Suudi veliaht Muhammed bin Salman dün 27 Kasım günü Birleşik Arap Emirlikleri’ne beklenmedik ziyarette bulunarak Abu Dabi veliahdı Muhammed bin Zayid ile bir araya gelerek görüş teatisinde bulundu.
Suudi veliaht Muhammed bin Salman dün 27 Kasım günü Birleşik Arap Emirlikleri’ne beklenmedik ziyarette bulunarak Abu Dabi veliahdı Muhammed bin Zayid ile bir araya gelerek görüş teatisinde bulundu.
BAE ve Suudi Arabistan, ilişkileri bir nevi “mantıksızlıktan” acı çeken iki ülkedirler. Abu Dabi ve Riyad son on yılda batı Asya bölgesindeki gelişmelerde paralel siyasetler izlediler. Birleşik Arap Emirlikleri her zaman Mısır, Libya, Suriye, Irak ve Bahreyn krizlerinde Suudi Arabistan’ın yanında yer alırken Arabistan’ı takip ederek İran İslam Cumhuriyeti ve Katar ile diplomatik ilişkilerini kesti. Tabi Birleşik Arap Emirlikleri aynı zamanda Yemen savaşında Suudi koalisyonun en önemli üyesidir.
Bu siyasetler iki ülkenin üst düzey ve stratejik ilişkilere sahip olup, fakat son aylarda ve her şeyden ziyade “kötümserlik ve güvensizlik”, Birleşik Arap Emirlikleri ve Arabistan ilişkilerine hakim olduğunu gösteriyor. Bu durumun belirtilerinden biri Suudi Arabistan yetkililerinin geçtiğimiz yaz Abu Dabi veliahdın ziyaretinde kendisini soğuk karşılaması idi; öyle ki havaalanında veliahdı, protokollere aykırı bir şekilde Arabistan savunma bakan yardımcısı karşıladı.
Bu durumun bir diğer belirtisi ise Abu Dabi veliahdı Muhammed bin Zayid’in Arabistan veliahdı Muhammed bin Salman için büyük önem taşıyan ve “Çöl Davos’u” olarak bilinen konferansa katılmaması idi.
Görünüşe göre söz mevcut kötümserlik ve güvensizliğin başlıca sebebi batı Asya gelişmelerinde Birleşik Arap Emirlikleri ve Arabistan arasındaki rekabettir. Tabi ki bu konu Riyad tarafından kabul edilmez bir durumdur. İşte Birleşik Arap Emirlikleri’nin bu rekabet tutumu doğrultusunda iki ülke Yemen’in güneyinde ciddi ihtilaflar yaşıyorlar, öyle ki Birleşik Arap Emirlikleri ve paralı askerleri Suudi Arabistan ve piyonlarına göre Yemen’in güneyinde daha üstün konumdadırlar.
Birleşik Arap Emirlikleri geçen yaz aylarında askeri güçlerini Yemen’in güneyinden çekeceğini duyurdu, bu mesele ise Suudi Arabistan’ın hoşnutsuzluğuna sebep oldu, zira bu durumda savaşın tüm masraflarını Al-ı Suud’un üstlenmesi gerekiyordu.
Birleşik Arap Emirlikleri askerlerinin geri çekilmesi ile kendisine bağlı olan Güney Geçiş Konseyi güçleri ve Al-ı Suud desteğinde olan Yemen müstafi hükümetin güçleri arasındaki çatışma yoğunlaştı. Öyle ki Aden cumhurbaşkanlık sarayı ve bazı kamu kurumları Güney Geçiş Konseyi güçlerinin kontrolüne geçti.
Yemen’in güneyinde ihtilafların yoğunlaşması ardından, Suudi Arabistan, Güney Geçiş Konseyi ile Yemen müstafi güçleri arasındaki ihtilafları en aza indirmek için yoğun çalışmalar yürüttü ve sonuçta 5 Kasım 2019 tarihinde Riyad anlaşması imzalandı. Fakat bir hafta aradan sonra anlaşmanın yenilgi belirtileri görülmeye başladı.
Burada önemli olan konu, Birleşik Arap Emirlikleri’nden çok, özel olarak Muhammed bin Salman ve genel olarak Suudi Arabistan, mevcut güvensiz ve soğuk ilişkiler dönemine ihtiyaçları vardır.
Muhammed bin Salman’ın geçen günkü Abu Dabi ziyareti onun geçen yıldaki ikinci ziyaretidir. Bin Salman kasım 2018’de de Cemal Kaşıkçı’nın feci cinayeti nedeni ile kamuoyunun yoğun baskısı altında iken Birleşik Arap Emirlikleri’ni ziyaret etti; böylece dünya çapından gelen baskıları bir nebze hafifletmek istedi.
Arabistan savunma bakan yardımcısı Halit bin Salman da geçen ay Birleşik Arap Emirlikleri’ne ziyarette Yemen’in güneyindeki gruplar arasında bir anlaşmaya varmaya çalıştı.
Muhammed bin Salman’ın ziyaretinden iki gün önce de Aramco yetkilileri Abu Dabi’yi ziyaret ederek Birleşik Arap Emirlikleri’ni Aramco hisselerinin bir kısmını satın almaya teşvik etmeye çalıştılar.
Şimdi Muhammed bin Salman da Birleşik Arap Emirlikleri’ne ziyarette Abu Dabi veliahdını Riyad anlaşmasına ciddi destek vermeye ikna etmeye ve diğer yandan da Birleşik Arap Emirlikleri’nin muhtemel İran yakınlığını engellemeye çalışacaktır.
Rayelyoum gazetesi de Mısır ve Suudi Arabistan ilişkilerinin son aylarda gerginleştiğini yazarak, Muhammed bin Salman’ın Abu Dabi ziyaretinde Muhammed bin Zayid’den Riyad ve Kahire arasında arabuluculuk yapmasını isteyeceğini yazdı.
-
-
-
-
