Tahran ve Pekin’den ticaret yetkilileri, İran’a uygulanan ABD yaptırımlarına rağmen, Şanghay’da düzenlenecek büyük bir yatırım forumunda 300 milyar dolarlık bir ufuk belirleyerek ekonomik ortaklıklarını ilerletmeye hazırlanıyor.
Dokuzuncu Çin Uluslararası İthalat Fuarı ile eş zamanlı olarak 5 Kasım’da düzenlenen etkinlikte, toplam değeri yaklaşık 300 milyar dolar olan 11 stratejik sektörde 150 İran yatırım projesi sunuldu.
Portföy, enerji, petrokimya, madencilik, imalat, tarım, ulaşım ve gelişmekte olan teknolojileri kapsayarak Çinli işletmelere geniş bir yatırım ve ticari fırsat yelpazesi sunmaktadır.
İran Ekonomi ve Maliye Bakan Yardımcısı Mehdi Heydari, önümüzdeki beş yıl içinde yaklaşık 250 milyar dolarlık enerji ve altyapı yatırımı ihtiyacı olduğunu, bunun 45 milyar dolardan fazlasının petrokimya projeleri için ayrılması gerektiğini belirtti.
Tanıtılan somut fırsatlar arasında, Oghaf Yatırım Grubu petrol, doğalgaz, petrokimya, yenilenebilir enerji ve endüstriyel ekipman alanlarını kapsayan ve değeri 10 milyar doları aşan altı proje sundu.
Forum, Washington’ın İran’ın uluslararası ekonomik ilişkilerini kısıtlamak ve yabancı şirketlerin Tahran’la ticari bağlantılar kurmasını engellemek için yeniden başlattığı terörle mücadele kampanyasının ortasında gerçekleşti.
Pekin ise İran’la ekonomik ilişkilerini savunmaya devam ederek, meşru uluslararası ticaret yapan Çinli şirketleri hedef alan tek taraflı yaptırımları ve önlemleri açıkça reddetti.
Çin’in tutumu, Ticaret Bakanlığı’nın İran’la ilgili ticari faaliyetler nedeniyle Çinli şirketleri hedef alan Amerikan yaptırımlarına şiddetle karşı çıktığını ifade ettiği 3 Eylül’de özellikle netleşti.
Bakanlık, Birleşmiş Milletler’in yetkilendirmesi olmaksızın uygulanan tek taraflı kısıtlamaları normal uluslararası ekonomik alışverişlere müdahale olarak nitelendirdi ve Çinli işletmelerin meşru çıkarlarını savunma sözü verdi.
Pekin, Washington’ın 2026 Lindsey Graham Rusya ve İran Yaptırımları Yasası’nı imzalamasının ardından 20 Eylül’de pozisyonunu yineledi.
Çin Ticaret Bakanlığı, üçüncü ülkeleri hedef alan ikincil yaptırımları kınayarak, normal uluslararası ticaretin dış müdahale veya baskıdan uzak kalması gerektiğini savundu.
Press TV’nin haberine göre, İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi’nin 16 Eylül’de Pekin’de Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi ile yaptığı görüşmede ortaklığın siyasi yönü pekiştirildi.
Wang, Çin’in İran’a yönelik politikasını tutarlı ve istikrarlı olarak nitelendirerek, Pekin’in iletişimi, iş birliğini ve kapsamlı stratejik ortaklığı güçlendirmeye hazır olduğunu yineledi.
