Kırgızistan hükümeti İranlı özel ve kamu şirketlerinin bu ülkeye yatırım yapma hususunu memnuniyetle karşıladıklarını belirttiler.
Bu hususta, Kırgızistan hükümetinin Uş eyaletindeki temsilcisi Abdürrahimov, İranlı şirketleri bu ülkedeki sportif, hayvancılık ve sanayi alanlarındaki projelere yatırım yapmaya davet etti.
Abdürrahimov şöyle bir açıklamada bulundu:” Farklı 10 alanda İran’ın da öncelikli olarak aralarında olduğu dış yatırımcılar için önerilerimiz var. ”
Kırgızistan hükümetinin İranlı şirketleri bu ülkede yatırım yapmaya davet etmesi hususu yeni bir gelişme değildir. Aslında Kırgız makamlar son yıllarda bunu defalarca vurgulamışlardır. Kuşkusuz kimi özelliklerden dolayı bilhassa tarım sektörünün gelişmesi yüzünden sanayi alanında ciddi altyapı zafiyeti yaşamıştır. Bayındırlık, şehircilik ve sanayi alanındaki uygun altyapının yoksunluğu yüzünden bu ülkeye yatırım yapmak ciddi sıkıntılar ile beraberdir. Buna rağmen İran’da son 42 yılda büyük deneyimler biriktiren dev ve çeşitli şirketler vardır. Halihazırda İranlı şirketler, yol yapımı, baraj yapımı ve birçok bayındırlık temelindeki projeleri hayata geçirebilirler. Aynı zamanda inşaat alanında ve konut inşasında da ileri gelen şirketler teknik ve mühendislik anlamında Kırgızistan’a destek verebilir ve bu alanda geniş çaplı faaliyetler yürütebilir. Bu hususta ise geçen sene İran İslam Cumhuriyeti yol ve şehircilik bakanı “İslami” Kırgızistan dışişleri bakanı birinci yardımcısı ile görüşmesinde şu açıklamada bulundu: ” Kırgızistan belli çerçeveler dahilinde İran’ın tüm limanlarının kapasitesinden yararlanabilir. ”
İran İslam Cumhuriyeti yol ve şehircilik bakanı İran ve Kırgızistan’ın halihazırda 20 kadar işbirliği belgesi imzaladığına değinerek şöyle bir açıklamada bulundu:” İki ülkenin işbirliği yapması için birçok alan söz konusudur. İran İslam Cumhuriyeti’nin mevcut koşulları Kırgızistan ile işbirliklerin arttırılması için uygun bir fırsattır. ”
Gerçekte İran İslam Cumhuriyeti, son yıllarda farklı Orta Asya ülkeleri ile siyasi ve ekonomik ilişkiler kurmaya ve bu ilişkileri sağlamlaştırma ve pekiştirmeye çalışmıştır. Birçok dini, kültürel ve tarihi ortaklığın yanı sıra coğrafi yakınlık da bu ülkeler ve İran arasındaki ilişkilerin kapasitesini iyice arttırmaktadır. Bu yüzdendir ki İranlı tüccarlar Kırgızistan dahil Orta Asya ülkeleri ile ekonomik ve ticari ilişkileri genişletmek ve geliştirmek istiyorlar. İran ile Kırgızistan arasındaki ticaretin güçlenmesi için gösterilen önemli nedenlerden biri de Kırgızistan’ın Avrasya Ekonomik Örgütüne üye olmasıdır. Gerçekte Avrasya Ekonomik İşbirliği Örgütüne üye ülkeler bir birleri ile ticaret yaparken özel avantajlara sahipler. İranlı tüccarların da belli anlaşmaya göre Avrasya Ekonomik İşbirliği Örgütünün sağladığı avantajlardan yararlanma hakkı bulunmaktadır.
Genel olarak şöyle bir değerlendirme yapmak da mümkün:” İran ve Kırgızistan iki komşu ülke olarak birçok dini, kültürel ve tarihi ortaklıkları sayesinde farklı alanlarda işbirliklerini geliştirme imkanları bulunmaktadır. Kırgızistan’ın kara ile çevrili bir alanda yer alması ve açık sulara erişiminin olmaması İran’ı açık sulara giden altın değerinde bir koridor olarak görmesine de yol açmıştır.
Bu analizlerden yola çıkarak İran İslam Cumhuriyeti ile Kırgızistan ilişkilerinin çok daha ileri seviyeye taşınacağı söylenebilir. En azından böyle bir sıçrayış için ortam hazırdır.
