldığı 24 vakayı doğruladı. Saldırıların çoğu, gece vakti, uyarı yapılmadan, okul binalarında ve yerinden edilmiş ailelerin barındığı çadır kamplarında gerçekleşti.
Bunlardan bir kısmı Birleşmiş Milletler ve insani yardım kuruluşu Uluslararası Af Örgütü tarafından incelendi ve savaş suçu şüphesiyle işaretlendi.
MBDA, Boeing ile kanatlar için bir sözleşmeleri olduğunu doğruladı ve “faaliyet gösterdiği ülkelerdeki silah ticaretine ilişkin tüm ulusal ve uluslararası yasalara uyduğunu … ve bu ülkelerin hepsinin ihracat politikaları olduğunu ve güçlü ihracat kontrol rejimleri uyguladığını” söyledi.
Kampanyacılar, davanın İngiltere’nin İsrail’e bazı silah sevkiyatlarını durdurma kararının sınırlarını gösterdiğini söyledi. F-35 savaş uçaklarını hariç tuttuğu için zaten eleştirilen hükümetin önlemlerinin başka sınırlamaları da var: Bu önlemler yalnızca İngiltere’den ihraç edilen askeri teçhizatı kapsıyor, bu da MBDA’nın ABD kolunun Boeing’e Alabama fabrikasından tedarik sağlamaya devam edebileceği anlamına geliyor.
Soruşturmaya göre, silah uzmanları enkazda bir GBU-39 bombasının parçalarını tespit etti. Olay yerinde çekilen görüntülerde, bomba hedefine çarptığında genellikle kopan kanatlar açıkça görülüyordu.
AB fonlarından da yararlanan Silahlanma Araştırma Hizmetleri’nde çalışan Trevor Ball, bombanın kullanıldığı saldırıların kendi listesini hazırladı. Ball, bombanın “KANATLARDA KALKMA YOK” yazısıyla işaretlenmiş kanatları ve kanatçıklar ve belirgin sürgüler için yuvaları olan kuyruk parçasıyla tanınabileceğini söyledi.
GBU-39, silah alımı için hibe ve kredi sağlayan ABD askeri yardım programı kapsamında İsrail’e ulaşıyor.
Boeing Şirketi’nden doğrudan satın alınan ve ABD ordusunun kendi rezervlerinden de transfer edilen bu uçakların, İsrail soykırımının başlangıcından bu yana tahmini 4.800 adeti sevk edildi. En son sevkiyat ise 2.166 adetle, BM’nin Gazze’nin neredeyse %70’inin enkaza döndüğünü bildirdiği sırada, bu yılın Şubat ayında duyuruldu.
Savaşın ilk aylarında Gazze’yi yerle bir etmek için kullanılan çok daha ağır bombalara kıyasla daha tercih edilir görüldüğü için, eski başkan Joe Biden dönemi de dahil olmak üzere ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından kullanımı teşvik ediliyordu.
Bu makale için doğrulanan ve Kasım 2023 ile bu yılın Mayıs ayı arasındaki 24 vakada, bildirilen ölüm sayısı en az 100 çocuk olmak üzere 500’den fazlaydı.
Doğrulanan saldırılardan 16’sı okullara yönelikti. Binalar artık eğitim tesisi olarak işlev görmese de, Gazze’deki yerinden edilmiş nüfus için sığınak haline geldiler. Diğer saldırılar ise çadır kamplarına, aile evlerine ve sabah namazı sırasında bir camiye yönelikti.
Silah Ticaretine Karşı Kampanya araştırma koordinatörü Sam Perlo-Freeman, “MBDA, İsrail’in silahlandırılmasından kâr elde ediyor,” dedi. “MBDA, İsrail’in silahlandırılmasına ortak olmak istemiyorsa, MBDA Inc.’i satabilir. Birleşik Krallık hükümetinin soykırımı durdurmak için yetkileri dahilindeki tüm adımları atmasını destekleyeceğiz. Bu, silah ambargosunun ötesinde, İsrail’i silahlandıran şirketlere yaptırım uygulanmasını ve Birleşik Krallık’ın bu tür şirketlere yatırım yapmasının yasaklanmasını da içeriyor.”
