{"id":2327,"date":"2012-01-16T17:21:05","date_gmt":"2012-01-16T17:21:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2327"},"modified":"2012-01-16T17:21:05","modified_gmt":"2012-01-16T17:21:05","slug":"mulk-suresinin-15-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/mulk-suresinin-15-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"M\u00fclk Suresi&#8217;nin 15.Ayet Tefsiri &#8211; Fizilal&#8217;il Kur&#8217;an &#8211; Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"<p><strong>15- Yery\u00fcz\u00fcn\u00fc size boyun e\u011fdiren O&#8217;dur. \u015eu halde yerin s\u0131rtlar\u0131nda dola\u015f\u0131n ve Allah&#8217;\u0131n r\u0131zk\u0131ndan yiyin. D\u00f6n\u00fc\u015f ancak O&#8217;nad\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>\u0130nsanlar uzun s\u00fcre yery\u00fcz\u00fcndeki hayatlar\u0131na; \u00fczerinde kolayca dengede durabilmelerine, \u00fczerinde dola\u015f\u0131yor olmalar\u0131na, topra\u011f\u0131ndan, suyundan, havas\u0131ndan, yeralt\u0131 madenlerinden, enerji kaynaklar\u0131ndan, k\u0131sacas\u0131 t\u00fcm r\u0131zklar\u0131ndan rahatl\u0131kla yararlanmaya, onlar\u0131 zorlanmadan diledikleri gibi kullanmaya al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 i\u00e7in&#8230; Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n yery\u00fcz\u00fcn\u00fc onlar i\u00e7in boyun e\u011fdiri\u015finde, yery\u00fcz\u00fcn\u00fc onlar\u0131n hizmetine sokmas\u0131nda somutla\u015fan nimetini unutuyorlar. i\u015fte Kur&#8217;an-\u0131 Kerim, her ku\u015faktan her insan\u0131n yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn boyun e\u011fdirili\u015fine ili\u015fkin bilgisi oran\u0131nda kavrayabilece\u011fi bu yal\u0131n ama \u00e7arp\u0131c\u0131 ifade ile bu ak\u0131llara durgunluk veren nimeti hat\u0131rlatmak istiyor, g\u00f6stermek istiyor.<\/p>\n<p>Yerin boyun e\u011fdirili\u015fi ifadesi, ilk \u00f6nce bu Kuran&#8217;la muhatap olanlar\u0131n zihinlerinde; \u00fczerinde gerek yaya, gerek hayvan s\u0131rt\u0131nda gerekse denizlerde y\u00fczen gemiler \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcmeye elveri\u015fli olan \u015fu yery\u00fcz\u00fc canlan\u0131yordu. Tar\u0131m yapmaya, ba\u011f-bah\u00e7e dikmeye, \u00fcr\u00fcn elde etmeye uygun olan \u015fu toprak akla geliyordu. Bitkilerin ekilip ye\u015fermesine yard\u0131mc\u0131 olan toprak, su ve havay\u0131 i\u00e7eren Dolay\u0131 siyle \u00fczerinde ya\u015famaya elveri\u015fli olan \u015fu d\u00fcnya canlan\u0131yordu zihinlerde.<\/p>\n<p>Bunlar g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar pozitif bilimlerin ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak ortaya koydu\u011fu genel anlamlard\u0131r. Bu ayr\u0131nt\u0131lar, Kur&#8217;an ayetinin daha geni\u015f boyutlar\u0131yla kavranmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 oluyorlar.<\/p>\n<p>Yerin boyun e\u011fdirili\u015fi kavram\u0131 ile ilgili olarak bilim \u015f\u00f6yle diyor: Genellikle hayvanlar i\u00e7in kullan\u0131lan &#8220;Boyun e\u011fme&#8221; deyiminin burada yery\u00fcz\u00fcne yak\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 bir amaca y\u00f6neliktir. \u00c7\u00fcnk\u00fc hareketsiz, sakin ve yerinde k\u0131m\u0131ldamaz olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u015fu yery\u00fcz\u00fc asl\u0131nda hareket halinde olan bir hayvand\u0131r&#8230; Se\u011firten, z\u0131playan, ko\u015fan bir hayvan! Ama ayn\u0131 zamanda uysal, boyun e\u011fen bir hayvand\u0131r. S\u0131rt\u0131na bineni d\u00fc\u015f\u00fcrmeyen, y\u00fcr\u00fcrken t\u00f6kezlemeyen, serke\u015f hayvanlar gibi kontrolden \u00e7\u0131kmayan, insan\u0131 sarsmayan, yormayan uysal bir hayvan. Bu hayvan uysal oldu\u011fu kadar sa\u011fmald\u0131r da.<\/p>\n<p>S\u0131rt\u0131na bindi\u011fimiz bu hayvan saatte bin mil gibi bir h\u0131zla kendi ekseni etraf\u0131nda d\u00f6ner. Ama ayn\u0131 zamanda a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 saatte altm\u0131\u015f be\u015f bin millik bir h\u0131zla g\u00fcne\u015f etraf\u0131nda da d\u00f6ner. Sonra g\u00fcne\u015f ve g\u00fcne\u015f sisteminde yer alan di\u011fer gezegenlerle birlikte yakla\u015f\u0131k olarak saatte yirmi bin mil h\u0131zla g\u00f6kteki (Cibar) Sirius burcuna do\u011fru yol al\u0131r. B\u00fct\u00fcn bu konu\u015fmalara ra\u011fmen insano\u011flu bu hayvan\u0131n s\u0131rt\u0131nda g\u00fcvencededir, son derece rahatt\u0131r, kendinden emindir, eklemleri birbirinden kopmaz, organlar\u0131 da\u011f\u0131lmaz. Hatta beyni bile \u00e7alkalanmaz, yuvarlanmaz, bu uysal hayvan\u0131n s\u0131rt\u0131ndan bir kez olsun d\u00fc\u015fmez.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n bu \u00fc\u00e7 hareketinden her birinin bir hikmeti vard\u0131r. Biz iki hareketin insan hayat\u0131, daha do\u011frusu yery\u00fcz\u00fcndeki t\u00fcm canl\u0131lar\u0131n hayat\u0131 \u00fczerindeki etkilerini biliyoruz. D\u00fcnyan\u0131n kendi ekseni etraf\u0131nda d\u00f6nmesi gece ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn meydana gelmesine neden olur. \u015eayet s\u00fcrekli gece olsayd\u0131 yery\u00fcz\u00fcnde hayat so\u011fuktan donard\u0131. E\u011fer s\u00fcrekli g\u00fcnd\u00fcz olsayd\u0131 bu sefer s\u0131ca\u011f\u0131n etkisiyle hayat kavrulurdu, yanard\u0131. D\u00fcnyan\u0131n g\u00fcne\u015fin etraf\u0131nda d\u00f6nmesi ile de mevsimler meydana gelir. \u015eayet yery\u00fcz\u00fcnde s\u00fcrekli tek mevsim olsayd\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n diledi\u011fi bu g\u00fcnk\u00fc \u015fekliyle ya\u015famak m\u00fcmk\u00fcn olmazd\u0131. Fakat d\u00fcnyan\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc hareketine gelince, hen\u00fcz bu hareketin hikmetinin \u00fczerindeki gayb perdesi aralanm\u0131\u015f de\u011fildir. Ama genel evrensel ahenk ile bir ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131n oldu\u011fu ku\u015fkusuzdur.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 anda deh\u015fet verici bu \u00fc\u00e7 hareketi yapan bu uysal hayvan, hareket halinde hep ayn\u0131 de\u011fi\u015fmez konumunu s\u00fcrd\u00fcr\u00fcr. Bu konumu, ekseninin 23.5 derecelik e\u011fimi belirler. \u00c7\u00fcnk\u00fc d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcne\u015fin etraf\u0131nda d\u00f6nmesi sonucu d\u00f6rt mevsimin meydana gelmesini sa\u011flayan etken bu e\u011fimdir. \u015fayet hareket esnas\u0131nda bu e\u011fimin oran\u0131 bozulursa, yery\u00fcz\u00fcndeki bitkilerin, daha do\u011frusu yery\u00fcz\u00fcndeki b\u00fct\u00fcn hayat\u0131n \u00fcstlendi\u011fi rol\u00fcn dayana\u011f\u0131, kayna\u011f\u0131 olan mevsimler de bozulur.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah yery\u00fcz\u00fcne \u00e7ekim g\u00fcc\u00fc vermek suretiyle onu insanlar\u0131n ya\u015famas\u0131na elveri\u015fli hale getirmi\u015ftir, boyun e\u011fdirmi\u015ftir. D\u00fcnyan\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 hareketi esnas\u0131nda bu \u00e7ekim g\u00fcc\u00fc insanlar\u0131 kendine do\u011fru \u00e7eker. Ayr\u0131ca d\u00fcnyan\u0131n y\u00fczeyine do\u011fru bir hava bas\u0131nc\u0131 olu\u015fturmu\u015ftur. Bu da d\u00fcnyan\u0131n \u00fczerinde hareket kolayl\u0131\u011f\u0131 sa\u011flar. E\u011fer hava bas\u0131nc\u0131 \u015fimdikinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc olsayd\u0131 insan\u0131n yery\u00fcz\u00fcnde dola\u015fmas\u0131 zorla\u015f\u0131r veya bas\u0131nc\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n oran\u0131na g\u00f6re b\u00fcsb\u00fct\u00fcn imkans\u0131zla\u015f\u0131rd\u0131. Ya da insan bu bas\u0131nc\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda ezilirdi, hareket edemezdi. E\u011fer hava bas\u0131nc\u0131 \u015fimdikinden daha hafif olsayd\u0131 bu sefer insan\u0131n ad\u0131mlar\u0131 kar\u0131\u015facak, y\u00fcr\u00fcyemeyecekti. Ya da i\u00e7inden gelen bas\u0131nc\u0131n \u00e7evresini saran hava bas\u0131nc\u0131ndan daha fazla olmas\u0131ndan dolay\u0131 i\u00e7indeki organlar\u0131 d\u0131\u015far\u0131 f\u0131rlayacakt\u0131. Nitekim, hava bas\u0131nc\u0131na kar\u015f\u0131 gerekli \u00f6nlemleri almadan havan\u0131n y\u00fcksek tabakalar\u0131na do\u011fru y\u00fckselenler bu duruma d\u00fc\u015fmektedirler.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah, yerin y\u00fczeyini yaymak ve y\u00fczeydeki topra\u011f\u0131 da yumu\u015fak k\u0131lmak suretiyle d\u00fcnyay\u0131 insana boyun e\u011fdirmi\u015ftir, uysalla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. E\u011fer -Bilimin s\u00f6yledi\u011fi gibi d\u00fcnyan\u0131n so\u011fuyup y\u00fczeyinin donmas\u0131ndan sonraki durumu devam edip- y\u00fczeyi kayal\u0131k olsayd\u0131 \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcmek ve bitki yeti\u015ftirmek imkans\u0131zla\u015f\u0131rd\u0131. Fakat hava ve ya\u011fmur gibi atmosferden gelen etkenler bu sert kayalar\u0131 par\u00e7alay\u0131p ufaltm\u0131\u015flard\u0131r. i\u015fte y\u00fcce Allah ufalan kayalardan hayata elveri\u015fli bu verimli topra\u011f\u0131 meydana getirmi\u015ftir. Bunun sonucunda da \u015fu uysal hayvan\u0131n binicisinin ho\u015funa giden bitkileri ve r\u0131zklar\u0131 yaratm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah, d\u00fcnyay\u0131 saran atmosfer tabakas\u0131n\u0131n son derece \u00f6zenle belirlenmi\u015f bir oranda hayat i\u00e7in gerekli olan unsurlar\u0131 i\u00e7erir nitelikte k\u0131lmak suretiyle yery\u00fcz\u00fcn\u00fc boyun e\u011fdirmi\u015f, uysalla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eayet atmosferin i\u00e7erdi\u011fi elementlerin oranlar\u0131 de\u011fi\u015fseydi yery\u00fcz\u00fcnde hayat olmazd\u0131. E\u011fer temelde planlanm\u0131\u015f olsayd\u0131 bile s\u00fcrmesi imkans\u0131zla\u015f\u0131rd\u0131. \u015eu anda havadaki oksijen oran\u0131 yakla\u015f\u0131k olarak % 70, % 21&#8217;dir. Havadaki Azot veya Nitrojen oram ise % 78&#8217;dir. Geriye kalan\u0131 ise on binde \u00fc\u00e7 oran\u0131nda Karbondioksit ve di\u011fer elementlerden olu\u015fur. Bu oranlar yery\u00fcz\u00fcnde hayat\u0131n olabilmesi i\u00e7in kesinlikle zorunludurlar.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah bunun gibi yery\u00fcz\u00fcnde hayat i\u00e7in vazge\u00e7ilmez olan birbirini b\u00fct\u00fcnleyen binlerce etken sayesinde yery\u00fcz\u00fcn\u00fc uysalla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f, boyun e\u011fdirmi\u015ftir. Yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn, g\u00fcne\u015fin ve ay\u0131n hacmi, d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcne\u015fe ve aya olan uzakl\u0131\u011f\u0131, g\u00fcne\u015fin \u0131s\u0131 derecesi, yerkabu\u011funun kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131, d\u00fcnyan\u0131n hareket h\u0131z\u0131, ekseninin e\u011fimi, yery\u00fcz\u00fcndeki ve karalar\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m oran\u0131 atmosfer tabakas\u0131n\u0131n yo\u011funlu\u011fu&#8230; Evet b\u00fct\u00fcn bunlar yery\u00fcz\u00fcndeki hayat i\u00e7in vazge\u00e7ilmez olan birbirini b\u00fct\u00fcnleyen etkenlerdir.<\/p>\n<p>Kur&#8217;an-\u0131 Kerim bu ger\u00e7eklere i\u015faret ediyor ki, her ku\u015faktan her fert yapabildi\u011fi kadar, bilgi ve de\u011ferlendirmesi oran\u0131nda bunlar\u0131n bilincine vars\u0131n, m\u00fclk\u00fc kontrol\u00fcnde tutan, hem kendisini hem de \u00e7evresindeki her \u015feyi \u00e7ekip \u00e7eviren y\u00f6neten, yery\u00fcz\u00fcn\u00fc kendisinin hizmetine sokup boyun e\u011fdiren ve onu her t\u00fcrl\u00fc tehlikeden koruyan Allah&#8217;\u0131n elini hissetsin. \u015eayet y\u00fcce Allah bir saniye olsun evreni korumayacak olursa t\u00fcm evrenin dengesi bozulur, \u00fczerindeki canl\u0131 cans\u0131z t\u00fcm varl\u0131klar un-ufak olur, yok olur gider.<\/p>\n<p>\u0130nsan\u0131n vicdan\u0131 bu deh\u015fet verici ger\u00e7e\u011fin bilincine var\u0131nca Rahman ve Rahim olan Allah onun yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn s\u0131rtlar\u0131nda dola\u015fmas\u0131na, yery\u00fcz\u00fcne yerle\u015ftirilen r\u0131zklardan yemesine izin veriyor.<\/p>\n<p>&#8220;\u015eu halde yerin s\u0131rtlar\u0131nda dola\u015f\u0131n ve Allah&#8217;\u0131n r\u0131zk\u0131ndan yiyin. D\u00f6n\u00fc\u015f ancak O&#8217;nad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn s\u0131rtlar\u0131, y\u00fckseklikler ya da kenarlard\u0131r. insan\u0131n yerin s\u0131rtlar\u0131nda dola\u015fmas\u0131na izin verildi\u011fine g\u00f6re d\u00fczl\u00fcklerinde ve ovalar\u0131nda dola\u015fmas\u0131na \u00f6ncelikli olarak izin verilmi\u015f demektir. D\u00fcnyan\u0131n engebeli, ge\u00e7it vermez b\u00f6lgelerinde dola\u015fmas\u0131na izin verildi\u011fi zaman, d\u00fcz yerlerinde de dola\u015fmas\u0131na izin verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Yery\u00fcz\u00fcndeki b\u00fct\u00fcn r\u0131zklar\u0131 y\u00fcce Allah yaratm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fct\u00fcn r\u0131zk kaynaklar\u0131 O&#8217;nun m\u00fclk\u00fcn\u00fcn kapsam\u0131ndad\u0131r. Asl\u0131nda bu kavram insanlar\u0131n r\u0131zk kelimesinden anlad\u0131klar\u0131ndan daha geni\u015f kapsaml\u0131d\u0131r. Buna g\u00f6re r\u0131zk, sadece bir insan\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 gidermek, \u00e7e\u015fitli y\u00f6nlerinden yararlanmak \u00fczere elinde bulundurdu\u011fu mal ve servet de\u011fildir. R\u0131zk kavram\u0131, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n yery\u00fcz\u00fcne yerle\u015ftirdi\u011fi t\u00fcm r\u0131zk sebeplerini ve r\u0131zk\u0131n elde edilmesine yard\u0131mc\u0131 olan t\u00fcm ara\u00e7 ve gere\u00e7leri, insan\u0131n sahip oldu\u011fu t\u00fcm yetenekleri kapsar. R\u0131zk asl\u0131nda, yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn meydana gelmesine neden olan elementlerin \u00f6z\u00fc ile, bu elementlerin d\u00fcnyan\u0131n olu\u015fumundaki oranlar\u0131 ile, sonra y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bitkilere ve -en ba\u015fta insan olmak \u00fczere- hayvanlara bah\u015fetti\u011fi r\u0131zk elde etme yetene\u011fi ile ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu anlam\u0131yla r\u0131zk kavram\u0131n\u0131n ifade etti\u011fi ger\u00e7e\u011fe \u00e7e\u015fitli y\u00f6nlerden ama \u00f6zet olarak i\u015faret edelim:<\/p>\n<p>&#8220;Bilindi\u011fi gibi b\u00fct\u00fcn bitkilerin hayat\u0131 neredeyse k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc sonsuza varan havadaki karbondioksit oran\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Denebilir ki bitkiler O&#8217;nunla soluk al\u0131yorlar. Fotosentez olarak tan\u0131mlanan bu birle\u015fik kimyasal reaksiyonu en basit yoldan a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in \u015funlar\u0131 s\u00f6yleyebiliriz: A\u011fa\u00e7 yapraklar\u0131 akci\u011fer fonksiyonunu g\u00f6r\u00fcrler. A\u011fa\u00e7 yapraklar\u0131 g\u00fcne\u015fin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda zor \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr karbondioksit elementini karbon ve oksijene ayr\u0131\u015ft\u0131rabilirler. Di\u011fer bir ifadeyle a\u011fa\u00e7 yapraklar\u0131 oksijeni d\u0131\u015far\u0131 verir, karbonu ise, bitkilerin k\u00f6kleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile topraktan emdi\u011fi suyun hidrojeni ile birle\u015ftirerek i\u00e7inde tutar. (Bilindi\u011fi gibi bitki k\u00f6kleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile emilen su hidrojen ve oksijene ayr\u0131\u015f\u0131r). Tabiat, sihirli bir kimyasal i\u015flem sonucu bu elementlerden \u015feker, sel\u00fcloz gibi \u00e7e\u015fitli kimyasal \u00fcr\u00fcnler, meyvalar ve \u00e7i\u00e7ekler \u00fcretir. Bununla hem bitkinin kendisi beslenir, hem de yery\u00fcz\u00fcndeki t\u00fcm hayvanlara yetecek miktarda \u00fcretilir. Ayn\u0131 zamanda bitkiler, bizim teneff\u00fcs etti\u011fimiz ve onsuz be\u015f dakikadan fazla ya\u015fayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z oksijeni d\u0131\u015far\u0131 verirler.<\/p>\n<p>&#8220;B\u00f6ylece g\u00f6r\u00fcyoruz ki, b\u00fct\u00fcn bitkiler, ormanlar, otlar, yosunlar, sulanan ekinler, karbondan, \u00f6zellikle de sudan meydana gelmi\u015flerdir. Hayvanlar solunum yoluyla karbondioksiti d\u0131\u015far\u0131 verirler, bitkiler de oksijen gaz\u0131n\u0131 d\u0131\u015far\u0131 verirler. \u015eayet bu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 al\u0131\u015f-veri\u015f olmasayd\u0131, hayvanlar\u0131n ya da bitkilerin hayat\u0131 b\u00fct\u00fcn oksijenin veya karbondioksitin t\u00fckenmesi sonucu sona erecekti. Bu dengenin tamamen bozulmas\u0131 ile bitkilerin korumas\u0131 ve insanlar\u0131 pe\u015f pe\u015fe \u00f6lmesi birbirini izleyecekti. Son bilimsel ke\u015fiflerde az oranda karbondioksitin hayvanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu i\u00e7in zorunlu oldu\u011fu, yine bitkilerin de bir miktar oksijen kulland\u0131\u011f\u0131 belirlenmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&#8220;Biz teneff\u00fcs etmesek de, hidrojen de s\u00f6z etmemiz gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc hidrojensiz su olmaz. Hayvan ve bitkinin yap\u0131s\u0131ndaki su oran\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ise insan\u0131 deh\u015fete d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyor ve kesin olarak hidrojensiz olunamayaca\u011f\u0131 sonucuna g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor:<\/p>\n<p>Yerden elde edilen r\u0131zklar\u0131n olu\u015fmas\u0131nda Azotun rol\u00fcn\u00fc de unutmamak gerekir.<\/p>\n<p>&#8220;Azot olmadan, besin kayna\u011f\u0131 bitkilerin hi\u00e7biri geli\u015femez. Azotun ekime elveri\u015fli topra\u011fa kar\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n iki yolu vard\u0131r. Bunlardan biri; belirli bakterilerin \u00fcremesidir. Bunlar, yonca, nohut, bezelye ve bakla gibi bitkilerin k\u00f6klerinin yan\u0131na yerle\u015firler. Bu bakteriler havadan ald\u0131klar\u0131 azotu, bitkinin emmesine elveri\u015fli olacak \u015fekilde ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131rlar. Bitkiler kuruyunca bu birle\u015fik azotun bir k\u0131sm\u0131 toprakta kal\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;Azotun topra\u011fa kar\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan bir di\u011fer yol da g\u00f6k g\u00fcrlemesidir. Havada \u015fim\u015fek \u00e7akt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada az miktarda oksijen ve azot birle\u015fir. \u0130\u015fte bu birle\u015fik azot ya\u011fmur taraf\u0131ndan topra\u011fa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. (Yani bu azot bitkilerin emebilece\u011fi \u015fekilde topra\u011fa iner. Yoksa bitkiler -daha \u00f6nce de\u011findi\u011fimiz gibi- havada % 78 oran\u0131nda bulunan saf azotu emecek g\u00fc\u00e7te de\u011fildirler.)<\/p>\n<p>Yerin alt\u0131nda gizli bulunan kat\u0131 ve s\u0131v\u0131 maden yataklar\u0131 gibi r\u0131zklar da b\u00fct\u00fcn\u00fcyle yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn yap\u0131sal \u00f6zelli\u011fi ile, varolu\u015funa etki eden durumlar ile ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Ancak biz konuyu fazla uzatmak istemiyoruz. Bu seri a\u00e7\u0131klamalar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda r\u0131zk kavram\u0131n\u0131n insanlar\u0131n bu s\u00f6zden anlad\u0131klar\u0131ndan \u00e7ok daha geni\u015f boyutlu ve kapsaml\u0131 oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131yor. R\u0131zk sebepleri gerek yerin yap\u0131s\u0131nda gerekse t\u00fcm evrenin projesinde insanlar\u0131n anlad\u0131klar\u0131ndan daha k\u00f6kl\u00fcd\u00fcrler. Y\u00fcce Allah insanlar\u0131n kendisinin bah\u015fetti\u011fi r\u0131zktan yemelerine izin verirken, onu hizmetlerine sunarak, kolayca elde etmelerini sa\u011flayarak onlara b\u00fcy\u00fck l\u00fctufta bulunuyor. Ayn\u0131 zamanda insanlara da r\u0131zk elde etme ve yararlanma yetene\u011fini bah\u015fediyor.<\/p>\n<p>&#8220;\u015eu halde yerin s\u0131rtlar\u0131nda dola\u015f\u0131n ve Allah&#8217;\u0131n r\u0131zk\u0131ndan yiyin.<\/p>\n<p>Bu r\u0131zk y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bilgisi ve \u00f6ntasar\u0131m\u0131 ile planlanm\u0131\u015f bir zaman dilimi ile s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. bu zaman insan\u0131n \u00f6l\u00fcm ve hayat ile, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n d\u00fcnya hayat\u0131nda insan\u0131n hizmetine sundu\u011fu her t\u00fcrl\u00fc nimet ile s\u0131nanmas\u0131 i\u00e7in belirlenen bir s\u00fcre\u00e7tir. &#8220;D\u00f6n\u00fc\u015f ancak O&#8217;nad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>O&#8217;nad\u0131r&#8230; Ba\u015fka nereye olacakt\u0131r \u015fayet O&#8217;na de\u011filse? M\u00fclk O&#8217;nun kontrol\u00fcndedir. Zaten ondan ba\u015fka s\u0131\u011f\u0131nak yok ki. O&#8217;nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.<\/p>\n<p><strong>\u0130NSAN NEYE G\u00dcVEN\u0130YOR?<\/strong><\/p>\n<p>\u015eimdi insanlar hizmetlerine sokulmu\u015f, boyun e\u011fdirilmi\u015f yerin s\u0131rtlar\u0131nda g\u00fcven i\u00e7inde ya\u015f\u0131yorlarken, Allah&#8217;\u0131n izni ve buyru\u011fu ile her y\u00f6nden bolluk i\u00e7inde y\u00fcz\u00fcyorlarken&#8230; Evet \u015fimdi de ayaklar\u0131n\u0131n alt\u0131ndaki bu sessiz yery\u00fcz\u00fc sars\u0131lmaya ba\u015fl\u0131yor. Adeta \u00e7alkalan\u0131yor. Kendilerini saran hava tabakas\u0131 birden kar\u0131\u015f\u0131veriyor; y\u00fczlere ve g\u00f6\u011f\u00fcslere \u00e7arpan ta\u015f ya\u011fmuruna d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. G\u00fcvencede olman\u0131n, denge bozulmadan y\u00fcr\u00fcmenin verdi\u011fi gafletten uyans\u0131nlar diye, bak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 g\u00f6klere ve gayb alemine uzats\u0131nlar diye, kalplerini Allah&#8217;\u0131n kaderine ba\u011flas\u0131nlar diye, bu d\u00fcnya his alemlerinde sars\u0131l\u0131yor, d\u00fc\u015f\u00fcncelerinde ta\u015f ya\u011fd\u0131ran bu tipi estiriliyor:<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>15- Yery\u00fcz\u00fcn\u00fc size boyun e\u011fdiren O&#8217;dur. \u015eu halde yerin s\u0131rtlar\u0131nda dola\u015f\u0131n ve Allah&#8217;\u0131n r\u0131zk\u0131ndan yiyin. D\u00f6n\u00fc\u015f ancak O&#8217;nad\u0131r. \u0130nsanlar uzun s\u00fcre yery\u00fcz\u00fcndeki hayatlar\u0131na; \u00fczerinde kolayca dengede durabilmelerine, \u00fczerinde dola\u015f\u0131yor olmalar\u0131na, topra\u011f\u0131ndan, suyundan, havas\u0131ndan, yeralt\u0131 madenlerinden, enerji kaynaklar\u0131ndan, k\u0131sacas\u0131 t\u00fcm r\u0131zklar\u0131ndan rahatl\u0131kla yararlanmaya, onlar\u0131 zorlanmadan diledikleri gibi kullanmaya al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 i\u00e7in&#8230; Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n yery\u00fcz\u00fcn\u00fc onlar i\u00e7in boyun &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1596,1583,1597,1645,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2327","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-2","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-mulk-suresinin-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2327","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2327"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2327\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2327"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2327"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2327"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}