{"id":2336,"date":"2012-01-16T17:37:05","date_gmt":"2012-01-16T17:37:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2336"},"modified":"2012-01-16T19:00:22","modified_gmt":"2012-01-16T19:00:22","slug":"tegabun-suresinin-1-18-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/tegabun-suresinin-1-18-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Tegab\u00fcn Suresi&#8217;nin Tefsiri &#8211; Fizilal&#8217;il Kur&#8217;an &#8211; Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"<p> <strong><br \/>\n1- G\u00f6klerde ve yerde ne varsa hepsi Allah&#8217;\u0131 tesbih eder. M\u00fclk O&#8217;nun dur, hamd O&#8217;nad\u0131r. O&#8217;nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.<\/p>\n<p>2- Sizi yaratan Allah&#8217;t\u0131r. Bununla beraber kiminiz k\u00e2firdir, kiminiz m\u00fc&#8217;min. Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6rmektedir.<\/p>\n<p>3- G\u00f6kleri ve yeri hakka dayal\u0131 olarak gerekti\u011fi gibi yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Size \u015f\u00e9kil vermi\u015f ve \u015feklinizi g\u00fczel yapm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00f6n\u00fc\u015f O&#8217;nad\u0131r.<\/p>\n<p>4- G\u00f6klerde ve yerde olanlar\u0131 bilir. Gizlediklerinizi ve a\u00e7\u0131\u011fa vurduklar\u0131n\u0131z\u0131 da bilir. Allah kalplerde olara bilendir.<br \/>\n<\/strong><br \/>\n\u0130man esas\u0131na dayal\u0131 bu evrensel d\u00fc\u015f\u00fcnce, Allah&#8217;\u0131n birli\u011fini \u00f6ng\u00f6ren inan\u00e7 sisteminin t\u00fcm tarihi boyunca m\u00fc&#8217;minlerin \u00f6\u011frendi\u011fi en geni\u015f boyutlu ve en ince d\u00fc\u015f\u00fcncedir. Ku\u015fkusuz Allah taraf\u0131ndan g\u00f6nderilen b\u00fct\u00fcn peygamberler Allah&#8217;\u0131n birli\u011fi ilkesini getirmi\u015ftir; varl\u0131klar alemini ve t\u00fcm yarat\u0131klar\u0131 O&#8217;nun var etti\u011fini, varl\u0131klar alemindeki her canl\u0131y\u0131 O&#8217;nun koruyup g\u00f6zetti\u011fini anlatm\u0131\u015flar. Biz bundan ku\u015fku duymay\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kur&#8217;an-\u0131 Kerim b\u00fct\u00fcn peygamberler-den ve b\u00fct\u00fcn peygamberlik misyonlar\u0131ndan bu ger\u00e7e\u011fi aktar\u0131r. \u015eu halde uydurulmu\u015f ve tahrif edilmi\u015f kitaplarda veya Kuran&#8217;\u0131n t\u00fcm\u00fcne ya da bir k\u0131sm\u0131na inanmayan baz\u0131 kimselerin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 dinlere ili\u015fkin yaz\u0131lar\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz g\u00f6r\u00fc\u015flerin hi\u00e7bir de\u011feri yoktur. Allah&#8217;\u0131n birli\u011fi esas\u0131na dayal\u0131 inan\u00e7 sistemlerinden sapmalar, bu inan\u00e7 sistemlerinin izleyicileri taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir. Bu da g\u00f6steriyor ki, bunlar kat\u0131\u015f\u0131ks\u0131z tevhid inanc\u0131n\u0131 veya Allah&#8217;\u0131n varl\u0131klar \u00fczerindeki egemenli\u011fini ve onlarla ileti\u015fimini b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kapsam\u0131yorlar. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, dinlerin asl\u0131ndan olmay\u0131p sonradan ba\u015f g\u00f6steren bir sapmad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc ilk peygamberden son peygambere kadar Allah taraf\u0131ndan g\u00f6nderilen b\u00fct\u00fcn dinler birdir. Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bu temel prensiplerle \u00e7eli\u015fen bir din g\u00f6ndermesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Fakat, din ad\u0131na uydurulmu\u015f veya tahrif edilmi\u015f kitaplarda g\u00f6rd\u00fcklerine dayanarak bu t\u00fcr s\u00f6zler s\u00f6yleyenler var.<\/p>\n<p>\u015eu da var ki, bu ger\u00e7e\u011fi bu \u015fekilde vurgulamak, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n zat\u0131na, benzersiz s\u0131fatlar\u0131na ve bu s\u0131fatlar\u0131n evren ve insan hayat\u0131 \u00fczerindeki etkilerine ili\u015fkin \u0130slami d\u00fc\u015f\u00fcncenin \u00f6nceki ilahi dinlerden kaynaklanan d\u00fc\u015f\u00fcncelerden daha geni\u015f boyutlu, daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 ve daha doyurucu oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi ile \u00e7eli\u015fmez. Bu durum dinin \u00f6z\u00fcne ve \u00fcstlendi\u011fi en son g\u00f6revin mahiyetine uygun d\u00fc\u015fmektedir. Ayr\u0131ca dinin kendisine hitap etmek, y\u00f6nlendirmek; t\u00fcm gerekleri, ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131 ile bu kapsaml\u0131 ve eksiksiz d\u00fc\u015f\u00fcnceyi kafas\u0131na yerle\u015ftirmek \u00fczere geldi\u011fi insan\u0131n olgunla\u015fma s\u00fcreci ile de uyu\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bu kapsaml\u0131 ve eksiksiz d\u00fc\u015f\u00fcncenin bir gere\u011fi, insan kalbinin -yapabilece\u011fi oranda- ilahl\u0131k ger\u00e7e\u011fini ve y\u00fcceli\u011fini kavramas\u0131, ilahl\u0131\u011f\u0131n sonsuz g\u00fcc\u00fcn\u00fc hissetmesi ve evren i\u00e7inde bu g\u00fcc\u00fcn g\u00f6zlemlenebilen etkilerini g\u00f6rmesidir. Yine bu g\u00fcc\u00fc insan\u0131n i\u00e7 alemindeki g\u00f6r\u00fclen ve kavranabilen etkileri ve faaliyetleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile hissetmesidir. Bu ilahi g\u00fcc\u00fcn s\u0131n\u0131rs\u0131z etki alan\u0131nda, duygunun, akl\u0131n ve sezginin yabanc\u0131s\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 faaliyetleri aras\u0131nda ya\u015famas\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcc\u00fcn b\u00fcy\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck, \u00f6nemli-\u00f6nemsiz her \u015feyi \u00e7epe\u00e7evre ku\u015fatt\u0131\u011f\u0131n\u0131, her \u015feye egemen oldu\u011funu, her \u015feyi y\u00f6nlendirdi\u011fini, her \u015feyi korudu\u011funu, hi\u00e7bir \u015feyin g\u00f6z\u00fcnden ka\u00e7mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmesidir.<\/p>\n<p>Yine bu evrensel d\u00fc\u015f\u00fcncenin bir gere\u011fi de, insan kalbinin son derece keskin bir duyarl\u0131l\u0131k, s\u00fcrekli bir haz\u0131rl\u0131k, bir korku, bir bekleyi\u015f, bir \u00fcmit, bir arzu ile ya\u015famas\u0131d\u0131r. Her harekette, i\u00e7inde depre\u015fen her duyguda Allah&#8217;a ba\u011fl\u0131 kalarak, O&#8217;nun g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve egemenli\u011fini duyarak, O&#8217;nun bilgisini ve g\u00f6zetimini d\u00fc\u015f\u00fcnerek, O&#8217;nun ezici g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve kar\u015f\u0131 konulmaz \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hissederek, rahmetini ve l\u00fctfunu umarak, her durumda kendisine yak\u0131n oldu\u011funu bilerek hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesidir. &#8216;<\/p>\n<p>Son olarak, evrensel \u0130slami d\u00fc\u015f\u00fcncenin bir gere\u011fi de insan kalbinin varl\u0131klar aleminin topyek\u00fcn yarat\u0131c\u0131s\u0131na y\u00f6neldi\u011fini hissetmesi ve onlarla birlikte Rabbine y\u00f6nelmesidir. Varl\u0131klar aleminin Rabbini \u00f6vg\u00fcyle tesbih etti\u011fini duymas\u0131 ve onlara kat\u0131lmas\u0131d\u0131r. Varl\u0131klar aleminin Allah&#8217;\u0131n emri ve hikmeti uyar\u0131nca hareket etti\u011fini g\u00f6r\u00fcp Allah&#8217;\u0131n koydu\u011fu yasaya ve \u015feriata boyun e\u011fmesidir. Bu y\u00fczden \u0130slam d\u00fc\u015f\u00fcncesi, bu anlamda iman esas\u0131na dayal\u0131 evrensel bir d\u00fc\u015f\u00fcncedir. \u00d6b\u00fcr anlamlarda da \u0130slam d\u00fc\u015f\u00fcncesinin evrenselli\u011fi Kur&#8217;an-\u0131 Kerimcin bir\u00e7ok yerinde, de\u011fi\u015fik konularda, kapsaml\u0131, eksiksiz, ku\u015fat\u0131c\u0131 ve ince imani d\u00fc\u015f\u00fcncenin \u00e7e\u015fitli y\u00f6nlerinin sunulu\u015funu i\u00e7eren b\u00f6l\u00fcmlerde belirginle\u015fmektedir. Buna en yak\u0131n \u00f6rnek de bu c\u00fczde yer alan Ha\u015fir suresinin son k\u0131sm\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;G\u00f6klerde ve yerde ne varsa hepsi Allah&#8217;\u0131 tesbih eder. M\u00fclk O&#8217;nun dur, hamd O&#8217;nad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>G\u00f6klerde ve yerde yer alan her \u015fey Rabbine y\u00f6nelmi\u015ftir. O&#8217;nu \u00f6vg\u00fcyle tesbih eder; varl\u0131klar aleminin kalbi m\u00fc&#8217;mindir, varl\u0131klar alemindeki her \u015feyin ruhu m\u00fc&#8217;mindir, Allah her \u015feyin sahibidir ve her \u015fey bu ger\u00e7e\u011fin bilincindedir. Y\u00fcce Allah zat\u0131 itibariyle \u00f6vg\u00fcye lay\u0131kt\u0131r, yaratt\u0131\u011f\u0131 varl\u0131klardan uludur. Buna ra\u011fmen insano\u011flu \u015fu koskoca varl\u0131k okyanusunda kalbi kafir, ruhu donmu\u015f, inat\u00e7\u0131, isyanc\u0131 biri olarak duruyor, Allah&#8217;\u0131 tesbih etmiyorsa, dostuna, efendisine y\u00f6nelmiyorsa anormal ve kural d\u0131\u015f\u0131 bir varl\u0131k olarak ortada kal\u0131r. Varl\u0131klar aleminde yer alan t\u00fcm varl\u0131klar taraf\u0131ndan d\u0131\u015flanm\u0131\u015f gibi olur.<\/p>\n<p>&#8220;O&#8217;nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00fcc\u00fc s\u0131n\u0131rs\u0131zd\u0131r. Hi\u00e7bir \u015feyle s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lamaz, kontrol alt\u0131na al\u0131namaz. Kur&#8217;an bu ger\u00e7e\u011fi m\u00fc&#8217;minin kalbine nak\u015feder, bu sayede m\u00fc&#8217;min bu ger\u00e7e\u011fi \u00f6\u011frenir, tan\u0131r, i\u00e7eri\u011finden etkilenir. Rabbine g\u00fcvenip dayand\u0131\u011f\u0131 zaman, hi\u00e7bir s\u0131n\u0131r, hi\u00e7bir engel tan\u0131madan diledi\u011fini yapan, diledi\u011fini ger\u00e7ekle\u015ftiren bir g\u00fcce g\u00fcvenip dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilir.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00fcc\u00fcne, her \u015feyin O&#8217;nu tesbih edi\u015fine, varl\u0131klar aleminin \u00f6vg\u00fcyle O&#8217;na y\u00f6neldi\u011fine ili\u015fkin bu anlay\u0131\u015f daha kapsaml\u0131 ve daha b\u00fcy\u00fck imani d\u00fc\u015f\u00fcncenin bir y\u00f6n\u00fcn\u00fc olu\u015fturur.<\/p>\n<p>\u0130kinci uyar\u0131c\u0131 mesajla, \u00f6vg\u00fcyle Allah&#8217;\u0131 tesbih eden m\u00fc&#8217;min varl\u0131k okyanusunda bazen m\u00fc&#8217;min, bazen kafir olan insan kalbinin can al\u0131c\u0131 noktas\u0131na dokunuluyor. Ku\u015fkusuz t\u00fcm varl\u0131klar i\u00e7inde sadece insano\u011flu b\u00f6ylesine ilgin\u00e7, b\u00f6ylesine tuhaf bir tav\u0131r tak\u0131nmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;Sizi yaratan Allah&#8217;t\u0131r. Bununla beraber kiminiz kafirdir, kiminiz m\u00fc&#8217;min.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130nsano\u011flu Allah&#8217;\u0131n iradesi ile, O&#8217;nun g\u00fcc\u00fc ile varolmu\u015ftur. Hem k\u00fcf\u00fcr hem de imana y\u00f6nelebilme imkan\u0131 kendisine tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu iki y\u00f6nl\u00fc yetene\u011fi ile insano\u011flu Allah&#8217;\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm varl\u0131klardan farkl\u0131 bir nitelik kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Yine bu yetene\u011finin gere\u011fi iman emaneti omuzlar\u0131na y\u00fcklenmi\u015ftir. Ku\u015fku yok ki bu, b\u00fcy\u00fck bir emanet, korkun\u00e7 bir sorumluluktur. Bununla beraber y\u00fcce Allah insana b\u00fcy\u00fck l\u00fctufta bulunarak e\u011fri ile do\u011fruyu ay\u0131rt edebilme ve se\u00e7ebilme yetene\u011fini bah\u015fetmi\u015ftir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirece\u011fi, y\u00f6n\u00fcn\u00fc tayin edece\u011fi bir \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc yard\u0131m\u0131na g\u00f6ndermi\u015ftir. Bu \u00f6l\u00e7\u00fc y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n insanlar aras\u0131nda se\u00e7ti\u011fi el\u00e7isine indirdi\u011fi dindir. B\u00f6ylece y\u00fcce Allah b\u00fct\u00fcn bunlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile omuzlar\u0131na y\u00fckledi\u011fi emaneti ta\u015f\u0131mada insana yard\u0131mc\u0131 olmu\u015ftur, O&#8217;na hi\u00e7bir \u015fekilde haks\u0131zl\u0131k etmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>&#8220;Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6rmektedir.&#8221;<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah insan\u0131n her yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zetir. Niyetinin ve hedefinin ger\u00e7ek mahiyetini g\u00f6r\u00fcr. \u015eu halde insano\u011flu bir \u015fey yaparken kendisini g\u00f6zetleyen ve her \u015feyini g\u00f6ren Allah&#8217;tan sak\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130nsan\u0131n ger\u00e7ek mahiyetine ve varl\u0131k b\u00fct\u00fcn\u00fc i\u00e7indeki konumuna ili\u015fkin bu anlay\u0131\u015f, insan\u0131n varl\u0131k i\u00e7indeki konumu, yetenekleri ve insan\u0131n varl\u0131klar\u0131n y\u00fcce yarat\u0131c\u0131s\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131ndaki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri ile ilgili a\u00e7\u0131k, do\u011fru ve tutarl\u0131 \u0130slam d\u00fc\u015f\u00fcncesinin bir y\u00f6n\u00fcn\u00fc olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc mesaj, varl\u0131klar aleminin \u00f6n\u00fcnde gizli bulunan temel ger\u00e7e\u011fe, k\u00f6kl\u00fc hak ilkesine i\u015faret ediyor. G\u00f6kler ve yery\u00fcz\u00fc bu ger\u00e7e\u011fe dayanmaktad\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra insan\u0131n bedensel yap\u0131s\u0131nda somutla\u015fan Allah&#8217;\u0131n ola\u011fan\u00fcst\u00fc sanat\u0131na da i\u015faret ediyor. Ve en sonunda her \u015feyin O&#8217;nun huzuruna d\u00f6nece\u011fini vurguluyor.<\/p>\n<p>&#8220;G\u00f6kleri ve yeri Hakk&#8217;a dayal\u0131 olarak gerekti\u011fi gibi yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Size \u015fekil vermi\u015f ve \u015feklinizi g\u00fczel yapm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00f6n\u00fc\u015f O&#8217;nad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Bu ayetin &#8220;G\u00f6kleri ve yeri Hakk&#8217;a dayal\u0131 olarak gerekti\u011fi gibi yaratt\u0131.&#8221; \u015feklindeki ba\u015flang\u0131c\u0131, m\u00fc&#8217;minin bilincine, evrenin yap\u0131s\u0131nda as\u0131l olan\u0131n hak oldu\u011fu, hakk\u0131n sonradan ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f veya gereksiz bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131, evren binas\u0131n\u0131n bu temele dayand\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fini yerle\u015ftiriyor. G\u00f6kleri ve yeri yaratan ve her ikisinin hangi temele dayand\u0131klar\u0131n\u0131 bilen y\u00fcce Allah&#8217;t\u0131r bu ger\u00e7e\u011fi bu \u015fekilde vurgulayan. Bu ger\u00e7e\u011fin m\u00fc&#8217;minin duygusunda yer etmesi, ona dininin ve \u00e7evresindeki varl\u0131klar aleminin dayand\u0131\u011f\u0131 hakka kar\u015f\u0131 g\u00fcven bah\u015feder, ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131r\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc hakk\u0131n \u00fcst\u00fcn gelmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Hakk\u0131n kal\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lmazd\u0131r ve bat\u0131l\u0131n k\u00f6p\u00fc\u011f\u00fc kaybolduktan sonra yerini koruyacak olan hakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bu ayetin i\u00e7erdi\u011fi ikinci ger\u00e7ek ise \u015fudur: &#8220;Size \u015fekil vermi\u015f ve \u015feklinizi g\u00fczel yapm\u0131\u015ft\u0131r.&#8221; Bu ifade insan\u0131n zihninde kendisinin Allah kat\u0131nda ne kadar sayg\u0131n bir yere sahip oldu\u011fu ve y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n hem bedensel hem de duygusal \u015feklini g\u00fczel yapmakla kendisine ne b\u00fcy\u00fck bir l\u00fctufta bulundu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesini uyand\u0131r\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan, bedensel yap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan yery\u00fcz\u00fcndeki canl\u0131lar\u0131n en m\u00fckemmelidir. Yine duygusal yap\u0131s\u0131 ve ak\u0131l almaz s\u0131rlarla dolu ruhsal yetenekleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan da canl\u0131lar\u0131n en geli\u015fmi\u015fidir. i\u015fte bu y\u00fczden kendisine yery\u00fcz\u00fcnde halifelik g\u00f6revi verilmi\u015ftir. Bunun i\u00e7in kendisine oranla son derece geni\u015f olan bu m\u00fclke yerle\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u0130nsan\u0131n organik yap\u0131s\u0131n\u0131n genel mimarisine veya herhangi bir organ\u0131n\u0131n yap\u0131s\u0131na y\u00f6nelik ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bir bak\u0131\u015f, &#8220;Size \u015fekil vermi\u015f ve \u015feklinizi g\u00fczel yapm\u0131\u015ft\u0131r.&#8221; ger\u00e7e\u011fini b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131plakl\u0131\u011f\u0131 ile ve somut olarak g\u00f6r\u00fcr. Bu mimaride g\u00fczellik ve m\u00fckemmellik i\u00e7 i\u00e7edir. G\u00fczellik \u015fekilden \u015fekle farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Fakat insan\u0131n organik yap\u0131s\u0131n\u0131n projesi \u00f6z\u00fc itibariyle g\u00fczeldir, eksiksiz bir sanat \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr, insan\u0131 yery\u00fcz\u00fcnde di\u011fer b\u00fct\u00fcn canl\u0131lardan \u00fcst\u00fcn k\u0131lan t\u00fcm g\u00f6revlere ve \u00f6zelliklere elveri\u015flidir.<\/p>\n<p>&#8220;D\u00f6n\u00fc\u015f O&#8217;nad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Her \u015feyin, her meselenin ve her yarat\u0131\u011f\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc O&#8217;nad\u0131r. \u015eu evren ve \u015fu insan O&#8217;na d\u00f6necektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc her \u015fey O&#8217;nun iradesi ile varolmu\u015f ve O&#8217;na d\u00f6necektir. O&#8217;ndan gelir O&#8217;na d\u00f6ner her \u015fey. Ba\u015flang\u0131\u00e7 ve sonu\u00e7 O&#8217;dur. Her \u015feyi ba\u015f\u0131ndan sonuna kadar ku\u015fatan O&#8217;dur. Ama O, s\u0131n\u0131rs\u0131zd\u0131r!<\/p>\n<p>Bu b\u00f6l\u00fcmde yer alan d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc mesaj ise; her \u015feyi \u00e7epe\u00e7evre ku\u015fatan, insan\u0131n gizlisini ve a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilen ve g\u00f6\u011f\u00fcslerde saklanan s\u0131rlardan haberdar olan y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n ilminin tasvirine ili\u015fkindir:<\/p>\n<p>&#8220;G\u00f6klerde ve yerde olanlar\u0131 bilir. Gizlediklerinizi ve a\u00e7\u0131\u011fa vurduklar\u0131n\u0131z\u0131 da bilir. Allah kalplerde olan\u0131 bilendir.&#8221;<\/p>\n<p>Bu ger\u00e7e\u011fin m\u00fc&#8217;minin kalbine yerle\u015fmesi O&#8217;nun Rabbini gere\u011fi gibi tan\u0131mas\u0131n\u0131, ger\u00e7ek anlamda bilmesini sa\u011flar. iman esas\u0131na dayal\u0131 evrensel \u0130slam d\u00fc\u015f\u00fcncesinin bir y\u00f6n\u00fcn\u00fc zihnine yerle\u015ftirir. Duygular\u0131n\u0131 ve hedeflerini etkiler. B\u00f6ylece insan, her y\u00f6n\u00fcyle Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zlerinin \u00f6n\u00fcnde oldu\u011funun bilincinde olarak ya\u015far. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah&#8217;\u0131n haberdar olmad\u0131\u011f\u0131 hi\u00e7bir s\u0131r yoktur. Vicdanlar\u0131n derinliklerine saklan\u0131p ta O&#8217;nun g\u00f6remedi\u011fi herhangi bir niyet s\u00f6z konusu de\u011fildir. O, g\u00f6\u011f\u00fcslerin i\u00e7ini bilir.<\/p>\n<p>Ku\u015fkusuz, insan\u0131n hem kendi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n hem de t\u00fcm evrenin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ger\u00e7ek mahiyetini, yarat\u0131c\u0131s\u0131 ile olan ili\u015fkisini, Rabbine kar\u015f\u0131 tak\u0131naca\u011f\u0131 tavr\u0131 kavrayabilmesi ve her hareketinde ve y\u00f6neli\u015finde O&#8217;ndan korkup sak\u0131nmas\u0131 i\u00e7in bunun gibi \u00fc\u00e7 ayet yeterlidir.<\/p>\n<p><strong>PEYGAMBERLER\u0130N \u0130NSAN OLMASINA \u0130T\u0130RAZ<br \/>\n<\/strong><br \/>\nSurenin ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fc, t\u0131pk\u0131 Peygamber Efendimizi yalanlayan, O&#8217;nun insan olu\u015funa itiraz eden, bu y\u00fczden kendilerine sundu\u011fu a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131r belgeleri inkar eden Mekkeli m\u00fc\u015frikler gibi, peygamberlerini ve onlar\u0131n sundu\u011fu belgeleri yalanlayan, peygamberlerin insan olu\u015flar\u0131na itiraz eden bu y\u00fczden su\u00e7\u00fcst\u00fc yakalan\u0131p yurtlar\u0131 yerle bir edilen ge\u00e7mi\u015f milletlerin ac\u0131 ak\u0131betlerinden s\u00f6z ediyor.<\/p>\n<p><strong>5- Daha \u00f6nce inkar etmi\u015f olanlar\u0131n haberi size gelmedi mi? Onlar d\u00fcnyada g\u00fcnahlar\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 \u00e7ektiler. Ayr\u0131ca ahrette de onlar i\u00e7in ac\u0131 bir azap vard\u0131r.<\/p>\n<p>6- Bunun nedeni onlara el\u00e7ileri, a\u00e7\u0131k deliller getirdi\u011finde &#8220;Bir insan m\u0131 bize yol g\u00f6sterecek?&#8221; deyip inkar etmeleri, y\u00fcz \u00e7evirmeleriydi. Allah ta hi\u00e7bir \u015feye muhta\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. Allah zengindir, \u00f6v\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/strong><\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck bir ihtimalle burada m\u00fc\u015friklere hitap ediliyor. Allah&#8217;\u0131n peygamberlerini yalanlayan ge\u00e7mi\u015f milletlerin ak\u0131betleri hat\u0131rlat\u0131larak benzeri bir ak\u0131betten sak\u0131nmalar\u0131 isteniyor. Bu ifadenin bir soru \u015feklinde y\u00f6neltilmesi, daha \u00f6nce yapt\u0131klar\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 \u00e7eken kafirlerin bu durumuna ili\u015fkin haber kendilerine geldi\u011fi halde onlar\u0131n tutumlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmemelerini k\u0131nama amac\u0131na y\u00f6nelik ola-bilir. Kendilerine anlat\u0131lmakta olan bu habere dikkatlerini \u00e7ekmek te hedeflenmi\u015f olabilir. Mekkeli m\u00fc\u015frikler, Ad ve Semud o\u011fullar\u0131, Lut kavmi gibi ge\u00e7mi\u015fte yok edilen baz\u0131 milletlerin ba\u015f\u0131na gelenleri biliyor, olup bitenleri ku\u015faktan ku\u015fa\u011fa aktar\u0131yorlard\u0131. \u00d6te yandan onlar Arap yar\u0131madas\u0131n\u0131n kuzeyine ve g\u00fcneyine yapt\u0131klar\u0131 ticaret ama\u00e7l\u0131 seyahatlerde onlar\u0131n harap olmu\u015f yurtlar\u0131n\u0131n kal\u0131nt\u0131lar\u0131 aras\u0131ndan ge\u00e7iyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Burada Kur&#8217;an-\u0131 Kerim ge\u00e7mi\u015f milletlerin d\u00fcnyadaki bilinen ak\u0131betlerine, ahirette kendilerini bekleyen ac\u0131 sonu da ekliyor. &#8220;Ayr\u0131ca ahirette onlar i\u00e7in ac\u0131 bir azap vard\u0131r.&#8221; Sonra onlar\u0131n ba\u015flar\u0131na gelen ve ahirette kendilerini bekleyen azab\u0131 hak edi\u015flerinin nedenini a\u00e7\u0131kl\u0131yor:<\/p>\n<p>&#8220;Bunun nedeni, onlara el\u00e7ileri, a\u00e7\u0131k deliller getirdi\u011finde `Bir insan m\u0131 bize yol g\u00f6sterecek?&#8217; demeleriydi.&#8221;<\/p>\n<p>Bu, bizzat Mekkeli m\u00fc\u015friklerin de Peygamber Efendimize y\u00f6nelttikleri bir itirazd\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, peygamberli\u011fin mahiyetini, insanlar i\u00e7in Allah taraf\u0131ndan g\u00f6nderilen bir hayat sistemi oldu\u011funu Dolay\u0131 siyle pratik olarak bir insan taraf\u0131ndan temsil edilmesi, ya\u015fanmas\u0131, o insan\u0131n ki\u015fili\u011fi ile bu sistemin terc\u00fcman\u0131 olmas\u0131, \u00f6teki insanlar\u0131n da g\u00fc\u00e7leri oran\u0131nda kendilerini ona uydurmas\u0131 gerekti\u011fini, yine bu \u015fahs\u0131n insanlardan farkl\u0131 bir t\u00fcre mensup olmamas\u0131 Dolay\u0131 siyle, insanlar\u0131n hem kendilerine, hem hayatlar\u0131na, hem de g\u00fcndelik ya\u015famlar\u0131na egemen k\u0131lacaklar\u0131 \u015fekilde peygamberli\u011fin pratik bir \u00f6rne\u011fini g\u00f6rmelerini zorla\u015ft\u0131rmamas\u0131 gerekti\u011fini bilmemekten kaynaklanan \u00e7i\u011f bir itirazd\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde bu itiraz\u0131n bir di\u011fer kayna\u011f\u0131 da insan\u0131n mahiyetini, g\u00f6kten gelen mesaj\u0131 alg\u0131lay\u0131p ba\u015fkalar\u0131na duyuracak kadar \u00fcst\u00fcn bir \u00f6zelli\u011fe sahip oldu\u011funu bilmeyi\u015fleridir. Asl\u0131nda m\u00fc\u015friklerin \u00f6nderlikleri gibi g\u00f6kten gelen mesaj\u0131 insanlara duyurmak i\u00e7in meleklere gerek yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan\u0131n i\u00e7ine Allah&#8217;\u0131n ruhundan \u00fcflenen soluk, insan\u0131n Allah&#8217;tan gelen mesaj\u0131 alg\u0131lamas\u0131n\u0131 ve y\u00fcceler aleminden alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle gereklerini eksiksiz yerine getirmesini sa\u011flar. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, insan t\u00fcr\u00fcn\u00fc onurland\u0131ran sayg\u0131n bir g\u00f6revdir. \u0130nsan\u0131n Allah kat\u0131ndaki de\u011ferini bilmeyenlerden ba\u015fkas\u0131 bu g\u00f6revi k\u00fc\u00e7\u00fcmseyemez. Ku\u015fkusuz bu sayg\u0131nl\u0131k ancak insan\u0131n i\u00e7ine Allah&#8217;\u0131n ruhundan \u00fcflenen solu\u011fun ger\u00e7ekle\u015fmesi ile m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Son olarak m\u00fc\u015friklerin peygamberin insan olu\u015funa kar\u015f\u0131 tak\u0131nd\u0131klar\u0131 bu olumsuz tutum inat\u00e7\u0131l\u0131ktan, insanlar aras\u0131ndan se\u00e7ilen bir el\u00e7iye uymay\u0131 kendine yedirememekten, yalanc\u0131 bir b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksine kap\u0131lmaktan kaynaklanmaktad\u0131r. Sanki peygamberin insan olu\u015fu \u015fu b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan cahillerin de\u011ferini d\u00fc\u015f\u00fcrmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc anlay\u0131\u015flar\u0131na g\u00f6re, kendi cinslerinden olmayan bir peygambere uymalar\u0131 normaldi ve bunu k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir davran\u0131\u015f olarak alg\u0131lamazlard\u0131. Fakat kendilerinden birine uymalar\u0131 onlara g\u00f6re d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fckt\u00fc, de\u011ferin eksilmesiydi.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden kendilerine sunulan mesaj\u0131 inkar ettiler, peygamberlerden ve onlarla birlikte g\u00f6nderilen somut belgelerden y\u00fcz \u00e7evirdiler. Bu b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksi ve cahillik i\u00e7lerinde d\u00fc\u011f\u00fcmle\u015fti. B\u00f6ylece kendileri i\u00e7in \u015firki, k\u00fcfr\u00fc se\u00e7tiler.<\/p>\n<p>&#8220;Allah da hi\u00e7bir \u015feye muhta\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. Allah zengindir, \u00f6v\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.&#8221;<\/p>\n<p>Allah onlara, onlar\u0131n imanlar\u0131na ve ita atlar\u0131na muhta\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. Allah hi\u00e7bir konuda onlara veya ba\u015fkalar\u0131na muhta\u00e7 de\u011fildir. Asl\u0131nda O, hi\u00e7bir \u015feye muhta\u00e7 de\u011fildir:<\/p>\n<p>&#8220;Allah zengindir, \u00f6v\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130\u015fte bu, yapt\u0131klar\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 \u00e7eken ge\u00e7mi\u015f kafir milletlerin haberidir. Bu da ba\u015flar\u0131na gelen ve ahirette kendilerini bekleyen ac\u0131 azab\u0131n sebebidir. Peki bu yeni t\u00fcremi\u015f k\u00e2firler buna ra\u011fmen Allah&#8217;\u0131n peygamberini nas\u0131l yalanl\u0131yorlar? Acaba b\u00f6yle bir ak\u0131betle mi kar\u015f\u0131la\u015fmak istiyorlar?<\/p>\n<p><strong>\u00d6LD\u00dcKTEN SONRA D\u0130R\u0130LME<\/strong><\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcn devam\u0131d\u0131r. K\u00e2firlerin \u00f6l\u00fcmden sonra yeniden dirili\u015fi yalanlamalar\u0131n\u0131 anlat\u0131yor. -\u00d6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki bu kafirler, Hz. Peygamberin \u0130slama davet etti\u011fi kimselerdir-. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, \u00f6l\u00fcmden sonra dirili\u015f meselesini iyice peki\u015ftirerek onlara anlatmas\u0131 ile ilgili olarak peygamberimize y\u00f6nelik bir direktif de yer al\u0131yor. Ayr\u0131ca k\u0131yamet sahnesi tasvir ediliyor, k\u0131yameti yalanlayanlarla do\u011frulayanlar\u0131n ak\u0131betleri anlat\u0131l\u0131yor. M\u00fc\u015frikler Allah&#8217;a inanmaya, Allah&#8217;a ve peygamberine itaat etmeye \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131yorlar ve d\u00fcnya hayat\u0131nda ba\u015flar\u0131na gelen her \u015feyi Allah&#8217;a d\u00f6nd\u00fcrm\u00e9leri isteniyor.<\/p>\n<p><strong>7- \u0130nkar edenler, diriltilmeyeceklerini ileri s\u00fcrd\u00fcler. De ki: &#8220;Hay\u0131r Rabbime And olsun ki mutlaka diriltileceksiniz, sonra yapt\u0131klar\u0131n\u0131z kesinlikle size haber verilecektir. Bu Allah&#8217;a g\u00f6re kolayd\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>8-\u00d6yleyse Allah&#8217;a, peygamberine ve indirdi\u011fimiz nur \u00e2 (Kur&#8217;an&#8217;a) inan\u0131n. Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 haber almaktad\u0131r.<\/p>\n<p>9- Toplanma g\u00fcn\u00fc (hesap g\u00fcn\u00fc) i\u00e7in, sizi bir araya getirdi\u011fi zaman, i\u015fte o, kimin aldand\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 g\u00fcnd\u00fcr. Kim Allah&#8217;a inanm\u0131\u015f ve yararl\u0131 i\u015fler yapm\u0131\u015fsa, Allah onun k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini \u00f6rter ve onu, altlar\u0131ndan \u0131rmaklar akan cennetlere sokar orada ebedi kal\u0131rlar. \u0130\u015fte b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131 budur.<\/p>\n<p>10- Kafir olup ayetlerimizi yalanlayanlara gelince onlar da ate\u015f halk\u0131d\u0131r. Orada ebedi kalacaklard\u0131r. Oras\u0131 gidilecek ne k\u00f6t\u00fc yerdir.<\/p>\n<p>11- Allah&#8217;\u0131n izni olmaks\u0131z\u0131n hi\u00e7bir musibet isabet etmez. Kim Allah&#8217;a inan\u0131rsa, Allah onun kalbini do\u011fruya g\u00f6t\u00fcr\u00fcr. Allah her \u015feyi bilendir.<\/p>\n<p>12- Allah&#8217;a itaat edin, Peygamber&#8217;e itaat edin. Y\u00fcz \u00e7evirirseniz bilin ki, el\u00e7imize d\u00fc\u015fen apa\u00e7\u0131k bir duyurmad\u0131r.<\/p>\n<p>13- Allah O&#8217;dur ki, O&#8217;ndan ba\u015fka ilah yoktur. M\u00fc&#8217;minler yaln\u0131z Allah&#8217;a dayan\u0131p g\u00fcvensinler.<\/strong><\/p>\n<p>Daha ba\u015flar ba\u015flamaz ayet-i kerime kafirlerin \u00f6l\u00fcmden sonra dirili\u015fin olmayaca\u011f\u0131na ili\u015fkin s\u00f6zlerini iddia olarak nitelendiriyor. Dolay\u0131 siyle bu iddia anlat\u0131l\u0131r anlat\u0131lmaz yalanlanmaktad\u0131r. Ard\u0131ndan Peygamber Efendimize dirili\u015f meselesini en g\u00fc\u00e7l\u00fc ifadelerle vurgulamas\u0131, yani Rabbine yemin ederek meseleyi a\u00e7\u0131klamas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir direktif veriliyor. Zaten Hz. Peygamberin Rabbi ad\u0131na yemin etmesinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc, daha etkili bir vurgu olamaz:<\/p>\n<p>&#8220;De ki: Hay\u0131r, Rabbime And olsun ki mutlaka diriltileceksiniz: &#8216; &#8220;Sonra yapt\u0131klar\u0131n\u0131z kesinlikle size haber verilecektir.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eu halde yap\u0131lan hi\u00e7bir \u015fey g\u00f6z ard\u0131 edilmeyecektir. Y\u00fcce Allah onlar\u0131n neler yapt\u0131klar\u0131n\u0131 onlardan daha iyi bilir, bu y\u00fczden k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc d\u00fcnyadayken yapt\u0131klar\u0131 \u015feyleri kesinlikle onlara bir bir anlatacakt\u0131r: &#8220;Bu, Allah&#8217;a g\u00f6re kolayd\u0131r.&#8221; \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah g\u00f6klerde ve yerde olanlar\u0131 bilir, gizli-a\u00e7\u0131k her \u015feyden, g\u00f6\u011f\u00fcslerin i\u00e7indeki duygulardan haberdard\u0131r. Ve bu ger\u00e7e\u011fi vurgulamaya d\u00f6n\u00fck bir haz\u0131rl\u0131k olarak surenin ba\u015f\u0131nda belirtti\u011fi gibi O&#8217;nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.<\/p>\n<p>Bu sa\u011flam ve yeminle peki\u015ftirilmi\u015f ifadenin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda m\u00fc\u015frikler Allah&#8217;a, peygamberine ve onunla birlikte g\u00f6nderilen Nur&#8217;a inanmaya \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131yorlar. Bu nur Kur&#8217;an-\u0131 Kerim&#8217;dir. Kur&#8217;an-\u0131 Kerim&#8217;in m\u00fcjdeledi\u011fi bu dindir. Ger\u00e7ekten bu din \u00f6z\u00fc itibariyle bir nurdur, \u00e7\u00fcnk\u00fc Allah kat\u0131ndan gelmi\u015ftir. Allah ise g\u00f6klerin ve yerin nurudur. Bu din etkileri bak\u0131m\u0131ndan nurdur. \u00c7\u00fcnk\u00fc kalbi ayd\u0131nlat\u0131r ve kalp art\u0131k kendi kendine ayd\u0131nl\u0131k sa\u00e7ar, i\u00e7inde gizli bulunan ger\u00e7ekleri g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n<p>Allah&#8217;a, peygamberine ve peygamberle birlikte indirilen nura inanmalar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6ren \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n \u00fczerine yap\u0131lan de\u011ferlendirmede, her \u015feyleriyle Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zleri \u00f6n\u00fcnde olduklar\u0131 ve hi\u00e7bir \u015feylerinin O&#8217;na gizli olmad\u0131\u011f\u0131 vurgulan\u0131yor:<\/p>\n<p>&#8220;Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 haber almaktad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Bu \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131, yeniden ger\u00e7ekli\u011fi en g\u00fc\u00e7l\u00fc vurgularla peki\u015ftirilen \u00f6l\u00fcmden sonra dirili\u015f sahnesini tamamlamaya koyuluyor:<\/p>\n<p>&#8220;Toplanma g\u00fcn\u00fc i\u00e7in sizi bir araya getirdi\u011fi zaman, i\u015fte O, kimin aldand\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 g\u00fcnd\u00fcr.&#8221;<\/p>\n<p>O g\u00fcn\u00fcn toplanma g\u00fcn\u00fc olarak nitelendirilmesi, her ku\u015faktan t\u00fcm yarat\u0131klar\u0131n o g\u00fcnde diriltilecek olmas\u0131ndan kaynaklan\u0131r. Nitekim say\u0131lar\u0131 ancak Allah taraf\u0131ndan bilinen melekler de o g\u00fcn haz\u0131r bulunurlar. \u015eu kadar\u0131 var ki Hz. Ebu Zer -Allah ondan raz\u0131 olsun- kanal\u0131 ile bize ula\u015fan Peygamber Efendimizin \u015fu s\u00f6z\u00fc olay\u0131 bizim anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131za biraz yakla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r: &#8220;Ben sizin g\u00f6rmediklerinizi g\u00f6r\u00fcr, duymad\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 duyar\u0131m. G\u00f6ky\u00fcz\u00fc a\u011f\u0131rl\u0131ktan g\u0131c\u0131rdad\u0131 ve \u00e7\u00f6kecek gibi oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc d\u00f6rt parmakl\u0131k bir yer kalmam\u0131\u015ft\u0131 ki bir melek Allah&#8217;a secde etmek amac\u0131yla oraya kapanmam\u0131\u015f olsun. Allah&#8217;a And olsun e\u011fer siz benim bildiklerimi bilseydiniz kesinlikle az g\u00fcler \u00e7ok a\u011flard\u0131n\u0131z. Yataklarda kad\u0131nlardan zevk almazd\u0131n\u0131z. Y\u00fcce Allah&#8217;a yalvarmak i\u00e7in y\u00fcksek tepelere \u00e7\u0131kard\u0131n\u0131z. Ben g\u00f6rd\u00fcklerim kar\u015f\u0131s\u0131nda budanan bir a\u011fa\u00e7 olmay\u0131 istedim.(Tirmizi)<\/p>\n<p>\u0130\u015fte her d\u00f6rt parmakl\u0131k yerinde bir mele\u011fin yer ald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6k, insanlar\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 bilemedi\u011fi \u015fu deh\u015fet verici geni\u015fliktir. Bu geni\u015flik i\u00e7inde bizim g\u00fcne\u015fimiz gibi bir g\u00fcne\u015f uzay bo\u015flu\u011funda y\u00fczen bir toz zerresi gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu benzetme acaba meleklerin say\u0131s\u0131 ile ilgili olarak insana bir fikir veriyor mu? i\u015fte bu melekler toplanma g\u00fcn\u00fc toplananlar aras\u0131nda yer alacaklar.<\/p>\n<p>Bu toplanma sahnesi i\u00e7inde kimin aldand\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kacak. Ayetin orijinalinde ge\u00e7en &#8220;Tegabun&#8221; kelimesi &#8220;Gabin&#8221; k\u00f6k\u00fcn\u00fcn i\u015f de\u015f kipidir ve birbirini aldatmaya \u00e7al\u0131\u015fmak anlam\u0131na gelir. Bu ifade m\u00fc&#8217;minlerin nimetler elde ederek ba\u015far\u0131ya ula\u015fmalar\u0131 ile birlikte kafirlerin bunlardan yoksun kal\u0131p sonunda cehenneme yuvarlan\u0131\u015flar\u0131n\u0131 tasvir ediyor. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bunlar birbirlerinden \u00e7ok uzak, farkl\u0131 iki payd\u0131rlar. Sanki her \u015feyde ba\u015far\u0131l\u0131 olmak i\u00e7in k\u0131yas\u0131ya bir yar\u0131\u015f varm\u0131\u015f ve her yar\u0131\u015f\u00e7\u0131 grup rakibini aldatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yormu\u015f gibi bir durum \u00e7\u0131k\u0131yor ortaya. Ve bu yar\u0131\u015fta m\u00fc&#8217;minler kazan\u0131yor, kafirlerse yeniliyor. Evet olay bu tasvirlili\u011fi ve hareketlili\u011fi ile kazanmak i\u00e7in rakibi aldatmay\u0131 \u00f6ng\u00f6ren bir oyun gibidir. Nitekim ayetin devam\u0131 bunu a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 niteliktedir.<\/p>\n<p>&#8220;Kim Allah&#8217;a inanm\u0131\u015f ve yararl\u0131 i\u015fler yapm\u0131\u015fsa, Allah onun k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini \u00f6rter ve onu altlar\u0131ndan \u0131rmaklar akan cennetlere sokar, orada ebedi kal\u0131rlar. \u0130\u015fte b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131 budur.&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;Kafir olup ayetlerimizi yalanlayanlara gelince onlar da ate\u015f halk\u0131d\u0131r. Orada ebedi kalacaklard\u0131r. Oras\u0131 gidilecek ne k\u00f6t\u00fc yerdir.&#8221;<\/p>\n<p>Ayet-i kerime iman etmeleri i\u00e7in onlara y\u00f6neltti\u011fi sesleni\u015fi tamamlamadan \u00f6nce imani d\u00fc\u015f\u00fcncenin kadere ve Allah&#8217;a inanman\u0131n kalbin do\u011fru yolu bulmas\u0131n\u0131n \u00fczerideki etkisine ili\u015fkin bir kural\u0131n\u0131 ifade ediyor:<\/p>\n<p>&#8220;Allah&#8217;\u0131n izni olmaks\u0131z\u0131n hi\u00e7bir musibet isabet etmez. Kim Allah&#8217;a inan\u0131rsa, Allah onun kalbini do\u011fruya g\u00f6t\u00fcr\u00fcr. Allah her \u015feyi bilendir.&#8221;<\/p>\n<p>Belki de bu ger\u00e7ek, sadece m\u00fc\u015friklerin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131 iman ger\u00e7e\u011finin sunulu\u015fu m\u00fcnasebetiyle burada s\u00f6z konusu edilmi\u015ftir. Buna g\u00f6re her \u015feyin merciinin y\u00fcce Allah oldu\u011funa inanmak gerekir, insan\u0131n ba\u015f\u0131na gelen iyi ve k\u00f6t\u00fc \u015feylerin Allah&#8217;\u0131n izniyle oldu\u011funa inanmak laz\u0131m. Bu ger\u00e7ek bu \u015fekilde alg\u0131lanmadan iman s\u00f6z konusu olamaz. Bu ger\u00e7ek, hayat\u0131n iyi-k\u00f6t\u00fc olaylar\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131n\u0131rken insan\u0131n i\u00e7inde depre\u015fen duygular\u0131n, d\u00fc\u015f\u00fcncelerin imani temelini olu\u015fturur. Ayn\u0131 \u015fekilde bu ger\u00e7e\u011fin burada s\u00f6z konusu edilmesinin surenin veya bu ayetin ini\u015fi esnas\u0131nda m\u00fc&#8217;minler veya m\u00fc\u015frikler aras\u0131nda ba\u015f g\u00f6steren bir ba\u015fka nedeni de olabilir.<\/p>\n<p>Hangi nedenden dolay\u0131 g\u00fcndeme getirilmi\u015f olursa olsun bu ger\u00e7ek, \u0130slam&#8217;\u0131n m\u00fc&#8217;minin vicdan\u0131na yerle\u015ftirdi\u011fi iman esas\u0131na dayal\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncenin \u00f6nemli bir y\u00f6n\u00fcn\u00fc olu\u015fturur. Bu sayede m\u00fc&#8217;min her olayda Allah&#8217;\u0131n elini hisseder. Meydana gelen her harekette O&#8217;nun elini g\u00f6r\u00fcr. Bu y\u00fczden ba\u015f\u0131na gelen zorluklar ya da esenlikler kar\u015f\u0131s\u0131nda kalbi sars\u0131lmaz, dengesini yitirmez. Zorluklara sabreder, geni\u015fli\u011fe, esenli\u011fe \u015f\u00fckreder. Bazen bundan daha y\u00fcce ufuklara ula\u015f\u0131r ve hem zorluklara hem de esenli\u011fe kar\u015f\u0131 \u015f\u00fckreder duruma gelir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu durumda esenlikte oldu\u011fu gibi zorluklarda da Allah&#8217;\u0131n l\u00fctfunu g\u00f6r\u00fcr. Zorluklar\u0131 uyar\u0131, g\u00fcnahlar\u0131n \u00f6rt\u00fclmesi, iyilikler kefesinin a\u011f\u0131r basmas\u0131, k\u0131sacas\u0131 her hal\u00fck\u00e2rda kendisi i\u00e7in bir iyilik olarak alg\u0131lar.<\/p>\n<p>Buhari ve M\u00fcslim&#8217;in do\u011frulu\u011funda g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fi i\u00e7inde olduklar\u0131 bir hadiste Peygamber Efendimiz \u015f\u00f6yle buyuruyor: &#8220;Ne kadar \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131d\u0131r m\u00fc&#8217;minin durumu! Allah&#8217;\u0131n verdi\u011fi her karar O&#8217;nun i\u00e7in hay\u0131rd\u0131r. Ba\u015f\u0131na bir zorluk gelirde sabrederse bu, O&#8217;nun i\u00e7in iyilik olur. Yine, geni\u015flik ve esenlik gelir de \u015f\u00fckrederse o da iyilik olur kendisi i\u00e7in. Bu durum m\u00fc&#8217;minden ba\u015fkas\u0131 i\u00e7in s\u00f6z konusu de\u011fildir.&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;Kim Allah&#8217;a inan\u0131rsa, Allah onun kalbini do\u011fru yola g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.&#8221;<\/p>\n<p>ilk ku\u015fak baz\u0131 tefsirciler, bunun Allah&#8217;\u0131n kaderine inanmak ve ba\u015fa gelen herhangi bir olay kar\u015f\u0131s\u0131nda Allah&#8217;\u0131n kaderine teslim olmak \u015feklinde yorumlam\u0131\u015flar. \u0130bn Abbas ise &#8220;Yani Allah onun kalbini genel anlamda do\u011frulu\u011fa iletir&#8221; der. Gizli ve dolays\u0131z ger\u00e7ekleri do\u011frudan alg\u0131layacak \u015fekilde kalbini a\u00e7ar. O&#8217;nun e\u015fya ve olaylar\u0131n \u00f6z\u00fc ile ileti\u015fim kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu noktaya ula\u015f\u0131nca e\u015fya ve olaylar\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131 ve hedefini g\u00f6r\u00fcr. Dolay\u0131 siyle yat\u0131\u015f\u0131r, oturur ve huzura kavu\u015fur. Sonra amaca ula\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 kapsaml\u0131 bilgiyi elde eder. Art\u0131k hata ve eksikliklerle ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015f yar\u0131m yapalak bak\u0131\u015flara ihtiya\u00e7 duymaz.<\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131daki de\u011ferlendirme c\u00fcmlesi de bunu peki\u015ftirmektedir. &#8220;Allah her \u015feyi bilendir.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eu halde burada s\u00f6z konusu olan, Allah&#8217;\u0131n bilgisinden baz\u0131 \u015feylere iletilmedir. Allah do\u011fru yola iletti\u011fine bu bilgiyi bah\u015feder. Fakat bu da iman\u0131n ger\u00e7ek olu\u015fu ile de m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu durumda \u00f6n\u00fcnde perdelerin aralanmas\u0131n\u0131, s\u0131rlar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 hakkeder. Ama belli \u00f6l\u00e7\u00fcde&#8230;<\/p>\n<p>\u0130mana gelmesi i\u00e7in kendilerine y\u00f6neltilen \u00e7a\u011fr\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcyor ve \u015fimdi de .Allah&#8217;a ve peygambere itaat etmeye davet ediliyorlar.<\/p>\n<p>&#8220;Allah&#8217;a itaat edin, peygambere itaat edin. Y\u00fcz \u00e7evirirseniz bilin ki, el\u00e7imize d\u00fc\u015fen apa\u00e7\u0131k bir duyurmad\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Bundan \u00f6nce onlara, y\u00fcz \u00e7evirenlerin ne t\u00fcr bir ak\u0131bete u\u011frad\u0131klar\u0131 anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Burada ise peygamberin mesaj\u0131 duyurmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc oldu\u011fu vurgulan\u0131yor. Buna g\u00f6re peygamber mesaj\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a duyurdu\u011fu zaman emaneti yerine ula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f, g\u00f6revi tamamlam\u0131\u015f, bir kan\u0131t ortaya koymu\u015f demektir. Bundan sonra geriye onlar ve biraz \u00f6nce kendilerine ak\u0131beti hat\u0131rlat\u0131lan isyank\u00e2rl\u0131klar\u0131 ve y\u00fcz \u00e7evirmeleri kal\u0131yor.<\/p>\n<p>Ard\u0131ndan bu b\u00f6l\u00fcm, onlar\u0131n inkar ettikleri, yalanlad\u0131klar\u0131 Allah&#8217;\u0131n birli\u011fi ger\u00e7e\u011finin vurgulanmas\u0131 ile son buluyor. Bunun yan\u0131 s\u0131ra Allah ile ileti\u015fim halindeki m\u00fc&#8217;minlerin tavr\u0131 dile getiriliyor:<\/p>\n<p>&#8220;Allah O&#8217;dur ki, O&#8217;ndan ba\u015fka ilah yoktur. M\u00fc&#8217;minler yaln\u0131z Allah&#8217;a dayan\u0131p g\u00fcvensinler.&#8221;<\/p>\n<p>Allah&#8217;\u0131n birli\u011fi ger\u00e7e\u011fi iman d\u00fc\u015f\u00fcncesinin temelidir. Bu da sadece Allah&#8217;a g\u00fcvenilip dayan\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir. \u0130\u015fte iman d\u00fc\u015f\u00fcncesinin kalpler \u00fczerindeki etkisi bununla somutla\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>Bu ayetle birlikte art\u0131k surenin ak\u0131\u015f\u0131 m\u00fcminlere hitap etmeye koyuluyor. Dolay\u0131 siyle bu ayet surenin ge\u00e7mi\u015f b\u00f6l\u00fcmleri ile bundan sonra gelecek k\u0131sm\u0131 aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131y\u0131 sa\u011fl\u0131yor. &#8216;<\/p>\n<p>Surenin sonunda hitap m\u00fcminlere y\u00f6neltiliyor. Burada y\u00fcce Allah onlar\u0131 e\u015f, \u00e7ocuk ve mal s\u0131nav\u0131nda uyan\u0131k bulunmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor. Allah&#8217;tan korkmalar\u0131n\u0131, Allah&#8217;\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc duyduklar\u0131nda itaat etmelerini ve Allah&#8217;\u0131n verdi\u011fi r\u0131zktan hay\u0131r ama\u00e7l\u0131, yap\u0131c\u0131 harcamalarda bulunmalar\u0131n\u0131 istiyor. Bunun yan\u0131 s\u0131ra i\u00e7lerdeki cimrilik duygusundan da sak\u0131nd\u0131r\u0131yor. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k r\u0131zklar\u0131n\u0131n kat kat artt\u0131r\u0131laca\u011f\u0131n\u0131, g\u00fcnahlar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131\u015flanaca\u011f\u0131n\u0131 ve en sonunda kurtulu\u015fa ereceklerini vaad ediyor. Sonunda ise, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00f6r\u00fcnen ve g\u00f6r\u00fcnmeyen her \u015feyi kapsayan ilmi, cayd\u0131r\u0131c\u0131 g\u00fcc\u00fc, \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, kar\u015f\u0131 konulmaz y\u00fcceli\u011fi ve hikmeti hat\u0131rlat\u0131l\u0131yor:<\/p>\n<p><strong>14- Ey inananlar! E\u015flerinizden ve \u00e7ocuklar\u0131m\u0131zdan baz\u0131lar\u0131 size d\u00fc\u015fmand\u0131r. Onlardan sak\u0131n\u0131n. E\u011fer affeder, ho\u015f g\u00f6r\u00fcr, ba\u011f\u0131\u015flarsan\u0131z muhakkak ki Allah da \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan, \u00e7ok esirgeyendir.<\/p>\n<p>15- Mallar\u0131n\u0131z ve evlatlar\u0131n\u0131z bir s\u0131nav konusudur. B\u00fcy\u00fck m\u00fckafat ise Allah kat\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>16- O halde g\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fcn yetti\u011fi kadar Allah&#8217;tan korkun. Dinleyin, itaat edin, kendi iyili\u011finize olarak mallar\u0131n\u0131z\u0131 Allah yolunda harcay\u0131n. Kim nefsinin cimrili\u011finden korunursa i\u015fte onlar kurtulu\u015fa erenlerdir.<\/p>\n<p>17 -E\u011fer Allah&#8217;a g\u00fczel bor\u00e7 verirseniz, Allah onu sizin i\u00e7in kat kat yapar ve sizi ba\u011f\u0131\u015flar. Allah \u015f\u00fckredenlere kar\u015f\u0131l\u0131k verendir, halimdir.<\/p>\n<p>18- G\u00f6r\u00fcnmeyeni ve g\u00f6r\u00fcneni bilendir. \u00dcst\u00fcnd\u00fcr, hikmet sahibidir.<\/strong><\/p>\n<p>Bu b\u00f6l\u00fcmde yer alan ilk ayete ili\u015fkin olarak \u0130bn Abbas&#8217;a dayand\u0131r\u0131lan bir a\u00e7\u0131klamaya g\u00f6re bir adam ona bu ayeti sormu\u015f o da \u015fu cevab\u0131 vermi\u015ftir: &#8220;Burada s\u00f6z konusu edilenler Mekke&#8217;de M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f baz\u0131 kimselerdi. Bunlar Peygamber Efendimizin yan\u0131na gelmek istiyorlard\u0131. Fakat e\u015fleri ve evlatlar\u0131 onlara m\u00fcsaade etmiyorlard\u0131. Daha sonra Peygamberimizin yan\u0131na geldiklerinde insanlar\u0131n dini anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131n derinle\u015fti\u011fini g\u00f6rd\u00fcler. Bundan dolay\u0131 e\u015flerini ve evlatlar\u0131n\u0131 cezaland\u0131rmak istediler. Bunun \u00fczerine y\u00fcce Allah \u015fu ayeti indirdi: &#8220;E\u011fer affeder, ho\u015f g\u00f6r\u00fcr, ba\u011f\u0131\u015flarsan\u0131z muhakkak ki Allah da \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan, \u00e7ok esirgeyendir.&#8221; Bu hadisi Tirmizi de bir ba\u015fka kanaldan aktarm\u0131\u015f ve hasen ve sahih oldu\u011funu belirtmi\u015ftir. \u0130bn Abbas&#8217;\u0131n k\u00f6lesi \u0130krime de ona kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u015eu kadar\u0131 var ki Kur&#8217;an ayeti k\u00fc\u00e7\u00fck bir olaydan daha kapsaml\u0131, daha geni\u015f boyutlu ve daha ku\u015fat\u0131c\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc, ikinci ayette yer alan &#8220;Mallar\u0131n\u0131z ve evlatlar\u0131n\u0131z bir s\u0131nav konusudur&#8221; \u015feklindeki mal ve evlatlara y\u00f6nelik uyar\u0131 ile e\u015f ve evlatlara y\u00f6nelik bu uyar\u0131 bir de e\u015flerden ve evlatlardan insana d\u00fc\u015fman olanlar\u0131n da bulunabilece\u011fine ili\u015fkin uyar\u0131 insan hayat\u0131nda derin etkisi bulunan bir ger\u00e7e\u011fe i\u015faret ediyor. \u0130nsan\u0131n duygusal yap\u0131s\u0131 ile hayat sahnesinde birbirine girmi\u015f \u00e7ok ince ve duyarl\u0131 ili\u015fkilere dokunuyor. Ku\u015fkusuz e\u015fler ve evlatlar insan\u0131 oyalay\u0131p O&#8217;nu Allah&#8217;\u0131 anmaktan al\u0131koyabilirler. Yine g\u00f6revini yap\u0131p Allah yolunda cihad eden bir m\u00fccahidin ba\u015f\u0131na gelen musibetlerle kar\u015f\u0131la\u015facak olursa e\u015flerine ve evlatlar\u0131na bir zarar gelebilir endi\u015fesiyle iman\u0131n gerektirdi\u011fi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc yerine getirmede isteksiz davranabilir, bu endi\u015fe m\u00fc&#8217;mini g\u00f6revlerini eksik yapmaya itebilir. Allah yolunda sava\u015fa \u00e7\u0131km\u0131\u015f bir m\u00fccahit bir\u00e7ok zararlara u\u011frar, bir\u00e7ok fedak\u00e2rl\u0131klarda bulunur. Hem kendisi hem de ailesi b\u00fcy\u00fck zorluklarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r. Kendi ba\u015f\u0131na gelen zorluklara katlanabilir de e\u015finin ve \u00e7ocu\u011funun u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zorluklara katlanamaz. Bu y\u00fczden onlar\u0131 g\u00fcvencede tutmak, yer yurt temin etmek, mal m\u00fclk toplamak ve ge\u00e7imlerini sa\u011flamak i\u00e7in cimrile\u015fir, korkakla\u015f\u0131r. B\u00f6ylece e\u015f ve \u00e7ocuklar onun d\u00fc\u015fman\u0131 niteli\u011fini kazan\u0131rlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc onu iyilik yapmaktan al\u0131koymu\u015f olurlar. \u0130nsan olarak varolu\u015funun en \u00fcst\u00fcn hedefini ger\u00e7ekle\u015ftirmesine engel olmu\u015f olurlar. \u00d6te yandan ondan dolay\u0131 ba\u015flar\u0131na bir \u015fey gelebilir endi\u015fesiyle bizzat e\u015f ve \u00e7ocuklar onun yoluna dikilip g\u00f6revini yapmas\u0131na engel olabilirler. Veya e\u015f ve \u00e7ocuklar onun izledi\u011fi yolun d\u0131\u015f\u0131nda bir yol tutmu\u015f olabilirler, bu durumda o da e\u015f ve \u00e7ocuklar\u0131 ile Allah i\u00e7in her \u015feyden soyutlanma aras\u0131nda bir tercih yapmada zorlanabilir. i\u015fte bunlar birbirinden farkl\u0131 dereceleri bulunan d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleridir. M\u00fc&#8217;minin hayat\u0131nda bu t\u00fcr g\u00f6r\u00fcn\u00fcmlere her zaman rastlamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte bu y\u00fczden, m\u00fc&#8217;minlerin kalplerinde s\u00fcrekli bir uyan\u0131kl\u0131k bulunsun, bu duygulara kap\u0131lmas\u0131n ve bu etkenlerin etkisinde kalmas\u0131n diye bu girift ve karma\u015f\u0131k durum bizzat onlar\u0131n Allah taraf\u0131ndan uyar\u0131lmalar\u0131n\u0131 gerektirmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Sonra bu uyar\u0131 de\u011fi\u015fik bir ifadeyle, mal ve evlat s\u0131nav\u0131nda uyan\u0131k olmaya ili\u015fkin bir \u00e7a\u011fr\u0131yla tekrarlan\u0131yor. Ayetin orijinalinde ge\u00e7en &#8220;fitne&#8221; kelimesi iki anlama gelir:<\/p>\n<p>Birincisi: Y\u00fcce Allah sizi mal ve evlat konusunda s\u0131n\u0131yor, \u015fu halde uyan\u0131k olun, sak\u0131n\u0131n, s\u0131navda ba\u015far\u0131l\u0131 olabilmeniz i\u00e7in s\u00fcrekli haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olun, kurtulun ve Allah i\u00e7in her \u015feyden soyutlan\u0131n. T\u0131pk\u0131 bir kuyumcunun saf alt\u0131n\u0131 katma maddelerden ay\u0131rmak i\u00e7in onu ate\u015fte eritti\u011fi gibi.<\/p>\n<p>\u0130kincisi: \u015eu mallar ve evlatlar sizin i\u00e7in ba\u015ftan \u00e7\u0131kar\u0131c\u0131, \u00e7ekici \u015feylerdir. Bu \u00e7ekicilikleri ile sizi Allah&#8217;a kar\u015f\u0131 gelmeye, O&#8217;na isyan etmeye s\u00fcr\u00fcklerler. \u015eu halde onlar\u0131n \u00e7ekicili\u011finden sak\u0131n\u0131n\u0131z. Sizi s\u00fcr\u00fckleyip g\u00f6t\u00fcrmesinler, Allah&#8217;tan uzakla\u015ft\u0131rmas\u0131nlar.<\/p>\n<p>Kelimenin bu her iki anlam\u0131 da kastedilmi\u015f olabilir.<\/p>\n<p>\u0130mam Ahmed Abdullah B. B\u00fcreyde&#8217;nin \u015f\u00f6yle dedi\u011fini anlat\u0131r: Babam B\u00fcreyde&#8217;nin \u015f\u00f6yle dedi\u011fini duydum: Bir g\u00fcn Peygamber Efendimiz minberde halka hitap ediyordu. O s\u0131rada torunlar\u0131 Hasan ve H\u00fcseyin -Allah onlardan raz\u0131 olsun geldiler. Al g\u00f6mlekler giyinmi\u015flerdi. D\u00fc\u015fe kalka y\u00fcr\u00fcyorlard\u0131. Peygamber Efendimiz minberden indi ve ikisini kucaklay\u0131p \u00f6n\u00fcnde bir yere oturttu. Sonra \u015f\u00f6yle dedi: &#8220;Allah ve Peygamberi do\u011fru s\u00f6ylerler. Ku\u015fkusuz mallar\u0131n\u0131z ve evlatlar\u0131n\u0131z sizin i\u00e7in birer s\u0131nav konusudur. \u015eu iki yavrumun d\u00fc\u015fe kalka y\u00fcr\u00fcd\u00fcklerini g\u00f6r\u00fcnce dayanamad\u0131m. Konu\u015fmam\u0131 kesip onlar\u0131 aya\u011fa kald\u0131rd\u0131m: &#8216; Ehli s\u00fcnnet imamlar\u0131 ibn Vakid kanal\u0131yla rivayet ederler. Bu Resulallah&#8217;t\u0131r, bunlar da k\u0131z\u0131n\u0131n o\u011fullar\u0131. \u015eu halde mesele \u00e7ok ciddidir ve tehlikelidir. Bu konu, Allah taraf\u0131ndan uyar\u0131lmay\u0131, sak\u0131nd\u0131r\u0131lmay\u0131 gerektirecek kadar \u00f6nemlidir. Kalpleri yaratan ve bu duygular\u0131 o kalplere yerle\u015ftiren Allah, kendilerini a\u015f\u0131r\u0131 d\u00fczeyde bu duygulara kap\u0131lmaktan al\u0131koymalar\u0131n\u0131 istiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu tatl\u0131 ba\u011flar\u0131n insana ancak bir d\u00fc\u015fman\u0131n yapabilece\u011fi \u015feyleri yapt\u0131\u011f\u0131, onu d\u00fc\u015fman\u0131n tuzaklar\u0131na benzer badirelere s\u00fcr\u00fckledi\u011fi biliniyor.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden ayet-i kerime, mal ve evlat s\u0131nav\u0131nda uyan\u0131k bulunulmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131ktan ve baz\u0131 e\u015fler ve evlatlar\u0131n \u015fahs\u0131nda somutla\u015fan d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011fa dikkat \u00e7ektikten sonra Allah kat\u0131ndaki kal\u0131c\u0131 nimetlere, g\u00fczelliklere i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p>Bundan sonra ayet m\u00fcminlere g\u00fc\u00e7leri ve kapasiteleri elverdi\u011fi oranda Allah&#8217;\u0131n buyruklar\u0131n\u0131 duyup itaat etmek suretiyle O&#8217;ndan korkmalar\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunuyor:<\/p>\n<p>&#8220;O halde g\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fcn yetti\u011fi kadar Allah&#8217;tan korkun. Dinleyin, itaat edin.&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;G\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fcn yetti\u011fi kadar&#8221; ifadesinde y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kullar\u0131na y\u00f6nelik l\u00fctfu, kendisinden korkup itaat etme kapasitelerine ili\u015fkin bilgisi belirginle\u015fiyor. Nitekim Peygamber Efendimiz \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: Size bir \u015fey emretti\u011fim zaman onu elinizden geldi\u011fi kadar yerine getirin. Bir \u015feyi yasaklad\u0131\u011f\u0131m zaman da ondan uzak durun.&#8221;(Buhari ve M\u00fcslim Ebu Hureyre`den rivayet ederler) \u00c7\u00fcnk\u00fc emre uymada bir s\u0131n\u0131r yoktur. Bu y\u00fczden elinizden geldi\u011fi oranda denilmi\u015ftir. Fakat yasa\u011f\u0131 b\u00f6lmenin imkan\u0131 yoktur. Bu y\u00fczden eksiksiz uygulanmas\u0131 istenir.<\/p>\n<p>Sonra ayet-i kerime onlar\u0131 Allah yolunda, yap\u0131c\u0131 harcamalarda bulunmaya te\u015fvik ediyor:<\/p>\n<p>&#8220;Kendi iyili\u011finize ol\u00e2rak mallar\u0131n\u0131z\u0131 Allah yolunda harcay\u0131n.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eu halde onlar hay\u0131r ama\u00e7l\u0131 bir harcamada bulunduklar\u0131nda, bunu kendileri i\u00e7in yapm\u0131\u015f olurlar. Burada y\u00fcce Allah da kendileri i\u00e7in hay\u0131r ama\u00e7l\u0131 harcamalarda bulunmalar\u0131n\u0131 istiyor. \u0130fade, onlar\u0131n hay\u0131r ama\u00e7l\u0131 harcamalar\u0131n\u0131 sanki do\u011frudan kendi \u015fah\u0131slar\u0131 i\u00e7in harcam\u0131\u015flar gibi dile getiriyor. B\u00f6yle yapacak olurlarsa bunun kendileri hesab\u0131na bir iyilik olaca\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor.<\/p>\n<p>Bunun yan\u0131 s\u0131ra ayet-i kerime insan\u0131n i\u00e7indeki cimrilik duygusunun ayr\u0131lmaz bir bela, bir musibet oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Kendini bu cimrilikten kurtaran, korunan kimse mutludur, huzurludur. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu musibetten kurtulmak Allah&#8217;\u0131n bir l\u00fctfudur.<\/p>\n<p>&#8220;Kim nefsinin cimrili\u011finden korunursa i\u015fte onlar kurtulu\u015fa erenlerdir.&#8221; Sonra ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 onlar\u0131 hay\u0131r amac\u0131yla da\u011f\u0131tmaya te\u015fvik ediyor, yap\u0131c\u0131 harcamalar\u0131 sevdiriyor. Ve onlar\u0131n bu t\u00fcr harcamalar\u0131n\u0131 Allah&#8217;a verilmi\u015f bir bor\u00e7 olarak nitelendiriyor. Y\u00fcce Mevla&#8217;s\u0131na bor\u00e7 verdi\u011fi bu f\u0131rsat\u0131 kim de\u011ferlendirmez? Y\u00fcce Mevla, borcu al\u0131yor ve kat kat fazlas\u0131n\u0131 veriyor. Bu sayede bor\u00e7 verenin g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015fl\u0131yor. Bor\u00e7 verene te\u015fekk\u00fcr ediyor. \u015eayet ki\u015fi O&#8217;na y\u00f6nelik \u015f\u00fckr\u00fcn\u00fc gere\u011fi gibi yapmaz, kusur ederse de O&#8217;na \u015fefkat g\u00f6steriyor. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 yapan alemlerin Rabbi olan y\u00fcce Allah&#8217;t\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;E\u011fer Allah&#8217;a g\u00fczel bor\u00e7 verirseniz, Allah onu sizin i\u00e7in kat kat yapar ve sizi ba\u011f\u0131\u015flar. Allah \u015f\u00fckredenlere kar\u015f\u0131l\u0131k verendir, halimdir.&#8221;<\/p>\n<p>Allah ne kadar y\u00fccedir! Ne kadar kerimdir! Ve ne k\u00e2dar b\u00fcy\u00fckt\u00fcr! \u00d6nce kulunu yarat\u0131yor, sonra onu \u00e7e\u015fitli nimetlerle r\u0131z\u0131kland\u0131r\u0131yor. Sonra kulundan verdi\u011fi r\u0131zklar\u0131n fazlas\u0131n\u0131 istiyor. Kat kat fazla siyle geri verece\u011fi bor\u00e7 olarak. Sonra&#8230; Yarat\u0131p \u00e7e\u015fitli nimetler bah\u015fetti\u011fi kuluna te\u015fekk\u00fcr ediyor! Bu kulu, Mevla&#8217;s\u0131na, dostuna y\u00f6nelik \u015f\u00fckr\u00fcnde bir kusur i\u015fleyince de \u015fefkat g\u00f6steriyor. Aman Allah&#8217;\u0131m!.. Ne b\u00fcy\u00fck l\u00fctuf.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah -kendi s\u0131fatlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile- bize nas\u0131l kusurlar\u0131m\u0131z\u0131 ve eksikliklerimizi a\u015faca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, s\u00fcrekli O&#8217;nu g\u00f6rmek, k\u00fc\u00e7\u00fck ve s\u0131n\u0131rl\u0131 g\u00fcc\u00fcm\u00fcz oran\u0131nda O&#8217;nu izlemeye \u00e7al\u0131\u015fmak i\u00e7in nas\u0131l y\u00fccelere \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6\u011fretiyor. Nitekim y\u00fcce Allah, insan\u0131n i\u00e7ine kendi ruhundan bir soluk \u00fcflemi\u015ftir. Dolay isiyle, insan\u0131 g\u00fcc\u00fcn\u00fcn ve kapasitesinin s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde en ideal noktaya ula\u015fma arzusuna sahip bir varl\u0131k olarak yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u00fczden y\u00fcce ufuklar s\u00fcrekli a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u0130nsan denen bu yarat\u0131k elinden geldi\u011fince olgunla\u015fs\u0131n, derece derece y\u00fckselmeye \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n, ho\u015fnut oldu\u011fu ve sevdi\u011fi niteliklere sahip biri olarak Allah&#8217;la bulu\u015fsun diye.<\/p>\n<p>Bu ilgin\u00e7 mesaj\u0131n ard\u0131ndan bu derin etkili gezinti sona eriyor. Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kalpleri g\u00f6zetti\u011fi, gizli a\u00e7\u0131k her \u015feylerinden haberdar oldu\u011fu s\u0131fatlar\u0131 belirterek sure son buluyor:<\/p>\n<p>&#8220;G\u00f6r\u00fcnmeyeni ve g\u00f6r\u00fcneni bilendir. \u00dcst\u00fcnd\u00fcr, hikmet sahibidir.&#8221; Her \u015fey O&#8217;nun bilgisine a\u00e7\u0131kt\u0131r. Onun egemenli\u011fine boyun e\u011fer. O&#8217;nun \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc hikmete g\u00f6re hareket eder. B\u00f6ylece insanlar Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zlerinin kendilerini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn, \u00fczerlerinde egemen oldu\u011funun, O&#8217;nun hikmetinin g\u00f6r\u00fcnen, g\u00f6r\u00fcnmeyen her i\u015fi y\u00f6nlendirdi\u011finin bilinci i\u00e7inde ya\u015fam\u0131\u015f olurlar. Kalplerin Allah&#8217;tan korkmas\u0131, O&#8217;nun i\u00e7in her \u015feyden soyutlanmas\u0131 ve O&#8217;nun \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na ko\u015fmas\u0131 i\u00e7in bu d\u00fc\u015f\u00fcncenin yerle\u015fmesi yeterlidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1- G\u00f6klerde ve yerde ne varsa hepsi Allah&#8217;\u0131 tesbih eder. M\u00fclk O&#8217;nun dur, hamd O&#8217;nad\u0131r. O&#8217;nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter. 2- Sizi yaratan Allah&#8217;t\u0131r. Bununla beraber kiminiz k\u00e2firdir, kiminiz m\u00fc&#8217;min. Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6rmektedir. 3- G\u00f6kleri ve yeri hakka dayal\u0131 olarak gerekti\u011fi gibi yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Size \u015f\u00e9kil vermi\u015f ve \u015feklinizi g\u00fczel yapm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00f6n\u00fc\u015f O&#8217;nad\u0131r. 4- G\u00f6klerde ve &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1596,1583,1597,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585,1649],"class_list":["post-2336","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-2","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2","tag-tegabun-suresinin-tefsiri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2336"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2336\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}