{"id":2418,"date":"2012-01-17T08:49:54","date_gmt":"2012-01-17T08:49:54","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2418"},"modified":"2012-01-17T08:49:54","modified_gmt":"2012-01-17T08:49:54","slug":"hucurat-suresinin-9-12-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/hucurat-suresinin-9-12-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Hucurat Suresi’nin 9-12.Ayet Tefsiri – Fizilal’il Kur’an – Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"

\u0130K\u0130 M\u00dcM\u0130N TOPLULUK B\u0130RB\u0130R\u0130YLE SAVA\u015eIRSA<\/p>\n

9- E\u011fer m\u00fc’minlerden iki topluluk birbirleriyle sava\u015f\u0131rlarsa aralar\u0131n\u0131 d\u00fczeltiniz; e\u011fer biri di\u011feri \u00fczerine sald\u0131r\u0131rsa, sald\u0131ranlarla Allah’\u0131n buyru\u011funa d\u00f6nmelerine kadar sava\u015f\u0131n\u0131z; e\u011fer d\u00f6nerlerse aralar\u0131n\u0131 adaletle bulunuz, adil davran\u0131n\u0131z, \u015f\u00fcphesiz Allah adil davrananlar\u0131 sever.<\/strong><\/p>\n

Bu ayet arzu ve heyecanlar\u0131n etkisi ile m\u00fc’minler toplulu\u011funu, d\u00fc\u015fmanl\u0131klardan, da\u011f\u0131lmaktan koruyan hukuki ve uygulamaya d\u00f6n\u00fck bir kurald\u0131r. Bu kural, fas\u0131k\u0131n haberini ara\u015ft\u0131rma, acele etmeme ve bir\u015feyin asl\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmadan ve emin olmadan heyecana ve taassuba kap\u0131larak ileri at\u0131lmamay\u0131 emreden ayetten sonra gelmektedir.<\/p>\n

Bu ayet\u00b7ister rivayetlerin ifade etti\u011fi gibi belirli bir olay \u00fczerine inmi\u015f olsun, isterse bu olay\u0131n benzeri durumlar\u0131 ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in hukuki esaslar\u0131 getirmek \u00fczere inmi\u015f olsun, islam toplumunu da\u011f\u0131lmaktan ve par\u00e7alanmaktan korumak i\u00e7in sa\u011flam ve genel bir kural\u0131 yans\u0131tmakta sonra da hakk\u0131, adaleti ve d\u00fczeni yerle\u015ftirmekte ve b\u00fct\u00fcn bunlarda da, adaleti ve huzuru yerle\u015ftirmek sureti ile y\u00fcce Allah’tan korkuya ve O’nun rahmetini \u00fcmit etmeye dayanmaktad\u0131r.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim m\u00fc’minlerden iki z\u00fcmre aras\u0131nda \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini belirtmekte veya bunu varsaymaktad\u0131r. Ve yine Kur’an-\u0131 Kerim bu iki z\u00fcmrede birbirleri ile \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131na ra\u011fmen, birisinin di\u011ferine kar\u015f\u0131 haddi a\u015fm\u0131\u015f olmas\u0131 ihtimaline ra\u011fmen, hatta her iki z\u00fcmrenin bir y\u00f6nden di\u011ferine kar\u015f\u0131 haddi a\u015fm\u0131\u015f olmas\u0131 ihtimaline ra\u011fmen yine de o iki z\u00fcmrede “iman” niteli\u011fini b\u0131rak\u0131yor, kald\u0131rm\u0131yor.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim, -do\u011fal olarak birbiri ile \u00e7at\u0131\u015fan iki z\u00fcmrenin d\u0131\u015f\u0131ndan- m\u00fc’minleri \u00e7at\u0131\u015fan iki z\u00fcmrenin aras\u0131n\u0131 bulup d\u00fczeltmekle g\u00f6revlendiriyor. Bu iki z\u00fcmrenin birisi \u015fayet i\u015fi az\u0131t\u0131r ve Hakk’a d\u00f6nmeyi kabul etmez ise -iki z\u00fcmrenin birlikte azmas\u0131 ve bar\u0131\u015f\u0131 ya da \u00fczerinde anla\u015fmazl\u0131\u011fa d\u00fc\u015ft\u00fckleri konuda y\u00fcce Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fcn\u00fc kabul\u00fc reddetmeleri de b\u00f6yledir- o zaman m\u00fc’minlere d\u00fc\u015fen sorumluluk azg\u0131n tarafla sava\u015fmak ve onlar Allah’\u0131n emrine d\u00f6n\u00fcnceye kadar sava\u015fa devam etmektir. Allah’\u0131n bu konudaki emri ise, m\u00fc’minler aras\u0131nda \u00e7at\u0131\u015fmaya son vermek ve anla\u015fmazl\u0131\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcp de bu anla\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011fa ve sava\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc konuda y\u00fcce Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fcn\u00fc kabul etmektir. Azg\u0131n taraf y\u00fcce Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fcn\u00fc kabul edince, m\u00fc’minler y\u00fcce Allah’a itaat ve O’nun ho\u015fnutlu\u011funu arzu ettiklerinden, \u00e7ok hassas adalete dayanan arabulma ve d\u00fczeltme g\u00f6revlerini yerine getirirler. “\u015e\u00fcphesiz Allah adil davrananlar\u0131 sever.”<\/p>\n

Bu \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 ve bu h\u00fckm\u00fc iman edenlerin kalplerini “co\u015fturma” aralar\u0131nda olan ve kendilerini lay\u0131k halde iken toplayan ve birbirlerine d\u00fc\u015fman iken aralar\u0131n\u0131 kayna\u015ft\u0131ran sa\u011flam ba\u011f\u0131 “ya\u015fatma”, kendilerine y\u00fcce Allah korkusunu “hat\u0131rlatma” ve kendilerine takva ile ula\u015f\u0131lan y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetine “\u00f6zendirme” izliyor.<\/p>\n

10- Muhakkak m\u00fc’minler karde\u015ftirler. Karde\u015flerinizin aras\u0131n\u0131 d\u00fczeltin ve Allah’tan korkun ki size rahmet edilsin.
\n<\/strong>
\nBu karde\u015fli\u011fin gere\u011fi olarak m\u00fcsl\u00fcman toplumda as\u0131l olan kural sevginin, bar\u0131\u015f\u0131n, yard\u0131mla\u015fman\u0131n ve birli\u011fin olmas\u0131 anla\u015fmazl\u0131k ve \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n ortaya \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz as\u0131l kurala d\u00f6nd\u00fcr\u00fclmesi gereken istisnai bir durum olmas\u0131d\u0131r. Ve yine m\u00fcsl\u00fcman toplumda aslolan, yukardaki temel kural\u0131n topluma yerle\u015ftirilmesi u\u011fruna \u00f6teki m\u00fc’minlerin haddi a\u015fan karde\u015flerini ayn\u0131 safa d\u00f6nd\u00fcrmek i\u00e7in ve sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 as\u0131l ve temel kurala d\u00f6nd\u00fcrerek ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in, karde\u015fleri olan haddi a\u015fanlara kar\u015f\u0131 sava\u015fmalar\u0131n\u0131n me\u015fru olmas\u0131d\u0131r. Bu da kesin ve ayn\u0131 zamanda da kararl\u0131 bir i\u015flemdir.<\/p>\n

Yine bu kural\u0131n gere\u011fi olarak, bu arabulma sava\u015f\u0131nda yaralananlar hemencecik \u00f6ld\u00fcr\u00fclmezler , hi\u00e7bir esir \u00f6ld\u00fcr\u00fclmez, sava\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131p silah\u0131n\u0131 atarak geri ka\u00e7anlar kovalanmazlar. Haddi a\u015fanlar\u0131n mallar\u0131 ganimet olarak al\u0131nmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlarla sava\u015fmaktan gaye, onlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek de\u011fildir. Aksine kendilerini m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n saf\u0131na \u00e7ekmek ve islam karde\u015fli\u011fi sanca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131na getirmektir.<\/p>\n

\u0130slam milletinin sisteminde as\u0131l kural b\u00fct\u00fcn m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yery\u00fcz\u00fcnde bir tek \u00f6nderli\u011fi olmas\u0131, bir halifeye biat edilince ikinci halife ile sava\u015fman\u0131n gerekli olmas\u0131d\u0131r. Bu ikinci halife yan\u0131ndaki sava\u015f\u00e7\u0131larla birlikte as\u0131l halifenin y\u00f6netimindeki m\u00fc’minler taraf\u0131ndan yoldan \u00e7\u0131km\u0131\u015f bir sava\u015f hedefi olarak kabul edilir. Bu kurala dayanarak Hz. Ali Cemel ve S\u0131ffin sava\u015flar\u0131nda kar\u015f\u0131 gelenlerle sava\u015fm\u0131\u015f ve onunla birlikte ileri gelen sahabeler de bu sava\u015fa kat\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Aralar\u0131nda Sa’d, Mesleme o\u011flu Muhammed, Zeyd o\u011flu \u00dcsame, Hz. \u00d6mer in o\u011flu Abdullah gibi baz\u0131 ki\u015filerin de bulundu\u011fu sahabeler bu sava\u015fa kat\u0131lmam\u0131\u015flard\u0131r. Ya o zamanlar hakk\u0131n hangi tarafta oldu\u011funu kesin olarak g\u00f6r\u00fcp de\u011ferlendirememi\u015fler ve bu sava\u015f\u0131 fitne kabul etmi\u015fler, ya da \u0130mam Cassas’\u0131n da dedi\u011fi gibi, \u0130mam Ali’nin beraberinde olanlarla yetinebilece\u011fini, arkada\u015flar\u0131 sebebi ile kendilerine ihtiyac\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015fler bu y\u00fczden de sava\u015fa kat\u0131lmamay\u0131 ye\u011flemi\u015flerdi. Ancak birinci \u015f\u0131k daha a\u011f\u0131r basmaktad\u0131r. Sahabenin naklolunan baz\u0131 s\u00f6zleri bunu g\u00f6stermektedir. Nitekim Hz. \u00d6mer’in o\u011flunun Hz. Ali ile birlikte sava\u015fmad\u0131\u011f\u0131na pi\u015fman oldu\u011fu yolundaki s\u00f6zleri de bu ihtimalin a\u011f\u0131r bast\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n

As\u0131l kural b\u00f6yle olmakla birlikte, Kur’an’\u0131n bu ayetini b\u00fct\u00fcn haller i\u00e7in, hatta -\u00e7e\u015fitli islam \u00fclkelerinde iki veya daha \u00e7ok halife oldu\u011fu kural d\u0131\u015f\u0131 hallerde bile ki bu haller zaruret hali olup kural d\u0131\u015f\u0131d\u0131r- b\u00f6yle kural d\u0131\u015f\u0131 haller i\u00e7in de i\u015fletmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. O halde, m\u00fcsl\u00fcmanlara d\u00fc\u015fen g\u00f6rev: Asiler bir halifeye kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015flar ise bir tek halifenin etraf\u0131nda birle\u015fip asilerle \u00e7arp\u0131\u015fmakt\u0131r. Ve yine asiler halifeye kar\u015f\u0131 isyan etmemi\u015fler fakat onun y\u00f6netimi alt\u0131nda bir z\u00fcmre di\u011fer z\u00fcmreye kar\u015f\u0131 haddi a\u015fm\u0131\u015f ise yine asilere kar\u015f\u0131 \u00e7arp\u0131\u015fmakt\u0131r m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n g\u00f6revi. Ve yine bunun gibi m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n g\u00f6revi: Kural d\u0131\u015f\u0131 olan birden \u00e7ok \u00f6nderlerin bulundu\u011fu durumlarda, asiler birden \u00e7ok \u00f6nderden birisine kar\u015f\u0131 geldi\u011finde, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n asiler z\u00fcmresine kar\u015f\u0131 biraraya gelip, onlar\u0131 Allah’\u0131n emrine d\u00f6nd\u00fcr\u00fcnceye kadar \u00e7arp\u0131\u015fmalar\u0131d\u0131r. \u0130\u015fte Kur’an ayeti t\u00fcm \u015fartlar ve durumlarda b\u00f6yle i\u015fletilir.<\/p>\n

A\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki bu sistemin, yani anla\u015fmazl\u0131klar\u0131 hakeme giderek \u00e7\u00f6zme sisteminin, asi gruplarla y\u00fcce Allah’\u0131n emrine d\u00f6n\u00fcnceye kadar \u00e7arp\u0131\u015fmaya sisteminin, insanl\u0131\u011f\u0131n bu yolda sarfetti\u011fi t\u00fcm \u00e7abalardan \u00f6nceli\u011fi vard\u0131r. Bu sistem m\u00fckemmel ve her t\u00fcrl\u00fc ay\u0131p ve noksanl\u0131ktan uzakt\u0131r. Bu m\u00fckemmellik ve ay\u0131ptan uzakl\u0131k insano\u011flunun her t\u00fcrl\u00fc, ac\u0131 tecr\u00fcbelerinde, u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131 sefil ve noksan giri\u015fimlerinde a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir. Ayr\u0131ca bu sistemin bunlardan ba\u015fka temizlik, emanet ve mutlak adalet gibi nitelikleri vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu konuda hi\u00e7bir arzu ve hevesin bula\u015fmad\u0131\u011f\u0131, hi\u00e7bir noksanl\u0131k ve kusurun n\u00fcfuz etmedi\u011fi y\u00fcce Allah’\u0131n emrine, hakem olarak gidilmektedir. Fakat zavall\u0131 insanl\u0131k, \u00f6n\u00fcnde haz\u0131r, do\u011fru ve apa\u00e7\u0131k yol dururken, e\u011fri yola sap\u0131yor, do\u011fru yolu b\u0131rak\u0131yor, aya\u011f\u0131 s\u00fcr\u00e7\u00fcyor ve kay\u0131yor.<\/p>\n

11- Ey inananlar! Bir topluluk ba\u015fka bir toplulukla alay etmesin. Belki alay ettikleri kimseler, kendilerinden iyidirler. Kad\u0131nlarda ba\u015fka kad\u0131nlarla alay etmesin. Belki onlar kendilerinden iyidirler. Birbirinizde kusur aramay\u0131n; birbirinizi k\u00f6t\u00fc lakaplarla \u00e7a\u011f\u0131rmay\u0131n. \u0130nand\u0131ktan sonra fas\u0131k (yoldan \u00e7\u0131km\u0131\u015f) olmak ne k\u00f6t\u00fc bir add\u0131r. Kim tevbe etmezse, \u0130\u015fte onlar, zalimlerdir.<\/strong><\/p>\n

\u0130slam’\u0131n Kur’an-\u0131 Kerim’in yol g\u00f6stericili\u011fi ile kurmu\u015f oldu\u011fu \u00fcst\u00fcn insan toplulu\u011funun y\u00fcce bir edebi vard\u0131r. O toplumda herkesin dokunulmaz bir haysiyeti vard\u0131r. Bu haysiyet o toplumun haysiyetidir. Herhangi bir bireyi ay\u0131plamak bizzat insan\u0131n kendisini ay\u0131plamas\u0131 gibidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc toplumun t\u00fcm\u00fc birdir, bir b\u00fct\u00fcnd\u00fcr ve haysiyeti birdir.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim bu ayette m\u00fc’minlere \u015fu sevimli sesleni\u015fle “Ey inananlar” diyerek sesleniyor. Ve aralar\u0131nda bir toplumun di\u011ferini yani bir grup erkeklerin di\u011fer grup erkekleri alaya almalar\u0131n\u0131 yasakl\u0131yor. Gerek\u00e7e olarak da alay edilenlerin belki y\u00fcce Allah kat\u0131nda onlardan daha hay\u0131rl\u0131 olabileceklerini g\u00f6steriyor. Ya da bir grup kad\u0131nlar\u0131n di\u011fer grup kad\u0131nlarla alay etmesini yine ayn\u0131 gerek\u00e7e ile, yani alaya al\u0131nan kad\u0131nlar\u0131n y\u00fcce Allah’\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde daha hay\u0131rl\u0131 olabilece\u011fi gerek\u00e7esi ile yasak ediyor.<\/p>\n

Bu kutsal ifadede, erkeklerin kendilerinde ve kad\u0131nlar\u0131n da kendilerinde g\u00f6rd\u00fckleri “d\u0131\u015f de\u011ferler”in insanlar\u0131n tart\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ek \u00f6l\u00e7\u00fcler olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n gizliden gizliye imas\u0131 vard\u0131r. Ve ortada ba\u015fka de\u011ferler de vard\u0131r. Belki onlara gizli kalm\u0131\u015f olabilir. O de\u011ferleri y\u00fcce Allah bilmekte ve kullar\u0131n\u0131 onunla tartmakta ve de\u011ferlendirmektedir. Zengin bir kimse fakir bir adamla alay edebilir. G\u00fc\u00e7l\u00fc bir adam zay\u0131f bir kimse ile alay edebilir. V\u00fccudu d\u00fczg\u00fcn olan b\u00f6yle olmayanla, zeki olan saf ve e\u011fitim g\u00f6rmemi\u015f birisi ile alay edebilir. \u00c7ocuklu olan k\u0131s\u0131r olanla akrabas\u0131 olan yetimle alay etmi\u015f olabilir… Aynen bunun gibi g\u00fczel olan kad\u0131n \u00e7irkin ile, gen\u00e7 olan ya\u015fl\u0131 ile, v\u00fccudu d\u00fczg\u00fcn olan v\u00fccudu kusurlu olanla, zengin olan fakirle alay etmi\u015f olabilir. Fakat b\u00fct\u00fcn bunlar ve benzerleri, yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn de\u011ferleridir, ger\u00e7ek \u00f6l\u00e7\u00fc de\u011fildir. Y\u00fcce Allah’\u0131n terazisi bunlardan ba\u015fka a\u011f\u0131rl\u0131klarla y\u00fckselir ya da al\u00e7al\u0131r.<\/p>\n

Ancak ne varki Kur’an-\u0131 Kerim sadece bu ima ile yetinmiyor. Aksine iman karde\u015fli\u011fini harekete ge\u00e7iriyor ve iman edenlere kendilerinin adeta “bir tek ki\u015filik”ten ibaret olduklar\u0131n\u0131, i\u00e7lerinden birisini ay\u0131playan\u0131n kendisini ay\u0131plam\u0131\u015f olaca\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlat\u0131yor. “Belki alay ettikleri kimseler kendilerinden iyidirler.” Ayette ge\u00e7en “lemz” kelimesi ay\u0131p anlam\u0131nad\u0131r. Fakat bu s\u00f6z\u00fcn \u00f6yle bir t\u0131n\u0131s\u0131 ve \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m\u0131 var ki, sanki bu s\u00f6z g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen bir yaralamad\u0131r yoksa manevi bir ay\u0131plama de\u011fildir.<\/p>\n

Alaya alma ve ay\u0131plamaya ki\u015filerin ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131 alay ve ay\u0131p duygusuna kap\u0131ld\u0131klar\u0131 k\u00f6t\u00fc lakap takma da dahildir. M\u00fc’minin di\u011fer m\u00fc’min \u00fczerindeki haklar\u0131ndan biri de kendisini k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcrecek ve ho\u015funa gitmeyecek k\u00f6t\u00fc lakaplarla \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmamas\u0131d\u0131r. M\u00fc’minin m\u00fc’mine kar\u015f\u0131 edeb kurallar\u0131ndan biri b\u00f6yle yak\u0131\u015ft\u0131rmalarla karde\u015fini \u00fczmemesidir. Nitekim Resulullah cahiliyet devrinde tak\u0131lm\u0131\u015f olan isim ve lakaplar\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. Resulullah’\u0131n o lakap ve isimlerde ince hissi ve y\u00fcce kalbi sahabelerini k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcrecek ya da kendilerini horlay\u0131c\u0131 nitelikle niteleyen unsurlar\u0131 hissetmi\u015ftir.<\/p>\n

ZANDAN KA\u00c7ININ<\/strong><\/p>\n

Ayet y\u00fcce Allah’\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcndeki ger\u00e7ek de\u011ferleri ima ettikten, karde\u015flik duygusunu harekete ge\u00e7irdikten, hatta bir tek ki\u015filikte b\u00fct\u00fcnle\u015fme bilincini vurgulad\u0131ktan sonra iman\u0131n anlam\u0131n\u0131 ele al\u0131yor ve m\u00fc’minleri bu \u015ferefli niteli\u011fi yitirmemeleri i\u00e7in uyar\u0131yor. Alaya alma, ay\u0131plama ve lakap takma gibi hareketlerle imandan sapmamalar\u0131 i\u00e7in onlar\u0131n dikkatini \u00e7ekiyor. “\u0130nand\u0131ktan sonra fas\u0131k olmak ne k\u00f6t\u00fc bir add\u0131r.” Bu iman ettikten sonra d\u00f6nmek gibi bir \u015feydir. Sonra ayet bunu zul\u00fcm kabul ederek onlar\u0131 tehdid etmektedir. Zul\u00fcm kelimesi bilindi\u011fi gibi \u015firki ifade eden terimlerden birisidir. “Kim tevbe etmezse i\u015fte onlar zalimlerdir.” \u0130\u015fte ayet, bu \u00fcst\u00fcn ve \u015ferefli topluma ruhsal terbiye kurallar\u0131n\u0131 b\u00f6ylece yerle\u015ftiriyor.<\/p>\n

12- Ey inananlar! Zandan \u00e7ok sak\u0131n\u0131n. Zira zanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 g\u00fcnaht\u0131r. Birbirinizin gizli \u015feylerinizi ara\u015ft\u0131rmay\u0131n; biriniz di\u011ferinizi arkas\u0131ndan \u00e7eki\u015ftirmesin. Biriniz \u00f6lm\u00fc\u015f karde\u015finin etini yemeyi sever mi? \u0130\u015fte bundan i\u011frendiniz. O halde Allah’tan korkun, \u015f\u00fcphesiz Allah, tevbeyi \u00e7ok kabul eden, \u00e7ok esirgeyendir.<\/strong><\/p>\n

Bu ayet ise, \u015ferefli ve \u00fcst\u00fcn olan toplumda ki\u015filerin haysiyeti, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri ve ki\u015filikleri etraf\u0131nda bir ba\u015fka dokunulmazl\u0131k duvar\u0131 daha \u00f6rmektedir. Bu duvar\u0131 ayet, onlara duygular\u0131n\u0131 ve vicdanlar\u0131n\u0131 nas\u0131l temizleyeceklerini etkileyici ve ak\u0131llara hayret verecek bir \u00fcslup i\u00e7inde \u00f6\u011fretirken \u00f6rmektedir.<\/p>\n

Bu ayet surenin genel \u00f6rg\u00fcs\u00fcne uygun olarak, \u015fu sevimli sesleni\u015f ile ba\u015flamaktad\u0131r. “Ey inananlar” Sonra ayet, bu \u00fcst\u00fcn toplumun fertlerine bir\u00e7ok zandan ka\u00e7\u0131nmalar\u0131n\u0131 emretmekte ve ba\u015fkalar\u0131 i\u00e7in i\u00e7lerinde do\u011fan zan, \u015f\u00fcphe ve ku\u015fkuya kendilerini kapt\u0131rmamalar\u0131n\u0131 istemektedir. Kutsal ayet bu emrin sebebini “Zira zanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 g\u00fcnaht\u0131r.” \u015feklinde a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r. Buradaki yasak zann\u0131n \u00e7o\u011funa y\u00f6nelik olup kural olarak baz\u0131 zanlar g\u00fcnah oldu\u011funa g\u00f6re, bu ifadenin insan\u0131n ruhuna b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 ilham k\u00f6t\u00fc zandan tamamen ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan hangi zann\u0131n g\u00fcnah olaca\u011f\u0131n\u0131 bilemez.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim vicdanlara k\u00f6t\u00fc zanla kirlenip de g\u00fcnaha girmemesi i\u00e7in b\u00f6ylece temizler. Ve vicdan\u0131 her t\u00fcrl\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ku\u015fkudan temiz k\u0131l\u0131p uzak tutarak yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi bembeyaz lekesiz b\u0131rak\u0131r. B\u00f6ylece o vicdan\u0131n sahibi din karde\u015flerine k\u00f6t\u00fc zann\u0131n y\u0131pratam\u0131yaca\u011f\u0131 bir sevgi besler, \u015fek ve \u015f\u00fcphelerin kirletemeyece\u011fi bir duruluk kazan\u0131r, endi\u015fe ve beklentilerin buland\u0131ramayaca\u011f\u0131 bir i\u00e7 huzuru kazan\u0131r. K\u00f6t\u00fc zanlardan ar\u0131nm\u0131\u015f bir toplumda ya\u015famak ne kadar huzurludur!<\/p>\n

Ancak ne varki, bu durum islamda, bu parlak ve \u015ferefli noktada, yani vicdanlar\u0131n ve kalplerin e\u011fitimi noktas\u0131nda kalmaz. Aksine bu ayet, insanlar\u0131n birbirleri ile ili\u015fkilerinde uyulmas\u0131 gereken bir prensip getirirken, islam\u0131n tertemiz toplumunda ya\u015fayan insanlar\u0131n haklar\u0131 \u00e7evresinde de bir koruma duvar\u0131 \u00f6rer. Dolay\u0131s\u0131 ile bu toplum da ki\u015filer bir t\u00f6hmetten dolay\u0131 cezaland\u0131r\u0131lmazlar, bir \u015f\u00fcpheden dolay\u0131 yarg\u0131lanmazlar ve insanlar\u0131n yarg\u0131lanmalar\u0131nda zan as\u0131l temel dayanak olamaz. Hatta, zan, insanlar hakk\u0131nda ya da \u00e7evreleri \u00fczerinde kovu\u015fturma i\u00e7in bile gerek\u00e7e olamaz. Resulullah -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- : “Bir zanda bulundu\u011fun zaman kovu\u015fturmas\u0131n\u0131 yapma” buyurur (Bu hadisi, Harise b. Numan kanal\u0131 ile rivayet eder). Bunun anlam\u0131, insanlar sorguya \u00e7ekildikleri \u015feyi i\u015fledikleri a\u00e7\u0131ktan a\u00e7\u0131\u011fa ortaya \u00e7\u0131kan kadar su\u00e7suz, haklar\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri dokunulmaz kabul edilir demektir. Ve yine, insanlar\u0131n \u00e7evrelerinde d\u00f6n\u00fcp dola\u015fan zann\u0131 kovu\u015fturmak gayesi ile takip edilebilmesi i\u00e7in zan yeterli gerek\u00e7e de\u011fildir.<\/p>\n

\u0130nsanlar\u0131n haysiyetlerini, haklar\u0131n\u0131, \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini ve \u015fereflerini korumada bu ayetin ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 boyuta hangi sistem ula\u015fabilir? Acaba demokrasi, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve insan haklar\u0131n\u0131 korumada g\u00f6zleri kama\u015ft\u0131ran en g\u00fczel \u00fclkenin bu u\u011furda varm\u0131\u015f oldu\u011fu son nokta, Kur’an-\u0131 Kerim’in iman edenlere bu \u00e7a\u011f\u0131r\u0131s\u0131 yan\u0131nda hangi seviyeye ula\u015fabilir? Nitekim islam toplumu ger\u00e7ekten bu prensip \u00fczerine kurulmu\u015f ve bu toplum bu prensibi \u00f6nce vicdan\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015f sonra da hayata ge\u00e7irmi\u015ftir.<\/p>\n

Sonra y\u00fcce Allah toplumun garanti alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 ile ilgili olarak zanlardan ka\u00e7\u0131nma ile ilintili bir ba\u015fka prensibe ge\u00e7iyor. “Birbirinizin gizli \u015feylerini ara\u015ft\u0131rmay\u0131n\u0131z.”<\/p>\n

Kusur ara\u015ft\u0131rmak, k\u00f6t\u00fc zann\u0131 izleyen bir hareket olabilece\u011fi gibi, onunla ilgisi olmadan ba\u015fl\u0131ba\u015f\u0131na eksikli\u011fi ortaya \u00e7\u0131karmak ve insan\u0131n k\u00f6t\u00fc durumlar\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmek i\u00e7in yap\u0131labilir.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim, ahl\u00e2k\u0131n ve kalplerin temizli\u011fi hedefine uygun olarak bu a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k harekete ahl\u00e2ki y\u00f6nden kar\u015f\u0131 koyuyor ve b\u00f6ylece ba\u015fkalar\u0131n\u0131n kusurlar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmak ve fenal\u0131klar\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak gibi a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k y\u00f6neli\u015flerden kalpleri temizlemeyi hedef ediniyor.<\/p>\n

Fakat bu mesele, etkisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bundan daha uzak boyuta sahiptir. Bu asl\u0131nda, islam\u0131n sosyal sisteminde, yasama ve y\u00fcr\u00fctme sisteminde uygulad\u0131\u011f\u0131 ana prensiplerden birisidir.<\/p>\n

Elbette ki insanlar\u0131n, hi\u00e7bir durumda \u00e7i\u011fnenemez ve hi\u00e7bir halde dokunulamaz \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri, dokunulmazl\u0131klar\u0131 ve haysiyetleri vard\u0131r.<\/p>\n

\u015eerefli ve y\u00fcce islam toplumunda insanlar canlar\u0131, yuvalar\u0131, s\u0131rlar\u0131 ve ay\u0131plar\u0131ndan emin olarak ya\u015farlar. Hangi gerek\u00e7e ile olursa olsun, insanlar\u0131n can, konut, gizli s\u0131rlar ve ay\u0131p dokunulmazl\u0131\u011f\u0131 \u00e7i\u011fnenemez. Hatta bir su\u00e7u izleme ve kovu\u015fturma izni islam d\u00fczeninde insanlar\u0131n ay\u0131plar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in bahane olamaz. Herkes d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcne g\u00f6re de\u011ferlendirilir. Dolay\u0131s\u0131 ile insanlar\u0131n i\u00e7lerini kimsenin ara\u015ft\u0131rmaya hakk\u0131 yoktur. \u0130nsanlar, ancak ve ancak d\u0131\u015fa vurduklar\u0131 su\u00e7lar ve ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 nedeni ile cezaland\u0131r\u0131l\u0131rlar. Hi\u00e7bir kimsenin birisi hakk\u0131nda zanda bulunmaya, tahmin y\u00fcr\u00fctmeye hatta insanlar\u0131n gizlice herhangi bir yasak hareketi yap\u0131p yapmad\u0131klar\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmeye ve bunun i\u00e7in onlar\u0131n ay\u0131plar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya ve onlar\u0131 yakalamaya hakk\u0131 yoktur. Yapabilecek tek \u015fey vard\u0131r: O da su\u00e7lunun su\u00e7u i\u015fledi\u011fi ve bunu a\u00e7\u0131\u011fa vurdu\u011fu zaman, her su\u00e7 i\u00e7in islam\u0131n getirdi\u011fi ve belirtti\u011fi di\u011fer garantiler e\u015fli\u011finde cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Ebu Davut anlat\u0131r: Bize Ebu \u015eeybe o\u011flu Ebu Bekir, ona da Muaviye, ona A’me\u015f Vehb’in o\u011flu Zeyd’den naklederek haber verir: Bir adam \u0130bni Mesud a getirilir. Ona: “\u015eu adam filancad\u0131r. Sakal\u0131ndan \u015farap daml\u0131yor” derler. \u0130bni Mesud der ki: “Bizlere, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n kusurunu ara\u015ft\u0131rmak yasak edildi. E\u011fer bir ki\u015fi su\u00e7unu a\u00e7\u0131\u011fa vurursa onu cezaland\u0131rabiliriz ”<\/p>\n

M\u00fccahid de “Birbirinizin gizli \u015feylerini ara\u015ft\u0131rmay\u0131n” ayetini, sizler i\u00e7in a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kan\u0131 al\u0131n, Allah’\u0131n \u00f6rtt\u00fcklerini b\u0131rak\u0131n demektir diye a\u00e7\u0131klar.<\/p>\n

\u0130mam Ahmet Ukbe’nin katibi D\u00fcceyn’den nakleder: D\u00fcceyn Ukbe’ye der ki: “Bizim \u015farap i\u00e7en kom\u015fular\u0131m\u0131z var. Ben polisi \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p bunlar\u0131 yakalataca\u011f\u0131m.” Ukbe: “B\u00f6yle davranma, onlara \u00f6\u011f\u00fct ver ve tehdit et onlar\u0131” der. D\u00fcceyn \u00f6yle yapar fakat kom\u015fular\u0131 \u015farap i\u00e7mekten vazge\u00e7mezler. Bunun \u00fczerine D\u00fcceyn yine Ukbe’ye gelir ve “Ben onlar\u0131 i\u00e7ki i\u00e7memeye \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131m fakat vazge\u00e7mediler. Ben polis \u00e7a\u011f\u0131raca\u011f\u0131m, onlar\u0131 yakalas\u0131n der. Bunun \u00fczerine Ukbe: “Yaz\u0131klar olsun sana. Sak\u0131n yapma! \u00c7\u00fcnk\u00fc ben Resulullah’\u0131n \u015f\u00f6yle dedi\u011fini i\u015fittim: “Kim bir m\u00fc’minin ay\u0131b\u0131n\u0131 gizlerse, sanki diri diri topra\u011fa g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f bir k\u0131z\u0131 diriltmi\u015f gibi olur”<\/p>\n

S\u00fcfyan es-Sevri Sa’d o\u011flu Ra\u015fid’den, o da Ebu S\u00fcfyan o\u011flu Muaviye den nakleder. Muaviye der ki: Ben Peygamber’i \u015f\u00f6yle derken i\u015fittim: “E\u011fer,sen insanlar\u0131n ay\u0131plar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131rsan onlar\u0131 bozmu\u015f ya da bozmaya yakla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f olursun.” Ebu’d-Derda der ki: “Hz. Muaviye’nin duymu\u015f oldu\u011fu bu s\u00f6zden y\u00fcce Allah kendisini faydaland\u0131rs\u0131n.”<\/p>\n

\u0130\u015fte ayet, islam toplumunun temel sisteminde yer almak i\u00e7in yolunu tutmu\u015f ve sadece vicdanlar\u0131 s\u00fcslemek ve kalpleri temizlemekle kalmam\u0131\u015f, aksine insanlar\u0131n dokunulmazl\u0131klar\u0131, haklar\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri etraf\u0131nda bir koruyucu duvar olmu\u015ftur. Art\u0131k onlara yak\u0131ndan veya uzaktan herhangi bir bahane veya perde alt\u0131nda dokunulamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Bu ileri g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fcl\u00fck ve y\u00fcksek ufuk nerede? Bind\u00f6rty\u00fcz sene sonra, d\u00fcnyan\u0131n demokraside, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckte ve insan haklar\u0131n\u0131 korumada en ileri olan \u00fclkesi nerede?<\/p>\n

Bundan sonra, Kur’an’\u0131n e\u015fsiz bir \u015fekilde ortaya koydu\u011fu hayret verici bir \u00fcslup i\u00e7inde dedi-kodu yasaklanmas\u0131 geliyor:<\/p>\n

“Biriniz di\u011ferinizi arkas\u0131ndan \u00e7eki\u015ftirmesin. Biriniz \u00f6lm\u00fc\u015f karde\u015finin etini yemeyi sever mi? \u0130\u015fte bundan i\u011frendiniz: ‘<\/p>\n

Birbirinizi \u00e7eki\u015ftirmeyiniz. Sonra y\u00fcce Allah \u00f6yle bir sahne sunuyor ki bizlere, en kaba g\u00f6n\u00fcller ve en az duyarl\u0131 ruhlar bile bu sahneden, \u00e7ekinir ve tiksinir. Bu sahne karde\u015finin etini yiyen bir karde\u015fin tablosudur… \u00d6l\u00fc karde\u015finin eti… Sonra y\u00fcce Allah, onlardan \u00f6nce davranarak, tiksinti uyand\u0131ran bu hareketten onlar\u0131n ho\u015flanmad\u0131klar\u0131na g\u00f6re \u00e7eki\u015ftirmekten de ho\u015flanm\u0131yacaklar\u0131n\u0131 ediyor.<\/p>\n

Ayette insanlara yasak etmi\u015f oldu\u011fu k\u00f6t\u00fc zan, ay\u0131p ara\u015ft\u0131rma, dedi-kodu takva duygusunu co\u015fturma ile, bu gibi g\u00fcnahlardan i\u015fleyenlerin rahmet arzusu ile derhal tevbeye ko\u015fmalar\u0131n\u0131 tavsiye izliyor. “Allah’tan korkun. \u015e\u00fcphesiz ki Allah tevbeyi \u00e7ok kabul eden, \u00e7ok esirgeyendir.” Bu ayet de, m\u00fcsl\u00fcmanlar toplulu\u011funun hayat\u0131na n\u00fcfuz ediyor ve insanlar\u0131n dokunulmazl\u0131\u011f\u0131 etraf\u0131nda bir duvara kalplerde ve g\u00f6n\u00fcllerde de derin bir edeb kural\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Bu dedi-kodu konusunda Resulullah -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- da Kur’an’\u0131n i\u011fren\u00e7 g\u0131ybetin g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcnden korku, tiksinti uyand\u0131rmada ak\u0131llara durgunluk veren \u00fcslubuna uygun olarak \u00e7ok titiz davran\u0131rd\u0131.<\/p>\n

Ebu Davud’un nakletti\u011fi bir hadiste, Ka’nebi’den, o Muhammed o\u011flu Abdulaziz’den, o Ala’dan, Ala babas\u0131ndan, babas\u0131 da Hz. Ebu H\u00fcreyre’den \u015fu hadisi nakleder: Peygamber’e “G\u0131ybet nedir ya Resulallah?” diye sorulur. Resulullah “G\u0131ybet din karde\u015fini ho\u015flanm\u0131yaca\u011f\u0131 bir \u015feyle anmand\u0131r” deyince, peki “Ya s\u00f6yledi\u011fim nitelikler karde\u015fimde varsa?” diye sorulunca, Resulullah -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- “E\u011fer s\u00f6yledi\u011fin nitelikler onda varsa onu g\u0131ybet etmi\u015f olursun, e\u011fer s\u00f6ylediklerin onda yoksa, ona iftira etmi\u015f olursun” buyurur. (Bu hadisi Tirmizi rivayet eder ve sahih oldu\u011funu bildirir)<\/p>\n

Ebu Davut, M\u00fcsedded, Yahya, S\u00fcfyan, Akmar o\u011flu Ali, Ebu Huzeyfe, Hz. Ali senet zinciri ile \u015fu hadisi bizlere nakleder: Hz. Ai\u015fe der ki: Resulullah’a “Safiyye’nin \u015f\u00f6yle \u015f\u00f6yle olmas\u0131 sana yeter” dedim. (M\u00fcsedded’in rivayetine g\u00f6re boyunun k\u0131sal\u0131\u011f\u0131n\u0131 kastetmi\u015fti) Bunun \u00fczerine Resulullah “\u00d6yle bir s\u00f6z s\u00f6yledin ki, \u015fayet denizin suyuna kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lsa idi onu buland\u0131r\u0131rd\u0131” buyurur. Hz. Ai\u015fe der ki: Resulullah’a birisini anlatt\u0131m da bana dedi ki: “Ba\u015f\u0131ma \u015fu \u015fu hallerin gelece\u011fi tehdid edilirken bir ba\u015fka insan\u0131n durumundan s\u00f6z edilmesini sevmem.”<\/p>\n

Yine Ebu Davut, Malik o\u011flu Enes’ten nakleder ve der ki: Resulullah -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- der ki: “Miraca \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m gece, bak\u0131rdan t\u0131rnaklar\u0131 olan ve y\u00fczlerini g\u00f6\u011f\u00fcslerini t\u0131rmalayan bir topluluk g\u00f6rd\u00fcm. “Bunlar da kim ey Cebrail?” dedi\u011fimde, bana “Bunlar insanlar\u0131n etlerini yiyen ve haysiyetlerine dil uzatanlard\u0131r” dedi.”<\/p>\n

Maiz ve Gamidiye, birlikte zina ettiklerini itiraf edince, bu su\u00e7lar\u0131n\u0131 hi\u00e7bir zorlama olmaks\u0131z\u0131n kendi arzular\u0131 ile ikrar edip Resulullah’a kendilerini temizlemesi i\u00e7in direttiklerinde, Resulullah da onlar\u0131 recm ederek idam eder. Sonra Peygamber birisinin, arkada\u015f\u0131na: “G\u00f6rd\u00fcn m\u00fc \u015fu Allah’\u0131n g\u00fcnah\u0131n\u0131 \u00f6rtt\u00fc\u011f\u00fc, fakat nefsini k\u00f6pekler gibi recm edilmesine yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 kimseyi?” dedi\u011fini i\u015fitir. Resulullah bir s\u00fcre y\u00fcr\u00fcd\u00fckten sonra, bir merkep le\u015fine rastlar ve “Filanca ile filanca neredeler?” diye sorar. Sonra bu ki\u015filere, “\u0130ninde \u015fu merkep le\u015finden yiyin bakal\u0131m” der. Onlar: “Allah ba\u011f\u0131\u015flas\u0131n seni ey Allah’\u0131n Resul\u00fc. Hi\u00e7 yenir mi bu?” deyince, Resulullah “Biraz \u00f6nce karde\u015finize yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z hakaret bunu yemekten daha beterdir, kudret eli ile ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m y\u00fcce Allah’a yemin ederim ki, onlar \u015fu anda, o cennet \u0131rmaklar\u0131 i\u00e7erisinde y\u00fcz\u00fcyorlar” der. (\u0130bni Kesir tefsirinde rivayet eder ve isnat zinciri i\u00e7in sahihtir der)<\/p>\n

\u0130\u015fte b\u00f6yle de\u011fi\u015fmez, s\u00fcrekli bir tedavi ile islam toplumu temizlenmi\u015f ve y\u00fccelmi\u015f ve bulunmu\u015f oldu\u011fu noktaya yery\u00fcz\u00fcnde y\u00fcr\u00fcyen bir d\u00fc\u015f, tarihin koynunda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f bir ideal olma noktas\u0131na ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r…<\/p>\n

\u0130man edenlere yap\u0131lan bu tekrar tekrar sesleni\u015flerden, onlar\u0131 sosyal ve psikolojik e\u011fitimin y\u00fcce ve parlak ufkuna y\u00fckselttikten sonra… \u0130nsanlar\u0131n haysiyetleri, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri ve dokunulmazl\u0131klar\u0131 etraf\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc garanti duvarlar\u0131n\u0131 \u00f6rd\u00fckten sonra… Ve b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 da onlar\u0131n ruhlar\u0131nda harekete ge\u00e7irilen “duyarl\u0131l\u0131k” ve y\u00fcce Allah’\u0131 O’nun korkusunu bilme ile garanti alt\u0131na ald\u0131ktan sonra… Kur’an-\u0131 Kerim, bu y\u00fcce ufka kurmu\u015f oldu\u011fu \u015fu basamaklardan sonra, renk renk ve cins cins insanl\u0131\u011f\u0131n t\u00fcm\u00fcne seslenerek, onlar\u0131 bir tek k\u00f6k ve bir \u00f6l\u00e7\u00fcye ba\u011fl\u0131yor. Ki bu y\u00fcce ufka y\u00fckselen bu se\u00e7ilmi\u015f insan toplulu\u011fu bu bir tek k\u00f6k ve tek \u00f6l\u00e7\u00fc \u00fczerinde durmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130K\u0130 M\u00dcM\u0130N TOPLULUK B\u0130RB\u0130R\u0130YLE SAVA\u015eIRSA 9- E\u011fer m\u00fc’minlerden iki topluluk birbirleriyle sava\u015f\u0131rlarsa aralar\u0131n\u0131 d\u00fczeltiniz; e\u011fer biri di\u011feri \u00fczerine sald\u0131r\u0131rsa, sald\u0131ranlarla Allah’\u0131n buyru\u011funa d\u00f6nmelerine kadar sava\u015f\u0131n\u0131z; e\u011fer d\u00f6nerlerse aralar\u0131n\u0131 adaletle bulunuz, adil davran\u0131n\u0131z, \u015f\u00fcphesiz Allah adil davrananlar\u0131 sever. Bu ayet arzu ve heyecanlar\u0131n etkisi ile m\u00fc’minler toplulu\u011funu, d\u00fc\u015fmanl\u0131klardan, da\u011f\u0131lmaktan koruyan hukuki ve uygulamaya d\u00f6n\u00fck bir kurald\u0131r. …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1596,1669,1583,1597,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2418","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-2","tag-hucurat-suresinin-tefsiri","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2418","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2418"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2418\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2418"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2418"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2418"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}