{"id":2429,"date":"2012-01-17T09:22:09","date_gmt":"2012-01-17T09:22:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2429"},"modified":"2012-01-17T09:22:09","modified_gmt":"2012-01-17T09:22:09","slug":"muhammed-suresinin-1-11-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/muhammed-suresinin-1-11-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Muhammed Suresi’nin 1-11.Ayet Tefsiri – Fizilal’il Kur’an – Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"

1- Allah, inkar edip kendisinin yoluna engel olanlar\u0131n i\u015flerini bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

2- \u0130nan\u0131p iyi ameller i\u015fleyenlerin, Rabbleri taraf\u0131ndan Muhammed’e in, dirilen ger\u00e7e\u011fe inananlar\u0131n da g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 \u00f6rtm\u00fc\u015f ve hallerini d\u00fczeltmi\u015ftir.<\/p>\n

3- Bunun sebebi, inkar edenlerin bat\u0131la uymalar\u0131, inananlar\u0131n da Rablerinden gelen hakka uymu\u015f olmalar\u0131ndand\u0131r. \u0130\u015fte Allah, onlar\u0131n durumlar\u0131n\u0131, insanlara b\u00f6yle anlat\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Bu ba\u015flang\u0131\u00e7 hi\u00e7bir \u00f6n haz\u0131rl\u0131k ve \u00e7al\u0131\u015fma olmadan yap\u0131lan sald\u0131r\u0131y\u0131 simgeliyor. \u0130nkara saparak Allah yolundan y\u00fcz \u00e7evirenlerin -ister sadece kendileri y\u00fcz \u00e7evirmi\u015f olsunlar isterse kendileri ile birlikte ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da engellemi\u015f olsunlar fark etmez- y\u00fczy\u00fcze geldikleri amellerinin bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131\u015f\u0131 yapt\u0131klar\u0131 bu amellerin tamamen bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve iptal edildi\u011fini ifade ediyor. Ancak ne var ki bu anlam bir hareket i\u00e7inde somutla\u015f\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir de bak\u0131yoruz ki bu yapt\u0131klar\u0131 ameller darma da\u011f\u0131n\u0131k ve yoldan \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r… Bu da\u011f\u0131lman\u0131n ve yoldan \u00e7\u0131kman\u0131n sonucuna bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, birde ne g\u00f6relim, g\u00f6r\u00fclen manzara amellerin yok olu\u015fu, g\u00f6r\u00fclen, amellerin kaybolu\u015fu. Bunlar ise amellere, canl\u0131l\u0131k veren hareketlerdir. Sanki o ameller birer canl\u0131 ki\u015fidirler ve yoldan \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f, ortadan kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Bu hareket, anlama bir derinlik kazand\u0131rmakta ve anlam\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 yans\u0131tmaktad\u0131r. Sanki bir sava\u015f sahnesi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Bu sava\u015fta ameller insanlardan, insanlar da amellerden \u00fcrk\u00fcp ka\u00e7maktad\u0131r ve sonunda da ameller kaybolup gitmektedir.<\/p>\n

Belki de bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lan bu amellerden \u00f6zellikle yapt\u0131klar\u0131 sonra da arkas\u0131ndan bir yarar umduklar\u0131 ve d\u0131\u015fardan bak\u0131l\u0131nca d\u00fczg\u00fcn g\u00f6r\u00fclen ameller kastedilmektedir. Ancak iman olmad\u0131ktan sonra iyi amelin ne k\u0131ymeti vard\u0131r? O halde bu iyilik tamamen \u015fekl\u00ee olup herhangi bir ger\u00e7e\u011fi ifade etmemektedir. \u0130tibar edilen, dikkate al\u0131nan o amelin yap\u0131lmas\u0131n\u0131 do\u011furan etkendir yoksa amelin \u015fekli de\u011fildir. Bazen amelin etkeni iyi ve ho\u015f bir\u015fey olabilir. Ancak o amel bir iman temeline dayanmay\u0131nca, gelip ge\u00e7ici olarak dikkatsizce yap\u0131lan \u015fey ya da al\u0131\u015f\u0131lmam\u0131\u015f bir duygu olur. B\u00f6yle bir amel vicdanda de\u011fi\u015fmez ve apa\u00e7\u0131k bir \u015fekilde yer etmi\u015f, hayat\u0131n geni\u015f a\u00e7\u0131k \u00e7izgisine ba\u011fl\u0131 olan bir sisteme ya da, varl\u0131k aleminin k\u00f6kl\u00fc yasas\u0131na ba\u011fl\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n

O halde insan ruhu, her y\u00f6neli\u015finde, kendisinden harekete ge\u00e7sin ve her davran\u0131\u015f\u0131nda ve y\u00f6neli\u015finde kendisine ba\u015fvuraca\u011f\u0131 bir kayna\u011fa ba\u011flans\u0131n diye mutlaka iman etmelidir. \u0130\u015fte o zaman iyi amelin bir anlam\u0131, bir hedefi, bir s\u00fcreklili\u011fi ve ilahi sistem uyar\u0131nca verece\u011fi sonu\u00e7lar\u0131 olur. Bu ilahi sistem bu kainat\u0131n t\u00fcm elemanlar\u0131n\u0131 bir kanuna ba\u011flar, her amel ve her harekete bir fonksiyon y\u00fckler. Ve bu varl\u0131k aleminin b\u00fcnyesinde fonksiyonunu yapmas\u0131nda ve gayesine varmas\u0131nda da bir etki bah\u015feder.<\/p>\n

\u00d6te yandan “\u0130nan\u0131p iyi ameller i\u015fleyenlerin, Rabbleri taraf\u0131ndan Muhammed’e indirilen ger\u00e7e\u011fe inananlar\u0131n da g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 \u00f6rtm\u00fc\u015f ve hallerini d\u00fczeltmi\u015ftir” vard\u0131r. Ayette yer alan birinci “iman edenler” deyimi, Hz. Muhammed’e indirilen Kur’an’a iman etmeyi de i\u00e7erir. Ancak ne var ki ifadenin ak\u0131\u015f\u0131 Kur’an’\u0131, “Rabbleri taraf\u0131ndan bir hak” olma niteli\u011fi ile nitelemek ve bu anlam\u0131 peki\u015ftirip yerle\u015ftirmek i\u00e7in \u00f6n plana \u00e7\u0131kar\u0131yor ve g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor. Vicdanda yer etmi\u015f bir iman\u0131n yan\u0131s\u0131ra, hayatta d\u0131\u015fa vuran amel etmek de gerekir. Amel, iman\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve \u00e7a\u011flay\u0131p kaynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir meyvedir.<\/p>\n

\u0130\u015fte y\u00fcce Allah, inkar edenlerin amellerini, \u015feklen ve d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fczel g\u00f6r\u00fcnseler bile, iptal edip bo\u015fa \u00e7\u0131karmas\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k, bu iman edenlerin “…hallerini d\u00fczeltmi\u015ftir.”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah iyi bile olsa kafirin amelini bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131rken, m\u00fcminin g\u00fcnah\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flamaktad\u0131r. Bu da iman\u0131n de\u011ferini, Allah kat\u0131nda ve ger\u00e7ek hayattaki k\u0131ymetini ortaya \u00e7\u0131karan mutlak ve tam bir kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmad\u0131r.<\/p>\n

“Ve Allah hallerini d\u00fczeltmi\u015ftir.” Bir kimsenin durumunun d\u00fczeltilmesi, k\u0131ymet, de\u011fer ve sonu\u00e7 a\u00e7\u0131s\u0131ndan iman nimetinden sonra gelen b\u00fcy\u00fck bir nimettir. Ayetin bu ifadesi, i\u00e7 huzuru, rahat, ho\u015fnutluk ve esenlik \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m\u0131 vermektedir. insan\u0131n zihni sa\u011fl\u0131kl\u0131 olunca, duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce de d\u00fczg\u00fcn ve do\u011fru olur, kal ve vicdan huzurlu olur, duygu ve sinirler rahata kavu\u015fur, ruh ho\u015fnut olur, ruh g\u00fcvenlik ve esenlikten yararlan\u0131r… B\u00fct\u00fcn bunlar elde edildikten sonra, hangi nimet ve faydalanma eksik kal\u0131r? Do\u011frusu bu, parlak, ayd\u0131nl\u0131k \u0131\u015f\u0131k dolu bir ufuktur.<\/p>\n

Neden m\u00fcmin olanlar\u0131n g\u00fcnahlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flan\u0131r ve durumlar\u0131 d\u00fczeltilirken, inkara dalanlar\u0131n amelleri bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r? Bu bir kay\u0131rma de\u011fildir. Tesad\u00fcf de de\u011fildir. Rastgele hi\u00e7 de\u011fildir. Bu tam anlam\u0131 ile bir olgudur. Bu olgunun de\u011fi\u015fmez bir temeli vard\u0131r. Bu olgu Allah’\u0131n g\u00f6kleri yeri hak \u00fczere yaratt\u0131\u011f\u0131 ve temel olarak hakk\u0131 se\u00e7ti\u011fi g\u00fcn, varl\u0131k aleminin boyun e\u011fmi\u015f oldu\u011fu ezeli, k\u00f6kl\u00fc kanuna ba\u011fl\u0131d\u0131r:<\/p>\n

“Bunun sebebi inkar edenlerin, bat\u0131la uymalar\u0131, inananlar\u0131n da Rabbinden gelen hakka uymu\u015f olmalar\u0131ndand\u0131r.”<\/p>\n

Bat\u0131l\u0131n \u015fu varl\u0131k aleminin benli\u011fine i\u015fleyen k\u00f6kleri yoktur. Dolay\u0131s\u0131 ile bat\u0131l gelip ge\u00e7icidir, yok olmaya mahkumdur. Bat\u0131l\u0131n pe\u015finden giden herkes ve bat\u0131l\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olan her\u015fey de b\u00f6yle gitmeye ve yok olmaya mahkumdur. Dolay\u0131s\u0131 ile inkara sapanlar bat\u0131l\u0131n pe\u015finden gittiklerinden amelleri yok olmu\u015f ve kendilerine yararl\u0131 en ufak bir k\u0131r\u0131nt\u0131 kalmam\u0131\u015ft\u0131r o amellerden…<\/p>\n

Hak ise, k\u00f6kl\u00fc ve de\u011fi\u015fmezdir. G\u00f6kler ve yery\u00fcz\u00fc hakk\u0131n temeli \u00fczere ayaktad\u0131r. Ve hak kainat\u0131n derinliklerine k\u00f6k salm\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131 ile hakka yap\u0131\u015fan ve hak \u00fczere olan her\u015fey varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcr. M\u00fcminler Rabbleri kat\u0131ndan gelen hakka uyduklar\u0131 i\u00e7in, y\u00fcce Allah elbette onlar\u0131n g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flayacak ve durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltecektir. Dolay\u0131s\u0131 ile bu, de\u011fi\u015fmez temelleri ve ezeli nedenleri olan kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve apa\u00e7\u0131k bir olgudur. O halde, bu dikkatsizce yap\u0131lan, tesad\u00fcfen ve rastgele olan bir olgu de\u011fildir.<\/p>\n

“Allah onlar\u0131n durumlar\u0131n\u0131 insanlara b\u00f6yle anlat\u0131r.”<\/p>\n

Allah kendilerini \u00f6l\u00e7mek ve de\u011ferlendirmek i\u00e7in ba\u015fvuracaklar\u0131 kurallar\u0131 onlara b\u00f6ylece verir. Onlar da bir\u015feyi de\u011ferlendirmek i\u00e7in ba\u015fvurduklar\u0131 ve kendilerinin de ba\u011fl\u0131s\u0131 olduklar\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc \u00f6\u011frenirler de \u00f6l\u00e7me ve de\u011ferlendirmede yan\u0131lg\u0131ya d\u00fc\u015fmezler.
\n
\nKAF\u0130RLER\u0130N BOYUNLARINI VURUN<\/strong><\/p>\n

Surenin birinci ayetinin belirlemi\u015f oldu\u011fu bu ilke m\u00fcminlere kafirlere kar\u015f\u0131 sava\u015f emrinin verilmesini do\u011furmu\u015ftur. \u00c7\u00fcnk\u00fc m\u00fcminler sabit de\u011fi\u015fmez hak yoldad\u0131rlar. Bu hakk\u0131n yery\u00fcz\u00fcnde k\u00f6k salmas\u0131, yery\u00fcz\u00fcne egemen olmas\u0131, insanlar\u0131n ve hayat\u0131n kaderine hakim olmas\u0131 gerekir. Bundan hedef ise insanlar\u0131n hakka ula\u015fmalar\u0131 ve hayatlar\u0131n\u0131 bu ilkeye g\u00f6re temellendirmeleridir. \u0130nanmayanlar ise, ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve izleri hayattan silinmesi gereken bat\u0131l yoldad\u0131rlar.<\/p>\n

4- \u0130nkar edenlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman boyunlar\u0131n\u0131 vurun. Nihayet onlar\u0131 iyice vurup sindirince ba\u011f\u0131 s\u0131k\u0131ca ba\u011flay\u0131n (onlar\u0131 esir al\u0131n). Sava\u015f sona erince de art\u0131k ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin. Allah dileseydi onlardan ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc de \u00f6\u00e7 alabilirdi. Bunun \u00f6yle olmas\u0131 kiminizi kiminizle denemek i\u00e7indir. Ancak kendi yolunda \u00f6lenlerin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131karmaz.<\/strong><\/p>\n

Bu ayette “kar\u015f\u0131la\u015fmak”tan gaye; inanmayanlarla sava\u015f ve \u00e7arp\u0131\u015fmak \u00fczere kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelmektir. Yoksa hedefsiz olarak sadece kar\u015f\u0131la\u015fmak de\u011fildir. Bu sure inene kadar Arap yar\u0131madas\u0131nda m\u00fc\u015friklerin bir k\u0131sm\u0131 m\u00fcsl\u00fcmanlarla sava\u015f halinde, bir k\u0131sm\u0131 da adla\u015fmal\u0131 idiler. Ve hen\u00fcz Berae (Tevbe suresi) inmemi\u015fti. Bu sure, m\u00fc\u015friklerle belirli s\u00fcre ile s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak yap\u0131lan antla\u015fmalar\u0131 o s\u00fcrenin sonuna kadar ge\u00e7erli sayarken herhangi bir s\u00fcre ile s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan antla\u015fmalar i\u00e7in d\u00f6rt ayl\u0131k bir s\u00fcre tan\u0131yordu. Bu s\u00fcrenin sonunda Arap yar\u0131madas\u0131ndaki m\u00fc\u015friklerin nerede ele ge\u00e7irilirlerse -islam\u0131n kural\u0131 olarak- orada \u00f6ld\u00fcr\u00fclmeleri emrediliyordu. Ya da m\u00fc\u015friklerin islama girmeleri gerekiyordu. Bundan hedef ise kural\u0131 art\u0131k islam\u0131n belirlemesi gerekti\u011fi idi.<\/p>\n

\u0130nan\u00e7s\u0131zlarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman emredilen boyun vurma do\u011fal olarak kendilerine islama girmeleri teklif edildikten ve onlar\u0131n da girmekten ka\u00e7\u0131nmalar\u0131ndan sonra s\u00f6zkonusudur. Bu ayet surenin sava\u015f atmosferine ve \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131na uygun olarak, \u00f6ld\u00fcrme i\u015flemini do\u011frudan do\u011fruya d\u0131\u015fa vuran \u015fekli ile ve bu \u00f6ld\u00fcrmeyi simgeleyen hareketle canland\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n

“Nihayet onlar\u0131 iyice vurup sindirince ba\u011f\u0131 s\u0131k\u0131ca ba\u011flay\u0131n (onlar\u0131 esir al\u0131n).”<\/p>\n

Ayette ge\u00e7en “ishan” d\u00fc\u015fman\u0131 \u00f6ld\u00fcrmekte a\u015f\u0131r\u0131 gitmektir. Bundan hedef ise d\u00fc\u015fman\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc kuvvetini k\u0131rmak, birbiri ard\u0131 s\u0131ra k\u0131r\u0131l\u0131p \u00f6lmesini sa\u011flamakt\u0131r. Ki art\u0131k bir daha d\u00fc\u015fman kendisine gelip de sald\u0131racak ya da kendini savunacak g\u00fcc\u00fc bulamas\u0131n… \u0130\u015fte o zaman -bundan \u00f6nce de\u011fil- esir d\u00fc\u015fen tutsak edilir ve kelep\u00e7esi s\u0131k\u0131 tutulur. Ama d\u00fc\u015fman hala g\u00fcc\u00fcn\u00fc yitirmemi\u015fse “ishan” ve \u00f6ld\u00fcrmede a\u015f\u0131r\u0131 gitme bu tehlikeyi k\u0131rmak i\u00e7in ana hedef olarak kal\u0131r. Buna g\u00f6re, bu ayetin anlam\u0131 ile y\u00fcce Allah’\u0131n Bedir sava\u015f\u0131nda d\u00fc\u015fman\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek yerine \u00e7ok esir ald\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131 Peygamberini ve m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 azarlay\u0131p \u00e7\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 Enfal suresinin ayetleri aras\u0131nda \u00e7eli\u015fki olmaz. O zaman kafirleri \u00f6ld\u00fcrmek daha uygundu. Nitekim o ayette y\u00fcce Allah:<\/p>\n

“Yery\u00fcz\u00fcnde \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc per\u00e7inlemedik\u00e7e hi\u00e7bir Peygamberin esir almas\u0131 yerinde de\u011fildir. Siz ge\u00e7ici d\u00fcnya mal\u0131n\u0131 istiyorsan\u0131z. Oysa Allah sizin hesab\u0131n\u0131za ahireti istiyor. Allah \u00fcst\u00fcn iradeli ve hikmet sahibidir. E\u011fer Allah’\u0131n daha \u00f6nce kesinle\u015fmi\u015f (ve bu konuda lehinize i\u015fleyen) bir h\u00fckm\u00fc olmasayd\u0131 esirlerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z fidyeler y\u00fcz\u00fcnden ba\u015f\u0131n\u0131za b\u00fcy\u00fck bir azap gelirdi” (Enfal suresi 67-68). \u00d6ncelikle, d\u00fc\u015fman\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve kuvvetini k\u0131rmak i\u00e7in “ishan” gerekir. Esir almak bundan sonraki a\u015famada s\u00f6zkonusudur. Bunun nedeni gayet a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc islama d\u00fc\u015fman ve sald\u0131rgan olan g\u00fcc\u00fcn ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 sava\u015f\u0131n ilk hedefidir. Hele hele, \u0130slam toplumunun say\u0131sal g\u00fcc\u00fc az ve s\u0131n\u0131rl\u0131 ve \u00e7o\u011funluk m\u00fc\u015friklerin yan\u0131nda ise, m\u00fc\u015friklerden bir tek eli silahl\u0131 askerin saf d\u0131\u015f\u0131 edilmesi bile -o zamanlar oldu\u011fu gibi- g\u00fc\u00e7 dengesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yorsa daha da \u00f6ncelik kazan\u0131r. Bu h\u00fck\u00fcm, genel anlam\u0131 ile her zaman, d\u00fc\u015fman\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc kuvvetini k\u0131rmay\u0131 ve d\u00fc\u015fman\u0131 hem sald\u0131r\u0131 hem de savunma yapamayacak \u015fekilde g\u00fc\u00e7s\u00fcz b\u0131rakmay\u0131 sa\u011flayacak bi\u00e7imi ile hala ge\u00e7erlidir. Bundan sonra esirler hakk\u0131ndaki h\u00fckme gelince, bu ayet o h\u00fck\u00fcmleri, belirlemektedir. Nitekim bu ayet esirlere dair h\u00fck\u00fcmleri i\u00e7eren biricik Kur’an ayetidir:<\/p>\n

“Sava\u015f sona erince de art\u0131k ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin.”<\/p>\n

Yani, d\u00fc\u015fman askeri esir al\u0131nd\u0131ktan sonra ya herhangi bir kar\u015f\u0131l\u0131k al\u0131nmadan sal\u0131verilir. Onlardan bu sal\u0131verme kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 herhangi bir mal al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 gibi, bunlar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda m\u00fcsl\u00fcman esir kurtar\u0131lmas\u0131na gidilmez. Ya da fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verilir. Bu fidye bir mal olabilir, bir \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma zorunlulu\u011fu olabilir, tutsak d\u00fc\u015fen m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n sal\u0131verilmeleri kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olabilir.<\/p>\n

Bu ayette m\u00fc\u015frik tutsaklar i\u00e7in \u00f6ld\u00fcr\u00fclme ya da k\u00f6lele\u015ftirilme gibi \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir ihtimal s\u00f6zkonusu edilmiyor.<\/p>\n

Ancak bir uygulama bi\u00e7imi olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u015fu ki; Resulullah ve kendisinden sonra gelen halifeler -\u00e7o\u011funlukla- tutsaklar\u0131 k\u00f6le edinmi\u015fler baz\u0131 belirli durumlarda ise \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir. ,<\/p>\n

Biz burada bu ayetle ilgili olarak Hanefi bilgin \u0130mam Cessas”\u0131n Ahkamul Kur’an isimli eserinde yer alan a\u00e7\u0131klamalar\u0131 aktaracak, arada a\u00e7\u0131klamay\u0131 uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz noktalarda a\u00e7\u0131klama yapaca\u011f\u0131z. Sonra da bu konuda d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz h\u00fckm\u00fc belirtece\u011fiz.<\/p>\n

Allah Teala “\u0130nkar edenlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman boyunlar\u0131n\u0131 vurun” buyurmaktad\u0131r. Ebu Bekr Cessas der ki: “Bu ayetin s\u00f6zc\u00fck ve c\u00fcmlelerinin yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131 anlam tutsaklar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesini gerektirir. Bundan ba\u015fka bir \u00e7\u00f6z\u00fcm yoktur. Bunun d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00e7\u00f6z\u00fcm d\u00fc\u015fman\u0131 tamamen yenip g\u00fc\u00e7s\u00fcz hale getirdikten sonra g\u00fcndeme gelir. Bu ayet Enfal suresindeki “Yery\u00fcz\u00fcnde \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc per\u00e7inlemedik\u00e7e hi\u00e7bir peygamberin esir almas\u0131 yerinde de\u011fildir” (Enfal suresi, 67) ayetinin benzeridir. Bu ifade do\u011frudur, her iki ayet aras\u0131nda bir \u00e7eli\u015fki yoktur.”<\/p>\n

Hakem o\u011flu, Muhammed o\u011flu, Ca’fer o\u011flu Muhammed nakleder. O da \u0130b-nu’l Yeman o\u011flu Muhammed o\u011flu Cafer’den nakleder. Bu Ebu Ubeyd’den, Ubeyd’in babas\u0131 Salih o\u011flu Abdullah’tan, o Salih o\u011flu Muaviye’den, o da Ebu Talha o\u011flu Ali’den o da \u0130bn-i Abbas’dan nakleder. \u0130bn-i Abbas, “Yery\u00fcz\u00fcnde \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc per\u00e7inlemedik\u00e7e hi\u00e7bir peygamberin esir almas\u0131 yerinde de\u011fildir” (Enfal suresi, 67) ayeti hakk\u0131nda der ki: Bu durum Bedir g\u00fcn\u00fc i\u00e7in s\u00f6zkonusu idi. \u00c7\u00fcnk\u00fc o zamanlar m\u00fcsl\u00fcmanlar az\u0131nl\u0131kta idiler. M\u00fcsl\u00fcmanlar \u00e7o\u011fal\u0131nca ve g\u00fc\u00e7leri art\u0131nca Allah bu ayetten sonra tutsaklar hakk\u0131nda “Sava\u015f sona erince de onlar\u0131 ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda sal\u0131verin” ayetini indirdi. Ve peygamber ile m\u00fcminlere tutsaklar konusunda tercih hakk\u0131 verdi. Art\u0131k dilerlerse tutsaklar\u0131 \u00f6ld\u00fcrebilirler dilerlerse k\u00f6le edinirler. Ve yine dilerlerse tutsaklar\u0131n verece\u011fi fidyeyi kabul edip onlar\u0131 serbest b\u0131rak\u0131rlar. Ebu Ubeyd “Dilerlerse k\u00f6le edinirler” ifadesini s\u00f6ylemedi\u011finde ku\u015fku duymu\u015ftur. (K\u00f6le edinme konusunun \u0130bn-i Abbas taraf\u0131ndan s\u00f6ylenmedi\u011fi hakk\u0131nda ku\u015fku vard\u0131r, bu nedenle onu bir yana b\u0131rak\u0131yoruz. Ama tutsaklar\u0131 \u00f6ld\u00fcrmenin caiz olaca\u011f\u0131 hakk\u0131nda ayette bir dayanak g\u00f6rm\u00fcyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc ayetin ifadesi ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z ya da fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131vermektir.)<\/p>\n

Muhammed o\u011flu Ca’fer, Ebu Ubeyd’den, o da Mehdi ve Haccac’dan bu ikisi de S\u00fcfyan’dan naklederler. S\u00fcfyan der ki: S\u00fcddi’nin “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z ya da fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131veriniz” ayetini a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131n\u0131 duydum. Diyordu ki; bu ayetin h\u00fckm\u00fc y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ortadan kald\u0131ran ayet ise; “M\u00fc\u015frikleri buldu\u011funuz yerde \u00f6ld\u00fcr\u00fcn\u00fcz” (Tevbe suresi, 5) ayetidir.<\/p>\n

Ebu Bekr El-Cessas der ki: “Kafirlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman boyunlar\u0131n\u0131 vurunuz” ayetinin “Yery\u00fcz\u00fcnde \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc per\u00e7inlemedik\u00e7e hi\u00e7bir peygamberin esir almas\u0131 yerinde de\u011fildir” (Enfal suresi, 67) ayetinin ve “E\u011fer sava\u015fta onlar\u0131 ele ge\u00e7irirsen, onlar\u0131 geride kalanlara bir ibret olacak bi\u00e7imde cezaland\u0131r” (Enfal suresi, 57) ayetinin y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ortadan kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f de\u011fi\u015fmez birer h\u00fck\u00fcm ifade etmeleri m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah, peygamberine sava\u015fta onlar\u0131 \u015fiddetle \u00f6ld\u00fcrmesini emretmi\u015f tutsak almay\u0131 yasak etmi\u015ftir. Bu h\u00fck\u00fcmden ancak onlar tamamen boyun e\u011fdirilip bast\u0131r\u0131ld\u0131ktan sonra d\u00f6nmeye izin verilmi\u015ftir. Bu h\u00fck\u00fcm m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n say\u0131lar\u0131n\u0131n az, d\u00fc\u015fmanlar\u0131 olan m\u00fc\u015friklerin say\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7ok oldu\u011fu zaman s\u00f6zkonusu idi. M\u00fc\u015frikler adam ak\u0131ll\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fckten ve gerek \u00f6ld\u00fcr\u00fclerek gerekse darmada\u011f\u0131n edilerek yenik duruma d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fckten sonra sa\u011f b\u0131rak\u0131lmalar\u0131 caiz olmu\u015ftur. O halde islam\u0131n ilk devirlerindeki m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n durumu gibi bir durum yine olu\u015fursa uygulanmak \u00fczere bu h\u00fckm\u00fcn de\u011fi\u015fmez bir h\u00fck\u00fcm olarak kalmas\u0131 gerekir.”<\/p>\n

“Biz diyoruz ki: M\u00fc\u015friklerin ele ge\u00e7irildi\u011fi yerde \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerinin emredilmesi Arap yar\u0131madas\u0131 m\u00fc\u015friklerine \u00f6zg\u00fcd\u00fcr. Oysa Muhammed suresindeki ayet \u00f6zel bir durum i\u00e7in de\u011fil, aksine her t\u00fcrl\u00fc durumlar i\u00e7in amel edilmesi gereken bir h\u00fck\u00fcm ifade eder. Yery\u00fcz\u00fcnde inan\u00e7s\u0131zlar\u0131 tamamen yenip g\u00fc\u00e7s\u00fcz duruma getirince art\u0131k esir almak caiz olur. Resulullah’dan sonra devlet ba\u015fkan\u0131 olan halifelerin uygulamalar\u0131 b\u00f6yle idi. Do\u011fal olarak Berae (Tevbe) suresi indikten sonra da uygulama b\u00f6yle olmu\u015ftu. ve m\u00fcsl\u00fcmanlar baz\u0131 belirli durumlar hari\u00e7 tutulan tutsaklar\u0131 \u00f6ld\u00fcrmemi\u015flerdir. Buna ilerde de\u011finece\u011fiz.”<\/p>\n

“Onlar\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin” ayetine gelince… Bu ayetin akla ilk anda gelen d\u0131\u015f anlam\u0131 iki se\u00e7enekten birisini uygulamay\u0131 gerektiriyor. Ya, kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131vermek ya da fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131vermek. \u0130slam bilginleri bu konuda fikir ve g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdir. Haccac \u0130bn-i Fidale o\u011flu M\u00fcbarek’ten, o da el Hasen’den naklederek El Hasen in tutsaklar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerini ho\u015f g\u00f6rmedi\u011fini ve “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131ver ya da fidye alarak serbest b\u0131rak” dedi\u011fini ifade eder. Cafer, Ebu Ubeyd’den, o da Hu\u015feym’den. Hu\u015feym E\u015f’as’ten nakleder. E\u015f’as der ki: Ata’a tutsaklar\u0131 \u00f6ld\u00fcrmenin h\u00fckm\u00fcn\u00fc sordum. O da: Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131ver ya da fidye alarak serbest b\u0131rak dedi. E\u015f’as ayn\u0131 soruyu El Hasen`e sordum o da: Resulullah Bedir tutsaklar\u0131na nas\u0131l davranm\u0131\u015f ise \u00f6yle yap\u0131l\u0131r. Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131verilir ya da fidye al\u0131n\u0131p b\u0131rak\u0131l\u0131r, dedi. Rivayet olundu\u011funa g\u00f6re \u0130bn-i \u00d6mer’e \u0130stahr kodamanlar\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir kodaman \u00f6ld\u00fcr\u00fclmek \u00fczere teslim edilmi\u015f \u0130bn-i \u00d6mer onu \u00f6ld\u00fcrmekten ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015f ve “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye mukabili sal\u0131verin” ayetini okumu\u015f. M\u00fccahid ve Muhammed \u0130bn-i Sirin’in de tutsaklar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerini ho\u015f g\u00f6rmedikleri rivayet edilmektedir. S\u00fcddi’nin, “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z ya da fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin” ayetinin “M\u00fc\u015frikleri buldu\u011funuz yerde \u00f6ld\u00fcr\u00fcn\u00fcz” (Tevbe suresi 5) ayeti ile y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi\u011fini nakletmi\u015ftik. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn ayn\u0131s\u0131 \u0130bn-i C\u00fcreyc’den de nakledilir. Cafer, Ebu Ubeyd, Haccac rivayet yolu ile, \u0130bn-i C\u00fcreyc in bu ayetin h\u00fckm\u00fcn\u00fcn y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi\u011fi nakledilir. \u0130bn-i C\u00fcreyc: Resulullah Bedir g\u00fcn\u00fc Ebu Muayt o\u011flu Ukbe’yi tutuklad\u0131ktan sonra \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr der. Ebu Bekr El Cessas der ki: Arap yar\u0131madas\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6nemli \u0130slam hukuk\u00e7ular\u0131 tutsaklar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclebilece\u011finde g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fi i\u00e7erisindedirler. Bu konuda aralar\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu bilmiyoruz. Resulullah’\u0131n sava\u015f tutsaklar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc haberleri bize yalan \u00fczere birle\u015fmesi imkans\u0131z derecede \u00e7ok ki\u015fi taraf\u0131ndan nakledilmi\u015ftir. S\u00f6z gelimi Bedir g\u00fcn\u00fc tutsak ald\u0131ktan sonra Ebu Muayt o\u011flu Ukbe ile, Haris o\u011flu Nadr’\u0131 \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. Uhud g\u00fcn\u00fc, tutsak al\u0131nd\u0131ktan sonra \u015fair Ebu \u0130zze’yi \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. Kureyza o\u011fullar\u0131 Muaz o\u011flu Sa’d’\u0131n haklar\u0131nda verece\u011fi h\u00fckm\u00fc kabul ettikten sonra, h\u00fck\u00fcm sonucu onlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc Sa’d onlar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerine, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n tutsak edilmelerine h\u00fckmetmi\u015f, \u0130bn-i Bata o\u011flu Z\u00fcber’i kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131vermi\u015fti. Resulullah Hayberin bir k\u0131sm\u0131, bar\u0131\u015f yolu ile bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da kuvvet kullanarak fethetmi\u015fti. Ebu’l-Hakik’in o\u011fluna hi\u00e7bir \u015feyi gizlememesini \u015fart ko\u015fmu\u015f, s\u00f6z\u00fcnde durmad\u0131\u011f\u0131 ve ger\u00e7ekleri saklad\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131nca onu \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. Resulullah Mekke’yi fethedince, Hatal o\u011flu Hilal’in, Hubaba o\u011flu Makis’in Ebu Serh o\u011flu Abdullah’\u0131n ve daha ba\u015fkalar\u0131n\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerini emretmi\u015f ve: Onlar\u0131 Kabe’nin perdelerine yap\u0131\u015fm\u0131\u015f bulsan\u0131z bile \u00f6ld\u00fcr\u00fcn\u00fcz buyurmu\u015ftur. Mekkelileri kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131vermi\u015f mallar\u0131n\u0131 ganimet olarak almam\u0131\u015ft\u0131r. Keysan o\u011flu Salih, Abdurrahman o\u011flu Muhammed’den, Muhammed babas\u0131 Avf o\u011flu Abdurrahman’dan nakleder. Abdurrahman Hz. Ebu Bekrin \u015f\u00f6yle dedi\u011fini duyar: \u0130sterdim ki ans\u0131z\u0131n bana getirilen kimseleri yakmayay\u0131m. Ya hemen \u00f6ld\u00fcreyim ya da ba\u011f\u0131\u015flayarak b\u0131rakay\u0131m. S\u00fbs y\u00f6resinin ba\u015fkan\u0131 halk\u0131 i\u00e7in isim isim sayarak g\u00fcven belgesi alm\u0131\u015f ve kendi ismini belge isteyenler aras\u0131nda saymay\u0131 unutunca, rivayete g\u00f6re Ebu Musa onu \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu s\u0131ralad\u0131klar\u0131m\u0131z, gerek Resulullah’tan ve gerekse sahabeden sava\u015f tutsaklar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrmenin veya sa\u011f b\u0131rakman\u0131n caiz olabilece\u011fine dair, \u00e7ok kanall\u0131 aktar\u0131lan uygulama haberleridir. Arap yar\u0131madas\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6nemli \u015fehirlerin \u0130slam hukuk\u00e7ular\u0131 bu konuda g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fi i\u00e7indedirler. (Sava\u015f tutsa\u011f\u0131n\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclebilece\u011fi ayetten \u00e7\u0131kar\u0131lamaz. Ne varki Resulullah’\u0131n ve baz\u0131 sahabenin uygulamalar\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131labilir. Tutsaklar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc durumlar\u0131 incelenince bu durumlar\u0131n \u00f6zel durumlar olduklar\u0131, gerisinde sava\u015fa kat\u0131lma ve tutsak edilmenin d\u0131\u015f\u0131nda belirli nedenlerin yatt\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131r. S\u00f6zgelimi, Haris o\u011flu Nadir ve Ebu Muayt o\u011flu Ukbe Resulullah ve onun \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na zarar vermek i\u00e7in \u00f6zel bir tutum tak\u0131nm\u0131\u015flard\u0131r. \u015eair Ebu \u0130zze de ayn\u0131 \u015fekilde \u00f6zel tutum tak\u0131nanlardand\u0131. Kureyza o\u011fullar\u0131n\u0131n da \u00f6zel durumlar\u0131 vard\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc daha ba\u015ftan Muaz o\u011flu Sa’d’in verece\u011fi h\u00fckme raz\u0131 olmu\u015flard\u0131. \u0130\u015fte b\u00f6ylece tutsaklar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc b\u00fct\u00fcn durumlarda, tutsaklar\u0131n durumunu d\u00fczenleyen ve her durumda uygulanacak olan “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin” ayetinin h\u00fckm\u00fcnden ayr\u0131 \u00f6zel h\u00fck\u00fcmler i\u00e7eren belirli durumlar s\u00f6zkonusudur.”<\/p>\n

“\u0130slam hukuk\u00e7ular\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fckleri konu, tutsaklar\u0131n verecekleri fidyelerin kabul edilip sal\u0131verilmesi konusudur. B\u00fct\u00fcn imamlar\u0131m\u0131z (yani Hanefi alimleri) derler ki: Sava\u015f tutsa\u011f\u0131ndan mal al\u0131narak sal\u0131verilmez ve tutsaklar d\u00fc\u015fmana da sat\u0131lamaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu durumda yeniden vurucu g\u00fc\u00e7 olarak kar\u015f\u0131m\u0131za dikilirler. Ebu Hanife: Sava\u015f tutsaklar\u0131 m\u00fcsl\u00fcman tutsaklar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda da sal\u0131verilemez. Sava\u015f tutsaklar\u0131na d\u00fc\u015fman saflar\u0131na kat\u0131l\u0131p da vurucu g\u00fc\u00e7 olarak kar\u015f\u0131m\u0131za dikilme imkan\u0131 verilemez der. Ebu Yusuf ve \u0130mam Muhammed: Sava\u015f tutsaklar\u0131n\u0131n m\u00fcsl\u00fcman tutsaklarla de\u011fi\u015f-toku\u015f edilmelerinde bir sak\u0131nca yoktur derler. Sevri ve Evzai de ayn\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015ftedirler. Evzai derki: “Tutsaklar\u0131n d\u00fc\u015fmana sat\u0131lmas\u0131nda bir sak\u0131nca yoktur. Erkek tutsaklar ancak m\u00fcsl\u00fcman tutsaklarla de\u011fi\u015ftirilirler.” M\u00fczeni \u015eafii’nin \u015fu fetvas\u0131n\u0131 nakleder: “Devlet ba\u015fkan\u0131 yenmi\u015f oldu\u011fu sava\u015f tutsaklar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z serbest b\u0131rakabilece\u011fi gibi, onlardan fidye alarak da kendilerini sal\u0131verebilir.”<\/p>\n

Sava\u015f tutsaklar\u0131n\u0131 bir mal ya da m\u00fcsl\u00fcman tutsaklar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda sal\u0131vermek caizdir diyenler, “Onlar\u0131 ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z ya da fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin” ayetini delil olarak g\u00f6sterirler. Ayetin ilk anda akla gelen anlam\u0131, tutsaklar\u0131n bir mal kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ya da m\u00fcsl\u00fcman tutsaklarla de\u011fi\u015ftirilerek sal\u0131verilmelerini gerektirir. Ve Resulullah Bedir tutsaklar\u0131n\u0131 mal kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131vermi\u015ftir. \u0130slam hukuk\u00e7ular\u0131 tutsaklar\u0131n m\u00fcsl\u00fcman tutsaklar kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verilmesinin caiz oldu\u011funa delil olarak \u015fu hadisi g\u00f6sterirler. \u0130bn-i M\u00fcbarek, Ma’mer, Eyy\u00fcb, Ebu K\u0131labe Ebu`l Muhalleb, H\u00fcseyin o\u011flu \u0130mran kanal\u0131 ile \u015fu olay\u0131 anlat\u0131r: \u0130mran der ki: Sakifliler Resulullah’\u0131n sahabelerinden iki ki\u015fiyi tutsak ederler. Resulullah’\u0131n sahabeleri de Amir b. Sa’sa o\u011fullar\u0131ndan birisini tutsak eder. Resulullah adam\u0131n yan\u0131na yakla\u015f\u0131r. Kendisi ba\u011fl\u0131d\u0131r. Resulullah’a seslenince, Resulullah adam\u0131n yan\u0131na y\u00f6nelir. Tutsak: “Ben ni\u00e7in hapsolunuyorum deyince Resulullah. “Yanda\u015flar\u0131n\u0131n i\u015fledi\u011fi su\u00e7tan dolay\u0131” buyurur. Tutsak: “Ben m\u00fcsl\u00fcman oluyorum, deyince Resulullah: “Sen bu s\u00f6z\u00fc, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn elinde iken s\u00f6ylemi\u015f olsayd\u0131n, tam anlam\u0131 ile kurtulmu\u015f olurdun” der. Resulullah ilerleyince tutsak yine ona seslenir: “A\u00e7\u0131m doyur beni” der. Resulullah: “Tamam bu senin ihtiyac\u0131nd\u0131r” der. Sonra Resulullah bu adam\u0131 Sakiflilerin tutsak ettikleri iki ki\u015fi ile de\u011fi\u015ftirerek sal\u0131verir. Tutsaklar fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verilir diyen hukuk\u00e7ular\u0131n delilleri bize g\u00f6re, sava\u015f tutsaklar\u0131 mal veya m\u00fcsl\u00fcman tutsaklar kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda sal\u0131verilirler konusundaki ihtilafl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flere sahip olan \u0130mam Cessas’\u0131n imamlar\u0131n\u0131n delillerinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr.”<\/p>\n

\u0130mam Cessas bu konudaki s\u00f6z\u00fc kendi mezhebinden olan Hanefi imamlar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerini tercih ederek bitiriyor. Ve \u015f\u00f6yle diyor: Ayette yer alan tutsaklar\u0131 “Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131verme ya da fidye alarak serbest b\u0131rakma”ya bir de Bedir tutsaklar\u0131n\u0131n fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verilmeleri konusuna gelince; Bunlar\u0131n, “M\u00fc\u015frikleri buldu\u011funuz yerde \u00f6ld\u00fcr\u00fcn\u00fcz. Yakalay\u0131p hapsediniz. B\u00fct\u00fcn muhtemel ge\u00e7itleri tutup onlar\u0131 g\u00f6zetleyiniz. E\u011fer tevbe eder de namaz k\u0131lar ve zekat verirlerse onlar\u0131 sal\u0131veriniz.” (Tevbe suresi, 5) ayeti ile h\u00fck\u00fcmleri y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Buna dair bir nakil de S\u00fcddi’den ve \u0130bn-i C\u00fcreyc’den naklettik. “Allah’a ve ahiret g\u00fcn\u00fcne inanmayan Allah’\u0131n ve Peygamberinin haram k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri haram saymayan ve ger\u00e7ek dini benimsemeyen yahudi ve hristiyanlar ile bunlar, size boyun e\u011fip kendi elleri ile cizye verene dek sava\u015f\u0131n\u0131z.” (Tevbe suresi, 29) ayeti kafirlerle m\u00fcsl\u00fcman oluncaya veya cizye verinceye kadar sava\u015fmay\u0131 i\u00e7erir. Sava\u015f tutsaklar\u0131ndan mal alarak ya da ba\u015fka bir\u015fey kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 onlar\u0131 sal\u0131vermek bu ayete ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Gerek Kur’an tefsircileri gerekse Hadis rivayet edenler Tevbe suresinin Muhammed suresinden sonra indi\u011fi konusunda g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na d\u00fc\u015fmemi\u015flerdir. \u015eu halde tevbe suresinin ayetinde yer alan h\u00fckm\u00fcn ba\u015fka ayetlerde ge\u00e7en tutsaklar\u0131n fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verilmesi h\u00fckm\u00fcn\u00fc y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131rmas\u0131 gerekir.<\/p>\n

Daha \u00f6nce de s\u00f6z edildi\u011fi \u00fczere, m\u00fc\u015friklerin \u00f6ld\u00fcr\u00fclmeleri ya da islama girmeleri h\u00fckm\u00fc Arap yar\u0131madas\u0131nda ya\u015fayan m\u00fc\u015friklerle ilgilidir. Bu onlara \u00f6zel bir h\u00fck\u00fcmd\u00fcr. Yar\u0131mada d\u0131\u015f\u0131nda \u00f6teki m\u00fc\u015friklerden ise, yahudi ve H\u0131ristiyanlardan al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 gibi cizye al\u0131n\u0131r. Sava\u015f\u00e7\u0131lar teslim olduklar\u0131 zaman onlardan cizye kabul edilmesi, \u00f6nce m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ellerine esir d\u00fc\u015fmeyecekler demek de\u011fildir. Tutsaklar hakk\u0131nda h\u00fck\u00fcm nedir? diye sorulacak olursa deriz ki: Devlet ba\u015fkan\u0131 yararl\u0131 g\u00f6r\u00fcrse tutsaklar\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z, ya da fidye alarak mal veya m\u00fcsl\u00fcman tutsaklar kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 onlar\u0131 sal\u0131verebilir. Bu uygulama d\u00fc\u015fman taraf\u0131 hen\u00fcz g\u00fcc\u00fcn\u00fc koruyorsa, teslim olup da cizye vermeyi kabul etmemi\u015fse ge\u00e7erlidir. Ama teslim olmu\u015flar da cizye vermeyi kabul etmi\u015flerse, do\u011fal olarak problem sona ermi\u015ftir.<\/p>\n

Bu ba\u015fka bir durumdur. Tutsak h\u00fck\u00fcmleri, i\u015f cizye vermeye kadar varmad\u0131k\u00e7a ge\u00e7erlili\u011fini koruyacakt\u0131r.<\/p>\n

\u00d6zet olarak bizim ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z sonu\u00e7, bu ayetin tutsaklar\u0131n durumunu d\u00fczenleyen biricik ayet oldu\u011fudur. \u00d6teki ayetler, tutsakl\u0131k durumundan ba\u015fka durumlar\u0131 d\u00fczenler. Bu ayet ise, bu konu ile ilgili s\u00fcrekli uygulanmak \u00fczere getirilmi\u015f bir prensiptir. Bu prensibe ayk\u0131r\u0131 olarak yap\u0131lm\u0131\u015f uygulamalar ise, bu prensibin d\u0131\u015f\u0131nda, \u00f6zel durumlar ve gelip ge\u00e7ici \u015fartlar kar\u015f\u0131s\u0131nda ba\u015fvurulmu\u015f uygulamalard\u0131r. \u00d6zel durumlarda baz\u0131 sava\u015f tutsaklar\u0131n\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerinin ise, her zaman benzeri g\u00f6r\u00fclebilecek olan ki\u015fisel sebebler olmu\u015ftur. \u00d6ld\u00fcr\u00fclen tutsaklar m\u00fcsl\u00fcmanlarla sava\u015fa giri\u015ftikleri i\u00e7in de\u011fil, tutsak d\u00fc\u015fmeden \u00f6nceki sab\u0131kalar\u0131ndan dolay\u0131 cezaland\u0131r\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Buna \u00f6rnek olarak yarg\u0131lanmas\u0131n\u0131 verebiliriz. Bu durumda tutsak etmek kendisini yakalamak i\u00e7in s\u0131rf bir ara\u00e7 olarak kal\u0131r.<\/p>\n

Geriye k\u00f6lele\u015ftirme konusu kald\u0131. Biz bu tefsirin de\u011fi\u015fik yerlerinde bu konudan s\u00f6z ettik ve dedik ki: K\u00f6lele\u015ftirme o zamanlar d\u00fcnyada g\u00f6r\u00fclen bir durum ve genel olarak sava\u015flarda uygulanan bir gelenekti. \u0130slam d\u00fc\u015fmanlar\u0131 tutsak ettikleri m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 birer birer k\u00f6le edinirken, \u0130slam dini her durumda genel anlaml\u0131 “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin” ayetini uygulayamazd\u0131. Dolay\u0131s\u0131 ile, Resulullah baz\u0131 durumlarda bu ayeti uygulam\u0131\u015f ve baz\u0131 tutsaklar\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z sal\u0131vermi\u015ftir. Bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da m\u00fcsl\u00fcman tutsaklarla de\u011fi\u015firken baz\u0131lar\u0131n\u0131 verecekleri mal kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131vermi\u015ftir. Ba\u015fka baz\u0131 durumlarda, k\u00f6lele\u015ftirme uygulamas\u0131na ba\u015fvurulmu\u015ftur. Birg\u00fcn gelir de b\u00fct\u00fcn bloklar tutsaklar\u0131n k\u00f6lele\u015ftirilmemeleri \u00fczerinde g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fine var\u0131rlarsa, o zaman \u0130slam da biricik olumlu prensibine, “Ya kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z veya fidye kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 sal\u0131verin” prensibine geri d\u00f6ner. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u00f6lele\u015ftirmeyi gerektiren \u015fartlar ortadan kalkm\u0131\u015ft\u0131r art\u0131k. O halde k\u00f6lele\u015ftirme kesin olarak uygulanmas\u0131 gereken bir kural ve islamda tutsaklara yap\u0131lacak i\u015flemlerden birisi de\u011fildir.<\/p>\n

Kur’an’\u0131n kesin ifadesinden, olaylar\u0131n, durumlar\u0131n ve \u015fartlar\u0131n incelenmesinden elde etti\u011fimiz g\u00f6r\u00fc\u015f budur. Do\u011fruya ula\u015ft\u0131ran da yaln\u0131z Allah’t\u0131r.<\/p>\n

\u015eu noktan\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131nda yarar g\u00f6r\u00fcyorum. Benim bu g\u00f6r\u00fc\u015fe varmam Kur’an ayetlerinin, olaylar\u0131n ve \u015fartlar\u0131n incelenmesinden ortaya \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar\u0131n bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc g\u00fc\u00e7lendirmesinden dolay\u0131d\u0131r. Yoksa tutsaklar\u0131 k\u00f6lele\u015ftirmeyi, islama y\u00f6nelik bir leke kabul edip de onu islamdan temizlemeye \u00e7al\u0131\u015fmak akl\u0131m\u0131n ucundan bile ge\u00e7mi\u015f de\u011fildir. B\u00f6yle bir d\u00fc\u015f\u00fcnce asla akl\u0131mdan ge\u00e7mez. \u0130slam\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesi tutsaklar\u0131 k\u00f6lele\u015ftirmek olsa idi hay\u0131rl\u0131 olan budur derdim. \u00c7\u00fcnk\u00fc terbiyeden en ufak bir k\u0131r\u0131nt\u0131 kadar nasip alm\u0131\u015f bir insan, Allah’tan daha iyisini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyemez. Ben ise Kur’an ayetleri ile ve o ayetlerin ruhu y\u00f6n\u00fcnde hareket ediyorum. Ayetler ile ve onlar\u0131n hedefleri ile bu s\u0131ralad\u0131\u011f\u0131m g\u00f6r\u00fc\u015fe var\u0131yorum. B\u00fct\u00fcn bunlar… Yani sava\u015f, kafirlerin boyunlar\u0131n\u0131n vurulmas\u0131, tutsakl\u0131k ba\u011flar\u0131n\u0131n s\u0131k\u0131 tutulmas\u0131 ve tutsaklar hakk\u0131ndaki \u015fu prensiplere uyulmas\u0131… B\u00fct\u00fcn bunlar “Sava\u015f sona erinceye kadard\u0131r.” Yani islam ile ona kar\u015f\u0131 gelen d\u00fc\u015fmanlar\u0131 aras\u0131nda sava\u015f bitinceye kadard\u0131r. \u0130\u015fte bu s\u00fcrekli ve her zaman ve yerde uygulanmak \u00fczere ge\u00e7erli bir prensiptir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Resulullah’\u0131n dedi\u011fi gibi, “Cihad k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar s\u00fcrecektir. Ki yery\u00fcz\u00fcnde Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fc egemen olsun.” (Ebu Davut’un Hz. Enes’ten rivayet etmi\u015f oldu\u011fu hadi)<\/p>\n

Y\u00fcce Allah, (ha\u015fa) m\u00fcsl\u00fcmanlara kafirlere kar\u015f\u0131 yard\u0131m dilemek i\u00e7in bu emirleri vermiyor, kendisini desteklesinler diye onlara cihad\u0131 farz k\u0131lm\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah Teala onlar\u0131 bizzat kendisi yok edebilir. Bu emirler Allah’\u0131n kullar\u0131n\u0131 birbiri ile denemesi ve bunun neticesi olarak da mertebelerini takdir etmesi ve belirlemesi i\u00e7indir. “Allah dileseydi onlardan ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc de \u00f6c al\u0131rd\u0131. Bunun b\u00f6yle olmas\u0131 kiminizi kiminizle denemek i\u00e7indir. Allah kendi yolunda \u00f6lenlerin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131karmaz.” ”<\/p>\n

“Allah onlar\u0131 hidayete iletecek ve durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltecek.”<\/p>\n

“Onlar\u0131, d\u00fcnyada iken tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131 cennete koyar.”<\/p>\n

Bu inkar edenler, Allah yolundan al\u0131koyanlar ve yery\u00fcz\u00fcnde her zaman bulunan azg\u0131n, zalim ve bozgunculuk eden benzerleri… Gurur ve g\u00fc\u00e7 elbisesi i\u00e7inde orta \u00e7\u0131kanlar… Kendilerini ve pe\u015flerinden giden sap\u0131klar\u0131 her\u015feyi yapabilen g\u00fc\u00e7l\u00fc kimseler olarak g\u00f6ren b\u00fct\u00fcn bu insanlar, Allah’\u0131n kullar\u0131 aras\u0131nda bir avu\u00e7 yarat\u0131k olmaktan \u00f6teye gidemezler.<\/p>\n

Evet b\u00fct\u00fcn bu insanlar, \u015fu yery\u00fcz\u00fc diye isimlendirilen k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck yo\u011funlar tozmu\u015f bulutu \u00fcst\u00fcnde ya\u015fayan yarat\u0131klar aras\u0131nda bir avu\u00e7 olmaktan \u00f6teye ge\u00e7emezler \u00e7\u00fcnk\u00fc bu insanlar bunca y\u0131ld\u0131zlar\u0131n, gezegenlerin, nebulolar\u0131n, galaksilerin ve say\u0131lar\u0131 ile \u00e7aplar\u0131n\u0131 ancak Allah’\u0131n bildi\u011fi alemlerin aras\u0131nda yer alan bu k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck, ad\u0131na d\u00fcnya denilen yerk\u00fcre \u00fczerinde ya\u015fayan yarat\u0131klar aras\u0131nda bir avu\u00e7 olmaktan \u00f6teye gidemezler. \u00dcstelik bu g\u00f6k cisimleri \u00f6yle bir uzaydad\u0131rlar ki, b\u00fct\u00fcn bu galaksiler ve alemler sanki uzay bo\u015flu\u011funda sa\u00e7\u0131lm\u0131\u015f noktac\u0131k gibi kal\u0131rlar. Nerde ise uzay\u0131n enginliklerinde kaybolup gitmi\u015flerdir. Bunlar\u0131 ancak orada bo\u015flukta Allah tutabilir, bir araya getirebilir ve d\u00fczene koyabilir.<\/p>\n

B\u00fct\u00fcn bu azg\u0131nlar ve arkalar\u0131na tak\u0131lan u\u015faklar, hatta \u015fu d\u00fcnyadaki t\u00fcm insanlar, Allah’\u0131n g\u00fcc\u00fc kar\u015f\u0131s\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck birer kar\u0131nca olmaktan, \u00e7ok esintilerin kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 birer toz zerreleri olmaktan, hay\u0131r hay\u0131r asla hi\u00e7bir \u015fey olmaktan \u00f6teye ge\u00e7emezler.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah m\u00fcminlere kafirlerin boyunlar\u0131n\u0131 vurmalar\u0131n\u0131, kendilerini yenip de iyice g\u00fc\u00e7s\u00fcz hale getirince ba\u011flar\u0131n\u0131 s\u0131k\u0131 tutmalar\u0131n\u0131 emrederken, onlar\u0131 kendi kudretine birer perde olarak kullanmaktad\u0131r. E\u011fer dileseydi kafirlerden a\u00e7\u0131ktan a\u00e7\u0131\u011fa intikam al\u0131rd\u0131. Nitekim baz\u0131lar\u0131ndan tufanla, baz\u0131lar\u0131ndan \u00e7\u0131\u011fl\u0131kla, baz\u0131lar\u0131ndan da yak\u0131c\u0131 r\u00fczgarla intikam alm\u0131\u015ft\u0131. Hatta hatta Allah kafirlerden isteseydi, b\u00fct\u00fcn bu sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z ara\u00e7lar\u0131 kullanmadan da intikam al\u0131rd\u0131. Fakat O, m\u00fcmin olan kullar\u0131 i\u00e7in hay\u0131r dilemekte, onlar\u0131 denemekte, e\u011fitimden ge\u00e7irmekte, durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltmekte ve b\u00fcy\u00fck iyiliklere g\u00f6t\u00fcren yollar\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6nlerine a\u00e7maktad\u0131r.<\/p>\n

Allah onlar\u0131 denemek istemektedir. Bu denemede m\u00fcminlerin ruhlar\u0131nda en y\u00fcce enerjiler ve y\u00f6nelmeler harekete ge\u00e7iyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir ruh i\u00e7in, onun inanm\u0131\u015f oldu\u011fu hakk\u0131n kendisine de\u011ferli olmas\u0131ndan daha y\u00fcce bir \u015fey d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Hak ruhta de\u011fer kazan\u0131nca o ki\u015fi hakk\u0131n yolunda hem \u00f6ld\u00fcr\u00fcr ve hem de \u00f6l\u00fcr. Hem kendisi ile ve hem de kendisi i\u00e7in ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bu hak u\u011fruna kimseye boyun e\u011fmez, onsuz bir hayata dayanamaz, onun g\u00f6lgesinden ba\u015fka bir yerde ge\u00e7ecek \u015fu hayat\u0131 sevemez.<\/p>\n

Ayr\u0131ca y\u00fcce Allah onlar\u0131 e\u011fitmek istiyor. Bunun sonucu kendisinden vazge\u00e7menin onlara a\u011f\u0131r geldi\u011fi \u015fu fani d\u00fcnyan\u0131n mal\u0131na istek ve hevesin t\u00fcm\u00fc g\u00f6n\u00fcllerinden \u00e7\u0131kar gider. Ve art\u0131k ruhlar\u0131ndaki her zay\u0131f olan \u015fey kuvvet kazanmaya, her t\u00fcrl\u00fc eksiklik tamam olmaya, her t\u00fcrl\u00fc hile ve ku\u015fku yok olmaya ba\u015flar. Art\u0131k en sonunda b\u00fct\u00fcn arzular\u0131 terazinin bir kefesinde, Allah’\u0131n cihad \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 onun zat\u0131n\u0131 ve ho\u015fnutlu\u011funu arzulama ise di\u011fer kefesinde yer al\u0131r. O da \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 ve ho\u015fnutlu\u011funu al\u0131r ve \u00f6tekileri kald\u0131r\u0131r atar. Ve y\u00fcce Allah bilir ki bu g\u00f6n\u00fcller iki se\u00e7enekten birisi ile serbest b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015flar da Allah’\u0131n ho\u015fnutlu\u011funu se\u00e7mi\u015flerdir. Bu ruhlar e\u011fitilmi\u015fler ve bilmi\u015flerdir. Bu ruhlar bilin\u00e7sizce \u00f6ne at\u0131lmam\u0131\u015flar fakat \u00f6l\u00e7\u00fcp bi\u00e7mi\u015fler sonra da se\u00e7imlerini yapm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n

Allah onlar\u0131n durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltmek istiyor. Allah yolunda cihad \u00e7ilesi, her at\u0131l\u0131\u015fta \u00f6l\u00fcmle burun buruna gelmek insan\u0131n g\u00f6nl\u00fcne bu korkun\u00e7 tehlikeyi k\u00fc\u00e7\u00fcmseme duygusu veriyor. Bu \u00f6yle bir tehlikedir ki, insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu ondan korunmak i\u00e7in vicdanlar\u0131ndan, ahl\u00e2klar\u0131ndan, \u00f6l\u00e7\u00fclerinden ve de\u011ferlerinden neleri feda etmezler! Bu tehlike ile y\u00fczy\u00fcze gelmeye al\u0131\u015fanlara bu tehlike -ister ondan kurtulsunlar ister \u00f6ls\u00fcnler- son derece basittir. Her defa Allah i\u00e7in cihada y\u00f6nelmek ruhlarda tehlike anlar\u0131ndakine benzer etkiler yapar. Elektri\u011fin v\u00fccuda yapt\u0131\u011f\u0131 etki bunu anlamaya yard\u0131mc\u0131 olan en yak\u0131n \u00f6rnektir. Sanki cihad kalpleri ve ruhlar\u0131 safl\u0131k, duruluk ve d\u00fczg\u00fcnl\u00fck hamuru ile yeniden yo\u011furur.<\/p>\n

Sonra b\u00fct\u00fcn bunlar t\u00fcm insan topluluklar\u0131n\u0131 m\u00fccahidlerin elleri ile kumanda ederek d\u00fczeltmek i\u00e7in g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen d\u0131\u015f nedenlerdir. Bu m\u00fccahidler d\u00fcnyan\u0131n fani olan t\u00fcm mallar\u0131ndan ve s\u00fcslerinden vazge\u00e7mi\u015flerdir. Allah yolunda \u00f6l\u00fcm\u00fcn kuca\u011f\u0131na at\u0131l\u0131rlarken d\u00fcnya hayat\u0131 g\u00f6zlerinde de\u011fersiz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Art\u0131k g\u00f6n\u00fcllerinde kendilerini Allah’tan ve O’nun ho\u015fnutlu\u011funu arzulamaktan al\u0131koyacak hi\u00e7bir \u015fey kalmam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ktidar bu gibi ellere ge\u00e7erse yery\u00fcz\u00fc bir u\u00e7tan bir uca d\u00fczeldi\u011fi gibi kullar da d\u00fczelir. Bu ellere iktidar sanca\u011f\u0131n\u0131 inkarc\u0131l\u0131\u011fa sap\u0131kl\u0131\u011fa ve bozgunculu\u011fa teslim etmek \u00e7ok a\u011f\u0131r gelir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar bu sanca\u011f\u0131 kanlar\u0131 ve ruhlar\u0131 pahas\u0131na sat\u0131n alm\u0131\u015flar, d\u00fcnya hayat\u0131nda pahal\u0131 ve y\u00fcce ne de\u011ferler varsa o sanca\u011f\u0131 ele ge\u00e7irmek u\u011fruna hepsini feda etmi\u015flerdi. Ama bunu kendi nefisleri i\u00e7in de\u011fil, Allah i\u00e7in yapm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n

\u015eEH\u0130D, M\u00dcCAH\u0130D VE CENNET<\/p>\n

Sonra cihad, b\u00fct\u00fcn bunlardan ba\u015fka, Allah’\u0131n kendilerine iyilik diledi\u011fi kimselere, kendi ho\u015fnutlu\u011funu ve hesaps\u0131z \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc elde etsinler, k\u00f6t\u00fcl\u00fck diledi\u011fi kimselere de hak ettikleri gazab\u0131na ve azab\u0131na u\u011fras\u0131nlar diye gerekli vas\u0131ta ve arac\u0131 haz\u0131rlamas\u0131 demektir. Herkese karakterine uygun olan ne ise o verilir. Bu da Allah’\u0131n o kimsenin i\u00e7inde ve ruhunda olan niyet ve y\u00f6nelmesine dair bilgisi uyar\u0131nca ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n

Bundan dolay\u0131 y\u00fcce Allah, Allah yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlerin akibetlerini g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektedir:<\/p>\n

“Allah kendi yolunda \u00f6lenlerin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131karmaz.”<\/p>\n

5- Allah onlar\u0131 hidayete iletecek ve durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltecek.<\/p>\n

6- Onlar\u0131 d\u00fcnyada iken tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131 cennete koyar.
\n<\/strong>
\n\u0130nkara sapanlar\u0131n amellerini bo\u015fa \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131na dair gelen h\u00fckme kar\u015f\u0131l\u0131k,Allah yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlerin amellerini bo\u015fa \u00e7\u0131karmayacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ameller, do\u011fru yolu bulan de\u011fi\u015fmez ger\u00e7e\u011fe (Hakka) ula\u015fan ve O’na ba\u011fl\u0131 amellerdir. Bu ger\u00e7ek (Hak) \u00f6yle bir ger\u00e7ektir ki bu ameller oradan \u00e7\u0131km\u0131\u015f, hakk\u0131 korumak i\u00e7in ve O’na y\u00f6nel inerek yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ameller bu nedenle kal\u0131c\u0131d\u0131rlar, kaybolmazlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc hak (ger\u00e7ek) kal\u0131c\u0131d\u0131r, ortadan kalkmaz ve kaybolmaz.<\/p>\n

\u015eimdi \u015fu \u00fcrpertici ger\u00e7e\u011fin, Allah yolunda \u015fehide d\u00fc\u015fenlerin ya\u015fad\u0131klar\u0131 ger\u00e7e\u011finin \u00fczerinde bir nebze dural\u0131m. \u015eehidlerin sa\u011f olduklar\u0131 daha \u00f6nce Bakara suresinde vurgulanm\u0131\u015f bir ger\u00e7ektir. Nitekim y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle buyuruyordu orada: “Allah yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlere sak\u0131n \u00f6l\u00fcler demeyin. Tersine onlar diridirler. Fakat siz fark\u0131nda de\u011filsiniz.” (Bakara suresi, 154)<\/p>\n

Fakat bu ger\u00e7ek burada yeni bir bi\u00e7imde sunuluyor. Bu hayat ger\u00e7e\u011fi burada kendi yolunu tutmu\u015f geli\u015fme ve s\u00fcreklilik halinde sunulmaktad\u0131r. Bu \u00f6yle bir yoldur ki, bu hayat burada d\u00fcnya hayat\u0131ndan ayr\u0131lm\u0131\u015f kendi yoluna, itaat yoluna, ibadet yoluna, kendini Allah i\u00e7in her\u015feyden soyutlama yoluna ve temizlik yoluna koyulmu\u015ftur.<\/p>\n

“Allah onlar\u0131 hidayete iletecek ve durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltecektir.”<\/p>\n

Yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fckleri Rabbleri olan y\u00fcce Allah, -\u015fehid d\u00fc\u015ft\u00fckten sonra da- onlara hidayet va’dediyor, durumlar\u0131n\u0131 d\u00fczeltece\u011fini garanti ediyor, ruhlar\u0131n\u0131 yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn arta kalan kirlerinden temizleyece\u011fini, ya da ruhlar\u0131n\u0131n durulu\u011funu y\u00fckselmi\u015f olduklar\u0131 y\u00fcceler y\u00fccesinin durulu\u011fu, parlakl\u0131\u011f\u0131 ve y\u00fcceli\u011fi ile ahenkli olsun diye daha da duru hale getirece\u011fini taahh\u00fct ediyor. O halde \u015fehidlerin hayatlar\u0131 kendi yolunda yol alan asla kesintiye u\u011framam\u0131\u015f bir hayatt\u0131r. Ne var ki yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn g\u00f6z\u00fc perdeli insanlar\u0131 bunu g\u00f6rm\u00fcyorlar. \u015eehidlerin hayatlar\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n, yani hayat\u0131n Rabbinin y\u00fcceler y\u00fccesinde kendisinin y\u00fcklendi\u011fi, hidayetini art\u0131rmay\u0131, durulu\u011funu \u00e7o\u011faltmay\u0131 parlakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rmay\u0131 garanti etti\u011fi bir hayatt\u0131r. \u015eehidlerin hayat\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n nuru alt\u0131nda her an geli\u015fen bir hayatt\u0131r.<\/p>\n

Ve sonunda y\u00fcce Allah onlara va’detmi\u015f oldu\u011fu \u015feyi ger\u00e7ekle\u015ftiriyor.<\/p>\n

“Onlar\u0131 kendilerine tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131 cennete sokacakt\u0131r.”<\/p>\n

Allah’\u0131n \u015fehidlere cenneti tan\u0131tmas\u0131na ili\u015fkin bir hadis vard\u0131r. Bu hadisi \u0130mam Ahmed M\u00fcsned’inde nakleder ve der ki:<\/p>\n

Dime\u015fkli Nemir o\u011flu Zeyd, \u0130bn-i Sevban’dan, Sevban Mekhul’den, Mekhul Merre o\u011flu Kesir’den, Kesir de C\u00fczam’l\u0131 Kays’dan (Ki sahabe olmak \u015ferefine ermi\u015f birisidir) nakleder. Kays der ki: Resulullah: “\u015eehide alt\u0131 \u00f6zellik bah\u015fedilir. Daha kan\u0131ndan ilk damla d\u00f6k\u00fcl\u00fcr d\u00f6k\u00fclmez b\u00fct\u00fcn g\u00fcnahlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flan\u0131r, cennetteki yerini g\u00f6r\u00fcr, g\u00fczel ve iri g\u00f6zl\u00fc hurilerle evlendirilir, en b\u00fcy\u00fck korkudan ve kabir azab\u0131ndan emin olur, kendisine iman elbisesi giydirilir.” der. Bu hadisi \u0130mam Ahmed tek ba\u015f\u0131na rivayet etmi\u015ftir. Ancak bu anlama yak\u0131n ba\u015fka bir hadis daha rivayet etmi\u015ftir. Bu ikinci hadiste de \u015fehidin cennetteki yerini g\u00f6rece\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmektedir. Bu hadisi Tirmizi kitab\u0131nda yazm\u0131\u015f \u0130bn-i Mace de: “Hadis sahihtir” demi\u015ftir.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu, y\u00fcce Allah’\u0131n kendi yolunda \u015fehid d\u00fc\u015fenlere cennetini tan\u0131tmas\u0131d\u0131r. \u0130\u015fte cennet, s\u00fcr\u00fcp giden hidayetlerinin d\u00fcnyadan ayr\u0131ld\u0131ktan sonra yeniden hallerinin d\u00fczeltilmesinin, orada Allah’\u0131n kat\u0131nda hayatlar\u0131n\u0131n hidayetlerinin ve d\u00fczeltilmelerinin son a\u015famas\u0131 demektir.<\/p>\n

ALLAH’IN YARDIMI<\/strong><\/p>\n

Allah yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlerin elde ettikleri bu \u015ferefin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda, bu ho\u015fnutlu\u011fun, \u015fu himayenin (g\u00f6zetmenin) ve \u015fu makama ermenin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda y\u00fcce Allah m\u00fcminleri yaln\u0131z kendi r\u0131zas\u0131 i\u00e7in her\u015feyden soyutlanmaya ve hayata kendi sisteminin hakim k\u0131l\u0131nmas\u0131 i\u00e7in sistemine yard\u0131ma y\u00f6nelmeye te\u015fvik ediyor.<\/p>\n

7- Ey inananlar! Siz Allah’\u0131n dinine yard\u0131m ederseniz, O da size yard\u0131m eder, ayaklar\u0131n\u0131z\u0131 sava\u015fta sabit k\u0131lar.<\/p>\n

8- \u0130nkar edenlere gelince, onlar\u0131n hakk\u0131 y\u0131k\u0131md\u0131r. Allah, onlar\u0131n yapt\u0131klar\u0131n\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Peki m\u00fcminler y\u00fcce Allah’a nas\u0131l yard\u0131m ederler ki \u015fart\u0131 yerine getirmi\u015f olsunlar ve sonu\u00e7 olarak da kendilerine o \u015fart\u0131n bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olarak yard\u0131m\u0131n\u0131 ve sebat\u0131 elde etsinler?<\/p>\n

G\u00f6n\u00fclleri Allah i\u00e7in her\u015feyden soyutlamakla, Allah’a a\u00e7\u0131k veya gizli hi\u00e7bir \u015feyi ortak ko\u015fmamakla, g\u00f6n\u00fcllerinde Allah’\u0131n sevgisi yan\u0131nda hi\u00e7bir kimseye ve hi\u00e7bir \u015feye yer b\u0131rakmamakla, y\u00fcce Allah o g\u00f6n\u00fcllere kendisinden ve sevdi\u011fi ile ilgi duydu\u011fu her \u015feyden daha sevgili olmakla, g\u00f6n\u00fcller Allah’\u0131 t\u00fcm arzular\u0131nda, duygular\u0131nda, duru\u015flar\u0131nda ve davran\u0131\u015flar\u0131nda, t\u00fcm faaliyetlerinde ve duygular\u0131nda hakem k\u0131lmakla… Evet g\u00f6n\u00fcl aleminde Allah’a yard\u0131m b\u00f6yle olur.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n bir \u015feriat\u0131 ve hayat sistemi vard\u0131r. Bu \u015feriat birtak\u0131m temellere, \u00f6l\u00e7\u00fclere, de\u011ferlere, b\u00fct\u00fcn varl\u0131k alemine ve hayata dair d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemine dayal\u0131d\u0131r. Allah’a yard\u0131m, O’nun \u015feriat ine ve sistemine yard\u0131m edilerek \u015feriat\u0131n\u0131n istisnas\u0131z t\u00fcm hayata hakem k\u0131l\u0131nma giri\u015fimi ile ger\u00e7ekle\u015fir. Bu da hayat sahnesinde Allah’a yard\u0131m demektir.<\/p>\n

“Allah kendi yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclenler” ifadesi ile, “Allah’a yard\u0131m ederseniz” ifadeleri \u00fczerinde bir an dural\u0131m.<\/p>\n

Her iki durumda da, \u00f6ld\u00fcr\u00fclme ve yard\u0131m etme durumlar\u0131nda da, bunlar\u0131n s\u0131rf Allah i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 \u015fartt\u0131r. Asl\u0131nda bu, do\u011frulu\u011fu apa\u00e7\u0131k olan bir ger\u00e7ektir. Ancak ne varki baz\u0131 nesiller islam\u0131n inan\u00e7 sisteminden sap\u0131nca, bu ger\u00e7e\u011fin \u00fcst\u00fcn\u00fc karalt\u0131lar kapl\u0131yor. \u015eehadet s\u00f6zc\u00fcklerinde (Allah’\u0131n birli\u011fi ve Resulullah’\u0131n onun peygamberi oldu\u011funa tan\u0131kl\u0131k ifade eden s\u00f6zc\u00fckler) \u015fehid d\u00fc\u015fenlere cihad s\u00f6zc\u00fcklerine \u00f6nem verilmeyince ve bunlar de\u011ferlerini yitirince ve bu s\u00f6zc\u00fckler ger\u00e7ek ve biricik anlamlar\u0131ndan sapt\u0131r\u0131l\u0131nca ispata ihtiyac\u0131 olmayan bu ger\u00e7e\u011fin \u00fczerini karanl\u0131klar kapl\u0131yor.<\/p>\n

Halbuki, insan\u0131n gerek i\u00e7 aleminde gerekse d\u00fcnyadaki ya\u015fama \u00fcslubunda, cihad bir olan Allah’\u0131n yolunda yap\u0131lmad\u0131k\u00e7a, \u00f6l\u00fcm sadece O’nun yolunda ger\u00e7ekle\u015fmedik\u00e7e yard\u0131m\u0131n gayesi, sadece O’na yard\u0131m olmad\u0131k\u00e7a ne cihaddan s\u00f6z edilebilir, ne \u015fehidlikten ve ne de cennetten…<\/p>\n

Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fcn\u00fcn en \u00fcst\u00fcn olmas\u0131 hedef olarak se\u00e7ilmemi\u015fse, Allah’\u0131n \u015feriati ve ho\u015fnut oldu\u011fu hayat sistemi insanlar\u0131n vicdanlar\u0131na, ahlaklar\u0131na, ya\u015fama \u00fcsluplar\u0131na, kanunlar\u0131na, durumlar\u0131na ve d\u00fczenlerine ayn\u0131 derecede egemen olamam\u0131\u015fsa, ne cihaddan s\u00f6z edilebilir, ne \u015fehidlikten ve ne de cennetten…<\/p>\n

Nitekim Ebu Musa’n\u0131n nakletti\u011fi bir hadiste, Resulullah’a bir ki\u015finin kahramanl\u0131k, bir ki\u015finin soy taassubu bir ki\u015finin de g\u00f6steri\u015f i\u00e7in sava\u015ft\u0131\u011f\u0131 hat\u0131rlat\u0131larak bunlar\u0131n hangisinin Allah yolunda oldu\u011fu soruldu\u011funda, Resulullah: Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fc ve iradesi y\u00fccelsin diye \u00e7arp\u0131\u015fan kimsenin sava\u015f\u0131 Allah yolundad\u0131r buyurur.<\/p>\n

Sap\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcnceli nesillerin de\u011fer verdi\u011fi t\u00fcm sancak, b\u00fct\u00fcn isim ve hedefler aras\u0131nda y\u00fcce Allah’\u0131n bu sanca\u011f\u0131 ve bu hedefinden ba\u015fka u\u011frunda cihad etmeye ve \u015fehid d\u00fc\u015fmeye de\u011fer ve bunun sonucu olarak da cennetin hak edilece\u011fi ba\u015fka hi\u00e7bir hedef ve sancak yoktur.<\/p>\n

Dava adamlar\u0131n\u0131n bu apa\u00e7\u0131k ger\u00e7e\u011fi iyi kavramalar\u0131, g\u00f6n\u00fcllerinde besledikleri bu ger\u00e7e\u011fe bula\u015fan ya\u015fad\u0131klar\u0131 \u00e7evrenin mant\u0131\u011f\u0131n\u0131, sap\u0131k nesillerin d\u00fc\u015f\u00fcncelerini temizlemeli, sancaklar\u0131n\u0131 ba\u015fka hi\u00e7bir sancakla kar\u0131\u015ft\u0131rmamal\u0131 ve inan\u00e7 sisteminin \u00f6z\u00fcne yabanc\u0131 olan d\u00fc\u015f\u00fcnceleri kendi \u00f6z d\u00fc\u015f\u00fcncelerine bula\u015ft\u0131rmamal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n

Cihad ancak ve ancak Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fc ve iradesi en \u00fcst\u00fcn olsun diye yap\u0131l\u0131r. Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fc ruhlarda ve vicdanlarda en \u00fcst\u00fcn olsun diye yap\u0131l\u0131r. Ahl\u00e2k ve davran\u0131\u015flarda t\u00fcm durumlarda ve sistemlerde en \u00fcst\u00fcn olsun diye yap\u0131l\u0131r. Cihad yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn her k\u00f6\u015fesinde ger\u00e7ekle\u015fen ili\u015fkilerde ba\u011fl\u0131l\u0131klarda Allah’\u0131n h\u00fckm\u00fc en \u00fcst\u00fcn olsun diye yap\u0131l\u0131r. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda yap\u0131lan hi\u00e7bir sava\u015f Allah i\u00e7in de\u011fildir. Aksine \u015feytan u\u011frunad\u0131r. Bu se\u00e7enek d\u0131\u015f\u0131nda ne \u015fehidlikten ve ne de \u015fehid olma arzusundan s\u00f6z edilemez. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda ortada ne cennet vard\u0131r ve ne de y\u00fcce Allah’tan yard\u0131m ne de ayaklar\u0131n kaymamas\u0131 i\u00e7in Allah’tan destek… Sadece karanl\u0131k vard\u0131r ortada, bir de k\u00f6t\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnce ve sap\u0131kl\u0131k…<\/p>\n

Allah davas\u0131ndan ba\u015fka davalar pe\u015finde ko\u015fanlara bu gibi karanl\u0131ktan, k\u00f6t\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131ndan ve sap\u0131kl\u0131ktan kurtulmak zor geldi\u011fine g\u00f6re, Allah’a \u00e7a\u011fr\u0131da bulunanlar\u0131n Allah’\u0131n \u015fart\u0131 aras\u0131nda yer alan birinci ger\u00e7ekle ba\u011fda\u015fmayan i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 toplumun mant\u0131\u011f\u0131ndan kendilerini, duygular\u0131n\u0131 ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini kurtarmalar\u0131n\u0131n zorlukta ondan daha a\u015fa\u011f\u0131 kal\u0131r yan\u0131 yoktur.<\/p>\n

Allah yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclmek ve O’na yard\u0131m etmek Allah’\u0131n iman edenlere kar\u015f\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015f oldu\u011fu \u015fartt\u0131r. \u0130nananlar\u0131n yarar\u0131na olarak kendisinin \u00fcstlendi\u011fi ise, onlara yard\u0131m etmek ve kendilerine dayanma g\u00fcc\u00fc vermektir. Y\u00fcce Allah vermi\u015f oldu\u011fu s\u00f6zden asla caymaz. Allah’\u0131n bu s\u00f6z\u00fc bir s\u00fcre ger\u00e7ekle\u015fmemi\u015f ve geri kalm\u0131\u015fsa, bu bir ba\u015fka nedenden dolay\u0131 \u00f6nceden planlanm\u0131\u015f bir gecikmedir. (Hac Suresi, 38. ayete bak\u0131n\u0131z)<\/p>\n

Allah’\u0131n verdi\u011fi s\u00f6z\u00fcn gecikmesinin nedeni zaferin ve dayanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fmesi ile birlikte meydana gelir. M\u00fcminlerin gerekli \u015fartlar\u0131 yerine getirdikleri halde ve Allah’\u0131n yard\u0131m\u0131n\u0131n -bir s\u00fcre i\u00e7in- gelmemesi halinde bu durum s\u00f6zkonusudur.<\/p>\n

Sonra ayetin ifadesinde yer alan, \u00f6zel bir deyimin \u00fczerinde de bir nebze dural\u0131m:<\/p>\n

“Size yard\u0131m eder, ayaklar\u0131n\u0131z\u0131 sava\u015fta sabit k\u0131lar.”<\/p>\n

\u0130nsan ilk bak\u0131\u015fta, \u00f6nce dayanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn verildi\u011fini sonra da yard\u0131m\u0131n geldi\u011fini dayanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn zaferin nedeni oldu\u011funu zanneder. Bu do\u011frudur. Ancak ayetin ifadesinde dayanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yard\u0131m s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden sonra yer almas\u0131 dayanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn anlamlar\u0131ndan ba\u015fka bir anlam\u0131n kastedildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor. Bundan amac\u0131n, zafere ve zaferin \u00e7ilelerine kar\u015f\u0131 dayanma g\u00fcc\u00fc vermek oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc zafer, k\u00fcf\u00fcr ile iman aras\u0131nda, hak ile sap\u0131kl\u0131k aras\u0131nda ge\u00e7en sava\u015f\u0131n sonu de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc zaferin, hem ruh ve hem de hayat baz\u0131nda getirece\u011fi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc zaferin kibirlenmemek ve \u015f\u0131mar\u0131p azmamak gibi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc zaferin ger\u00e7ekle\u015ftirildikten sonra gev\u015fememek, d\u00fc\u015fman\u0131 hafife almamak gibi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri vard\u0131r. Bir\u00e7oklar\u0131 bela ve \u00e7ilelere kar\u015f\u0131 dayan\u0131r. Fakat zafer ve nimet kar\u015f\u0131s\u0131nda benli\u011fini koruyabilen ki\u015fi \u00e7ok azd\u0131r. Kalplerin zaferi elde ettikten sonra bozulmamalar\u0131 ve ba\u011fl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeleri zaferin \u00f6tesinde bir mertebedir. Herhalde Kur’an ayetinin i\u015faret etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ek bu olsa gerektir. Do\u011frusunu Allah bilir.<\/p>\n

“\u0130nkar edenlere gelince onlar\u0131n hakk\u0131 y\u0131k\u0131md\u0131r. Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.”<\/p>\n

Bu ifade yard\u0131m\u0131n ve dayanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn tam tersidir. T\u00f6kezleyip y\u00fcz\u00fckoyun d\u00fc\u015fme bedduas\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n onlar i\u00e7in y\u00fcz\u00fckoyun d\u00fc\u015fmeleri, kaybetmeleri ve yard\u0131ms\u0131z b\u0131rak\u0131lmalar\u0131 i\u00e7in verilmi\u015f bir h\u00fck\u00fcm demektir. Amellerinin bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ise bunun \u00fczerine ikinci bir zarar ve ikinci bir yok olu\u015ftur. <\/p>\n

9- Bunun sebebi, Allah’\u0131n indirdi\u011fini be\u011fenmemeleridir. Allah ta onlar\u0131n amellerini bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.
\n<\/strong>
\nBu ifade onlar\u0131n kalplerinde dola\u015fan, kafalar\u0131n\u0131 me\u015fgul eden, Allah’\u0131n indirmi\u015f oldu\u011fu Kur’an’\u0131, \u015feriat\u0131, sistemi ve O’na y\u00f6nelmeyi \u00e7irkin g\u00f6rmelerinin ifadesidir. Kendilerini inkarc\u0131l\u0131\u011fa, inada, d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011fa ve \u0131srara iten de budur zaten, ruhu bozuk olan bir\u00e7oklar\u0131n\u0131n durumu b\u00f6yledir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ki\u015filerin karakterleri islam\u0131n yap\u0131s\u0131na ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in bu sa\u011flam ve bu do\u011fru yoldan tiksinirler. Ve bu ki\u015filer i\u00e7ten i\u00e7e bu hak olan yol ile \u00e7arp\u0131\u015f\u0131rlar. \u0130nsan b\u00f6yleleri ile her yerde ve her zaman kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r ve b\u00f6ylelerini g\u00f6r\u00fcr, hisseder. Hatta \u00f6yle ki dinin ad\u0131n\u0131 duyar duymaz kendilerini akrep \u0131s\u0131rm\u0131\u015f gibi \u00fcrkerler. \u00c7evrelerinde konu\u015fulan s\u00f6zlerin i\u00e7inde dinden s\u00f6z edilmesinden ve dine ima edilmesinden ka\u00e7\u0131n\u0131rlar. Herhalde bizler bug\u00fcnlerde bu tip durumlarla kar\u015f\u0131la\u015fmaktay\u0131z ki bu dikkatten ka\u00e7mayan bir durumdur.<\/p>\n

Allah’\u0131n indirdiklerinden ho\u015flanmamaya kar\u015f\u0131l\u0131k olarak y\u00fcce Allah ta onlar\u0131n amellerini bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. “Amellerin bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131” Kur’an’\u0131n canland\u0131rarak ifade etme metoduna uygun olarak yap\u0131lm\u0131\u015f bir ifade \u00f6rne\u011fidir. Ayette bo\u015fa \u00e7\u0131karma terimini ifade etmek i\u00e7in getirilen “Hubut” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc, davarlar\u0131n otlakta bir \u00e7e\u015fit zehirli otu yiyince kar\u0131nlar\u0131n\u0131n \u015fi\u015fmesi demektir ki davarlar bu \u015fi\u015fkinlik sonucu patlay\u0131p telef olurlar. \u0130\u015fte aynen bunun gibi, inan\u00e7s\u0131zlar\u0131n amelleri de \u015fi\u015fer, patlar yar\u0131l\u0131r… Sonra da mahvolur ve kaybolur gider. Bu bir tablodur, bu bir harekettir. Ve bu Allah’\u0131n indirdi\u011fini \u00e7irkin g\u00f6ren sonrada bu zehirli ottan yiyen ve \u015fi\u015fen hayvanlar\u0131n karn\u0131 gibi \u015fi\u015fkin ve kocaman amellerini be\u011fenen, kimselerin durumlar\u0131na uygun bir sondur.<\/p>\n

Sonra y\u00fcce Allah, onlar\u0131n ba\u015flar\u0131n\u0131, \u015fiddetle ve sert bir \u015fekilde kendilerinden \u00f6nce ge\u00e7enlerin akibetlerine \u00e7evirmektedir:<\/p>\n

10- Yery\u00fcz\u00fcnde dola\u015f\u0131p kendilerinden \u00f6ncekilerin sonlar\u0131n\u0131n nas\u0131l oldu\u011funa bakmazlar m\u0131? Allah onlar\u0131 yere ge\u00e7irmi\u015ftir; inkarc\u0131lara da onlar\u0131n ba\u015f\u0131na gelenin benzerleri vard\u0131r.
\n<\/strong>
\nBu deh\u015fet sa\u00e7an \u00e7ok \u015fiddetli bir uyar\u0131d\u0131r. \u0130\u00e7inde patlama, i\u00e7inde g\u00fcr\u00fclt\u00fc vard\u0131r. Ve i\u00e7inde onlardan \u00f6nce ge\u00e7enlerin manzaralar\u0131 vard\u0131r. \u00c7evrelerinde olan her\u015feyi, neleri varsa hepsini ba\u015flar\u0131na ge\u00e7irmi\u015ftir Allah… Bir de ne g\u00f6relim, onlar\u0131n \u00e7evrelerinde ne varsa, kendilerine ait neler varsa art\u0131k birer enkaz y\u0131\u011f\u0131n\u0131 olmu\u015ftur… Kendileri de o y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n alt\u0131nda \u00e7\u0131rp\u0131n\u0131p durmaktalar. Ayetin \u00e7izdi\u011fi bu tablonun hem \u015fekli ve hem de hareketi bizlere yans\u0131t\u0131lmak i\u00e7in \u00f6zel olarak se\u00e7ilmi\u015ftir. \u0130fade, etkisi ve namesi ile bu tabloyu yans\u0131t\u0131rken her\u015feyin par\u00e7alan\u0131p yere y\u0131k\u0131lmas\u0131 da korkun\u00e7 seslerle patlama tablosu canland\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n

Daha \u00f6nce ge\u00e7en kafirlerin k\u00f6klerinin kaz\u0131nmas\u0131, yerlere y\u0131k\u0131l\u0131p enkaz alt\u0131nda kalmalar\u0131 sahnesinde, Kur’an’\u0131n indi\u011fi esnada ya\u015fayan kafirleri ve hal\u00e2 inkarc\u0131l\u0131k niteli\u011fini ta\u015f\u0131yan herkesi bu akibetin, her\u015feyi ba\u015flar\u0131na ge\u00e7irip kendilerini yok etti\u011fi ve enkaz y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131 aras\u0131na g\u00f6md\u00fc\u011f\u00fc bu ac\u0131 akibetin, kendilerini bekledi\u011fi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor:<\/p>\n

“\u0130nkarc\u0131lara da onlar\u0131n ba\u015f\u0131na gelenlerin benzeri vard\u0131r.”<\/p>\n

Eski ve s\u00fcrekli bir kural olarak, inkarc\u0131lar\u0131n yok edilip k\u00f6klerinin kaz\u0131nmas\u0131na ve m\u00fcminlere yard\u0131m edilmesine yol a\u00e7an ve korkun\u00e7 ve deh\u015fetli oldu\u011funun a\u00e7\u0131klamas\u0131 da \u015fudur:
\n
\n11- \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah inananlar\u0131n sahibidir. Kafirlerin ise sahibi yoktur.<\/strong><\/p>\n

Dostu ve yard\u0131mc\u0131s\u0131 Allah olana yeter. Allah hem yeter ve hem de hi\u00e7bir \u015feye muhta\u00e7 etmez. B\u00f6yle birisinin ba\u015f\u0131na gelebilecek bela, ancak ve ancak bir deneme ve imtihand\u0131r ve gerisinde bir hay\u0131r vard\u0131r. Yoksa Allah onun dostlu\u011fundan \u00e7ekilmi\u015f de\u011fildir. Bu ayn\u0131 zamanda Allah’\u0131n dost edindi\u011fi kullar\u0131na yard\u0131m\u0131n\u0131 edece\u011fi vaadinden vazge\u00e7mesi de demek de\u011fildir. Allah bir kimsenin dostu de\u011filse, b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131 ve cinleri kendisine dost edinse bile o kimsenin hi\u00e7 dostu yok demektir. Sonunda o kimse zarardad\u0131r ve aciz bir yarat\u0131kt\u0131r. \u0130sterse b\u00fct\u00fcn koruma ara\u00e7lar\u0131 ve insanlar\u0131n bildikleri t\u00fcm g\u00fc\u00e7ler onun i\u00e7in biraraya gelsinler.<\/p>\n

HAYVANLAR G\u0130B\u0130<\/strong><\/p>\n

Sonra Allah iman edenlerin paylar\u0131na d\u00fc\u015fen nimetlerle kafirlerin pay\u0131na d\u00fc\u015fen nimetleri kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131yor. Daha \u00f6nce de her iki z\u00fcmrenin aralar\u0131nda ge\u00e7en \u00e7eki\u015fme ve sava\u015fta elde ettikleri paylar\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131. Ayr\u0131ca her iki nimet aras\u0131ndaki temel fark da a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1- Allah, inkar edip kendisinin yoluna engel olanlar\u0131n i\u015flerini bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. 2- \u0130nan\u0131p iyi ameller i\u015fleyenlerin, Rabbleri taraf\u0131ndan Muhammed’e in, dirilen ger\u00e7e\u011fe inananlar\u0131n da g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 \u00f6rtm\u00fc\u015f ve hallerini d\u00fczeltmi\u015ftir. 3- Bunun sebebi, inkar edenlerin bat\u0131la uymalar\u0131, inananlar\u0131n da Rablerinden gelen hakka uymu\u015f olmalar\u0131ndand\u0131r. \u0130\u015fte Allah, onlar\u0131n durumlar\u0131n\u0131, insanlara b\u00f6yle anlat\u0131r. Bu ba\u015flang\u0131\u00e7 hi\u00e7bir \u00f6n haz\u0131rl\u0131k …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1596,1583,1597,1672,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2429","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-2","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-muhammed-usresinin-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2429","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2429"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2429\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2429"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2429"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2429"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}