İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, uluslararası hukukun ihlallerini ve çifte standartları eleştirirken, uluslararası gelişmeler ve krizlerle mücadelede BM’nin daha etkili bir rol üstlenmesi çağrısında bulundu.
Cumhurbaşkanı Pezeshkian, Salı günü Kırgızistan’da düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü ve Şanghay İşbirliği Örgütü Plus zirvesi sırasında BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile yaptığı görüşmede, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını kınayan tutumlarından dolayı BM Genel Sekreterine teşekkür etti ve örgütün etkinliğinin güçlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Başkan, uluslararası sistemin karşı karşıya olduğu en büyük zorluğun ABD’nin uluslararası hukuka uymaması olduğunu söyledi. ABD’nin İran’a yönelik, üst düzey yetkililer ve sivillerin yanı sıra okul çocuklarının da ölümüne yol açan ve İran altyapısını hedef alan saldırısının, insani ilkelere ve uluslararası hukuka saygısızlığı gösterdiğini belirtti.
Çifte standartları eleştiren eleştirmen, bu tür eylemler karşısında uluslararası toplumun ABD’nin demokrasi ve insan haklarına ilişkin iddialarını nasıl kabul edebileceğini sorguladı.
Cumhurbaşkanı Pezeshkian, savaşı sona erdirmeyi amaçlayan son anlaşmaya ilişkin olarak, diğer tarafların da taahhütlerine uymaları gerektiğini vurguladı. İran’ın savaş istemediğini, savaşın devam etmesinin ve yayılmasının kimseye fayda sağlamayacağını söyledi. Ayrıca, ABD’nin İslamabad mutabakat zaptına geri dönmesi ve daha fazla çatışmayı önlemek için yükümlülüklerini yerine getirmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
Cumhurbaşkanı Pezeshkian, İran’ın güç kullanımını veya tehditleri kabul etmeyeceğini vurgulayarak, İran halkının haklarının tanınması, mutabakat zaptına geri dönülmesi ve ABD’nin taahhütlerinin yerine getirilmesinin mevcut durumun sona ermesinin tek yolu olduğunu söyledi.
İran’ın bölgesel angajmanı genişletme ve anlaşmazlıkları diyalog yoluyla çözme çabalarını vurgulayan yetkili, Tahran’ın bölgesel işbirliği yoluyla istikrar ve güvenlik aradığını belirtti. Ancak, ABD ve İsrail rejiminin bu hedefe ulaşmanın önündeki en büyük engeller olduğunu söyledi.
Pezeshkian, Gazze ve Lübnan’a hitaben yaptığı konuşmada, İsrail rejiminin bölgedeki insanlara karşı işlediği suçları endişe verici ve kabul edilemez olarak nitelendirdi. Uluslararası örgütlere, devletlerin ve rejimlerin askeri güçlerini saldırganlık ve vahşet eylemleri gerçekleştirmek için kullanmalarını engelleme çağrısında bulundu.
Guterres, görev süresi boyunca izlediği yaklaşımın hukukun üstünlüğüne saygı, barış ve çatışmaları azaltmaya odaklandığını söyledi. İran’a karşı savaşla ilgili açıklamalarında ise barışçıl ve diplomatik bir çözüm çağrısında bulunduğunu belirtti.
Genel Sekreter, İsrail’in İran’ı zayıflatmak ve yok etmek için ABD’yi İran’la savaşa çektiğine inandığını söyledi. Guterres, önemli baskılara rağmen Güvenlik Konseyi önünde İran’a yapılan saldırıyı kınayan tek kişinin kendisi olduğunu da sözlerine ekledi.
