{"id":2332,"date":"2012-01-16T17:27:16","date_gmt":"2012-01-16T17:27:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2332"},"modified":"2012-01-16T19:02:30","modified_gmt":"2012-01-16T19:02:30","slug":"tahrim-suresinin-1-12-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/tahrim-suresinin-1-12-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Tahrim Suresi’nin Tefsiri – Fizilal’il Kur’an – Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"

1- Ey peygamber, ni\u00e7in Allah’\u0131n sana helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyi,e\u015flerinin, hayr\u0131 i\u00e7in kendine haram k\u0131l\u0131yorsun? Allah \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan, \u00e7ok esirgeyendir.<\/p>\n

2- Allah size yeminlerinizi kefaretle geri alman\u0131z\u0131 me\u015fru k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Allah sizin dostunuzdur. O her \u015feyi bilir ve her yapt\u0131\u011f\u0131 yerindedir.<\/p>\n

3- Peygamber, e\u015flerinden birine gizlice bir s\u00f6z s\u00f6ylemi\u015fti. O bunu peygamberin di\u011fer bir e\u015fine haber verince, Allah da bu durumu peygambere bildirmi\u015fti, o da bir k\u0131sm\u0131n\u0131 y\u00fcz\u00fcne vurmu\u015f bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da y\u00fcz\u00fcne vurmad\u0131. Peygamber bunu ona haber verince e\u015fi “Bunu sana kim s\u00f6yledi?” dedi. Peygamber: “Bilen, her \u015feyden haberi olan Allah bana s\u00f6yledi ” dedi.<\/p>\n

4- E\u011fer ikiniz de Allah’a tevbe ederseniz, kaym\u0131\u015f olan kalpleriniz d\u00fczelmi\u015f olur. Ve e\u011fer Peygambere kar\u015f\u0131 birbirinize arka verirseniz \u015f\u00fcphesiz<\/p>\n

ki onun dostu ve yard\u0131mc\u0131s\u0131 Allah, Cebrail ve m\u00fcminlerin iyileridir. Bunlar\u0131n ard\u0131ndan melekler de ona yard\u0131mc\u0131d\u0131r.<\/p>\n

5- E\u011fer o sizi bo\u015farsa Rabbi ona, sizden daha iyi, kendini Allah’a veren, inanan, g\u00f6n\u00fclden itaat eden, tevbe eden, ibadet eden, Allah’\u0131n u\u00e7suz bucaks\u0131z m\u00fclk\u00fcn\u00fcn yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen, dul ve bakire e\u015fler verir.<\/strong><\/p>\n

Bu ayetlerin ini\u015f sebebine ili\u015fkin de\u011fi\u015fik rivayetler elimizde mevcuttur. Bunlardan biri de Buhari’nin bu ayetle ilgili olarak aktard\u0131\u011f\u0131 \u015fu olayd\u0131r: Bize \u0130brahim B. Musa anlatt\u0131. O da Hi\u015fam B. Yusuf’tan duymu\u015f. O’na ibn-i C\u00fcreyc anlatm\u0131\u015f, o da Ata’dan, o da Ubeyd B. Umeyr’den Hz. Ai\u015fe’nin \u015f\u00f6yle dedi\u011fini duymu\u015f: Peygamber Efendimizin Zeyneb binti Cah\u015f’\u0131n yan\u0131nda bal i\u00e7iyor ve onunla birlikte kal\u0131yordu. Bunun \u00fczerine ben ve Hafsa, Peygamber Efendimiz hangimizin yan\u0131na gelirse “Megafir mi yedin? Megafir kokusu burnuma geliyor” demek \u00fczere aram\u0131zda s\u00f6zle\u015ftik. Peygamberimiz: Hay\u0131r! Sadece Zeyneb binti Cah\u015f’\u0131n yan\u0131nda bal yiyordum. Bundan sonra asla yemeyece\u011fim” dedi. Ve bunu kimseye s\u00f6yleme diye ona yemin ettirdi.” i\u015fte Peygamberimizin kendisine helal oldu\u011fu halde bir daha asla yemeyece\u011fim diye haram etti\u011fi \u015fey budur.<\/p>\n

“Ni\u00e7in Allah’\u0131n sana helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyi kendine haram k\u0131l\u0131yorsun?”<\/p>\n

\u00d6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, Peygamber Efendimizin bu olay\u0131 anlatt\u0131\u011f\u0131 ve kimseye a\u00e7mamas\u0131n\u0131 tembih etti\u011fi e\u015fi, aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015fti\u011fi arkada\u015f\u0131na anlatm\u0131\u015f, y\u00fcce Allah da peygamberini bundan haberdar etmi\u015ftir. Bunun \u00fczerine Peygamberimiz tekrar e\u015finin yan\u0131na gelmi\u015f, onunla \u00f6teki arkada\u015f\u0131n\u0131n arkas\u0131nda ge\u00e7enlerin alt k\u0131sm\u0131n\u0131 y\u00fcce edebinin elverdi\u011fi \u015fekilde say\u0131p d\u00f6km\u00fc\u015ft\u00fcr. Peygamberimiz meseleyi bildi ini vurgulamak amac\u0131 ile olay\u0131 k\u0131saca anlatmakla yetinmi\u015ftir. Bunun \u00fczerine e\u015fi hayretler i\u00e7inde kalarak. Bunlar\u0131 kim sana haber verdi diye sormu\u015ftur. Herhalde \u00f6teki arkada\u015f\u0131n\u0131n bunlar\u0131 haber verdi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcr. Fakat Peygamberimiz O’na \u015fu cevab\u0131 vermi\u015ftir: “Her \u015feyi bilen ve her \u015feyden haberdar olan Allah bana haber verdi.” Demek ki haber her \u015feyi bilen kaynaktan geliyordu ve \u015funu ifade ediyordu: Hz. Peygamber sadece konu\u015ftu\u011fu \u015feyleri de\u011fil, iki e\u015finin aras\u0131nda ge\u00e7en her \u015feyi biliyordu.<\/p>\n

Bu olay\u0131n Hz. Peygamberin evinde e\u015flerinin aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015fip birbirlerine komplo kurduklar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 \u00fczerine Peygamber Efendimiz son derece \u00f6fkelenmi\u015f ve bir ay boyunca e\u015flerine yakla\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r. Yine M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda dola\u015fan s\u00f6ylentilere g\u00f6re e\u015flerini bo\u015famay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sonra bu ayetler iniyor. Peygamberimizin \u00f6fkesi de diniyor ve olayla ilgili di\u011fer rivayeti sunduktan sonra ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak de\u011finece\u011fimiz gibi tekrar e\u015flerine d\u00f6n\u00fcyor.<\/p>\n

Bu ayetlere ili\u015fkin \u00f6teki rivayet de Nesai’nin Enes’e dayand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 hadistir. Peygamber Efendimizin birlikte oldu\u011fu bir cariyesi vard\u0131. Fakat Ai\u015fe ve Hafsa Peygamberimizin onun yan\u0131na gitmesine engel oluyordu. Bu y\u00fczden Peygamberimiz onunla birlikte olmay\u0131 kendine haram etti. Bunun \u00fczerine y\u00fcce Allah \u015fu ayeti indirdi:<\/p>\n

“Ey peygamber ni\u00e7in, Allah’\u0131n sana helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyi, e\u015flerinin hat\u0131r\u0131 i\u00e7in kendine haram k\u0131l\u0131yorsun?”<\/p>\n

\u0130bn-i Cerir ve ibni ishak’\u0131n aktard\u0131klar\u0131 bir hadiste ise \u015f\u00f6yle denir: Peygamber Efendimiz Hz. Hafsa’n\u0131n evinde o\u011flu \u0130brahim’in annesi Mariye ile birlikte olmu\u015ftu. Hz. Hafsa buna al\u0131nm\u0131\u015f ve bunu kendisini k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir olay olarak alg\u0131lam\u0131\u015ft\u0131. Bunun \u00fczerine Peygamberimiz, O’na bir daha Mariye ile birlikte olmayaca\u011f\u0131na s\u00f6z vererek yemin etmi\u015fti. Ayr\u0131ca bunu kimseye s\u00f6ylememesini istemi\u015fti. Ancak Hz. Hafsa gidip olay\u0131 Hz. Ai\u015fe’ye a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. i\u015fte bu surede s\u00f6z konusu edilen olay budur.<\/p>\n

Her iki rivayette anlat\u0131lan olaylar meydana gelmi\u015f olabilirler. \u015eu da var ki rivayetlerden ikincisi ayetlerin atmosferine ve olaydan sonra Resulallah’\u0131n konuya b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verip a\u015f\u0131r\u0131 duyarl\u0131l\u0131k g\u00f6stererek e\u015flerini bo\u015fayacak kadar \u00f6fkelenmi\u015f olmas\u0131na daha yak\u0131nd\u0131r. Fakat birincisinin rivayet zinciri, dayana\u011f\u0131 daha g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr. Ayr\u0131ca ya\u015fanm\u0131\u015f olmas\u0131 da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu olaydan sonra ortaya \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar\u0131n meydana gelmi\u015f olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Peygamber Efendimizin evlerine egemen olan atmosferin niteli\u011fine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, bir olay\u0131n bu kadar b\u00fcy\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f olmas\u0131n\u0131 bu derece \u00f6nemsenmesini normal kar\u015f\u0131layabiliriz. Fakat her hal\u00fck\u00e2rda hangisinin do\u011fru oldu\u011funu en iyi Allah bilir.<\/p>\n

Bu olay\u0131n -yani Peygamber Efendimizin bir s\u00fcre e\u015flerinden uzak kalmas\u0131n\u0131n etkilerine gelince, bunu imam Ahmed’in \u0130bn-i Abbas’a -Allah onlardan raz\u0131 olsun dayand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 hadis son derece etkili bir \u015fekilde tasvir ediyor. Bu hadis ayn\u0131 zamanda o g\u00fcnk\u00fc \u0130slam toplumunun da bir tablosunu \u00e7iziyor. \u0130mam Ahmed der ki: Bize Abd\u00fcrrezzak anlatt\u0131. O da Ma’mer’den, o da Zehri’den, o da Ubeydullah B. Abdullah B. Ebu Sevr’den ibn-i Abbas’\u0131n \u015f\u00f6yle dedi\u011fini duymu\u015f: \u00d6teden beri, y\u00fcce Allah’\u0131n “E\u011fer ikiniz de Allah’a tevbe ederseniz, kaym\u0131\u015f olan kalpleriniz d\u00fczelmi\u015f olur.” ayetinde s\u00f6z konusu edilen kad\u0131nlar\u0131n Peygamber Efendimizin hangi e\u015fleri oldu\u011funu Hz. \u00d6mer’den sorup duruyordum. Hatta bir g\u00fcn Hz. \u00d6mer Hacca gitti, ben de onunla birlikte gittim. Bir s\u00fcre yol ald\u0131ktan sonra \u00d6mer ihtiyac\u0131n\u0131 gidermek i\u00e7in geri d\u00f6nd\u00fc ben de elimde bir su kab\u0131 ile d\u00f6nd\u00fcm. \u00d6mer ihtiyac\u0131n\u0131 giderdikten sonra geldi. Sonra ellerine su d\u00f6kt\u00fcm, abdest ald\u0131. Bu arada: Ey m\u00fcminlerin emiri, y\u00fcce Allah’\u0131n “E\u011fer ikiniz de Allah’a tevbe ederseniz, kaym\u0131\u015f olan kalpleriniz d\u00fczelmi\u015f olur.” diye tevbe ye \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 kad\u0131nlar Peygamberimizin e\u015flerinden hangileriydiler?” diye sordum. \u00d6mer: Ne \u015fa\u015f\u0131lacak adams\u0131n ey \u0130bn-i Abbas? dedi. (Zehri diyor ki: Vallahi Hz. \u00d6mer ibn-i Abbas’\u0131n bu soruyu sormas\u0131ndan ho\u015flanmam\u0131\u015ft\u0131 ama bildiklerini de saklamad\u0131) ve “Bu ayette s\u00f6z konusu edilen kad\u0131nlar Ai\u015fe ve Hafsa’d\u0131r” dedi. Ard\u0131ndan olay\u0131 anlatmaya ba\u015flad\u0131. Biz Kurey\u015f’liler kar\u0131lar\u0131m\u0131za hakimdik. Medine’ye geldikten sonra, kar\u0131lar\u0131n\u0131n egemenli\u011finde olan bir toplumla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. Daha sonra bizim kar\u0131lar\u0131m\u0131z da onlardan etkilenmeye ba\u015flad\u0131lar. Benim evim avali denilen yerde Umeyye B. Zeyd’in mahallesinde bulunuyordu. Bir g\u00fcn kar\u0131ma k\u0131zd\u0131m. Bakt\u0131m o da benimle birlikte olmaktan ka\u00e7\u0131n\u0131yor. Onun bu davran\u0131\u015f\u0131 hi\u00e7 ho\u015fuma gitmedi. Kar\u0131m: “Seninle yatmak istemeyi\u015fime niye k\u0131z\u0131yorsun? Vallahi Hz. Peygamber’in e\u015fleri de ondan uzakla\u015f\u0131yor ve her birinin onu bir g\u00fcn bir gece terk etti\u011fi oluyor” dedi. Bunun \u00fczerine hemen Hafsa’n\u0131n evine gittim. Ve Hz. Peygamber sizinle birlikte olmak isteyince onu geri \u00e7evirdi\u011finiz oluyor mu? dedim. “Evet” dedi. “Sizden biriniz onu bir g\u00fcn bir gece terk ediyor mu?” diye sordum. Buna da “Evet” dedi. Bunun \u00fczerine “Sizden kim b\u00f6yle yap\u0131yorsa kendine yaz\u0131k etmi\u015f ve h\u00fcsrana u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r” dedim. “Sizden biriniz, Resulallah’\u0131n \u00f6fkelenmesinden dolay\u0131 Allah’\u0131 \u00f6fkelenmeyece\u011finden, Dolay\u0131 siyle onu yok etmeyece\u011finden emin midir? Sen Resulallah’tan uzakla\u015fma ve O’ndan bir \u015fey isteme, diledi\u011fin \u015feyi benim mal\u0131mdan alabilirsin. Senin kom\u015funun -Ai\u015fe’yi kastediyor- durumu seni yan\u0131lmas\u0131n. \u00c7\u00fcnk\u00fc o senden daha g\u00fczel ve Resulallah taraf\u0131ndan senden daha \u00e7ok seviliyor” dedim.<\/p>\n

Benim Ensar’dan bir kom\u015fum vard\u0131. Aram\u0131zda n\u00f6betle\u015ferek Peygamberimizin yan\u0131na giderdik. Bir g\u00fcn o, bir g\u00fcn ben. Birbirimize o g\u00fcn i\u00e7in inen vahyi ve \u00f6teki geli\u015fmeleri haber verirdik. O s\u0131ralar Gassanl\u0131lar\u0131n bizimle sava\u015fmak \u00fczere at ko\u015ftuklar\u0131ndan s\u00f6z edip duruyorduk. Bir g\u00fcn kom\u015fum Peygamberimizin yan\u0131na gitti. Yats\u0131 vakti olunca d\u00f6nd\u00fc ve \u00e7ok \u00f6nemli bir \u015fey olmu\u015f gibi tela\u015fla beni \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Kap\u0131ya \u00e7\u0131k\u0131nca “\u00c7ok \u00f6nemli bir \u015fey oldu” dedi. “Ne oldu? Gassanl\u0131lar m\u0131 geldi?” dedim. “Hay\u0131r, bundan daha \u00f6nemli ve daha uzun boylu bir \u015fey oldu. Hz. Peygamber e\u015flerini bo\u015fad\u0131” dedi. “Hafsa’ya yaz\u0131k oldu, zarar etti. Ben b\u00f6yle olaca\u011f\u0131n\u0131 san\u0131yordum. Nitekim oldu da” dedim. Sabah namaz\u0131n\u0131 k\u0131ld\u0131ktan sonra Medine’ye indim ve Hafsa’n\u0131n evine gittim. Hafsa a\u011fl\u0131yordu. “Resulallah sizi bo\u015fad\u0131 m\u0131?” dedim. “Bilmiyorum? i\u015fte \u015fu odada yaln\u0131z ba\u015f\u0131na oturuyor” dedi. Sonra siyahi hizmet\u00e7inin yan\u0131na gittim ve “\u00d6mer i\u00e7in izin iste” dedim. Hizmet\u00e7i Peygamberimizin yanma girip \u00e7\u0131kt\u0131 ve “senin geldi\u011fini s\u00f6yledim ama sesini \u00e7\u0131karmad\u0131” dedi. Ben de \u00e7\u0131k\u0131p minberin yan\u0131na gittim. Bir grup oturmu\u015f, baz\u0131lar\u0131 a\u011fl\u0131yordu. Orada bir s\u00fcre oturdum. Sonra kafam\u0131 kurcalayan mesele a\u011f\u0131r bast\u0131, tekrar hizmet\u00e7inin yan\u0131na geldim ve “\u00d6mer i\u00e7in izin iste” dedim. Hizmet\u00e7i tekrar girip \u00e7\u0131kt\u0131, yine “Senin geldi\u011fini s\u00f6yledim ama sesini \u00e7\u0131karmad\u0131” dedi. Bir daha geri d\u00f6nd\u00fcm, gidip minberin yan\u0131na oturdum. Ama kafamdaki mesele beni kalkmaya zorlad\u0131. Bir daha geldim ve hizmet\u00e7iye benim i\u00e7in izin istemesini s\u00f6yledim. O da Peygamberimizin yan\u0131na girdi ve \u00e7\u0131kt\u0131. “Senin girmek i\u00e7in izin istedi\u011fini s\u00f6yledim. Ama sesini \u00e7\u0131karmad\u0131” dedi. Tam \u00e7ekip gidecektim ki hizmet\u00e7i beni \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. “Girebilirsin, sana izin verdi” dedi. i\u00e7eri girdim ve Peygamberimize selam verdim. Bir has\u0131r\u0131n \u00fczerine uzanm\u0131\u015ft\u0131. V\u00fccudunda has\u0131r\u0131n izleri \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. “Ya Resulallah e\u015flerini bo\u015fad\u0131n m\u0131?” dedim. Ba\u015f\u0131n\u0131 kald\u0131rd\u0131 ve “Hay\u0131r” dedi. “Allahu Ekber” dedim ve konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131m. Bildi\u011fin gibi ya Resulallah biz Kurey\u015f’liler kar\u0131lar\u0131m\u0131za hakimdik. Ama Medine’ye gelince kar\u0131lar\u0131n\u0131n egemenli\u011finde olan bir toplumla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. Bizim kar\u0131lar\u0131m\u0131z da onlardan etkilenmeye ba\u015flad\u0131lar. Bir g\u00fcn kar\u0131ma k\u0131zd\u0131m. Bakt\u0131m o da benimle birlikte olmaktan ka\u00e7\u0131n\u0131yor. O’nun bu davran\u0131\u015f\u0131 hi\u00e7 ho\u015fuma gitmedi. Kar\u0131m: Seninle yatmak istemeyi\u015fime niye k\u0131z\u0131yorsun? Vallahi Hz. Peygamber’in e\u015fleri de ondan uzakla\u015f\u0131yor ve her birinin onu bir g\u00fcn bir gece terk etti\u011fi oluyor” dedi. Bunun \u00fczerine hemen Hafsa’n\u0131n evine gittim ve “Hz. Peygamber seninle birlikte olmak isteyince O’nu geri \u00e7evirdi\u011fin oluyor mu?” dedim. “Evet” dedi. “Sizden biriniz O’nu bir g\u00fcn bir gece terk ediyor mu?” diye sordum. Buna da “Evet” dedi. Bunun \u00fczerine “Sizden kim b\u00f6yle yap\u0131yorsa kendine yaz\u0131k etmi\u015f ve h\u00fcsrana u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. Sizden biriniz, Rasullullah’\u0131n \u00f6fkelenmesinden dolay\u0131 Allah’\u0131n \u00f6fkelenmeyece\u011finden, Dolay\u0131 siyle O’nu yok etmeyece\u011finden emin midir?” dedim. Bu s\u00f6zlerim \u00fczerine Peygamber Efendimiz biraz g\u00fcl\u00fcmsedi. Sonra \u015f\u00f6yle dedim: Ya Resulallah, Hafsa’n\u0131n yan\u0131na gittim ve O’na \u015funlar\u0131 s\u00f6yledim: Kom\u015funun durumu seni yan\u0131ltmas\u0131n. \u00c7\u00fcnk\u00fc o senden daha g\u00fczel ve Resulallah taraf\u0131ndan senden daha \u00e7ok seviliyor.” Bunun \u00fczerine Peygamberimiz bir daha g\u00fcl\u00fcmsedi. Ben de “Ya Resulallah, yan\u0131na oturabilir miyim?” dedim. “Evet” dedi. Oturdum ve ba\u015f\u0131m\u0131 kald\u0131r\u0131p evin i\u00e7inde g\u00f6z gezdirdim. Vallahi onun bulundu\u011fu yerin heybetinden ba\u015fka evde g\u00f6z al\u0131c\u0131 hi\u00e7bir \u015fey yoktu. “Ya Resulallah, Allah’a dua et, \u00fcmmetine geni\u015f imkanlar versin. Nitekim Allah’a kulluk etmeyen \u0130ranl\u0131lara ve Bizansl\u0131lara geni\u015f maddi imkanlar vermi\u015ftir.” dedim. Bunun \u00fczerine Peygamberimiz do\u011frularak oturdu ve “Ey Hattab o\u011flu, \u015f\u00fcphen mi var? Onlar iyiliklerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 bekletilmeksizin bu d\u00fcnya hayat\u0131nda verilmi\u015f milletlerdir:’ dedi. Ben de “Benim i\u00e7in ba\u011f\u0131\u015flanma dile, ey Allah’\u0131n Resul\u00fc” dedim. Peygamber Efendimiz e\u015flerine \u00e7ok k\u0131zd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir ay boyunca yanlar\u0131na girmemeye yemin etmi\u015fti. Fakat y\u00fcce Allah bu ayetleri indirerek O’nu bu karar\u0131ndan dolay\u0131 azarlad\u0131:’ (Bu hadisi, Buhari, M\u00fcslim, Tirmizi ve Nesai ayn\u0131 ifadelerle fakat de\u011fi\u015fik kanallarda, Zehri’den rivayet etmi\u015fler.)<\/p>\n

Bu, olay\u0131n siyer kitaplar\u0131ndaki anlat\u0131m\u0131 \u015fimdi de Kur’an-\u0131 Kerim’in g\u00fczelim ak\u0131\u015f\u0131na bakal\u0131m:<\/p>\n

Sure, y\u00fcce Allah’\u0131n peygamberine y\u00f6nelik \u015fu azarlay\u0131c\u0131 ifadelerle ba\u015fl\u0131yor:<\/p>\n

“Ey Peygamber ni\u00e7in, Allah’\u0131n sana helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyi, e\u015flerinin hat\u0131r\u0131 i\u00e7in kendine haram k\u0131l\u0131yorsun? Allah \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan, \u00e7ok esirgeyendir.”<\/p>\n

“Allah size yeminlerinizi kefaretle geri alman\u0131z\u0131 me\u015fru k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Allah sizin dostunuzdur. O her \u015feyi bilir ve her yapt\u0131\u011f\u0131 yerindedir.”<\/p>\n

Peygamberimiz burada son derece etkileyici ve anlaml\u0131 bir azar i\u015fitiyor. Buna g\u00f6re bir m\u00fcminin y\u00fcce Allah’\u0131n helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir nimeti kendine haram k\u0131lmas\u0131 do\u011fru de\u011fildir. Dikkat edilirse Peygamber Efendimiz bal yemeyi veya Mariye ile cinsel ili\u015fkide bulunmay\u0131 \u015feri anlamda kendine haram k\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131. Sadece kendini bunlardan yoksun b\u0131rakmaya karar vermi\u015fti. i\u015fte bundan dolay\u0131 Peygamberimizin i\u015fitti\u011fi bu azar, bir insan\u0131n bilerek, tasarlayarak, birini memnun etmek i\u00e7in kendini Allah’\u0131n helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir \u015feyden yoksun b\u0131rakmas\u0131n\u0131n do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurguluyor. Bunun \u00fczerine yap\u0131lan de\u011ferlendirmede ise, “Allah \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan, \u00e7ok esirgeyendir” denilerek, bir insan\u0131n kendini Allah’\u0131n helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feylerden yoksun b\u0131rakmas\u0131n\u0131n sorumluluk gerektirdi\u011fi, Dolay\u0131 siyle Allah’tan ba\u011f\u0131\u015flama ve rahmet dilenmesi laz\u0131m oldu\u011fu ima ediliyor. Son derece latif ve derin etkili bir ifade ile bu mesaj iletiliyor.<\/p>\n

Ayette belirtilen, Peygamber Efendimizin yemin etmesi olay\u0131na gelince, y\u00fcce Allah bu t\u00fcr yeminlerden d\u00f6nmeyi caiz k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yani kefareti verip kurtulmay\u0131 me\u015fru k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yeminin mahiyeti realiteye ters d\u00fc\u015f\u00fcyorsa ve yeminden d\u00f6nmek daha iyi sonu\u00e7 verecekse b\u00f6yle yapmakta bir sak\u0131nca yoktur: “Allah sizin dostunuzdur.” Zaaflar\u0131n\u0131za kar\u015f\u0131, kald\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131z y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklere kar\u015f\u0131 size yard\u0131m eder. i\u015fte bu y\u00fczden zorluktan ve s\u0131k\u0131nt\u0131dan kurtulas\u0131n\u0131z diye yeminden d\u00f6nmeyi me\u015fru k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

“O her \u015feyi bilir ve her yapt\u0131\u011f\u0131 yerindedir.”<\/p>\n

Sonsuz bir bilgiye ve hikmete dayal\u0131 olarak sizin i\u00e7in kanunlar koyar. G\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fcn kald\u0131rabilece\u011fi ve sizin i\u00e7in yararl\u0131 olan \u015feyleri emreder. \u015eu halde O’nun haram k\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri haram k\u0131lmaya, yasaklamaya kalk\u0131\u015fmay\u0131n. Yine O’nun helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feylerden ba\u015fkas\u0131n\u0131 helal k\u0131lmay\u0131n. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu de\u011ferlendirme \u00f6ncesinde verilen direktifin i\u00e7eri\u011fine uygundur.<\/p>\n

Sonra ayet-i kerime konusuna de\u011finmeden ve ayr\u0131nt\u0131lara girmeden olaya i\u015faret ediyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc olay\u0131n konusu \u00f6nemli de\u011fil ve kal\u0131c\u0131 unsur olay\u0131n konusu de\u011fildir. Kal\u0131c\u0131 olan olay\u0131n ifade etti\u011fi anlam ve sonu\u00e7lar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

“Peygamber, e\u015flerinden birine gizlice bir s\u00f6z s\u00f6ylemi\u015fti.”<\/p>\n

Bu ayet arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile insanl\u0131k tarihinin o hayret verici d\u00f6neminde ya\u015fanan olaylardan bir \u00f6rnek g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130nsanlar o d\u00f6nemde g\u00f6kle birlikte ya\u015f\u0131yorlard\u0131. O d\u00f6nemde g\u00f6ky\u00fcz\u00fc a\u00e7\u0131k\u00e7a ve en ince detay\u0131na kadar onlar\u0131n her i\u015fine kar\u0131\u015f\u0131yordu. Buradan anl\u0131yoruz ki y\u00fcce Allah, Peygamber Efendimizin e\u015flerinden birine s\u00f6yledi\u011fi ve bir s\u0131r olarak saklamas\u0131n\u0131 istedi\u011fi olayla ilgili olarak iki e\u015finin aras\u0131nda ge\u00e7enleri Peygamberine bildirmi\u015fti. Peygamber Efendimiz de olay\u0131 e\u015fine hat\u0131rlat\u0131nca sadece bir k\u0131sm\u0131na i\u015faret etmekle yetinmi\u015f, olay\u0131 uzun uzun anlatmaya gerek duymam\u0131\u015f, ayr\u0131nt\u0131lara girmekten ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Sadece bu bilgileri edindi\u011fi kayna\u011f\u0131 ona s\u00f6ylemi\u015ftir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu kaynak her t\u00fcrl\u00fc bilginin as\u0131l kayna\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n

“Peygamber, e\u015flerinden birine gizlice bir s\u00f6z s\u00f6ylemi\u015fti. O bunu peygamberin di\u011fer e\u015fine haber verince, Allah da bu durumu peygambere bildirmi\u015fti, o da bir k\u0131sm\u0131n\u0131 y\u00fcz\u00fcne vurmu\u015f bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da y\u00fcz\u00fcne vurmad\u0131. Peygamber bunu O’na haber verince e\u015fi `Bunu sana kim s\u00f6yledi?’ dedi. Peygamber: `Bilen, her \u015feyden haberi olan Allah bana s\u00f6yledi: dedi.”<\/p>\n

Burada Allah’\u0131n bilgisine ve olup biten her\u015feyden haberdar olu\u015funa i\u015faret edilmesi, gizliden gizliye, kapal\u0131 kap\u0131lar ard\u0131nda i\u015fbirli\u011fi yapmak, komplolar kurmak gibi durumlara y\u00f6nelik derin etkili bir anlam ifade ediyor. B\u00f6ylece Hz. Peygamber nereden \u00f6\u011frendin diye soran e\u015fini, belki de unuttu\u011fu veya fark\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 bu ger\u00e7ekle y\u00fcz y\u00fcze getiriyor. Yan\u0131 s\u0131ra genel olarak Kur’an okuyan herkesin dikkatini bu ger\u00e7e\u011fe \u00e7ekiyor.<\/p>\n

Ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 meydana gelen olay\u0131 anlatmay\u0131 bir yana b\u0131rakarak aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015fen iki kad\u0131na y\u00f6neliyor ve sanki mesele \u015fu anda oluyormu\u015f gibi onlara hitap ediyor:<\/p>\n

“E\u011fer ikiniz de Allah’a tevbe ederseniz, kaym\u0131\u015f olan kalpleriniz d\u00fczelmi\u015f olur. Ve e\u011fer peygambere kar\u015f\u0131 birbirinize arka verirseniz \u015f\u00fcphesiz ki O’nun dostu ve yard\u0131mc\u0131s\u0131 Allah, Cebrail ve m\u00fc’minlerin iyileridir. Bunlar\u0131n ard\u0131ndan melekler de O’na yard\u0131mc\u0131d\u0131r.”<\/p>\n

Peygamberimizin iki han\u0131m\u0131na y\u00f6nelik bu hitab\u0131n ba\u015f taraf\u0131n\u0131, kalplerinin tekrar d\u00fczelip bu olay y\u00fcz\u00fcnden uzak d\u00fc\u015ft\u00fckleri Allah’a yeniden y\u00f6nelmesi i\u00e7in yap\u0131lan tevbe \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 ge\u00e7ti\u011fimiz zaman… Evet tevbeye y\u00f6nelik bu \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 ge\u00e7ti\u011fimiz zaman b\u00fcy\u00fck ve deh\u015fet verici bir atakla, insan\u0131 iliklerine kadar titreten korkun\u00e7 bir tehditle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yoruz.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu korkun\u00e7 ve b\u00fcy\u00fck atak ile olay\u0131n derinli\u011fini ve Peygamber Efendimizin kalbi \u00fczerindeki etkisinin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kavr\u0131yoruz. Mesele o kadar \u00f6nemlidir ki, y\u00fcce Allah’\u0131n, Cebrail’in ve iyi m\u00fcminlerin ona dost olduklar\u0131n\u0131n, bunun da \u00f6tesinde Meleklerin O’na yard\u0131mc\u0131 olduklar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a duyurulmas\u0131n\u0131 gerektirmi\u015ftir. Ama\u00e7 Hz. Peygamber’in g\u00f6nl\u00fcn\u00fc ho\u015f tutmak ve bu tehlikeli mesele kar\u015f\u0131s\u0131nda kendisini rahat ve g\u00fcvencede hissetmesini sa\u011flamakt\u0131r.<\/p>\n

Demek ki mesele, Peygamberimizin duygusunda ve \u00e7evresinde b\u00f6yle bir ata\u011f\u0131 gerektirecek kadar \u00f6nemsenmi\u015f, etkisinde kal\u0131nm\u0131\u015f ve \u00e7ok geni\u015f boyutlu olarak alg\u0131lanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ger\u00e7e\u011fi hem bu ayetin i\u00e7eri\u011finden hem de Hz. \u00d6mer’in Ensari -Allah onlardan raz\u0131 olsun- arkada\u015f\u0131n\u0131n dilinden aktar\u0131lan rivayetten anl\u0131yoruz. Hz. \u00d6mer arkada\u015f\u0131na soruyor: Gassanl\u0131lar m\u0131 geldiler? “Hay\u0131r, daha \u00f6nemli ve daha uzun boylu bir \u015fey oldu” diyor. Bilindi\u011fi gibi Gassanl\u0131lar Arap yar\u0131madas\u0131n\u0131n kuzeyinde Suriye b\u00f6lgesinde yer alan, Roma imparatorlu\u011fu yanl\u0131s\u0131 bir Arap devletidir. O g\u00fcnk\u00fc \u015fartlarda Gassanl\u0131lar\u0131n sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7mesi tehlikeli bir olay olarak alg\u0131lan\u0131rd\u0131. Fakat meydana gelen bir ba\u015fka olay M\u00fcsl\u00fcmanlar taraf\u0131ndan daha \u00f6nemli ve daha b\u00fcy\u00fck bir mesele olarak alg\u0131lanm\u0131\u015ft\u0131. Bu b\u00fcy\u00fck kalbin huzurunu, bu sayg\u0131n evin esenli\u011fini her \u015feyden \u00fcst\u00fcn ve her \u015feyden \u00f6ncelikli g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131. Bu b\u00fcy\u00fck kalbin ve bu sayg\u0131n evin kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, huzursuzlu\u011fu M\u00fcsl\u00fcman cemaata g\u00f6re Romal\u0131lar\u0131n i\u015fbirlik\u00e7isi Gassanl\u0131lar\u0131n sald\u0131r\u0131s\u0131ndan daha tehlikeliydi. Bu de\u011ferlendirme o insanlar\u0131n meselelere bak\u0131\u015f tarzlar\u0131na ili\u015fkin \u00e7e\u015fitli anlamlar ifade ediyor. Bu de\u011ferlendirme g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fcn meseleyi de\u011ferlendiri\u015f bi\u00e7imi ile paralellik olu\u015fturuyor. \u015eu halde bu de\u011ferlendirme do\u011fru ve tutarl\u0131d\u0131r, k\u00f6kl\u00fc dayanaklar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

Bunu izleyen ayetin ifade etti\u011fi anlam, \u015fayet Hz. Peygamber e\u015flerini bo\u015fayacak olursa Allah’\u0131n onlar\u0131n yerine kendisine vermesi m\u00fcmk\u00fcn olan e\u015flerin s\u0131fatlar\u0131n\u0131n ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak belirtilmesi, ayr\u0131ca tehdit noktas\u0131nda t\u00fcm\u00fcne birden hitap edilmesi de meselenin \u00f6nemini ortaya koymaktad\u0131r:<\/p>\n

“E\u011fer O sizi bo\u015farsa Rabbi O’na, sizden daha iyi kendini Allah’a veren inanan, g\u00f6n\u00fclden itaat eden, tevbe eden, ibadet eden, Allah’\u0131n u\u00e7suz-bucaks\u0131z m\u00fclk\u00fcn\u00fcn yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen dul ve bakire e\u015fler verir.”<\/p>\n

Bunlar, Peygamber Efendimizin e\u015flerinin ima ve i\u015faret yoluyla sahip olmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131 niteliklerdir.<\/p>\n

\u0130slam’\u0131n belirtisi itaat etmek ve dinin emirlerini uygulamakt\u0131r. Kalbi onaran iman ger\u00e7ek ve eksiksiz olunca \u0130slam ondan kaynaklan\u0131r. “Kunut” ise, g\u00f6n\u00fclden itaat etmektir. Tevbe, meydana gelen g\u00fcnahtan pi\u015fmanl\u0131k duyman\u0131n, itaate y\u00f6nelmenin ifadesidir. ibadet; Allah ile ileti\u015fim kurman\u0131n yolu, O’na y\u00f6nelik kullu\u011fun ifadesidir. Ayr\u0131ca y\u00fcce Allah’\u0131n evreni yaratmas\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek, kavramaya \u00e7al\u0131\u015fmak, ibret derslerini \u00e7\u0131karmak ve kalp yoluyla Allah’\u0131n u\u00e7suz-bucaks\u0131z m\u00fclk\u00fcn\u00fc dola\u015fmak… i\u015fte bunlar Peygamber Efendimizin e\u015flerinde bulunmas\u0131 istenen niteliklerdir. Onlar -bu niteliklere sahip olmalar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra- dul ve bakiredirler. Nitekim O’nun \u015fimdiki e\u015fleri de kimisi dul, kimisi de bakireyken O’nunla evlenmi\u015fti.<\/p>\n

Onlara y\u00f6nelik bu tehditten anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, e\u015flerinin aralar\u0131nda gizlice s\u00f6zle\u015fmeleri Peygamberimizin kalbini son derece etkilemi\u015ftir. Yoksa Peygamberimiz k\u00fc\u00e7\u00fck \u015feylerden dolay\u0131 \u00f6fkelenmezdi.<\/p>\n

Bu ayetlerin ini\u015finden ve y\u00fcce Allah’\u0131n kendisine ve aile fertlerine hitap etmesinden sonra Peygamber Efendimiz memnun olmu\u015f bu sars\u0131nt\u0131dan sonra bu sayg\u0131n ev sakinle\u015fmi\u015f, y\u00fcce Allah’\u0131n direktifleri ile huzura kavu\u015fmu\u015ftur. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, Peygamber Efendimizin ailesine verilen de\u011ferin ifadesidir. Bu \u00f6zen, bu g\u00f6zetim, Peygamber Efendimizin evinin Allah’\u0131n sisteminin yery\u00fcz\u00fcne egemen k\u0131lmada, bu sistemin temellerini insanl\u0131k hayat\u0131na yerle\u015ftirmede \u00fcstlendi\u011fi role uygun d\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n

Daha \u00f6nce benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir \u015fekilde, hi\u00e7 kimse taraf\u0131ndan denenmemi\u015f bir y\u00f6ntemle bir \u00fcmmet olu\u015fturan, bir devlet kuran… ilahi inan\u00e7 sisteminin son \u015feklini omuzlayan, yery\u00fcz\u00fcnde t\u00fcm insanlar\u0131n \u00f6rnek alacaklar\u0131 ilahi ilkelere g\u00f6re bi\u00e7imlenen pratik bir toplum olu\u015fturacak bir \u00fcmmet meydana getirme fonksiyonunu yerine getiren bu e\u015fsiz insan\u0131n ev hayat\u0131ndan sunulan bir tablodur bu.<\/p>\n

Bu, sayg\u0131n, \u00fcst\u00fcn y\u00fcce ve b\u00fcy\u00fck bir insan\u0131n hayat\u0131ndan bir tablodur. Bu insan peygamberlik g\u00f6revini yerine getirirken ayn\u0131 zamanda insanl\u0131\u011f\u0131n gereklerini de yerine getiriyor ve ikisini birbirinden ay\u0131rm\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc, insanl\u0131\u011fa g\u00f6nderilecek son peygamberlik misyonunu veya son hayat sistemini O’nun \u00fcstlenmesini \u00f6ng\u00f6ren kader yine O’nun bir insan ve bir peygamber olmas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

Eksiksiz bir peygamberlik misyonunu kusursuz bir peygamber ta\u015f\u0131yordu. Bu sistemin eksiksizli\u011finin belirtisi insan\u0131n insan olarak kalmas\u0131na \u00f6nem vermesiydi. Bu sistemde insan\u0131n yap\u0131c\u0131 hi\u00e7bir enerjisine gem vurulmaz, yararl\u0131 hi\u00e7 bir yetene\u011fi iptal edilmez. Ayn\u0131 zamanda bu sistem insan\u0131 ar\u0131nd\u0131r\u0131r, e\u011fitir, onu y\u00fcceltecek hedefe do\u011fru y\u00fckselir.<\/p>\n

\u0130\u015fte \u0130slam, kendini \u00f6z\u00fcne n\u00fcfuz edecek \u015fekilde kavrayan ve kendisine g\u00f6re hayatlar\u0131n\u0131 bi\u00e7imlendiren insanlar\u0131 bu duruma getirdi. Onlar \u0130slam’\u0131n canl\u0131 bir n\u00fcshas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdi. insana \u00f6zg\u00fc deneyimlerle, giri\u015fimlerle, insan\u0131n vazge\u00e7ilmez \u00f6zellikleri olan zay\u0131fl\u0131klarla, insan\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc y\u00f6nleriyle dolu; semavi mesaj\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi ile i\u00e7 i\u00e7e, ad\u0131m ad\u0131m ileriye do\u011fru giden -ailesinin ve kendisine en yak\u0131n insanlar\u0131n hayat\u0131nda oldu\u011fu gibi- Peygamberlerinin pratik hayat\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n somut \u00f6rne\u011fi olarak g\u00f6zlerinin \u00f6n\u00fcndeydi. Hayallerde ve bo\u015flukta ya\u015famayan kolay, pratik ve realist bir \u00f6nder isteyenler somut olarak g\u00f6r\u00fcyor, ondan etkileniyorlard\u0131.<\/p>\n

Hi\u00e7 ku\u015fkusuz insanl\u0131\u011fa y\u00f6nelik son peygamberlik misyonunun eksiksiz, kapsaml\u0131 ve yeterli \u015fekliyle indirilmesine, bu misyonu alg\u0131layacak ve canl\u0131 bir terc\u00fcmesi olacak peygamberin se\u00e7imine ve bu peygamberin hayat\u0131n\u0131n herkes taraf\u0131ndan okunan bir kitap, pe\u015f pe\u015fe gelen ku\u015faklar i\u00e7in bir ba\u015fvuru kayna\u011f\u0131 olmas\u0131na ili\u015fkin kaderin arka plan\u0131ndaki hikmet ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n

A\u0130LEN\u0130Z\u0130 ATE\u015eTEN KORUYUN<\/strong><\/p>\n

M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ruhlar\u0131nda derin etki b\u0131rakan bu olay\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Kur’an-\u0131 Kerim m\u00fcminleri g\u00f6revlerini yapmaya; ailelerini e\u011fitmeye, \u0130slam ilkelerine g\u00f6re y\u00f6nlendirmeye, onlara \u00f6\u011f\u00fct vermeye, Dolay\u0131 siyle hem kendilerini hem de aile fertlerini ate\u015ften korumaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor. Bu arada bir ate\u015f sahnesini ve kafirlerin o anki durumlar\u0131n\u0131 canland\u0131r\u0131yor. Bunun yan\u0131nda olay\u0131n ak\u0131\u015f\u0131 esnas\u0131nda yap\u0131lan tevbe \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda m\u00fcminler g\u00fcnahlar\u0131ndan tevbe etmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131yorlar ve tevbe edenleri bekleyen cennet tasvir ediliyor. Daha sonra Hz. Peygamber kafirlere ve m\u00fcnaf\u0131klara kar\u015f\u0131 cihad etmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131yor. \u0130\u015fte bu a\u00e7\u0131klamalar surenin ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc olu\u015fturuyor: <\/p>\n

6- Ey inananlar! Kendinizi ve ailenizi, yak\u0131t\u0131 insanlar ve ta\u015flar olan ate\u015ften koruyun. Onun ba\u015f\u0131nda, iri g\u00f6vdeli, ha\u015fin, Allah’\u0131n kendilerine buyurdu\u011funa kar\u015f\u0131 gelmeyen ve emredildiklerini yapan melekler vard\u0131r.<\/p>\n

7- “Ey kafirler! Bug\u00fcn \u00f6z\u00fcr dilemeyin, \u00e7\u00fcnk\u00fc siz ancak yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131n cezas\u0131n\u0131 \u00e7ekeceksiniz” denir.<\/p>\n

8- Ey iman edenler! Samimi bir tevbe ile Allah \u00e2 d\u00f6n\u00fcn. Umulur ki Rabbiniz sizin k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerinizi \u00f6rter, Peygamberi ve O’nunla birlikte iman edenleri utand\u0131rmayaca\u011f\u0131: g\u00fcnde Allah sizi, i\u00e7lerinden \u0131rmaklar akan cennetlere sokar. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n, nurlar\u0131, \u00f6nlerinden ve yanlar\u0131ndan ko\u015far da “Ey Rabbimiz! Nurumuzu tamamla, bizi ba\u011f\u0131\u015fla, \u00e7\u00fcnk\u00fc sen her \u015feye kadirsin” derler.<\/p>\n

9- Ey Peygamber! Kafirler ve m\u00fcnaf\u0131klarla sava\u015f, onlara kar\u015f\u0131 sert davran. Onlar\u0131n varaca\u011f\u0131 yer cehennemdir. O gidecekleri yer ne k\u00f6t\u00fcd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

M\u00fc’minin hem kendisine hem de ailesine kar\u015f\u0131 olan sorumlulu\u011fu a\u011f\u0131r ve korkun\u00e7 bir sorumluluktur. ileride korkun\u00e7 bir ate\u015f…. O ve ailesi bu ate\u015fle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya d\u0131rlar… Kendisini bekleyen bu ate\u015ften hem kendini hem de ailesini uzak tutmak zorundad\u0131r. Evet ate\u015ftir bu. Alev alev yanan deh\u015fet verici bir ate\u015f… “Yak\u0131t\u0131 insanlar ve ta\u015flar olan bir ate\u015f.” Bu ate\u015fte insanlar ta\u015flar gibi onlarla birlikte yanarlar. T\u0131pk\u0131 ta\u015flar gibi \u00f6nemsiz, ta\u015flar gibi de\u011fersiz ve ta\u015flar gibi itina g\u00f6sterilmeden tutulup at\u0131l\u0131rlar. Bu ne korkun\u00e7 bir ate\u015ftir ki, ta\u015flar\u0131 cay\u0131r cay\u0131r yak\u0131yor! \u015eiddeti harekete, a\u015fa\u011f\u0131lamaya, horlamaya varan bu azap ne deh\u015fetlidir! \u00dcstelik bu ate\u015fin \u00e7evresinde olan her \u015fey ve ate\u015fin bulundu\u011fu ortam da \u00fcrk\u00fct\u00fcc\u00fcd\u00fcr, deh\u015fet vericidir: “Ba\u015f\u0131nda iri g\u00f6vdeli, ha\u015fin melekler vard\u0131r.” Tabiatlar\u0131 sorumlusu bulunduklar\u0131 azaba uygundur…. “Allah’\u0131n kendilerine buyurdu\u011funa kar\u015f\u0131 gelmezler ve emredileni yaparlar.” Y\u00fcce Allah’\u0131n kendilerine emretti\u011fi \u015feyi yapmalar\u0131 onlar\u0131n tabiatlar\u0131n\u0131n gere\u011fidir. Yine tabiatlar\u0131 gere\u011fi kendilerine emredilen \u015feyi yapm\u00e2 g\u00fcc\u00fcne de sahiptirler. i\u015fte onlar bu ha\u015fmetleri ile, bu ha\u015finlikleri ile \u015fu korkun\u00e7, \u015fu deh\u015fet verici ate\u015f \u00fczerinde g\u00f6revlendirilmi\u015fler. Bir m\u00fcmin kendini ve ailesini bu ate\u015ften korumal\u0131d\u0131r. Hen\u00fcz f\u0131rsat varken, i\u015f i\u015ften ge\u00e7meden mazeret bildirmenin i\u015fe yaramad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn gelmeden ailesini bu ate\u015ften uzakla\u015ft\u0131rmal\u0131d\u0131r. \u0130\u015fte kafirler o korkun\u00e7 ate\u015fin k\u0131y\u0131s\u0131nda durmu\u015f mazeret uyduruyorlar. Ama mazeretleri hi\u00e7 bir anlam ifade etmedi\u011fi gibi i\u00e7 karart\u0131c\u0131 manzara ile ba\u015f ba\u015fa kal\u0131yorlar:<\/p>\n

“Ey kafirler! Bug\u00fcn \u00f6z\u00fcr dilemeyin, \u00e7\u00fcnk\u00fc siz ancak yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131n cezas\u0131n\u0131 \u00e7ekeceksiniz.”<\/p>\n

Bo\u015funa \u00f6z\u00fcr belirtmeyin, bug\u00fcn \u00f6z\u00fcr g\u00fcn\u00fc de\u011fil. Bug\u00fcn herkesin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 alaca\u011f\u0131 g\u00fcnd\u00fcr. Siz de bu ate\u015fi hakkedecek i\u015fler yapt\u0131n\u0131z.<\/p>\n

Peki m\u00fcminler kendilerini ve ailelerini bu ate\u015ften nas\u0131l koruyacaklar? i\u015fte burada onlara yol g\u00f6steriliyor, umut kap\u0131s\u0131 \u00f6nlerine a\u00e7\u0131l\u0131yor:<\/p>\n

“Ey iman edenler! Samimi bir tevbe ile Allah’a d\u00f6n\u00fcn. Umulur ki Rabbiniz sizin k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerinizi \u00f6rter, peygamberi ve onunla birlikte iman edenleri utand\u0131rmayaca\u011f\u0131 g\u00fcnde Allah sizi, i\u00e7lerinden \u0131rmaklar akan cennetlere sokar. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n nurlar\u0131, \u00f6nlerinden ve yanlar\u0131ndan ko\u015far da `Ey Rabbimiz! Nurumuzu tamamla, bizi ba\u011f\u0131\u015fla, \u00e7\u00fcnk\u00fc sen her \u015feye kadirsin’ derler.”<\/p>\n

\u0130\u015fte yol budur… Yol samimi ve i\u00e7ten gelen bir tevbedir. Kalbi ar\u0131nd\u0131ran, onu k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden uzakla\u015ft\u0131ran bir tevbe. K\u00f6t\u00fcl\u00fcklere bula\u015fmas\u0131na, kanmas\u0131na f\u0131rsat vermeyen bir tevbe.<\/p>\n

G\u00fcnahtan ve hatadan tevbe etmek, i\u015flenen su\u00e7tan pi\u015fmanl\u0131k duymakla ba\u015flar, salih amel ile, ibadet ile sonu\u00e7lan\u0131r. i\u015fte o zaman bu samimi tevbe kalbi temizler, g\u00fcnah\u0131n kal\u0131nt\u0131lar\u0131ndan, tortular\u0131ndan ar\u0131nd\u0131r\u0131r. Bundan sonra da kalbi salih amel i\u015flemeye te\u015fvik eder. \u0130\u015fte samimi ve i\u00e7ten gelen tevbe budur. Budur kalbi uyaran, g\u00fcnaha d\u00f6nmemesi i\u00e7in \u00f6\u011f\u00fct i\u015flevini g\u00f6ren samimi tevbe.<\/p>\n

B\u00f6yle bir tevbe ger\u00e7ekle\u015firse y\u00fcce Allah’\u0131n onunla g\u00fcnahlar\u0131 \u00f6rtmesi ve bu \u015fekilde tevbe edenleri, biraz \u00f6nce surenin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serildi\u011fi gibi k\u00e2firlerin rezil olacaklar\u0131 bir g\u00fcnde, onlar\u0131 cennetlere sokmas\u0131 umulur. O g\u00fcn y\u00fcce Allah peygamberini ve onunla birlikte olan m\u00fcminleri utand\u0131rmayacakt\u0131r.<\/p>\n

Hi\u00e7 ku\u015fkusuz, y\u00fcce Allah’\u0131n bir\u00e7oklar\u0131n\u0131n rezil olaca\u011f\u0131 bir g\u00fcnde m\u00fcminleri Hz. Peygamberle birlikte bir safta olarak, ayn\u0131 sayg\u0131y\u0131 g\u00f6receklerini vurgulamas\u0131 insan\u0131 umutland\u0131ran bir te\u015fvik ve b\u00fcy\u00fck bir sayg\u0131nl\u0131k ifadesidir. Sonra y\u00fcce Allah onlara bir nur bah\u015fediyor: “Nurlar\u0131 \u00f6nlerinden ve yanlar\u0131ndan ko\u015far.” Bu deh\u015fet verici, bu dalgal\u0131, bu korkun\u00e7, bu bunalt\u0131c\u0131 g\u00fcnde onunla tan\u0131n\u0131rlar. Kayna\u015f\u0131p duran o korkun\u00e7 kalabal\u0131k i\u00e7inde bu nurla yollar\u0131n\u0131 bulurlar. \u00d6nlerinde ve yanlar\u0131nda \u0131\u015f\u0131k sa\u00e7arak en sonunda bu nur onlar\u0131 cennete g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n

Onlar i\u00e7inde bulunduklar\u0131 ortam\u0131n deh\u015fet vericili\u011fine, zorlu\u011funa ra\u011fmen Allah’\u0131n huzurunda ona dua ederler, iyilik dilerler: “Ey Rabbimiz! Nurumuzu tamamla, bizi ba\u011f\u0131\u015fla, \u00e7\u00fcnk\u00fc sen her \u015feye kadirsin’ derler.”<\/p>\n

Dillerin tutuldu\u011fu, kalplerin durdu\u011fu b\u00f6ylesine deh\u015fetli bir ortamda dua edebiliyor olmalar\u0131 bu duan\u0131n kabul olaca\u011f\u0131n\u0131n belirtisidir. Yoksa y\u00fcce Allah’\u0131n belirledi\u011fi kader kabul edilmesini \u00f6ng\u00f6rmeseydi y\u00fcce Allah b\u00f6yle bir duay\u0131 m\u00fcminlere ilham etmezdi. \u015eu halde buradaki dua bir nimettir. O g\u00fcn m\u00fcminlere g\u00f6sterilen sayg\u0131ya ve onlara bah\u015fedilen Nur’a ek olarak y\u00fcce Allah’\u0131n ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z bir nimettir.<\/p>\n

Bununla yak\u0131t\u0131 insan ve ta\u015f olan ate\u015f aras\u0131nda ne korkun\u00e7 bir fark vard\u0131r? Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu m\u00fckafat t\u0131pk\u0131 biraz \u00f6nceki azap gibi m\u00fcminin kendisini ve ailesini ate\u015ften korumadaki Dolay\u0131 siyle sonu\u00e7ta altlar\u0131ndan \u0131rmaklar akan cennetleri elde etmelerindeki sorumlulu\u011funu tasvir ediyor.<\/p>\n

Peygamber Efendimizin evlerinde meydana gelen ve surenin birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ele al\u0131nan olay\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bu ayetlerin vermek istedikleri mesaj\u0131 kavr\u0131yoruz.<\/p>\n

Bir m\u00fcmin, kendisinin do\u011fru yolu bulmas\u0131ndan, kalbinin \u0131slah olmas\u0131ndan sorumlu oldu\u011fu gibi ailesinin do\u011fru yolu bulmas\u0131ndan, evinin \u0131slah olmas\u0131ndan da sorumludur.<\/p>\n

Talak suresinde de vurgulad\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi \u0130slam, toplumsal d\u00fczeninde aileyi esas alan bir dindir. Bu y\u00fczden m\u00fcminin ailesine kar\u015f\u0131 olan sorumlulu\u011funu, evine kar\u015f\u0131 yerine getirmesi zorunlu olan g\u00f6revini s\u0131k s\u0131k vurgular. M\u00fcsl\u00fcman ev, M\u00fcsl\u00fcman cemaatin \u00e7ekirde\u011fidir. i\u015fte bu ve onun gibi di\u011fer h\u00fccrelerden meydana gelir bu b\u00fcy\u00fck ve canl\u0131 beden. Yani \u0130slam toplumu…<\/p>\n

Bir ev, inan\u00e7 sisteminin kalelerinden biridir. Bu y\u00fczden kale i\u00e7erden dayan\u0131kl\u0131 ve sa\u011flam olmal\u0131d\u0131r. Her fert bir giri\u015f noktas\u0131n\u0131n, bir gedi\u011fin \u00f6n\u00fcnde durmal\u0131 ve s\u0131zmalar\u0131 \u00f6nlemelidir. Aksi taktirde orduyu kalenin i\u00e7inde bozguna u\u011fratmak kolayla\u015f\u0131r. Art\u0131k her \u00f6n\u00fcne gelenin, atl\u0131 ve yayalar\u0131n girip \u00e7\u0131kmalar\u0131 zor olmaz.<\/p>\n

Bir m\u00fcmin \u00f6ncelikle davay\u0131 evine, aile fertlerine sunmal\u0131d\u0131r. Bu kaleyi i\u00e7erden g\u00fcvenli hale getirmesi onun g\u00f6revidir. Davetini uzaklara g\u00f6t\u00fcrmeden \u00f6nce ailesindeki gedikleri kapatmas\u0131 bir zorunluluktur.<\/p>\n

Bunun i\u00e7in M\u00fcsl\u00fcman bir anne gereklidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc kalenin g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan tek ba\u015f\u0131na M\u00fcsl\u00fcman bir baba yeterli de\u011fildir. Anne ve baban\u0131n el birli\u011fi ederek k\u0131zlar\u0131 ve erkekleri e\u011fitmeleri ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Bir insan\u0131n s\u0131rf erkeklerden kurulu bir \u0130slam toplumu olu\u015fturmaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 bo\u015f ve verimsiz bir \u00e7abad\u0131r. B\u00f6yle bir toplumda kad\u0131n da olmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar gelece\u011fin tohumu ve meyvesi olan neslin koruyucu bek\u00e7ileridirler.<\/p>\n

Bu y\u00fczden Kur’an hem erkeklere, hem de kad\u0131nlara iniyordu. Evleri d\u00fczenliyor, onlar\u0131 \u0130slam hayat sisteminin temel ilkelerine dayal\u0131 olarak kuruyordu. M\u00fcminlere kendi \u015fah\u0131slar\u0131n\u0131n sorumlulu\u011funu y\u00fckledi\u011fi gibi ailesinin sorumlulu\u011funu da y\u00fckl\u00fcyordu: “Ey inananlar! Kendinizi ve ailenizi ate\u015ften koruyun.”<\/p>\n

Bu meseleyi \u0130slam davet\u00e7ileri kavramal\u0131d\u0131rlar, hem de \u00e7ok iyi kavramal\u0131d\u0131rlar. Bu ama\u00e7la ba\u015flat\u0131lacak bir \u00e7al\u0131\u015fma \u00f6ncelikle insan\u0131n kendi evine, e\u015fine, yani anneye, sonra \u00e7ocuklara, ard\u0131ndan t\u00fcm aile fertlerine y\u00f6nelik olmal\u0131d\u0131r. Bir M\u00fcsl\u00fcman ev kurmak i\u00e7in, M\u00fcsl\u00fcman kad\u0131n yeti\u015ftirmeye b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verilmelidir. M\u00fcsl\u00fcman bir ev kurmak isteyen her \u015feyden \u00f6nce M\u00fcsl\u00fcman bir e\u015f aramal\u0131d\u0131r. Yoksa \u0130slam cemaatinin kurulu\u015fu bir s\u00fcre daha gecikecektir. Binalar delik de\u015fik ve harap olmaya devam edecektir.<\/p>\n

\u0130lk M\u00fcsl\u00fcman toplum i\u00e7inde bu mesele g\u00fcn\u00fcm\u00fczden daha kolay \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebiliyordu. O g\u00fcn i\u00e7in Medine’de \u0130slam’\u0131n egemen oldu\u011fu bir M\u00fcsl\u00fcman toplum olu\u015fturulmu\u015ftu. \u0130slam bu topluma insanl\u0131k hayat\u0131na ili\u015fkin tertemiz d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemi ile, bu d\u00fc\u015f\u00fcnce sisteminden kaynaklanan yasalar\u0131 ile egemendi. O toplumda, kad\u0131n-erkek herkesin ba\u015fvuru kayna\u011f\u0131 Allah ve peygamberiydi, Allah’\u0131n ve peygamberinin h\u00fckm\u00fcyd\u00fc. Bir meseleye ili\u015fkin bir h\u00fck\u00fcm indi\u011fi zaman bu, o mesele i\u00e7in ge\u00e7erli olan tek ve nihai h\u00fck\u00fcm olarak alg\u0131lan\u0131rd\u0131. \u0130\u015fte b\u00f6yle bir toplumun varl\u0131\u011f\u0131, hayata egemen olan d\u00fc\u015f\u00fcncesi ve gelenekleri Dolay\u0131 siyle bir kad\u0131n\u0131n \u0130slam’\u0131n istedi\u011fi \u015fekilde kendini yeti\u015ftirmesi son derece kolayd\u0131. Erkeklerin kar\u0131lar\u0131na \u00f6\u011f\u00fct vermeleri, evlatlar\u0131n\u0131 \u0130slam’\u0131n terbiye metodu ile e\u011fitmeleri kolay bir i\u015fti.<\/p>\n

Fakat biz bug\u00fcn farkl\u0131 bir konumday\u0131z. Biz bug\u00fcn cahiliye hayat\u0131 ya\u015f\u0131yoruz. i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z toplum cahiliye toplumu. Bu topluma egemen olan kanunlar cahiliye kanunlar\u0131, ahl\u00e2k cahiliye ahl\u00e2k\u0131. Gelenek cahiliye gelene\u011fi. D\u00fczen cahiliye d\u00fczeni. inananlar aras\u0131 ili\u015fkilerde ge\u00e7erli olan davran\u0131\u015f kurallar\u0131 cahiliye \u00fcr\u00fcn\u00fc. K\u00fcf\u00fcr cahiliye k\u00fcf\u00fcr\u00fc.<\/p>\n

Bir kad\u0131n ister kendi kendine, ister kocas\u0131n\u0131n veya karde\u015finin yahut babas\u0131n\u0131n yol g\u00f6stericili\u011fi sonucu \u0130slam’\u0131n \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc hayat\u0131 ya\u015famaya karar verdi\u011fi zaman i\u015fte bu cahiliye toplumu ile s\u00fcrekli i\u00e7 i\u00e7e ya\u015f\u0131yor, onun ezici bask\u0131s\u0131, a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 omuzlar\u0131nda hissediyor.<\/p>\n

Halbuki Medine’de kurulan ilk \u0130slam devletinde kad\u0131n-erkek, b\u00fct\u00fcn toplum ayn\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemine ba\u011fl\u0131yd\u0131, Ayn\u0131 h\u00fck\u00fcm ile y\u00f6netiliyordu. Hayatlar\u0131n\u0131 ayn\u0131 inan\u00e7 sistemi bi\u00e7imlendiriyordu. Ama \u015fimdi M\u00fcsl\u00fcman erkek pratik hayatta varolmayan soyut bir d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemine inan\u0131yor, ona g\u00f6re hareket etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Kad\u0131n ise, azg\u0131n cahiliye sistemine yara\u015f\u0131r bi\u00e7imde bu d\u00fc\u015f\u00fcnceye d\u00fc\u015fmanl\u0131k besleyen, ona sava\u015f a\u00e7an bir toplumun bask\u0131s\u0131 alt\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fckle hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz toplumun ve geleneklerinin bask\u0131s\u0131 kad\u0131n\u0131n duygular\u0131 \u00fczerinde erke\u011finkinden kat kat fazlas\u0131yla etkilidir.<\/p>\n

\u0130\u015fte bundan dolay\u0131 m\u00fcmin erke\u011fin g\u00f6revi kat kat art\u0131yor. \u00d6nce kendisini ate\u015ften korumal\u0131d\u0131r. Sonra bu ezici bask\u0131n\u0131n, kar\u015f\u0131 konulmaz cazibenin etkisi alt\u0131nda kalan ailesini korumal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u015eu halde bu g\u00f6revin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilincinde olmal\u0131, Dolay\u0131 siyle ilk M\u00fcsl\u00fcman cemaatteki karde\u015finin sarf etti\u011finden kat kat fazla siyle emek sarf etmelidir. Bu y\u00fczden M\u00fcsl\u00fcman bir aile kurmak isteyenin en ba\u015fta kaleyi i\u00e7erden koruyacak bir kad\u0131n aramas\u0131n\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131 kesinlik kazan\u0131yor. Bu kad\u0131n da d\u00fc\u015f\u00fcncesini onun beslendi\u011fi kaynaktan yani \u0130slam’dan almal\u0131d\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz M\u00fcsl\u00fcman erkek bu konuda baz\u0131 \u015feylerde fedakarl\u0131k edecektir: Kad\u0131n\u0131n y\u00fcz\u00fcn\u00fcn yalanc\u0131 parlakl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130slami edepten yoksun gen\u00e7 ve g\u00fczel k\u0131z\u0131n \u00e7ekicili\u011fini, i\u00e7ten i\u00e7e koku\u015fmu\u015f toplumun parlak d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc feda edecektir. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 elinin tersiyle itip M\u00fcsl\u00fcman bir yuva, M\u00fcsl\u00fcman bir kale kurmas\u0131nda kendisine yard\u0131mc\u0131 olacak din unsurunu aramal\u0131d\u0131r. Yeniden \u0130slami dirili\u015fi arzulayan m\u00fcmin babalar bu dirili\u015fin canl\u0131 h\u00fccrelerinin kendi ellerinde oldu\u011funu ve herhangi bir insandan \u00f6nce daveti bunlara sunmak, bunlar\u0131 e\u011fitmek, bunlar\u0131 haz\u0131rlamak zorunda olduklar\u0131n\u0131 bilmelidirler ve y\u00fcce Allah’\u0131n \u015fu \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k vermelidirler: “Ey inananlar! Kendinizi ve ailenizi ate\u015ften koruyunuz.”<\/p>\n

Bu m\u00fcnasebetle bir kez daha \u0130slam’\u0131n temel karakterinin, \u0130slam’\u0131n egemen oldu\u011fu, pratik varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi M\u00fcsl\u00fcman bir cemaatin kurulu\u015funu gerektirdi\u011fini vurgulayal\u0131m. En ba\u015fta \u0130slam’\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 bir cemaat esas\u0131na dayanmal\u0131d\u0131r. Bu cemaatin inan\u00e7 sistemi \u0130slam olmal\u0131d\u0131r. Sosyal d\u00fczeni \u0130slam olmal\u0131d\u0131r. Kanunu \u0130slam olmal\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcn d\u00fc\u015f\u00fcncelerini besleyen eksiksiz kaynak \u0130slam olmal\u0131d\u0131r. (Saf suresi tefsirine bak\u0131n\u0131z)<\/p>\n

\u0130\u015fte bu cemaat \u0130slam d\u00fc\u015f\u00fcncesinin koruyucu yuvas\u0131d\u0131r. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceyi fertlerin ruhlar\u0131na a\u015f\u0131lar. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceyi dinden d\u00f6nd\u00fcrme ama\u00e7l\u0131 eziyetlerden korudu\u011fu gibi cahiliye toplumunun olumsuz etkilerinden, bask\u0131s\u0131ndan da korur.<\/p>\n

Bu bak\u0131mdan M\u00fcsl\u00fcman cemaatin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ne kadar \u00f6nemli oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu toplum i\u00e7inde M\u00fcsl\u00fcman gen\u00e7 k\u0131zlar ve M\u00fcsl\u00fcman kad\u0131nlar \u00e7evrelerindeki cahiliye toplumunun olumsuz etkilerinden korunurlar. Art\u0131k duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnceleri, \u0130slami d\u00fc\u015f\u00fcncenin gerekleri ile ezici bask\u0131ya sahip cahiliye toplumunun gelenekleri aras\u0131nda bocalamaz. Bu toplumda M\u00fcsl\u00fcman gen\u00e7 k\u0131z, M\u00fcsl\u00fcman yuvada veya M\u00fcsl\u00fcman kalede kendisinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 hayat\u0131 payla\u015fan arkada\u015flar, ortaklar bulur. i\u015fte \u0130slam ordusu bu ve benzeri kimselerden olu\u015fur.<\/p>\n

Do\u011frusu fertlerinin birbirine \u0130slam’\u0131 tavsiye etti\u011fi, \u0130slam d\u00fc\u015f\u00fcncesine, ahlak\u0131na, davran\u0131\u015f kurallar\u0131na ve t\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcncelerine yuva te\u015fkil eden M\u00fcsl\u00fcman bir cemaatin kurulu\u015fu bir zorunluluktur -kesinlikle gereksiz bir hobi de\u011fildir-. Bu toplum birbiriyle olan ili\u015fkilerinde \u0130slama g\u00f6re ya\u015far. \u0130slam i\u00e7in ya\u015far, onu korur, ona bek\u00e7ilik eder ve pratik bir hayat sergileyerek ba\u015fkalar\u0131n\u0131 onu ya\u015famaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. Allah’\u0131n izniyle karanl\u0131klardan ayd\u0131nl\u0131\u011fa \u00e7\u0131ks\u0131nlar diye sap\u0131k cahiliye toplumundan \u0130slama davet edilen bu ki\u015filer b\u00f6ylece \u0130slam’\u0131 somut \u015fekliyle g\u00f6rm\u00fc\u015f olurlar. Bu durum y\u00fcce Allah’\u0131n \u0130slam’\u0131n her y\u00f6n\u00fcyle egemen olmas\u0131na izin verdi\u011fi zamana kadar devam eder. Bundan sonra gelen nesiller \u0130slam’\u0131n g\u00f6lgesinde, her taraf\u0131 ahtapot gibi saran cahiliye ye kar\u015f\u0131 onun himayesinde yeti\u015firler.<\/p>\n

\u0130lk \u0130slam cemaatinin korunmas\u0131 i\u00e7in Peygamber Efendimize d\u00fc\u015fmanlar\u0131na kar\u015f\u0131 sava\u015fmas\u0131 emrediliyordu:<\/p>\n

“Ey peygamber! Kafirler ve m\u00fcnaf\u0131klarla sava\u015f, onlara kar\u015f\u0131 sert davran. Onlar\u0131n varaca\u011f\u0131 yer cehennemdir. O gidecekleri yer ne k\u00f6t\u00fcd\u00fcr.”<\/p>\n

M\u00fcminlere kendilerini ve ailelerini ate\u015ften korumalar\u0131 emredildikten, g\u00fcnahlar\u0131n\u0131n \u00f6rt\u00fclmesini ve altlar\u0131ndan \u0131rmaklar akan cennetlere girmelerini sa\u011flayacak, y\u00fcrekten gelen tevbeye \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131ktan sonra yer alan bu mesaj\u0131n \u00f6zel bir anlam\u0131 ve hayati bir \u00f6nemi vard\u0131r.<\/p>\n

Ate\u015ften korunmay\u0131 garantileyen M\u00fcsl\u00fcman yuvan\u0131n korunmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bu uyar\u0131n\u0131n yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 son derece anlaml\u0131d\u0131r, b\u00fcy\u00fck \u00f6neme sahiptir. Dolay\u0131 siyle kafirler gibi azg\u0131n, zalim ve bozguncu unsurlar\u0131n d\u0131\u015far\u0131dan veya m\u00fcnaf\u0131klar gibi sinsi unsurlar\u0131n da i\u00e7erden \u0130slam karargah\u0131na sald\u0131rmalar\u0131na izin verilmemelidir.<\/p>\n

Ayet-i kerime kendilerine kar\u015f\u0131 cihad edilmesini ve sert tav\u0131r tak\u0131n\u0131lmas\u0131n\u0131 emrederken kafirlerle m\u00fcnaf\u0131klar\u0131 bir tutuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130slam karargah\u0131n\u0131 tehdit etme, y\u0131kma veya par\u00e7alama hususunda her iki grup ama\u00e7 ve sonu\u00e7 itibariyle benzer roller \u00fcstlenmi\u015flerdir. Bu y\u00fczden onlara kar\u015f\u0131 cihad etmek, ate\u015ften korunmak demektir. Hz. Peygamberin ve m\u00fcminlerin onlara kar\u015f\u0131 sert tav\u0131r tak\u0131nmalar\u0131 onlar\u0131n bu d\u00fcnyadaki cezalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

“Onlar\u0131n varaca\u011f\u0131 yer cehennemdir. O gidecekleri yer ne k\u00f6t\u00fcd\u00fcr.”<\/p>\n

Bu da onlar\u0131n ahiretteki cezalar\u0131.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu gezintide yer alan ayetlerle ayetlerin vurgulad\u0131klar\u0131 anlamlar aras\u0131nda uyum bu \u015fekilde sa\u011flan\u0131yor. Ayr\u0131ca bu b\u00f6l\u00fcm b\u00fct\u00fcn\u00fcyle surenin ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fc ile de ahenk olu\u015fturuyor.<\/p>\n

NUH, LUT, F\u0130RAVUN’UN KARISI VE HZ. MERYEM<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi de \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve son gezinti sunuluyor. Ve sanki bu gezinti do\u011frudan surenin birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn devam\u0131 niteli\u011findedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc burada baz\u0131 peygamberlerin evlerindeki k\u00e2fir kad\u0131nlarla, k\u00e2firler aras\u0131ndaki m\u00fcmin kad\u0131nlardan s\u00f6z ediliyor<\/p>\n

10- Allah inkar edenlere, Nuh’un kar\u0131s\u0131 ile Lut’un kar\u0131s\u0131n\u0131 misal verdi. Onlar, kullar\u0131m\u0131zdan iki salih ki\u015finin nikah\u0131nda iken onlara hainlik ettiler: Kocalar\u0131 Allah’tan gelen hi\u00e7bir \u015feyi onlardan savamad\u0131. Bu iki kad\u0131na: “Haydi, ate\u015fe girenlerle beraber siz de girin!” denildi.<\/p>\n

11- Allah inananlara da Firavun’un kar\u0131s\u0131n\u0131 misal g\u00f6sterdi. O “Rabbim! Bana kat\u0131nda, cennette bir ev yap, beni Firavun’dan ve onun k\u00f6t\u00fc i\u015finden kurtar ve \u015fu zalimler toplulu\u011fundan kurtar!” demi\u015fti.<\/p>\n

12- Irz\u0131n\u0131 korumu\u015f olan, \u0130mran k\u0131z\u0131 Meryem “i de Allah misal verdi. Biz, onun i\u00e7ine ruhumuzdan \u00fcfledik ve Rabbinin s\u00f6zlerini, kitaplar\u0131n\u0131 tasdik etti. ve o g\u00f6n\u00fclden itaat etti.<\/strong><\/p>\n

Hz. Nuh’un ve Hz. Lut’un kar\u0131lar\u0131n\u0131n ihaneti ile ilgili olarak herkes\u00e7e kabul edilen a\u00e7\u0131klama; bu ihanetin davaya ihanet oldu\u011fu, yoksa fuhu\u015f anlam\u0131nda bir ihanetin s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131 \u015feklindedir. Hz. Nuh’un kar\u0131s\u0131 kavmi ile birlik olup O’nu alaya al\u0131rd\u0131. Hz. Lut’un kar\u0131s\u0131 ise, kavminin misafirlere ne yapacaklar\u0131n\u0131 bildi\u011fi halde onlara Hz. Lut’un misafirlerini g\u00f6stermi\u015fti.<\/p>\n

Yine herkes\u00e7e kabul edilen g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re Firavun’un kar\u0131s\u0131 onun saray\u0131nda ya\u015fayan bir m\u00fcmindi. Belki de Hz. Musa’dan \u00f6nceki semavi dine inanan Asya k\u00f6kenlilerden biriydi. Tarihte M\u0131s\u0131r’da tanr\u0131lar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 bire indiren ve g\u00fcne\u015f kursu ile o bir tanr\u0131y\u0131 sembolize eden ve kendini “Akhnaton” diye adland\u0131ran “d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Emnahtop”un annesinin M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n dini inan\u00e7lar\u0131na ba\u011fl\u0131 bulunmayan Asya k\u00f6kenlilerden oldu\u011funa ili\u015fkin bilgiler yer almaktad\u0131r. Bu surede s\u00f6z\u00fc edilen m\u00fcmin kad\u0131n\u0131n bu mu yoksa Hz. Musa d\u00f6neminde M\u0131s\u0131r’a h\u00fckmeden Firavun’un kar\u0131s\u0131 m\u0131 oldu\u011funu ancak Allah bilir. Fakat Hz. Musa’n\u0131n peygamber olarak g\u00f6revlendirildi\u011fi d\u00f6nemdeki Firavun’un, yukar\u0131da s\u00f6z\u00fc edilen Emnahtop olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz.<\/p>\n

Biz Firavun’un kar\u0131s\u0131n\u0131n kimli\u011fini ortaya koyacak tarihsel ara\u015ft\u0131rma pe\u015finde de\u011filiz. Kur’an-\u0131 Kerim’in bu i\u015fareti \u015fah\u0131slardan ba\u011f\u0131ms\u0131z s\u00fcrekli bir ger\u00e7e\u011fi ifade ediyor. \u015eah\u0131slar ise, sadece bu ger\u00e7e\u011fin temsilcileridirler.<\/p>\n

\u0130nsan\u0131n hem kendisini hem de ailesini ate\u015ften korumas\u0131 emredildikten sonra burada as\u0131l vurgulanmak istenen sorumlulu\u011fun bireyselli\u011fi ilkesidir. Ayr\u0131ca Peygamber Efendimizin ve m\u00fcminlerin e\u015flerine \u015f\u00f6yle denmek isteniyor: B\u00fct\u00fcn bunlardan sonra sorumluluk size aittir. Kendinizden siz sorumlusunuz Peygamberin veya salih M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n e\u015fleri olman\u0131z sizi sorumluluktan kurtarmaz. , i\u015fte Hz. Nuh’un kar\u0131s\u0131… Hz. Lut’un kar\u0131s\u0131 da \u00f6yle. “Onlar, kullar\u0131m\u0131zdan iki salih ki\u015finin nikah\u0131nda iken”… “Onlara hainlik ettiler”… “Kocalar\u0131 Allah’ tan gelen hi\u00e7bir \u015feyi onlardan savamad\u0131”… “Bu iki kad\u0131na `Haydi, ate\u015fe girenlerle beraber siz de girin!” denildi.”<\/p>\n

K\u00fcf\u00fcr ve iman meselesinde ayr\u0131cal\u0131k, arac\u0131l\u0131k olmaz. Peygamberlerin e\u015fleri de olsalar inanca ihanet edenlere g\u00f6z yumulmaz.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu da Firavunun kar\u0131s\u0131… Firavunun saray\u0131nda i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 k\u00fcf\u00fcr tufan\u0131 O’nun yaln\u0131z ba\u015f\u0131na kurtulu\u015f istemekten al\u0131koyam\u0131yor. Bu m\u00fcmin kad\u0131n Rab binden cennette bir ev isteyerek Firavun’un saray\u0131ndan vazge\u00e7mi\u015fti. Rab binden kurtulu\u015f isteyerek Firavun’la olan ili\u015fkisini koparm\u0131\u015ft\u0131. Firavun’un yapt\u0131klar\u0131n\u0131n sorumlulu\u011funa ortak olurum endi\u015fesiyle onun uygulamalar\u0131n\u0131 onaylamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015f, yapt\u0131klar\u0131ndan uzak durmu\u015ftu. Oysa Firavun’a en yak\u0131n insand\u0131: “Beni Firavun’dan ve O’nun k\u00f6t\u00fc i\u015finden kurtar.” Aralar\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 halde Firavun’un kavmi ile de ili\u015fkisini kesmi\u015fti: “Ve beni \u015fu zalimler toplulu\u011fundan kurtar.”<\/p>\n

Firavun’un kar\u0131s\u0131n\u0131n duas\u0131 ve tavr\u0131, d\u00fcnya de\u011ferlerini hem de en g\u00f6z al\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131 elinin tersi ile itip Allah kat\u0131ndaki kal\u0131c\u0131 de\u011ferlere y\u00f6nelmenin g\u00fczel bir \u00f6rne\u011fidir. Nitekim bu m\u00fcmin kad\u0131n o g\u00fcn i\u00e7in yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn en b\u00fcy\u00fck h\u00fck\u00fcmdar\u0131 Firavun’un kar\u0131s\u0131yd\u0131. Bir kad\u0131n\u0131n arzulayabilece\u011fi her \u015feyi bulabildi\u011fi Firavun’un saray\u0131nda ya\u015f\u0131yordu. Fakat bu kad\u0131n iman sayesinde b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 ayaklar\u0131n\u0131n alt\u0131na alm\u0131\u015f, elinin tersiyle itmi\u015fti. \u00dcstelik bu d\u00fcnya nimetlerinden, d\u00fcnyan\u0131n ge\u00e7ici de\u011ferlerinden y\u00fcz \u00e7evirmekle yetinmemi\u015f, bunlar\u0131 Allah’a s\u0131\u011f\u0131n\u0131lmas\u0131 gereken bir k\u00f6t\u00fcl\u00fck, bir pislik, bir musibet olarak alg\u0131lam\u0131\u015ft\u0131. B\u00fct\u00fcn bunlardan vazge\u00e7ip y\u00fcce Allah’tan kendisini bu hayattan kurtarmas\u0131n\u0131 istemi\u015fti.<\/p>\n

\u00d6te yandan bu m\u00fcmin kad\u0131n geni\u015f ve g\u00fc\u00e7l\u00fc bir devlette tek ba\u015f\u0131nayd\u0131. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu da y\u00fcce Allah’\u0131n O’na y\u00f6nelik bir ba\u015fka b\u00fcy\u00fck l\u00fctfudur. \u00c7\u00fcnk\u00fc daha \u00f6nce de s\u00f6yledi\u011fimiz gibi kad\u0131n toplumun bask\u0131s\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda daha duyarl\u0131d\u0131r, toplumun d\u00fc\u015f\u00fcncesinden daha \u00e7ok etkilenir. Fakat bu kad\u0131n tek ba\u015f\u0131na… Toplumun bask\u0131s\u0131na, saray\u0131n bask\u0131s\u0131na, h\u00fck\u00fcmdar\u0131n bask\u0131s\u0131na, saray \u00e7evrelerinin bask\u0131s\u0131na, h\u00fck\u00fcmdarl\u0131k makam\u0131n\u0131n bask\u0131s\u0131na ra\u011fmen ba\u015f\u0131n\u0131 g\u00f6\u011fe kald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Hem de tek ba\u015f\u0131na ve bu azg\u0131n k\u00fcf\u00fcr ortam\u0131nda.<\/p>\n

Bu m\u00fcmin kad\u0131n, Allah i\u00e7in b\u00fct\u00fcn etkenlerden, b\u00fct\u00fcn ba\u011flardan, b\u00fct\u00fcn engellerden ve b\u00fct\u00fcn yan\u0131lt\u0131c\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131lardan soyutlanman\u0131n \u00fcst\u00fcn bir \u00f6rne\u011fidir. Zaten c\u00fcmleleri evrenin her taraf\u0131nda yank\u0131lanan, y\u00fcceler aleminden inen, Allah’\u0131n kal\u0131c\u0131 kitab\u0131nda kendisine i\u015faret edilmesini bu y\u00fczden hakketmi\u015ftir. “\u0130mran k\u0131z\u0131 Meryem de…”<\/p>\n

O da do\u011fdu\u011fundan itibaren -y\u00fcce Allah’\u0131n ba\u015fka surelerde anlatt\u0131\u011f\u0131 gibi kendini Allah’a adaman\u0131n, onun i\u00e7in her \u015feyden soyutlanman\u0131n bir \u00f6rne\u011fidir. Burada O’nun temizli\u011fi, iffetlili\u011fi anlat\u0131l\u0131yor: “Irz\u0131n\u0131 korumu\u015ftu.” B\u00f6ylece O’nun i\u011fren\u00e7 karakterli Yahudilerin iftiras\u0131ndan uzak oldu\u011fu, peki\u015ftiriliyor: “Biz O’nun i\u00e7ine ruhumuzdan \u00fcfledik.” i\u015fte Hz. \u0130sa O’nun i\u00e7ine \u00fcflenen bu ruhtan meydana gelen Hz. \u0130sa’n\u0131n do\u011fumunu ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde sunun “Meryem suresinde” Hz. Meryem’in i\u00e7ine Allah’\u0131n ruhundan \u00fcflenmesi olay\u0131 da ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak anlat\u0131l\u0131yor. Biz buradaki ayetin ruhuna sad\u0131k kalarak orada anlat\u0131lanlar\u0131 tekrarlamayaca\u011f\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ayet Meryem’in iffetlili\u011fini, eksiksiz iman\u0131n\u0131 ve Allah’a y\u00f6nelik kullu\u011funu \u00f6n plana \u00e7\u0131karmay\u0131 hedefliyor: “Rabbinin s\u00f6zlerini, kitaplar\u0131n\u0131 tasdik etti ve o g\u00f6n\u00fclden itaat etti.”<\/p>\n

Burada \u0130mran k\u0131z\u0131 Meryem’le birlikte sadece Firavun’un kar\u0131s\u0131ndan s\u00f6z edilmi\u015f olmas\u0131, O’nun Allah kat\u0131ndaki \u00fcst\u00fcn derecesinin g\u00f6stergesidir. Firavun’un kar\u0131s\u0131 Allah kat\u0131ndaki bu \u00fcst\u00fcn derecesi ile Meryem’le denk tutulmay\u0131, onunla birlikte an\u0131lmay\u0131 hakketmi\u015ftir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bunda en b\u00fcy\u00fck etken az \u00f6nce i\u015faret etti\u011fimiz gibi onun i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 a\u011f\u0131r hayat \u015fartlar\u0131d\u0131r. Her ikisi temiz, iffetli, m\u00fcmin, Allah’\u0131n kitaplar\u0131n\u0131 do\u011frulayan ve Allah’a g\u00f6n\u00fclden itaat eden kad\u0131nlar\u0131n sembol\u00fcd\u00fcrler. \u0130\u015fte y\u00fcce Allah surenin ba\u015f\u0131ndaki ayetlerin ele ald\u0131\u011f\u0131 olay m\u00fcnasebetiyle onlar\u0131 Peygamber Efendimizin e\u015flerine ve bundan sonra da her ku\u015faktan gelecek m\u00fcmin kad\u0131nlara \u00f6rnek g\u00f6steriyor.<\/p>\n

Son olarak bu sure -ve bu c\u00fcz\u00fcn tamam\u0131- Peygamber Efendimizin hayat\u0131ndan canl\u0131 bir b\u00f6l\u00fcm sunuyor bizlere. Peygamber Efendimizin hayat\u0131n\u0131n bu kesitini Kur’an-\u0131 Kerim o e\u015fsiz ifade tarz\u0131 ile canland\u0131r\u0131yor. \u0130nsanlar\u0131n bu d\u00f6neme ili\u015fkin aktard\u0131klar\u0131 tarihsel rivayetler bu d\u00f6nemi bu \u015fekilde \u00e7arp\u0131c\u0131 bi\u00e7imde zihnimizde canland\u0131ramazlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kuran’\u0131n ifade tarz\u0131 daha derin anlaml\u0131 ve daha geni\u015f boyutludur. Kur’an-\u0131 Kerim bireysel bir olay\u0131, zaman, mekan ve olay\u0131n dar kal\u0131plar\u0131n\u0131n \u00f6tesindeki soyut ve kal\u0131c\u0131 ger\u00e7e\u011fi tasvir etmek i\u00e7in ele al\u0131r. Kur’an-\u0131 Kerim’in genel y\u00f6ntemi budur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1- Ey peygamber, ni\u00e7in Allah’\u0131n sana helal k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyi,e\u015flerinin, hayr\u0131 i\u00e7in kendine haram k\u0131l\u0131yorsun? Allah \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan, \u00e7ok esirgeyendir. 2- Allah size yeminlerinizi kefaretle geri alman\u0131z\u0131 me\u015fru k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Allah sizin dostunuzdur. O her \u015feyi bilir ve her yapt\u0131\u011f\u0131 yerindedir. 3- Peygamber, e\u015flerinden birine gizlice bir s\u00f6z s\u00f6ylemi\u015fti. O bunu peygamberin di\u011fer bir e\u015fine haber verince, …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1596,1583,1597,1600,1599,1584,1646,1647,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2332","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-2","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-suresinin-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","tag-tahrim-suresinin-tefsiri","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2332","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2332"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2332\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2332"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2332"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2332"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}