{"id":2480,"date":"2012-01-17T15:42:18","date_gmt":"2012-01-17T15:42:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2480"},"modified":"2012-01-17T15:42:18","modified_gmt":"2012-01-17T15:42:18","slug":"fatir-suresinin-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/fatir-suresinin-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Fat\u0131r Suresi’nin Tefsiri – Fizilal’il Kur’an – Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"

1- G\u00f6kleri ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fc yoktan var eden; iki, \u00fc\u00e7 ve d\u00f6rt kanatl\u0131 melekleri el\u00e7i olarak g\u00f6revlendiren Allah’a ham dolsun. O yaratma i\u015fleminde diledi\u011fi eklemeleri yapar. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O’nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.<\/strong><\/p>\n

G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi sure, y\u00fcce Allah’a “hamd” sunarak s\u00f6ze ba\u015fl\u0131yor. Bu surenin ana amac\u0131 insan kalbini y\u00fcce Allah’a y\u00f6neltmek, onu Allah’\u0131n nimetlerini g\u00f6rmeye, Allah’\u0131n rahmetini ve l\u00fctfunu fark etmeye \u00f6zendirmek, yarat\u0131klar\u0131na yans\u0131yan \u00e7arp\u0131c\u0131 sanat\u0131n\u0131n \u00f6rneklerini irdelemek, duyu organlar\u0131n\u0131 bu \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rneklerin alg\u0131lar\u0131 ile doyurmak, O’nun l\u00fctfunu hamd ile, tesbih ile ve sayg\u0131 sunarak kar\u015f\u0131lamakt\u0131r. Evet:<\/p>\n

“Allah’a hamd olsun.”<\/strong><\/p>\n

Y\u00fcce Allah’a hamd etmeyi O’nun yaratmaya ve yoktan var etmeye ili\u015fkin s\u0131fatlar\u0131n\u0131 dile getirmek izliyor:<\/p>\n

“G\u00f6kler ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fc yoktan var eden…”<\/strong><\/p>\n

Evet, y\u00fcce Allah evreni olu\u015fturan \u015fu m\u00fcthi\u015f yarat\u0131klar\u0131n, uzayda y\u00fczen \u015fu g\u00f6rkemli gezegenlerin yoktan var edicisidir. Biz bulundu\u011fumuz yere g\u00f6re bu gezegenlerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 \u00fcst\u00fcm\u00fczde ve bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da alt\u0131m\u0131zda g\u00f6r\u00fcyoruz. Onlar\u0131n bize en yak\u0131n\u0131 ve en k\u00fc\u00e7\u00fc\u011f\u00fc olan ve bizi ba\u011fr\u0131nda bar\u0131nd\u0131ran yer yuvarla\u011f\u0131n\u0131n bile \u00e7ok az bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc tan\u0131yabiliyoruz. Bu gezegenler aras\u0131ndaki duyarl\u0131 koordinasyonu ve uyumu ayn\u0131 yasal sistemin kanunlar\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Oysa aralar\u0131nda \u00f6yle b\u00fcy\u00fck uzakl\u0131klar var ki, bu mesafeleri insan hayali ancak b\u00fcy\u00fck bir g\u00fc\u00e7l\u00fckle tasavvur edebilir. Kendileri ve y\u00f6r\u00fcngeleri aras\u0131ndaki m\u00fcthi\u015f uzakl\u0131\u011fa ve hayal\u0131 zorlayan iriliklerine ra\u011fmen aralar\u0131nda \u00f6ylesine esrarl\u0131 bir uyum ve “g\u00f6relik” ili\u015fkisi vard\u0131r ki, e\u011fer k\u00fc\u00e7\u00fck oranda bile zedelenme b\u00fct\u00fcn bu gezegenler \u00e7arp\u0131\u015farak par\u00e7alan\u0131r ve par\u00e7alar\u0131 uzay\u0131n bo\u015flu\u011funa da\u011f\u0131l\u0131rd\u0131.<\/p>\n

Kur’\u00e0n-\u0131 Kerim’in g\u00f6klere ve yer yuvarla\u011f\u0131na ili\u015fkin bu t\u00fcr i\u015faretleri umursamazl\u0131kla ge\u00e7i\u015ftiririz. Onlar\u0131n \u00f6n\u00fcnde durup \u00e7arp\u0131c\u0131 anlamlar\u0131n\u0131 uzun uzun d\u00fc\u015f\u00fcnmeyiz. T\u0131pk\u0131 bak\u0131\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6n\u00fcnden ge\u00e7en g\u00f6klere ve yer yuvarla\u011f\u0131na ili\u015fkin g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri umursamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, uzun boylu bir g\u00f6zlem s\u00fczgecinden ge\u00e7irdi\u011fimiz gibi. \u00c7\u00fcnk\u00fc alg\u0131lar\u0131m\u0131z k\u00f6relmi\u015f, duyars\u0131zla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u00fczden bu \u00e7arp\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler duyu organlar\u0131m\u0131z\u0131n bam tellerini titre\u015ftiremiyor, onlarda uyar\u0131c\u0131 ve depre\u015ftirici dalgalanmalar meydana getiremiyor. Oysa s\u00fcrekli olarak Allah’\u0131 anan; O’nun evrene yans\u0131yan yarat\u0131c\u0131 elinin izlerini fark eden duyarl\u0131 kalpler bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin g\u00f6rkemi kar\u015f\u0131s\u0131nda hi\u00e7bir zaman ilgisiz kalmazlar. Bizdeki bu umursamazl\u0131\u011f\u0131n sebebi \u015fudur: Alg\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 organlar\u0131m\u0131z\u0131n duyarl\u0131\u011f\u0131n\u0131, keskinli\u011fini t\u00f6rp\u00fclemi\u015ftir. Bu t\u00fcr sanat eserlerini ilk kez g\u00f6ren kalplerin heyecan\u0131 ve co\u015fkusu y\u00fcreklerimizde ve alg\u0131 organlar\u0131m\u0131zda kalmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

G\u00f6kteki y\u0131ld\u0131zlar\u0131n yerleri, hacimleri, birbirlerine oranlar\u0131, \u00e7evrelerindeki uzay bo\u015fluklar\u0131n\u0131n oranlar\u0131, y\u00f6r\u00fcngelerinin bi\u00e7imleri; hacimleri, konumlar\u0131 ve hareketleri aras\u0131ndaki ili\u015fki son derece duyarl\u0131, ince hesapl\u0131d\u0131r. Fakat a\u00e7\u0131k, bilin\u00e7li ve Allah’a ba\u011fl\u0131 bir kalbin, bu muhte\u015fem varl\u0131klar kar\u015f\u0131s\u0131nda co\u015fku ve heyecan duymas\u0131 i\u00e7in b\u00fct\u00fcn bu sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00f6zelliklerin inceliklerini bilmeye ihtiyac\u0131 yoktur. Karanl\u0131k bir gecede g\u00f6r\u00fclen da\u011f\u0131n\u0131k y\u0131ld\u0131zlar\u0131n manzaras\u0131, bu manzaran\u0131n bam tellerini titre\u015ftiren mesajlar\u0131, ay’1\u0131 bir gecenin uzay\u0131 saran ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131, tanyerinin karanl\u0131klar\u0131 yaran \u0131\u015f\u0131klar\u0131, batan g\u00fcne\u015fin karanl\u0131klar taraf\u0131ndan yutulu\u015fu onun i\u00e7in yeterlidir. Hatta b\u00f6yle bir kalp i\u00e7in yer yuvarla\u011f\u0131n\u0131n \u015fu \u00e7e\u015fitli ve \u00e7arp\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri bile yeterlidir. Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler g\u00f6rmekle bitmez. \u0130nsan b\u00fct\u00fcn \u00f6mr\u00fcn\u00fc bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri yakalama ve g\u00f6zleme amac\u0131 u\u011frunda hep gezilerde harcasa bu manzaralar\u0131n \u00e7ok az\u0131na yeti\u015febilir. Hatta duyarl\u0131 bir kalp i\u00e7in bir tek \u00e7i\u00e7ek bile yeterlidir. Onun renklerini, boyalar\u0131n\u0131n ton farklar\u0131n\u0131 ve yap\u0131s\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitli \u00f6\u011feleri aras\u0131nda bulunan uyumu insan inceleye inceleye bitiremez.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim, bu irili-ufakl\u0131 sonsuz varl\u0131klar\u0131 inceleme konusunda uyanc\u0131 bir i\u015faret vermekle yetiniyor. \u0130nsan kalbi i\u00e7in bu varl\u0131klar\u0131n bir teki bile yeterlidir. E\u011fer o tek varl\u0131\u011f\u0131 gere\u011fince alg\u0131lasa, evrenin yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n ululu\u011funu kavrayabilir ve bu kavrama sonucunda O’na tesbihle, hamdle ve sayg\u0131 dolu ba\u011fl\u0131l\u0131kla y\u00f6nelir. Evet, ayeti bir kez daha okuyoruz:<\/p>\n

“G\u00f6kleri ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fc yoktan var eden; iki, \u00fc\u00e7 ve d\u00f6rt kanatl\u0131 melekleri el\u00e7i olarak g\u00f6revlendiren Allah’a hamd olsun.”
\n<\/strong>
\nBu surede peygamberlerden, vahiy olay\u0131ndan ve y\u00fcce Allah’\u0131n peygamberlere iletti\u011fi “ger\u00e7ek” i\u00e7erikli mesajdan s\u0131k s\u0131k s\u00f6z edilir. Melekler, y\u00fcce Allah’\u0131n yery\u00fcz\u00fcnde se\u00e7ti\u011fi kullar\u0131na vahiy mesaj\u0131n\u0131 getiren el\u00e7ilerdir. Bu “el\u00e7ilik” en \u00f6nemli ve en y\u00fcce g\u00f6revdir. \u0130\u015fte melekler, y\u00fcce Allah’\u0131n bu el\u00e7ilikle g\u00f6revlendirilen yarat\u0131klar olduklar\u0131 i\u00e7in g\u00f6klerin ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n anlat\u0131lmas\u0131ndan hemen sonra g\u00fcndeme getirilmi\u015flerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar g\u00f6kler ile yery\u00fcz\u00fc aras\u0131nda ileti\u015fim sa\u011fl\u0131yorlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar g\u00f6klerin ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn yarat\u0131c\u0131s\u0131 ile y\u00fcce Allah’\u0131n peygamberleri, insanlara g\u00f6nderilmi\u015f el\u00e7ileri aras\u0131nda en \u00f6nemli g\u00f6revi yerine getirmektedirler.,<\/p>\n

Kur’an’da ilk defa meleklerin bi\u00e7imlerine, nas\u0131l varl\u0131klar olduklar\u0131na ili\u015fkin bir bilgi ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Ba\u015fka ayetlerde bize onlar\u0131n karakteristik \u00f6zelliklerine ve g\u00f6revlerinin niteli\u011fine ili\u015fkin bilgiler verilmi\u015fti. Mesela \u015fu ayetlerde oldu\u011fu gibi:<\/p>\n

“O’nun kat\u0131ndakiler hi\u00e7bir b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksine kap\u0131lmaks\u0131z\u0131n ve hi\u00e7 b\u0131kmaks\u0131z\u0131n O’na ibadet ederler.<\/p>\n

Hi\u00e7 ara vermeksizin, gece-g\u00fcnd\u00fcz, O’nu noksanl\u0131klardan tenzih ederler.”(Enbiya Suresi, 19-20) “Rabb’inin yan\u0131ndakiler burun k\u0131v\u0131r\u0131p O’na kulluk etmekten geri durmazlar. O’nu noksanl\u0131klardan tenzih ederler ve O’na secde ederler.” (A’raf Suresi, 206)<\/p>\n

\u015eimdi burada “iki, \u00fc\u00e7 ve d\u00f6rt kanatl\u0131” ifadesi ile bize meleklerin yarat\u0131l\u0131\u015f bi\u00e7imlerine ili\u015fkin bir bilgi veriliyor. Bu tan\u0131mlama melekleri kafam\u0131zda canland\u0131rmam\u0131z\u0131 sa\u011flamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz bu a\u00e7\u0131klamaya ra\u011fmen, meleklerin nas\u0131l varl\u0131klar olduklar\u0131n\u0131, ne bi\u00e7im kanatlar ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 bilmiyoruz. Bu tan\u0131mlaman\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131nda durmak zorunday\u0131z, zihnimizde belirli bir tasar\u0131 canland\u0131rmaktan ka\u00e7\u0131nmal\u0131y\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc canland\u0131raca\u011f\u0131m\u0131z her tasar\u0131, yanl\u0131\u015f ve yan\u0131lt\u0131c\u0131 olabilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc elimizde meleklerin bi\u00e7imlerine ili\u015fkin, g\u00fcvenilir hi\u00e7bir bilgi yoktur. Kur’an’da cehennemin tan\u0131t\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda meleklere ili\u015fkin \u015fu a\u00e7\u0131klama ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz;<\/p>\n

“Cehennemin g\u00f6revlileri, Allah’\u0131n kendilerine verdi\u011fi emirlere kar\u015f\u0131 gelmeyen, kendilerine verilen buyruklar\u0131 uysalca yerine getiren pek ha\u015fin meleklerdir.” (Fat\u0131r Suresi, 6)<\/p>\n

G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bu ayette de meleklerin bi\u00e7imleri belirlenmiyor. Bu konuda bir de Peygamberimize dayand\u0131r\u0131lan baz\u0131 a\u00e7\u0131klamalar ‘var. Bu a\u00e7\u0131klamalardan birinde Peygamberimiz, “Cebrail’i iki kez kendi \u00f6z k\u0131l\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc” \u00f6b\u00fcr\u00fcnde “Cebrail’in alt\u0131 y\u00fcz kanad\u0131 oldu\u011funu” belirtiyor. (Ravisi ibn-i Mesud, Muttefekunaleyh) Fakat g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki, Peygamberimizin bu a\u00e7\u0131klamalar\u0131 da meleklerin bi\u00e7imleri hakk\u0131nda belirleyici bir tan\u0131mlama yapm\u0131yor. Demek ki, bu konuda elimizde ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi yok. Bu t\u00fcr “gayb” konular\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcnde oldu\u011fu gibi bu konunun bilgisi de y\u00fcce Allah’\u0131n tekelindedir.<\/p>\n

Bu ayette “iki, \u00fc\u00e7, d\u00f6rt kanatl\u0131l\u0131k”tan s\u00f6z ediliyor. Oysa insanlar sadece “iki kanatl\u0131l\u0131\u011f\u0131” g\u00f6rmeye al\u0131\u015f\u0131kt\u0131rlar. \u0130\u015fte bu m\u00fcnasebetle “O yaratma i\u015fleminde diledi\u011fi eklemeleri yapar” denilerek y\u00fcce Allah’\u0131n iradesinin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, hi\u00e7-bir yaratma bi\u00e7imi ile kay\u0131tl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fi vurgulan\u0131yor. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ve bildi\u011fimiz varl\u0131klar aras\u0131nda say\u0131s\u0131z yaratma bi\u00e7imleri vard\u0131r. Bildiklerimizin d\u0131\u015f\u0131nda bu \u00f6rnekler \u00e7ok daha fazlad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc “Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O’nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.”<\/p>\n

Bu yorum c\u00fcmlesinin kapsam\u0131, bir \u00f6nceki c\u00fcmleci\u011fin kapsam\u0131ndan daha geni\u015f ve daha yayg\u0131nd\u0131r. Anlam\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7ine girmeyen hi\u00e7bir yaratma, yoktan var etme, de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011fratma ve ba\u015fkala\u015ft\u0131rma bi\u00e7imini d\u0131\u015farda b\u0131rakmamaktad\u0131r.<\/p>\n

ALLAH’IN DE\u011e\u0130\u015eMEZ RAHMET\u0130<\/p>\n

2- Allah’\u0131n insanlara a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir rahmeti hi\u00e7 kimse al\u0131koyamaz. O’nun al\u0131koydu\u011funu da O’nun d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7 kimse salamaz. O \u00fcst\u00fcn iradelidir ve her i\u015fi yerinde yapar.<\/strong><\/p>\n

Bu ayet, ilk ayetin sonunda vurgulanan anlam\u0131 somut bir \u00f6rnek halinde \u00f6n\u00fcm\u00fcze koyuyor. Bu \u00f6rne\u011fi i\u00e7ine sindiren bir insan kalbi d\u00fc\u015f\u00fcnce, duygu, y\u00f6neli\u015f ve hayata ili\u015fkin t\u00fcm de\u011fer yarg\u0131lar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan k\u00f6kl\u00fc bir de\u011fi\u015fime u\u011frar.<\/p>\n

\u0130nsan kalbi, bu k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fimin sonunda, g\u00f6klerde ve yerdeki t\u00fcm g\u00fc\u00e7lerden umudunu keserek y\u00fcce Allah’a ba\u011flan\u0131r. G\u00f6klerdeki ve yerdeki her t\u00fcrl\u00fc rahmet beklentisini i\u00e7inden atarak umudunu y\u00fcce Allah’\u0131n rahmeti \u00fczerine yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131r. B\u00fct\u00fcn g\u00f6k ve yer kap\u0131lar\u0131 \u00f6n\u00fcnde kapan\u0131r, sadece Allah’a a\u00e7\u0131lan kap\u0131dan medet bekler. Kar\u015f\u0131s\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn g\u00f6k ve yer yollar\u0131 t\u0131kanarak sadece y\u00fcce Allah’a erdiren yolun do\u011frultusu ile ba\u015fba\u015fa kal\u0131r.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinin \u00f6rnekleri \u00e7oktur. Bunlar say\u0131lara s\u0131\u011fmaz. \u0130nsano\u011flu bu \u00f6rneklerin sadece kendine y\u00f6nelik olanlar\u0131n\u0131 bile izleyip belirlemekten acizdir. Bir d\u00fc\u015f\u00fcnelim ki, y\u00fcce Allah, insan\u0131 yoktan var etmi\u015f, \u00e7e\u015fitli ayr\u0131cal\u0131klarla onurland\u0131rm\u0131\u015f, “\u00fcst\u00fcnde ve alt\u0131nda” bir\u00e7ok olana\u011f\u0131 buyru\u011funa sunmu\u015f, bildi\u011fi ve \u00e7o\u011funu bilmedi\u011fi bir\u00e7ok nimeti eline vermi\u015ftir.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n insanlara y\u00f6nelik rahmeti bir\u00e7ok \u00f6rnekte somutla\u015f\u0131r. Bu \u00f6rneklerin bir k\u0131sm\u0131 ba\u011f\u0131\u015flanan iyilikler, bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc de engellenen bel\u00e2lar bi\u00e7imindedir. Allah’\u0131n rahmet kap\u0131lar\u0131n\u0131 y\u00fczlerine a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 kimseler bu rahmetin \u00f6rneklerini her \u015feyde, her konumda, her durumda ve her yerde bulurlar. Onlar bu \u00f6rnekleri kendi \u00fczerlerinde bulurlar, duygu d\u00fcnyalar\u0131nda bulurlar, \u00e7evrelerinde bulurlar, olduklar\u0131 yerde bulurlar, ya\u015fama tarzlar\u0131nda bulurlar. \u0130nsanlar\u0131n kayb\u0131n\u0131 “mahrumiyet” sayd\u0131klar\u0131 her \u015feylerini yitirseler de bu b\u00f6yledir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinden uzak tuttu\u011fu kimseler bu rahmetin her \u015feydeki, her konumdaki, her durumdaki ve her yerdeki tezah\u00fcr\u00fcnden yoksun kal\u0131rlar. \u0130nsanlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 “k\u0131smet” ve “ho\u015fnutluk sebebi” sayd\u0131klar\u0131 \u015feylerin t\u00fcm\u00fcn\u00fc yan\u0131 ba\u015flar\u0131nda bulsalar da bu b\u00f6yledir.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinin e\u015fli\u011finde olmayan her nimetin kendisi bahts\u0131zl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah’\u0131n rahmeti ile ku\u015fatt\u0131\u011f\u0131 her s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n kendisi nimet haline gelir. \u0130nsan y\u00fcce Allah’\u0131n nimetinin e\u015fli\u011finde dikenler \u00fczerinde uyusa, \u00fczerinde uyudu\u011fu dikenler rahat bir d\u00f6\u015fe\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Allah’\u0131n rahmetinden yoksun kalan kimselerin \u00fczerinde yatt\u0131klar\u0131 ipekli d\u00f6\u015fekler sipsivri dikenlere d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrler. Allah’\u0131n rahmeti ile en zor durumlar kolay ve rahat olur. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Allah’\u0131n rahmeti elini \u00e7ekince en kolay durumlar, s\u0131k\u0131nt\u0131ya ve zorlu\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Allah’\u0131n rahmetinin e\u015fli\u011finde i\u00e7ine d\u00fc\u015f\u00fclen tehlike-ler ve korkun\u00e7luklar, g\u00fcvene ve esenli\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrken O’nun rahmetinden yoksun olarak girilen caddeler ve asfaltlar kaza ve \u00f6l\u00fcm kapan\u0131 olur.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinin e\u015fli\u011finde “darl\u0131k” olmaz. Darl\u0131k sadece O’nun rahmetinin kesintiye u\u011frad\u0131\u011f\u0131 durumlar i\u00e7in s\u00f6z konusudur. \u0130nsan Allah’\u0131n rahmetinin e\u015fli\u011finde olunca, zindan h\u00fccrelerinin kuytu k\u00f6\u015felerinde, i\u015fkence h\u00fccrelerinde ve \u00f6l\u00fcm\u00fcn kapan\u0131nda bile olsa “dar”da olmaz. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Allah’\u0131n rahmetinden yoksun kalan kimse nimet ve refah denizlerinde y\u00fczse bile `’rahat”l\u0131k ve “geni\u015flik” bulamaz. Allah’\u0131n rahmeti ile b\u00fct\u00fcnle\u015fen kalplerden mutluluk, ho\u015fnutluk ve g\u00fcven p\u0131narlar\u0131 f\u0131\u015fk\u0131r\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Allah’\u0131n rahmetinin u\u011framad\u0131\u011f\u0131 kalplerde endi\u015fe, keder, bezginlik, \u0131zd\u0131rap ve s\u0131k\u0131nt\u0131 akrepleri cirit atar. Diyelim ki, bu tek kap\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f da di\u011fer b\u00fct\u00fcn kap\u0131lar, pencereler ve yollar y\u00fcz\u00fcne kapanm\u0131\u015f. Hi\u00e7 ald\u0131r\u0131\u015f etme; \u00f6n\u00fcn ferahl\u0131k, rahatl\u0131k, kolayl\u0131k ve bolluk-tur. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k diyelim ki, bu tek kap\u0131 y\u00fcz\u00fcne kapanm\u0131\u015f da di\u011fer b\u00fct\u00fcn kap\u0131lar, pencereler ve yollar \u00f6n\u00fcnde a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f. Hi\u00e7bir i\u015fe yaramaz. \u00d6n\u00fcn darl\u0131k, \u0131zd\u0131rap, dert, endi\u015fe ve s\u0131k\u0131nt\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Diyelim ki, bu “feyiz” kanal\u0131 \u00fczerine do\u011fru a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f da r\u0131zk\u0131n, evin, ge\u00e7imin dar olmu\u015f; hayat\u0131n s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 ve yata\u011f\u0131n dikenli olmu\u015f. \u00dcz\u00fclme, hi\u00e7 \u00f6nemi yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc bolluk, rahat, g\u00fcven ve mutluluk seni beklemektedir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k bu “feyiz” kanal\u0131n\u0131n sana gelen vanas\u0131 kapanm\u0131\u015f ise yand\u0131n! Ne kadar r\u0131zk\u0131n bo1 olsa da, ne kadar her i\u015fin t\u0131k\u0131r\u0131nda gitse de yarar\u0131 yok. \u00d6n\u00fcn darl\u0131k, s\u0131k\u0131nt\u0131, mutsuzluk ve bel\u00e2d\u0131r.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmet muslu\u011fu kuruyunca mal, evl\u00e2t v\u00fccud sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, maddi g\u00fc\u00e7, r\u00fctbe, mevki, b\u00fct\u00fcn bunlar endi\u015fe, s\u0131k\u0131nt\u0131 ve mutsuzluk kayna\u011f\u0131 olurlar. Fakat il\u00e2hi rahmetin musluklar\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131nca b\u00fct\u00fcn varl\u0131k t\u00fcrleri birer huzur, rahat, mutluluk ve g\u00fcven kayna\u011f\u0131 olurlar.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah r\u0131z\u0131k musluklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131nca e\u011fer rahmeti de birlikte gelirse rahat ge\u00e7ime ve refaha kavu\u015furlar. Bu durum d\u00fcnyada bolluk ve ahirette az\u0131k sa\u011flar. Ama e\u011fer r\u0131z\u0131k bollu\u011funa Allah’\u0131n rahmeti e\u015flik etmez ise bu zenginlik endi\u015fe, korku, k\u0131skan\u00e7l\u0131k ve kin sebebi olur. Bazen cimrilik veya hastal\u0131k sebebi ile “mahrumiyet”e g\u00f6t\u00fcr\u00fcr; kimi zaman da savurganl\u0131k ve de\u011fer bilmezlik y\u00fcz\u00fcnden varl\u0131k t\u00fcm\u00fc ile elden \u00e7\u0131kar.<\/p>\n

\u00c7oluk-\u00e7ocuk e\u011fer y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinin e\u015fli\u011finde gelirse, hayat\u0131n s\u00fcs\u00fc, sevin\u00e7 ve mutluluk kayna\u011f\u0131 olurlar. Allah’a ba\u011fl\u0131 birer miras\u00e7\u0131 olarak ana-baban\u0131n sevap defterlerine yeni sevaplar yazd\u0131r\u0131rlar. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah’\u0131n rahmeti e\u015fli\u011finde kazan\u0131lmayan \u00e7oluk-\u00e7ocuk, ana-baban\u0131n ba\u015f\u0131na bel\u00e2 u\u011fursuzluk, dert, mutsuzluk, gece uykusuzlu\u011fu ve g\u00fcnd\u00fcz s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 olur.<\/p>\n

Allah insana v\u00fccud sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve maddi g\u00fc\u00e7 verdi\u011finde e\u011fer bunlara O’nun rahmeti e\u015flik ederse, sahipleri i\u00e7in nimet, onurlu hayat ve ya\u015fama zevki kayna\u011f\u0131 olurlar. E\u011fer bu nimetler y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinden ayr\u0131 d\u00fc\u015ferlerse sahiplerinin ba\u015f\u0131na bel\u00e2 kesilirler. Bu durumda sa\u011fl\u0131k ve maddi g\u00fc\u00e7 v\u00fccudu y\u0131pratan, ruhu yozla\u015ft\u0131ran ve hesapla\u015fma g\u00fcn\u00fcn\u00fcn g\u00fcnah birikimini kabartan birer i\u00e7 d\u00fc\u015fman olurlar.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmeti e\u015fli\u011finde verdi\u011fi r\u00fctbe ve mevki, sahipleri i\u00e7in birer toplumu d\u00fczeltme arac\u0131, birer g\u00fcven kayna\u011f\u0131, birer ahirete y\u00f6nelik iyi birikim vesilesi olurlar. E\u011fer Allah’\u0131n rahmet musluklar\u0131 kurursa, o zaman mevki ve r\u00fctbe sahipleri i\u00e7in birer endi\u015fe kayna\u011f\u0131 olurlar. Adam, onlar\u0131 her an kaybedece\u011fi ku\u015fkusu i\u00e7inde ya\u015far. Bunun yan\u0131 s\u0131ra sald\u0131rganl\u0131k ve azg\u0131nl\u0131k arac\u0131 olarak kullan\u0131l\u0131rlar. Ayr\u0131ca sahiplerini k\u0131skan\u00e7l\u0131klara ve d\u00fc\u015fmanl\u0131klara hedef yaparlar. Adam bir t\u00fcrl\u00fc huzur bulamaz, r\u00fctbesinin ve mevkiinin zevkini tadamaz olur. B\u00fct\u00fcn bunlara ek olarak ahirete cehennemi boylamas\u0131na yol a\u00e7arak bir s\u00fcr\u00fc g\u00fcnah biriktirir.<\/p>\n

Geni\u015f bilgi, uzun \u00f6m\u00fcr, iyi mevki de \u00f6yle. Bunlar\u0131n hepsi y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinin e\u015fli\u011finde ba\u015fka, y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetinden yoksun kald\u0131klar\u0131nda ba\u015fka olurlar. Az bilgi meyve verebilir, yararl\u0131 olabilir. K\u0131sa \u00f6m\u00fcr bereketli ve verimli olabilir. Az gelir, Allah’\u0131n rahmeti sayesinde, insana mutluluk sa\u011flayabilir.<\/p>\n

B\u00fct\u00fcn bu konularda, durumlarda, olanlarda toplumlar, tek tek ki\u015filer gibi, milletler de fertler gibidirler. A\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00f6rneklere g\u00f6re bu iki kesimi biribiri ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rabiliriz.<\/p>\n

Allah’\u0131n bir rahmeti de insan\u0131n Allah’\u0131n rahmetini alg\u0131layabilmesidir. Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmeti insan\u0131 sarabilir, ku\u015fatabilir, \u00fczerine oluk oluk akabilir. Fakat insan\u0131n onun bilincine varmas\u0131, onu ummas\u0131, onun gelece\u011fine g\u00fcvenmesi, \u015fartlar ne olursa olsun onu beklemesi ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir rahmettir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k insan\u0131n Allah’\u0131n rahmetini kafas\u0131ndan silmesi, ondan umut kesmesi, onun gelece\u011finden ku\u015fku duymas\u0131, ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir azapt\u0131r. Y\u00fcce Allah, hi\u00e7bir zaman m\u00fc’minleri bu azaba \u00e7arpt\u0131rmaz. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Allah’\u0131n l\u00fctfundan sadece k\u00e2firler \u00fcmitsiz olur” (Yusuf Suresi 87)<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n rahmetini isteyen herkes her yerde ve her durumda onu yan\u0131 ba\u015f\u0131nda bulur. Hz. \u0130brahim bu rahmeti ate\u015fin i\u00e7inde buldu. Hz. Yusuf onu kuyunun dibinde ve zindanda buldu. Hz. Yunus onu \u00fc\u00e7 katl\u0131 karanl\u0131\u011f\u0131n alt\u0131nda, bal\u0131\u011f\u0131n karn\u0131nda buldu. Hz. Musa onu her t\u00fcrl\u00fc g\u00fc\u00e7ten ve korumadan yoksun oldu\u011fu bebeklik d\u00f6neminde nehrin dalgalar\u0131 aras\u0131nda ve pusuda bekleyen, her yerde kendisini arayan az\u0131l\u0131 d\u00fc\u015fman\u0131 Firavun’un saray\u0131nda buldu. Ma\u011faraya s\u0131\u011f\u0131nan gen\u00e7 m\u00fc’minler onu bir ma\u011faran\u0131n kuytu k\u00f6\u015fesinde buldular. Oysa onlar onu \u00f6nce k\u00f6\u015fklerde ve evlerinde aram\u0131\u015flard\u0131 da sonra birbirlerine \u015f\u00f6yle demi\u015flerdi:<\/p>\n

“\u00d6yleyse ma\u011faraya s\u0131\u011f\u0131n\u0131n\u0131z, Rabb’iniz engin rahmetinden size bir pay g\u00f6ndersin ve \u015fu i\u015finizde size kurtulu\u015f yolu g\u00f6stersin (Kehf Suresi, 16)<\/p>\n

Peygamberimiz ile yak\u0131n dostu Ebu Bekir bu rahmeti Kurey\u015flilerin iz s\u00fcren yo\u011fun kovalamalar\u0131 alt\u0131nda bir ma\u011farada buldu. O’nu O’na s\u0131\u011f\u0131nan herkes bulur. Yaln\u0131z bunun i\u00e7in di\u011fer insan\u0131n her \u015feyden \u00fcmidini kesmi\u015f olmas\u0131, ba\u015fka hi\u00e7bir yerde g\u00fc\u00e7 vehmetmemesi, ba\u015fka hi\u00e7bir yerden rahmet beklememesi, b\u00fct\u00fcn kap\u0131lardan y\u00fcz \u00e7evirerek tek Allah’\u0131n kap\u0131s\u0131na y\u00f6nelmi\u015f olmas\u0131 gerekir.<\/p>\n

\u015eunu da unutmamak gerekir ki, y\u00fcce Allah rahmetinin kap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131nca bu rahmetin ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 hi\u00e7 kimse durduramaz. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah rahmetinin ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 durdurunca onu kimse salamaz. \u00d6yleyse hi\u00e7 kimseden ve hi\u00e7bir \u015feyden korkamaya gerek yok; hi\u00e7 kimseye ve hi\u00e7bir \u015feye umut ba\u011flamaya da ihtiya\u00e7 yok. Ne f\u0131rsat ka\u00e7t\u0131 diye korkuya kap\u0131lmal\u0131 ve ne de f\u0131rsat \u00e7\u0131kt\u0131 diye \u00fcmide kap\u0131lmal\u0131. Bu konudaki tek y\u00f6nlendirici fakt\u00f6r, y\u00fcce Allah’\u0131n dile\u011fidir. Onun a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 kimse kesemez ve O’nun kesti\u011fini de kimse salamaz. \u0130\u015f do\u011frudan do\u011fruya Allah’\u0131n elindedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc:<\/p>\n

“O \u00fcst\u00fcn iradelidir ve her i\u015fi yerinde yapar.”<\/p>\n

Hi\u00e7 kimseye dan\u0131\u015fmaks\u0131z\u0131n a\u00e7ar, ya da kapat\u0131r. Bu a\u00e7mas\u0131n\u0131n ve kapatmas\u0131n\u0131n arkas\u0131nda her zaman bir hikmet hakli bir gerek\u00e7e bulunur. Evet, ayeti tekrar okuyoruz:<\/p>\n

“Allah’\u0131n insanlara a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 rahmeti hi\u00e7 kimse al\u0131koyamaz.”<\/p>\n

\u0130nsanlar\u0131n, Allah’\u0131n rahmetine erebilmek i\u00e7in yapacaklar\u0131 tek i\u015f, onu do\u011frudan do\u011fruya O’ndan istemektir. Hi\u00e7bir arac\u0131ya, hi\u00e7bir vesileye ba\u015fvurmamakt\u0131r. Tam bir g\u00fcven ve teslimiyetle, tam bir umutla ibadete koyularak O’na y\u00f6nelmektir. Devam ad\u0131yoruz:<\/p>\n

“O’nun al\u0131koydu\u011funu da O’nun d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7 kimse salamaz.”<\/p>\n

\u00d6yleyse ne bir Allah kuluna umut ba\u011flamal\u0131 ve ne de bir Allah kulundan korkmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah’\u0131n al\u0131koydu\u011fu bir rahmeti hi\u00e7 kimse salamaz. Bu ayet insan vicdan\u0131na ne g\u00fc\u00e7l\u00fc bir huzur ve g\u00fcven a\u015f\u0131l\u0131yor; duygular\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnceleri ve de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131 ne kadar berrak hale getiriyor de\u011fil mi? Bir tek ayet, yeni bir ya\u015fama tarz\u0131n\u0131n ana hatlar\u0131n\u0131 belirliyor, insan kafas\u0131na bu yeni hayat\u0131n de\u011fi\u015fmez de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131 yerle\u015ftiriyor. Bu de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcleri, kriterleri sars\u0131lmaz, zigzag \u00e7izmez ve d\u0131\u015f etkenlerin bask\u0131s\u0131na kap\u0131larak de\u011fi\u015fmez. Bu etkenler ister gitsin, ister gelsin; ister b\u00fcy\u00fck, ister k\u00fc\u00e7\u00fck olsun; ister \u00f6nemli, ister \u00f6nemsiz olsunlar; kaynaklar\u0131 ister insanlar, ister olaylar, isterse nesneler olsun, fark etmez.<\/p>\n

E\u011fer bu tek ve net kavram bir insan\u0131n kalbine yerle\u015fse, o kimse b\u00fct\u00fcn olaylara, b\u00fct\u00fcn d\u0131\u015f nesnelere, b\u00fct\u00fcn ki\u015filere, b\u00fct\u00fcn g\u00fc\u00e7lere, b\u00fct\u00fcn de\u011fer yarg\u0131lar\u0131na, b\u00fct\u00fcn bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 yal\u00e7\u0131n da\u011flar gibi direnir. \u0130sterse b\u00fct\u00fcn insanlar ve cinler ba\u015f\u0131na y\u00fcklensinler. Ne \u00f6nemi var. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar y\u00fcce Allah’\u0131n k\u0131st\u0131\u011f\u0131 bir rahmetin muslu\u011funu a\u00e7amazlar ve Allah’\u0131n a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir rahmetin muslu\u011funu da kesemezler. \u00c7\u00fcnk\u00fc “O \u00fcst\u00fcn iradelidir ve her i\u015fi yerinde yapar.”<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim, \u0130sl\u00e2m\u0131n ilk g\u00fcnlerinde o \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 insan grubunu i\u015fte bu ve benzeri ayetler ile, bu t\u00fcr belirli kal\u0131plara d\u00f6kerek meydana \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131. O \u00f6rnek insan grubu y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnde O’nun Kur’an’\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile yeti\u015ftirilmi\u015fti. Sonradan bu bir avu\u00e7 insan, y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fcn somut bir arac\u0131 olmu\u015ftu. Y\u00fcce Allah, bu bir avu\u00e7 insan arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile istedi\u011fi inan\u00e7 sistemini, istedi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnceyi, istedi\u011fi de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131, istedi\u011fi sosyal kurumlar\u0131 ve rejimi kurmu\u015ftu. Onlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile istedi\u011fi ve bug\u00fcn bize hayal gibi, r\u00fcya gibi g\u00f6r\u00fcnen ya\u015fama \u00f6rneklerini prati\u011fe yans\u0131tm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n

Bu \u00f6rnek toplum y\u00fcce Allah’\u0131n bir g\u00fcc\u00fc idi. Onu d\u00fcnyada diledi\u011fi kimselerin \u00fczerine sal\u0131yor, ona yapt\u0131r\u0131m g\u00fcc\u00fc sayesinde pratik hayatta ve insanlar \u00fczerinde diledi\u011fi reformlar\u0131 yap\u0131yor, silmek istedi\u011fi de\u011ferleri ve uygulamalar\u0131 siliyor, ortaya koymak istedi\u011fi de\u011ferleri ve kurumlar\u0131 ortaya koyuyordu.<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc o se\u00e7kin toplum, Kur’an’\u0131n sadece s\u00f6zleri ile ve sadece g\u00fczel anlamlar\u0131 ile ilgilenmiyordu. O toplum bunlardan \u00e7ok Kur’an’\u0131n somutla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ekler ile ilgileniyor, g\u00fcndelik hayat\u0131n \u0131 bu ger\u00e7eklere g\u00f6re d\u00fczenliyordu.<\/p>\n

Kur’an bug\u00fcn de insanlar\u0131n ellerindedir. O ayetleri ile ilk m\u00fcsl\u00fcman fertleri gibi fertler ve ilk \u0130sl\u00e2m toplumu gibi toplumlar olu\u015fturabilir. Bu fertler ve toplumlar y\u00fcce Allah’\u0131n izni ile O’nun silmek istedi\u011fini silebilir ve O’nun ortaya koymak istedi\u011fini ortaya koyarlar. Bunun i\u00e7in bu davran\u0131\u015f kal\u0131plar\u0131n kalplere yerle\u015fmesi gerekir. \u0130nsanlar bu davran\u0131\u015f kal\u0131plar\u0131n\u0131 ciddiye almal\u0131, onlar\u0131 elle tutar ve g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcrcesine alg\u0131layarak ger\u00e7ek anlamda prati\u011fe yans\u0131tmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n

\u015eimdi bir i\u015fim daha var. Bu ayeti okurken tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m bana y\u00f6nelik \u00f6zel bir rahmetine kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah’a hamd etmek istiyorum. Anlatay\u0131m:<\/p>\n

\u015eu anda bu ayeti okurken s\u0131k\u0131nt\u0131, bunal\u0131m, ruh darl\u0131\u011f\u0131 ve \u0131zd\u0131rap i\u00e7inde idim. Ruhum kurumu\u015f, i\u00e7im kararm\u0131\u015f, s\u0131k\u0131nt\u0131dan bunalm\u0131\u015f bir durumdayken bu ayet kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131kt\u0131. B\u00f6yle zor bir an\u0131mda bu ayetle y\u00fczy\u00fcze geldim. Bu hava i\u00e7inde bu ayetin \u00f6z\u00fcn\u00fc kavramaya, ger\u00e7ek mahiyetini i\u00e7imde \u00f6z\u00fcmlemeye beni muvaffak etti. Ayetin \u00f6z\u00fc sanki burnuma \u00e7ekti\u011fim kokusunun, i\u00e7ime dalda dalga yay\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 hissetti\u011fim bir misk idi. O kavrad\u0131\u011f\u0131m soyut bir anlam de\u011fil, att\u0131\u011f\u0131m somut bir ger\u00e7ekti. Bu bana y\u00f6nelik ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir rahmet idi. Bu rahmet, ayetin pratik a\u00e7\u0131klamas\u0131 halinde ruhuma doluyordu. Allah’\u0131n a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir musluktan i\u00e7ime g\u00fcr\u00fcl g\u00fcr\u00fcl ak\u0131yordu.<\/p>\n

Ben bu ayeti daha \u00f6nce bir\u00e7ok kez okumu\u015ftum; s\u00f6zc\u00fckleri bir\u00e7ok kez g\u00f6zlerimin \u00f6n\u00fcnden ge\u00e7mi\u015fti. Fakat \u015fu anda duru bir su gibi i\u00e7ime ak\u0131yor, ruhumda anlam\u0131 somutla\u015f\u0131yor, soyut ger\u00e7e\u011fi varl\u0131\u011f\u0131mla b\u00fct\u00fcnle\u015fiyor ve bana \u015f\u00f6yle f\u0131s\u0131ld\u0131yor: \u0130\u015fte o benim, y\u00fcce Allah’\u0131n kanal\u0131n\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 rahmetin bir \u00f6rne\u011fiyim. G\u00f6r bakal\u0131m, nas\u0131l oldu\u011funu.<\/p>\n

\u00c7evremde de\u011fi\u015fen hi\u00e7bir \u015fey yok. Fakat her \u015feyin duygu d\u00fcnyamdaki alg\u0131s\u0131 de\u011fi\u015fiverdi. \u0130nsan kalbinin, bu ayetin i\u00e7erdi\u011fi gibi bir evrensel ger\u00e7e\u011fe a\u00e7\u0131lmas\u0131 son derece b\u00fcy\u00fck bir nimettir. \u0130nsan\u0131n tatt\u0131\u011f\u0131 ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir nimet. Fakat insan \u00e7o\u011funlukla b\u00f6yle bir nimeti tan\u0131mlayamaz; yaz\u0131ya, kelimelere d\u00f6kerek ba\u015fkalar\u0131na aktaramaz. Ben bu nimeti ya\u015fad\u0131m, tatt\u0131m ve tan\u0131d\u0131m. B\u00fct\u00fcn bunlar hayat\u0131m\u0131n en s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 ve i\u00e7imin en kararm\u0131\u015f bulundu\u011fu, en bunal\u0131ml\u0131 anlar\u0131mda oldu.<\/p>\n

Bir anda rahatl\u0131k, geni\u015flik, huzur, doygunluk buluyorum. Kendimi b\u00fct\u00fcn ba\u011flardan kurtulmu\u015f, b\u00fct\u00fcn s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n bask\u0131s\u0131ndan s\u0131yr\u0131lm\u0131\u015f hissediyorum, t\u00fcy gibi hafifim. Oysa deminki yerimdeyim! Bu Allah’\u0131n rahmetidir, O’nu muslu\u011funu istedi\u011fi kimse a\u00e7arak bir ayeti arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile kalbine g\u00fcr\u00fcl g\u00fcr\u00fcl akmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Y\u00fcce Allah’\u0131n bir tek ayeti insan\u0131n kalbine bir \u0131\u015f\u0131k penceresi a\u00e7ar, bir p\u0131nar olup duru su f\u0131\u015fk\u0131rt\u0131r; ho\u015fnutlu\u011fa, g\u00fcvene, huzura ve esenli\u011fe erdiren bir yol olur. B\u00fct\u00fcn bunlar g\u00f6z a\u00e7\u0131p kapay\u0131ncaya, bir nefes al\u0131p verinceye, bir kez kalp at\u0131ncaya kadar k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fir. Allah’\u0131m, sana hamd olsun. Ey \u015fu Kur’an’\u0131 m\u00fc’minler i\u00e7in rahmet ve hidayet kayna\u011f\u0131 olarak indiren Allah’\u0131m.<\/p>\n

N\u0130METLER\u0130 HATIRLAMA<\/strong><\/p>\n

Hayat\u0131m\u0131n bu unutulmaz an\u0131n\u0131 yaz\u0131ya ge\u00e7irdikten sonra surenin kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z yerine d\u00f6n\u00fcyoruz. \u00d6n\u00fcm\u00fczde duran \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ayetin, birinci ve ikinci ayetin mesaj\u0131n\u0131 vurgulayarak tekrarlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu ayette insanlara, y\u00fcce Allah’\u0131n kendilerine y\u00f6nelik nimetleri hat\u0131rlat\u0131l\u0131yor. O ortaks\u0131z yarat\u0131c\u0131, ortaks\u0131z r\u0131z\u0131k vericidir. O kendisinden ba\u015fkas\u0131 olmayan tek il\u00e2ht\u0131r. \u0130nsanlar bu a\u00e7\u0131k ve net ger\u00e7e\u011fi nas\u0131l g\u00f6z ard\u0131 ediyorlar, hayret- do\u011frusu! Okuyoruz:<\/p>\n

3- Ey insanlar, Allah’\u0131n size y\u00f6nelik nimetlerini hat\u0131rlay\u0131n\u0131z. Size g\u00f6kten ve yery\u00fcz\u00fcnden r\u0131z\u0131k sa\u011flayan Allah’tan ba\u015fka bir yarat\u0131c\u0131 var m\u0131? O’ndan ba\u015fka il\u00e2h yoktur. Nas\u0131l oluyor da bu ger\u00e7e\u011fi g\u00f6z ard\u0131 ediyorsunuz?<\/strong><\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n nimetleri kar\u015f\u0131s\u0131nda insanlar\u0131n yapmalar\u0131 gereken tek \u015fey onlar\u0131 hat\u0131rlamakt\u0131r. O zaman bu nimetlerin belli ve a\u00e7\u0131k olduklar\u0131 fark edilir. \u0130nsanlar onlar\u0131 g\u00f6rebilirler, alg\u0131layabilirler, onlara elleri ile dokunabilirler. Fakat bu nimetler unutulursa belleklerinden uzak kal\u0131r.<\/p>\n

\u00c7evrelerini ku\u015fatan g\u00f6k ve yer insanlara oluk oluk nimet ak\u0131tmakta, g\u00fcr\u00fcl g\u00fcr\u00fcl r\u0131z\u0131k ya\u011fd\u0131rmaktad\u0131r. Her ad\u0131mda, her an y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00f6kten ya\u011fan ve yerden biten yeni bir nimeti, yeni bir ba\u011f\u0131\u015f\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Y\u00fcce Allah, kullar\u0131na b\u00f6ylesine nimet ya\u011fd\u0131r\u0131yor. \u0130nsanlara bu yayg\u0131n n\u00efmetleri ba\u011f\u0131\u015flayan, bu ard\u0131 arkas\u0131 gelmez r\u0131z\u0131klar\u0131 sunan Allah’dan ba\u015fka bir yarat\u0131c\u0131 m\u0131 var? Asla, insanlar b\u00f6yle bir iddia ileri s\u00fcremezler. En koyu ve en sap\u0131k m\u00fc\u015friklik d\u00f6nemlerinde bile b\u00f6yle bir iddia ileri s\u00fcrmeye dilleri varmam\u0131\u015ft\u0131r. Kullara r\u0131z\u0131k sunan, Allah’dan ba\u015fka bir yarat\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ir`sanlar O’nu niye hat\u0131rlam\u0131yor, O’na niye \u015f\u00fckretmiyorlar? Niye Allah’a hamd etmekten, \u00f6vg\u00fcy\u00fc ve s\u0131\u011f\u0131nmay\u0131 s\u0131rf O’nun derg\u00e2h\u0131na y\u00f6neltmekten ka\u00e7\u0131n\u0131yorlar? O “kendisinden ba\u015fkas\u0131 olmayan tek il\u00e2ht\u0131r” insanlar bu tart\u0131\u015fma g\u00f6t\u00fcrmez ger\u00e7e\u011fe inanmaktan nas\u0131l sap\u0131yorlar. Ayetin deyimi ile;<\/p>\n

“Nas\u0131l oluyorda hu ger\u00e7e\u011fi g\u00f6z ard\u0131 ediyorsunuz?”<\/p>\n

\u0130nsan\u0131n b\u00f6yle bir ger\u00e7e\u011fi g\u00f6rmezlikten gelmesi ger\u00e7ekten \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir \u015feydir. Oysa elindeki r\u0131z\u0131k hep onu bu ger\u00e7ek ile y\u00fczy\u00fcze getiriyor. Bu a\u00e7\u0131k ger\u00e7e\u011fi itiraf etmekten ka\u00e7\u0131nmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan kimsenin Allah’a hamd etme, O’na \u015f\u00fckretme g\u00f6revini g\u00f6z ard\u0131 etmesi de \u015fa\u015f\u0131lacak bir i\u015ftir.<\/p>\n

Bu \u00fc\u00e7 g\u00fc\u00e7l\u00fc ve k\u00f6kl\u00fc mesaj bu surenin ilk kesitini olu\u015fturur. Bu \u00fc\u00e7 mesaj\u0131n her biri, i\u00e7erdi\u011fi k\u00f6kl\u00fc ger\u00e7e\u011fin vicdanlara yerle\u015fmesi halinde, insan\u0131 yeniden yarat\u0131lm\u0131\u015f gibi bir yap\u0131 de\u011fi\u015fikli\u011fine u\u011frat\u0131r. Bu mesajlar\u0131n her \u00fc\u00e7\u00fc farkl\u0131 y\u00f6nlere y\u00f6nelmekle birlikte asl\u0131nda uyumlu bir b\u00fct\u00fcn olu\u015ftururlar.<\/p>\n

Surenin ilk “kesit”i bu \u00fc\u00e7 k\u00f6kl\u00fc mesajla noktaland\u0131. Bu k\u00f6kl\u00fc mesajlar \u015fu \u00fc\u00e7 temel ger\u00e7e\u011fi vurguluyordu: Her \u015feyi yoktan var eden yarat\u0131c\u0131n\u0131n birli\u011fi ger\u00e7e\u011fi “Rahmet”in O’nun tekelinde oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi “R\u0131z\u0131k” verenin tek ba\u015f\u0131na O oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi.<\/p>\n

Surenin ikinci “kesit”inde \u00f6nce Peygamberimize sesleniyor. Kendisi teselli ediliyor; g\u00f6nl\u00fcn\u00fc ho\u015f tutmas\u0131, m\u00fc\u015friklerin yalanlamalar\u0131n\u0131 dert edinmemesi isteniyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu y\u00fcce Allah’\u0131n elinde olan bir i\u015ftir. Bu “kesit”in ikinci sesleni\u015fi t\u00fcm insanlara y\u00f6neltiliyor. Onlara \u015fu ger\u00e7ekler hat\u0131rlat\u0131l\u0131yor: Y\u00fcce Allah’\u0131n verdi\u011fi s\u00f6z ger\u00e7ektir. \u015eeytan\u0131n oyunlar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda dikkatli olmal\u0131, yukarda say\u0131lan temel ger\u00e7ekleri g\u00f6z ard\u0131 etmeleri yolundaki k\u0131\u015fk\u0131rtmalar\u0131na kap\u0131lmamal\u0131d\u0131rlar. E\u011fer k\u0131\u015fk\u0131rtmalar\u0131na kap\u0131l\u0131rlarsa \u015feytan onlar\u0131 cehenneme s\u00fcr\u00fckler. \u00c7\u00fcnk\u00fc o insano\u011flunun eski ve amans\u0131z d\u00fc\u015fman\u0131d\u0131r. Bu arada ahiret hesapla\u015fmas\u0131 konusunda a\u00e7\u0131klama yap\u0131l\u0131yor. M\u00fc’minlerin alacaklar\u0131 \u00f6d\u00fcl ile s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en “amans\u0131z d\u00fc\u015fman”\u0131n tuza\u011f\u0131na d\u00fc\u015fen k\u00e2firlerin \u00e7arp\u0131lacaklar\u0131 cezan\u0131n ne oldu\u011fu anlat\u0131l\u0131yor. Son olarak yine Peygamberimize d\u00f6n\u00fcl\u00fcyor, m\u00fc\u015frikler iman etmiyorlar diye \u00fcz\u00fclmemesi, hay\u0131flanmamas\u0131 telkin ediliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc hidayet ve sap\u0131kl\u0131k y\u00fcce Allah’\u0131n elindedir ve Allah “Onlar\u0131n neler yapt\u0131klar\u0131n\u0131 herkesten iyi bilir.<\/p>\n

\u015eEYTANIN H\u0130LES\u0130<\/p>\n

4- Ey Muhammed, e\u011fer onlar seni yalanl\u0131yorlarsa bil ki, senden \u00f6nceki nice peygamberler de yalanlanm\u0131\u015ft\u0131r. Her i\u015fin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc Allah’a g\u00f6t\u00fcr\u00fclecektir.<\/strong><\/p>\n

Senin o m\u00fc\u015friklere duyurdu\u011fun ger\u00e7ekler a\u00e7\u0131k, belli ger\u00e7eklerdir. E\u011fer anlatt\u0131klar\u0131n\u0131 yalanl\u0131yorlarsa bunun sana zarar\u0131 yok. Sen di\u011fer peygamberlerden farkl\u0131 bir \u00f6rnek de\u011filsin:<\/p>\n

“Senden \u00f6nceki nice peygamberler de yalanlanm\u0131\u015flard\u0131r.”<\/p>\n

Mesele t\u00fcm\u00fc ile y\u00fcce Allah’\u0131n elindedir:<\/p>\n

“Her i\u015fin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc Allah’a g\u00f6t\u00fcr\u00fclecektir.”<\/p>\n

“Duyurma” ve “yalanlama” sadece birer sebep, birer ara\u00e7t\u0131r. \u0130\u015flerin sonu\u00e7lar\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n tekelindedir. O bu sonu\u00e7lar\u0131 istedi\u011fi gibi tasarlay\u0131p y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe koyar. Bunun arkas\u0131ndan insanlara sesleniyor:<\/p>\n

5- Ey insanlar, Allah’\u0131n verdi\u011fi s\u00f6z ger\u00e7ektir. Sak\u0131n d\u00fcnya hayat\u0131 sizi aldatmas\u0131n, sak\u0131n \u015feytan, sizi Allah’\u0131n aff\u0131na g\u00fcvendirerek ayartmas\u0131n.<\/p>\n

6- \u015eeytan kesinlikle size d\u00fc\u015fmand\u0131r. Onu siz de d\u00fc\u015fman tutunuz. O taraftarlar\u0131n\u0131 cehennemliklerden olmaya s\u00fcr\u00fckler.<\/strong><\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n s\u00f6z\u00fc ger\u00e7ektir. Kesinlikle g\u00fcn\u00fc gelecek, bunda \u015f\u00fcphe yok. Bir g\u00fcn kesinlikle ger\u00e7ekle\u015fecek, bo\u015fa \u00e7\u0131kmas\u0131 s\u00f6z konusu de\u011fil. O’nun s\u00f6z\u00fc ger\u00e7ektir ve ger\u00e7ek kesinlikle ortaya \u00e7\u0131kar. O ne kaybolur, ne ge\u00e7ersizli\u011fe u\u011frar, ne havaya gider, ne hedefinden sapar. Fakat d\u00fcnya hayat\u0131 aldat\u0131c\u0131 ve ayart\u0131c\u0131d\u0131r:<\/p>\n

“Sak\u0131n d\u00fcnya hayat\u0131 sizi aldatmas\u0131n.”<\/p>\n

Ayr\u0131ca \u015feytan\u0131n i\u015fi-g\u00fcc\u00fc de sizi k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131p ba\u015ftan \u00e7\u0131karmakt\u0131r. Onun size zarar vermesine f\u0131rsat vermeyiniz;<\/p>\n

“Sak\u0131n \u015feytan sizi Allah’\u0131n aff\u0131na g\u00fcvendirerek ayartmas\u0131n.”<\/p>\n

\u015eeytan sizin d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z oldu\u011funu ve bu d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131nda \u0131srarl\u0131 oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a il\u00e2n etmi\u015ftir. O halde;<\/p>\n

“Onu siz de d\u00fc\u015fman tutunuz.”<\/p>\n

Ona yana\u015fmay\u0131z, onun telkinlerini iyili\u011finize sanmay\u0131n\u0131z, onun izinden gitmeyiniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc akl\u0131 ba\u015f\u0131nda insan d\u00fc\u015fman\u0131n pe\u015finden gitmez. O sizi iyili\u011fe \u00e7a\u011f\u0131rmaz, sizi kurtulu\u015fa erdirmez:<\/p>\n

“O taraftarlar\u0131n\u0131 cehennemliklerden olmaya s\u00fcr\u00fckler.”<\/p>\n

Hi\u00e7 bir akl\u0131 ba\u015f\u0131nda insan, kendisini cehenneme s\u00fcr\u00fcklemek isteyen \u00e7a\u011fr\u0131ya olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k verir mi?<\/p>\n

Bu ger\u00e7ek\u00e7i bir psikolojik dokunu\u015ftur. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan ezeli d\u00fc\u015fman\u0131 \u015feytan ile aras\u0131ndaki bitimsiz sava\u015f\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne getirince t\u00fcm g\u00fcc\u00fc ile ve t\u00fcm uyan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ile dikkat kesilir; kendini savunma, \u00f6z\u00fcn\u00fc koruma i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fc harekete ge\u00e7er. T\u00fcm dikkati ile \u015feytan\u0131n ayartma ve ba\u015ftan \u00e7\u0131karma giri\u015fimlerine kar\u015f\u0131 koyar. \u015eeytan\u0131n kalbine girerken kullanabilece\u011fi kanallar\u0131 yoklar. Her t\u00fcrl\u00fc i\u00e7 f\u0131s\u0131lt\u0131ya kar\u015f\u0131 kulak kesilir. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 hemen y\u00fcce Allah’\u0131n \u015feytan tuzaklar\u0131n\u0131 tan\u0131maya ili\u015fkin \u00f6l\u00e7\u00fclerine vurmaya ko\u015far. \u0130\u00e7inde beliren d\u00fcrt\u00fcler belki de d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131n gizli manevralar\u0131d\u0131r diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n

Kur’an insan\u0131n vicdan\u0131nda b\u00f6ylesine tedbirli bir savunma bilinci olu\u015fturmay\u0131 ama\u00e7lar. \u0130nsandan her an \u015feytan\u0131n k\u0131\u015fk\u0131rtmalar\u0131na, \u015feytan\u0131n ayartma giri\u015fimlerini savmaya haz\u0131r olmas\u0131n\u0131 ister. Herhangi bir d\u0131\u015f d\u00fc\u015fman kar\u015f\u0131s\u0131nda, herhangi bir gizli komplo kar\u015f\u0131s\u0131nda nas\u0131l uyan\u0131k olmak gere\u011fini duyuyorsa \u015feytan\u0131n sapt\u0131rma giri\u015fimleri kar\u015f\u0131s\u0131nda da her an eli tetikte olsun ister. K\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe ve k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn \u00f6n sebeplerine kar\u015f\u0131, \u015feytan\u0131n i\u00e7ine f\u0131s\u0131ldad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrekli i\u011fvalara kar\u015f\u0131 bu i\u011fvalar\u0131n d\u0131\u015fa yans\u0131yan d\u00e2vetiyelerine kar\u015f\u0131 insan\u0131n bilin\u00e7li olmas\u0131n\u0131 bekler. Hi\u00e7bir an durmayan, d\u00fcnya durduk\u00e7a h\u0131z\u0131ndan hi\u00e7bir \u015fey kaybetmeksizin devam edecek olan bu amans\u0131z sava\u015fta g\u00f6z\u00fcn\u00fc d\u00f6rt a\u00e7man\u0131n gereklili\u011fini telkin eder.<\/p>\n

Bu haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olma, uyan\u0131kl\u0131k ve dikkatli olma telkinin, \u015feytan\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na uyan k\u00e2firlerin ak\u0131beti ile bu \u00e7a\u011fr\u0131ya kar\u015f\u0131 koyan m\u00fc’minlerin sonuna ili\u015fkin bir a\u00e7\u0131klama izliyor. Okuyal\u0131m:
\n
\n7- K\u00e2firler a\u011f\u0131r bir azaba \u00e7arpt\u0131r\u0131lacakt\u0131r. \u0130man edip iyi ameller i\u015fleyenler ise ba\u011f\u0131\u015flanma ve b\u00fcy\u00fck \u00f6d\u00fcl beklemektedi<\/strong>r.<\/p>\n

Bu a\u00e7\u0131klaman\u0131n arkas\u0131ndan \u015feytan\u0131n ayartmas\u0131n\u0131n niteli\u011fi hakk\u0131nda bilgi veriliyor. \u015eeytan\u0131n davran\u0131\u015f tarz\u0131 tan\u0131t\u0131l\u0131yor. Bu kap\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131nca arkas\u0131ndan b\u00fct\u00fcn k\u00f6t\u00fcl\u00fckler geliverir. Bu kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde bir sap\u0131k yolu a\u00e7\u0131l\u0131r. Bu yola girip bir ka\u00e7 ad\u0131m atan kimse bir daha geri d\u00f6nemez. Okuyoruz:<\/p>\n

8- K\u00f6t\u00fc i\u015fi alland\u0131r\u0131l\u0131p pulland\u0131r\u0131larak g\u00f6z\u00fcne g\u00fczel g\u00f6sterilen kimse davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 s\u00fczge\u00e7ten ge\u00e7iren, ger\u00e7ek\u00e7i biri gibi olur mu? Allah diledi\u011fini sapt\u0131r\u0131r, diledi\u011fini de do\u011fru yola iletir. Sak\u0131n onlar i\u00e7in hay\u0131flanma. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz onlar\u0131n neler yapt\u0131klar\u0131n\u0131 Allah iyi bilir.
\n<\/strong>
\nEvet, \u015fimdi ayetin c\u00fcmlelerini irdeleyelim:<\/p>\n

“K\u00f6t\u00fc i\u015fi alland\u0131r\u0131l\u0131p pulland\u0131r\u0131larak g\u00f6z\u00fcne g\u00fczel g\u00f6sterilen kimse.”<\/p>\n

Bu durum, t\u00fcm k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin anahtar\u0131d\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcnelim ki, \u015feytan insan\u0131n k\u00f6t\u00fc davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u00fcsleyip p\u00fcsleyerek onu kendisine g\u00fczel bir i\u015f gibi g\u00f6steriyor. Adam kendini ve yapt\u0131\u011f\u0131 her i\u015fi be\u011feniyor. Hi\u00e7bir i\u015finin arkas\u0131ndan acaba neresinde hata yapt\u0131m, neresinde kusur i\u015fledim diye bir ku\u015fkuya kap\u0131lm\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc hata yapmayaca\u011f\u0131ndan emindir, yapt\u0131\u011f\u0131 her i\u015fin do\u011fru oldu\u011funa kesinlikle inanmaktad\u0131r. Elinden \u00e7\u0131kan her i\u015fi \u00f6vmektedir. Kendinden kaynaklanan her davran\u0131\u015fa hayrand\u0131r. Yapt\u0131\u011f\u0131 bir i\u015fi g\u00f6zden ge\u00e7irmeyi, herhangi bir i\u015fin, ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc herhangi bir g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn ba\u015fkas\u0131 taraf\u0131ndan s\u00fczge\u00e7ten ge\u00e7irilmesine katlanamaz \u00e7\u00fcnk\u00fc yapt\u0131klar\u0131 v\u00e9 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri kendi g\u00f6z\u00fcnde g\u00fczeldir. Onlar\u0131 renkli g\u00f6zl\u00fcklerin arkas\u0131ndan g\u00f6rmekte, hepsine bay\u0131lmaktad\u0131r. O halde ele\u015ftirilecek yanlar\u0131 eksik bulunacak yerleri yoktur.<\/p>\n

Bu zihniyet, \u015feytan\u0131n insan ba\u015f\u0131na sard\u0131\u011f\u0131 bir bel\u00e2d\u0131r. Onun insan\u0131n boynuna takt\u0131\u011f\u0131 bir yulard\u0131r. O yularla adam\u0131 sap\u0131kl\u0131\u011fa, mahvolmaya s\u00fcr\u00fckler. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah’\u0131n al\u0131nlar\u0131na “hidayet” ve “hay\u0131r” yazd\u0131\u011f\u0131 kimseler de vard\u0131r. Y\u00fcce Allah bunlar\u0131n kalplerine duyarl\u0131k, \u00e7ekingenlik, kendini denetleme ve \u00f6z\u00fcn\u00fc hesaba \u00e7ekme duygusu a\u015f\u0131lar. Bunlar y\u00fcce Allah’\u0131n “tuza\u011f\u0131ndan” kalplerinin de\u011fi\u015fmesi ihtimalinden, hatadan, ayaklar\u0131n\u0131n kaymas\u0131ndan, kusur i\u015flemekten, yetersiz kalmaktan hi\u00e7bir zaman emin olmazlar. Davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 s\u00fcrekli bi\u00e7imde s\u00fczge\u00e7ten ge\u00e7irirler, kendilerini her an hesaba \u00e7ekerler, her an \u015faytan\u0131n tuza\u011f\u0131ndan \u00e7ekinirler s\u00fcrekli Allah’\u0131n yard\u0131m\u0131n\u0131 beklerler.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu nokta hidayet ile sap\u0131kl\u0131k aras\u0131ndaki, ba\u015far\u0131 ile mahvolmaya s\u00fcr\u00fcklenmek aras\u0131ndaki yol ay\u0131r\u0131m\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Bu son derece derin ve duyarl\u0131 bir psikolojik ger\u00e7ektir. Kur’an bu ger\u00e7e\u011fi, say\u0131l\u0131 birka\u00e7 s\u00f6zc\u00fckle dile getirir. Tekrarl\u0131yoruz:<\/p>\n

“K\u00f6t\u00fc i\u015fi alland\u0131r\u0131l\u0131p pulland\u0131r\u0131larak g\u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00fczel g\u00f6sterilen ki\u015fi.” B\u00f6yle bir adam bir sap\u0131tm\u0131\u015fl\u0131k, mahvolmu\u015fluk, k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe bal\u0131klama dalm\u0131\u015fl\u0131k \u00f6rne\u011fidir. B\u00fct\u00fcn bu k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin anahtar\u0131 o alland\u0131r\u0131p pulland\u0131rma i\u015flemi, o aldanma, kalbi ve g\u00f6z\u00fc k\u00f6r eden perdedir. B\u00f6yle bir insan\u0131n hi\u00e7bir i\u015fi iyi olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015f k\u00f6t\u00fc oldu\u011fu halde iyi i\u015f yapt\u0131\u011f\u0131na inan\u0131r. Hi\u00e7bir hatas\u0131n\u0131 d\u00fczeltemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc hata etmeyece\u011finden emindir. Hi\u00e7bir bozuk yan\u0131n\u0131 onarmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bozuk bir yan\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131na g\u00fcvenmektedir. K\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn herhangi bir s\u0131n\u0131r\u0131nda duraca\u011f\u0131n\u0131 da bekleyemezsiniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc att\u0131\u011f\u0131 her ad\u0131m\u0131n yap\u0131c\u0131 ve yerinde oldu\u011funu san\u0131r.<\/p>\n

Bu zihniyet bir k\u00f6t\u00fcl\u00fck kap\u0131s\u0131, bir bel\u00e2 penceresi ve frensiz bir sap\u0131tman\u0131n anahtar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Ayetin c\u00fcmle yap\u0131s\u0131 asl\u0131nda soru bi\u00e7imindedir: “K\u00f6t\u00fc i\u015fi alland\u0131r\u0131l\u0131p pulland\u0131r\u0131larak g\u00f6z\u00fcne g\u00fczel g\u00f6sterilen ki\u015fi i\u00e7in ne dersiniz?” Bu soruya cevap da verilmiyor. Ama\u00e7 her cevaba a\u00e7\u0131k olmas\u0131d\u0131r. Bu c\u00fcmle \u015fu \u00f6rneklerde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde tamamlanabilir: B\u00f6yle bir kimsenin isl\u00e2h olmas\u0131, tevbe etmesi umulabilir mi? B\u00f6yle bir kimse kendini hesaba \u00e7eken, y\u00fcce Allah’\u0131n denetimini \u00fczerinde hisseden kimse gibi olabilir mi? \u00df\u00f6yle bir kimse, hi\u00e7 al\u00e7ak g\u00f6n\u00fcll\u00fc ve k\u00f6t\u00fcl\u00fckten sak\u0131nan kimse gibi olabilir mi? Bu soru c\u00fcmlesi daha ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc de tamamlanabilir. Bu \u00fcslubun \u00f6rneklerinde Kur’an’da s\u0131k s\u0131k rastlan\u0131r.<\/p>\n

Ayetin devam\u0131nda bu soruya, dolayl\u0131 bi\u00e7imde s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz cevaplardan biri verilmektedir. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Allah diledi\u011fini sapt\u0131r\u0131r, diledi\u011fini de do\u011fru yola iletir. Sak\u0131n onlar i\u00e7in hay\u0131flanma.”<\/p>\n

Sanki y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle demek istiyor: Allah b\u00f6yle bir ki\u015finin aln\u0131na sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yazm\u0131\u015ft\u0131r, o b\u00f6yle bir damga ile damgalanmay\u0131 haketmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015feytan ona k\u00f6t\u00fc i\u015flerini g\u00fczel g\u00f6stermi\u015ftir; b\u00f6ylece \u00f6n\u00fcne \u00f6yle bir k\u00f6t\u00fcl\u00fck kap\u0131s\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r ki, bu kap\u0131dan i\u00e7eri giren hi\u00e7bir sap\u0131k bir daha geri \u00e7\u0131kamaz.<\/p>\n

Evet, Allah diledi\u011fini sapt\u0131r\u0131r, diledi\u011fini de hidayete erdirir. Fakat bu durum, sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n ve hid\u00e2yetin adamlara yans\u0131yan \u00f6zelli\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak meydana gelir. Sap\u0131kl\u0131k karakteri insan\u0131n asl\u0131nda k\u00f6t\u00fc olan davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 iyi g\u00f6rmesinde kendini g\u00f6sterir. Hidayet karakteri de kendini denetleme, hesaba \u00e7ekme, \u00e7ekinme ve sak\u0131nma titizli\u011finde ortaya \u00e7\u0131kar. Bu nokta hidayet ile sap\u0131kl\u0131k aras\u0131ndaki yol ay\u0131r\u0131m\u0131 ve ara kesittir.<\/p>\n

Durum b\u00f6yle oldu\u011funa g\u00f6re, ey peygamber; “Sak\u0131n onlar i\u00e7in hay\u0131flanma.”<\/p>\n

Bu mesele, yani hidayet ve sap\u0131kl\u0131k meselesi, insano\u011flunun yetki alan\u0131na giren i\u015flerden de\u011fildir. Bu insan isterse peygamber olsun. Mesele b\u00fct\u00fcn\u00fc ile y\u00fcce Allah’\u0131n tekelindedir. Kalpler y\u00fcce Allah’\u0131n iki parma\u011f\u0131 aras\u0131ndad\u0131r. Bak\u0131\u015flar\u0131 ve kalpleri istedi\u011fi tarafa d\u00f6nd\u00fcren O’dur. Y\u00fcce Allah bu ger\u00e7e\u011fi vurgulamakla Peygamberimizi teselli ediyor, y\u00fcre\u011fine su serpiyor. Hem\u015fehrilerinin sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve bu sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n sonucunda kar\u015f\u0131la\u015facaklar\u0131 ac\u0131 ak\u0131bet kar\u015f\u0131s\u0131nda merhamet ve \u015fefkat dolu kalbinin ac\u0131lar\u0131n\u0131n dinmesini istiyor. “Ama bu adamlar do\u011fru yola gelsinler getirip \u00f6\u011fretti\u011fim ger\u00e7e\u011fi tan\u0131s\u0131nlar diye” kendisini harap etmemesini telkin ediyor. Bu normal, insanca bir arzudur. Y\u00fcce Allah, kalbinde beliren bu arzu y\u00fcz\u00fcnden onu ok\u015fuyor ve kendisine a\u00e7\u0131kl\u0131yor ki, bu i\u015f onun elinde de\u011fildir, b\u00fct\u00fcn\u00fc ile Allah’\u0131n yetki tekelindedir.<\/p>\n

Temsil etti\u011fi d\u00e2van\u0131n de\u011ferini, \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, yararl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kavrayan her samimi d\u00e2va adam\u0131, insanlar\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 umursamad\u0131klar\u0131n\u0131, s\u00f6zlerine s\u0131rt \u00e7evirdiklerini, \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n i\u00e7erdi\u011fi iyili\u011fi ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc fark edemediklerini, tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ekten ve olgunluktan yararlanamad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce bu hay\u0131flanma duygusuna kap\u0131labilir. En iyisi d\u00e2va adamlar\u0131, Peygamberimize y\u00fcce Allah’\u0131n iltifat\u0131n\u0131 kazand\u0131ran bu ince ger\u00e7e\u011fi bilmeli ve olanca g\u00fc\u00e7leri ile d\u00e2valar\u0131n\u0131 tan\u0131tmaya gayret etmeli, sonra da y\u00fcce Allah’\u0131n kurtulu\u015f ve d\u00fczelme nasip etmedi\u011fi kimseler i\u00e7in \u00fcz\u00fclmemeli, y\u00fcrekleri yanmamal\u0131d\u0131r. Ayetin son c\u00fcmlesini okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Hi\u00e7 ku\u015fkusuz onlar\u0131n neler yapt\u0131klar\u0131n\u0131 Allah bilir.”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah insanlar\u0131n neler yapacaklar\u0131n\u0131 ili\u015fkin bilgisine g\u00f6re hidayet ile sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 aralar\u0131nda payla\u015ft\u0131r\u0131r. Y\u00fcce Allah bu ger\u00e7e\u011fi meydana gelmeden \u00f6nce bildi\u011fi gibi ger\u00e7ekle\u015ftikten sonra da bilir ve ezeli bilgisi uyar\u0131nca hidayet ile sap\u0131kl\u0131k \u015f\u0131klar\u0131ndan birini paylar\u0131na ay\u0131r\u0131r. Fakat onlar\u0131 bu \u00f6n bilgisine g\u00f6re de\u011fil, \u00f6n bilgisi uyar\u0131nca ger\u00e7ekle\u015fecek davran\u0131\u015flar\u0131na g\u00f6re hesaba \u00e7eker.<\/p>\n

B\u00f6ylece surenin ikinci “kesit”i burada noktalan\u0131yor. Bu kesit ilk kesit ile b\u00fct\u00fcnle\u015fmi\u015f oldu\u011fu gibi, bir sonraki kesitle uyum i\u00e7indedir.<\/p>\n

EVRENDEN KES\u0130TLER<\/p>\n

Surenin bu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc “kesit”i evrenin \u00e7e\u015fitli alan\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen ard\u0131\u015f\u0131k gezilerden olu\u015fur. Kur’an bu gezilerde iman kan\u0131tlar\u0131n\u0131 sunar, g\u00f6zler ve basiretler \u00f6n\u00fcne serilen sahnelerden deliller ve dayanaklar dev\u015firir.<\/p>\n

Bu ard\u0131\u015f\u0131k geziler, hidayet ile sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n s\u00f6z konusu edilmesinden, \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na y\u00fcz \u00e7evirenlerin olumsuz tutumu kar\u015f\u0131s\u0131nda y\u00fcre\u011fi yanan Peygamberimizin teselli edilmesinden, bu i\u015fin yetkilisine, yani insanlar\u0131n neler yapt\u0131klar\u0131n\u0131 iyi bilen y\u00fcce Allah’a gerekti\u011finin belirtilmesinden sonra g\u00fcndeme geliyor. Buna g\u00f6re kim iman etmek istiyorsa, evren kitab\u0131n\u0131n sayfalar\u0131na yans\u0131yan iman delillerini \u00f6n\u00fcnde bulur. Bu delillerin gizli-kapakl\u0131 bir yan\u0131 ve ne de karma\u015f\u0131k bir taraf\u0131 vard\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k sap\u0131tmak isteyen de bile bile, yol g\u00f6sterici b\u00fct\u00fcn kan\u0131tlar ortas\u0131nda inad\u0131na sap\u0131t\u0131r.<\/p>\n

Mesel\u00e2 \u00f6l\u00fcmden sonraki hayat sahnesi bir delildir. Yeniden dirilip biraraya gelmenin delilidir. \u0130nsan\u0131n topraktan yarat\u0131lmas\u0131, arkas\u0131ndan \u015fu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz geli\u015fmi\u015f varl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015fmesi delildir. \u0130nsan\u0131n b\u00fct\u00fcn yarat\u0131l\u0131\u015f ve hayat evreleri a\u00e7\u0131k bir kitapta yaz\u0131l\u0131 olan belirli bir tasar\u0131 uyar\u0131nca ger\u00e7ekle\u015fmektedir.<\/p>\n

Farkl\u0131 sulardan olu\u015fmu\u015f denizlerin sahnesi ve bu sular\u0131n de\u011fi\u015fik tadlarda yarat\u0131lmalar\u0131 bir delildir. Bu iki su t\u00fcr\u00fcnde de y\u00fcce Allah’\u0131n insanlara sunulmu\u015f \u00e7e\u015fitli nimetleri vard\u0131r. Bu nimetler \u015f\u00fckretmeyi ve kadir\u015finasl\u0131\u011f\u0131 gerektirir. Biribirleri ile b\u00fct\u00fcnle\u015fen, uzayan ve k\u0131salan gece ve g\u00fcnd\u00fcz sahnesinde delil vard\u0131r. Bu iki ard\u0131\u015f\u0131k do\u011fal olguda y\u00fcce Allah’\u0131n tasarlay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na ve planl\u0131 y\u00f6neticili\u011fine ili\u015fkin delil vard\u0131r. \u015eu duyarl\u0131 ve \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 evrensel d\u00fczenin yasalar\u0131na boyun e\u011fen g\u00fcne\u015f ve ay sahneleri de birer delildir.<\/p>\n

Bunlar\u0131n hepsi engin evren alan\u0131nda g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serilmi\u015f deliller, g\u00f6stergelerdir. Bunlar\u0131n kan\u0131tlad\u0131klar\u0131 ger\u00e7ek \u015fudur: B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n yarat\u0131c\u0131s\u0131 ve sahibi y\u00fcce Allah’d\u0131r. Allah bir yana b\u0131rak\u0131larak tap\u0131lan putlar ne ses i\u015fitirler ne kar\u015f\u0131l\u0131k verirler ve ne de evrende tek bir \u00e7ekirdek kabu\u011funun sahibidirler. Onlar k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc kendilerine tapan sap\u0131klar\u0131 tan\u0131mazl\u0131ktan gelirler, sorumluluklar\u0131na kat\u0131lmaya yana\u015fmazlar. \u00d6yleyse haktan sonra sap\u0131kl\u0131ktan ba\u015fka ne var ki?<\/p>\n

\u015eimdi bu kesiti olu\u015fturan ayetleri incelemeye ge\u00e7elim:<\/p>\n

9- Bulutlar\u0131 s\u00fcr\u00fckleyen r\u00fczg\u00e2rlar\u0131n estiricisi Allah’d\u0131r. Biz bulutlar\u0131 \u00f6l\u00fc bir y\u00f6reye g\u00f6ndererek onlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u00f6l\u00fc topra\u011f\u0131 diriltiriz. \u0130\u015fte yeniden dirili\u015f olay\u0131 da b\u00f6yledir.<\/strong><\/p>\n

Kur’an’da iman\u0131n evrensel delilleri sunulurken bu sahne s\u0131k s\u0131k kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar. Denizlerden kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 buharlarla bulutlar\u0131 olu\u015fturup \u00f6nlerinde s\u00fcr\u00fckleyen r\u00fczg\u00e2rlar\u0131n sahnesi yani. Ger\u00e7ekten s\u0131cak r\u00fczg\u00e2rlar buharla\u015fmaya yol a\u00e7arlar. So\u011fuk r\u00fczg\u00e2rlarda da bu buharlar\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131p bulut haline getirirler. Sonra y\u00fcce Allah, bu bulutlar\u0131, hava ak\u0131mlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile de\u011fi\u015fik hava katmanlar\u0131na g\u00f6nderir. Bu bulutlar sa\u011fa sola da\u011f\u0131larak y\u00fcce Allah’\u0131n istedi\u011fi, s\u00fcr\u00fckleyicileri olan r\u00fczg\u00e2rlar\u0131n ve hava ak\u0131mlar\u0131n\u0131 O’nun izni uyar\u0131nca g\u00f6t\u00fcrd\u00fckleri yerlere giderler. Sonunda diledi\u011fi bir yere, “\u00f6l\u00fc bir y\u00f6reye” var\u0131rlar. Buras\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n bilgisinde o bulut arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile hayata kavu\u015faca\u011f\u0131 belirlenmi\u015f bir y\u00f6redir. \u015eu yery\u00fcz\u00fcndeki tek hayat kayna\u011f\u0131 \u015fudur:<\/p>\n

“Bu bulutlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u00f6l\u00fc topra\u011f\u0131 diriltiriz.”<\/p>\n

B\u00f6ylece insanlar\u0131n umursamazl\u0131klar\u0131 ve ilgisizlikleri ortas\u0131nda her an olan ola\u011fan\u00fcst\u00fc olay bir daha ger\u00e7ekle\u015fir. Her an bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc olay oldu\u011fu halde, insanlar ahiretteki yeniden dirilmeyi ak\u0131llar\u0131na s\u0131\u011fd\u0131ram\u0131yorlar, oysa bu olay d\u00fcnyada her g\u00fcn g\u00f6zleri \u00f6n\u00fcnde yineleniyor:<\/p>\n

“\u0130\u015fte yeniden dirili\u015f olay\u0131 da b\u00f6yledir.”<\/p>\n

Yal\u0131n, sade, hemen anla\u015f\u0131labilir bir ifade kar\u015f\u0131s\u0131nday\u0131z. Hi\u00e7bir karma\u015f\u0131k yan\u0131, tart\u0131\u015fmaya yol a\u00e7acak hi\u00e7bir belirsizli\u011fi yoktur.<\/p>\n

Kur’an’da evrensel iman delilleri sunulurken, bu sahne s\u0131k s\u0131k kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor . \u00c7\u00fcnk\u00fc her \u015feyden \u00f6nce bu olay somut, elle tutulur bir kan\u0131tt\u0131r. G\u00f6z g\u00f6re g\u00f6re ink\u00e2r edilemez. Ayr\u0131ca bu sahne uyan\u0131k bir kalp taraf\u0131ndan alg\u0131land\u0131\u011f\u0131nda onu \u015fiddetle sarsar, kendine y\u00f6nelen duygulardan duyarl\u0131\u011f\u0131 keskinle\u015ftirici titre\u015fimler meydana getirir. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra g\u00fczel, g\u00f6z al\u0131c\u0131, g\u00f6n\u00fcl a\u00e7\u0131c\u0131 bir sahnedir. \u00d6zellikle bir \u00e7\u00f6lde oldu\u011funuzu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Bug\u00fcn \u00e7evreyi geziyorsunuz. Her taraf kupkuru bir kum denizi. Ertesi g\u00fcn ayn\u0131 \u00e7evreyi geziyorsunuz. Bu defa ya\u011fan ya\u011fmurlar\u0131n etkisi ile ortal\u0131k ye\u015fermeye, canlanmaya ba\u015flam\u0131\u015f. Kur’an insanlar\u0131n g\u00fcndelik hayatlar\u0131nda tan\u0131d\u0131klar\u0131 ve umursamaz duygularla ge\u00e7i\u015ftirdikleri olaylar\u0131 ve sahneleri “uyar\u0131c\u0131” olarak kullan\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu olaylar ve sahneler dikkatle izlendiklerinde ola\u011fan\u00fcst\u00fc ve \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 olduklar\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n

\u00d6l\u00fclerde nabz\u0131 atan hayat sahnesinden sonra enteresan bir noktaya, psikolojik bir espriye dayal\u0131 bir bilin\u00e7 konusuna ge\u00e7iliyor. \u00dcst\u00fcnl\u00fck, \u015feref, itibar ve prestij konusuna ge\u00e7iliyor. Bu ayr\u0131cal\u0131k ile Allah’a y\u00fckselen g\u00fczel s\u00f6z ve Allah’\u0131n kendi kat\u0131na y\u00fckseltti\u011fi iyi amel aras\u0131nda ba\u011f kuruluyor. Sonra bunun kar\u015f\u0131 sayfas\u0131 sunuluyor. K\u00f6t\u00fc komplolar\u0131n ve pis tuzaklar\u0131n sayfas\u0131 ki, bunlar bo\u015fa \u00e7\u0131kar, etkisiz kal\u0131r. Okuyoruz:<\/p>\n

10- Kim itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck isterse bilsin ki, itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u00fcm\u00fc ile Allah’\u0131n tekelindedir. G\u00fczel s\u00f6z O’na y\u00fckselir, iyi ameli de O y\u00fckseltir. K\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 komplolar d\u00fczenleyenler a\u011f\u0131r bir azaba \u00e7arp\u0131lacaklard\u0131r. Ayr\u0131ca onlar\u0131n komplosu da bo\u015fa \u00e7\u0131kar, verimsiz olur.
\n<\/strong>
\nBir yanda \u00f6l\u00fc v\u00fccutlarda nabz\u0131 atan hayat, \u00f6b\u00fcr yanda g\u00fczel s\u00f6z ile iyi amel. Bunlar\u0131n aras\u0131ndaki ili\u015fki nedir? Herhalde her ikisinde de nefes al\u0131p veren “temiz hayat” ile bir de evrenin ve hayat\u0131n \u00f6z\u00fcnde bu ikisi aras\u0131nda bulunan ortak ba\u011f. Bu ortak ba\u011fa daha \u00f6nce \u0130brahim suresinde de\u011finilmi\u015fti:<\/p>\n

“Allah’\u0131n g\u00fczel s\u00f6z\u00fc neye benzetti\u011fini g\u00f6rm\u00fcyor musun? O, onu yerin derinliklerine k\u00f6k salm\u0131\u015f ve dallar\u0131 g\u00f6\u011fe t\u0131rmanan yararl\u0131 bir a\u011faca benzetiyor.” “O a\u011fa\u00e7 s\u00fcrekli olarak meyve verir. \u0130nsanlar \u00f6\u011f\u00fct als\u0131nlar diye Allah onlara \u00e7e\u015fitli \u00f6rnekler verir.”<\/p>\n

“\u0130\u011fren\u00e7 s\u00f6z de k\u00f6k\u00fc yerden kesilmi\u015f, dik duramayan, ac\u0131 meyval\u0131 bir a\u011faca benzer.” (\u0130brahim Suresi, 24-26)<\/p>\n

Bu, s\u00f6z\u00fcn \u00f6z\u00fc ile a\u011fac\u0131n aras\u0131ndaki ger\u00e7ek bir benzerliktir. Ayr\u0131ca her ikisinde de hayat ve geli\u015fme yetene\u011fi vard\u0131r. A\u011fa\u00e7 nas\u0131l b\u00fcy\u00fcyor, uzuyor ve meyve veriyorsa, s\u00f6z de \u00f6yle. O geli\u015fiyor, boy at\u0131yor ve meyvesini veriyor.<\/p>\n

Mekkeli m\u00fc\u015frikler, dini otoritelerini devam ettirebilmek i\u00e7in bu sap\u0131k inan\u00e7lar\u0131na sar\u0131l\u0131yorlard\u0131. \u0130nan\u00e7 s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fc yolu ile Kurey\u015f kabilesi, di\u011fer Arap kabilelerini egemenli\u011fi alt\u0131nda tutuyordu. Bu egemenlik, Kurey\u015f kabilesine \u00e7e\u015fitli avantajlar, \u00e7\u0131karlar sa\u011fl\u0131yordu. Bu avantajlar\u0131n ba\u015f\u0131nda do\u011fall\u0131kla prestij, \u00fcst\u00fcnl\u00fck ve itibar geliyordu. Bu y\u00fczden peygamberimize \u015f\u00f6yle demi\u015flerdi:<\/p>\n

“E\u011fer seninle birlikte do\u011fru yola girersek, yurdumuzdan atd\u0131r\u0131z.” (Kasas Suresi, 57)<\/p>\n

Oysa y\u00fcce Allah onlara \u015f\u00f6yle diyor:<\/p>\n

“Kim itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck isterse bilsin ki, itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck b\u00fct\u00fcn\u00fc ile Allah’\u0131n tekelindedir.”<\/p>\n

Bu ger\u00e7ek kalplere iyice yerle\u015fti\u011fi takdirde b\u00fct\u00fcn \u00f6l\u00e7\u00fcleri, bunun yan\u0131 s\u0131ra b\u00fct\u00fcn y\u00f6ntemleri ve planlar\u0131 kesinlikle de\u011fi\u015ftirir.<\/p>\n

Evet, itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck b\u00fct\u00fcn\u00fc ile Allah’\u0131n tekelindedir. O’nun en k\u00fc\u00e7\u00fck bir zerresi bile Allah’dan ba\u015fkalar\u0131n\u0131n elinde de\u011fildir. \u00d6yleyse kim prestij ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck elde etmek istiyorsa, onu alternatifi olan kayna\u011f\u0131nda, yani y\u00fcce Allah’\u0131n kat\u0131nda aras\u0131n. Onu ancak orada bulabilir. Ba\u015fka hi\u00e7 kimsenin yan\u0131nda, hi\u00e7 kimsenin koltu\u011fu alt\u0131nda, hi\u00e7bir sebebin arac\u0131l\u0131\u011f\u0131nda onu bulamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc “itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck b\u00fct\u00fcn\u00fc ile Allah’\u0131n tekelindedir.”<\/p>\n

Kurey\u015fli kodomanlar itibar\u0131 ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc putperest Arap kabileleri aras\u0131nda ar\u0131yorlard\u0131. Bu y\u00fczden bu kabilelerin sap\u0131k putperestliklerine sahip \u00e7\u0131k\u0131yorlar, onun koruyucusu kesiliyorlard\u0131. Bunun sonucu olarak kendi a\u011f\u0131zlar\u0131 ile “do\u011fru”lu\u011funu itiraf ettikleri hak yola girmeye cesaret edemiyorlard\u0131. Bu yola girseler prestijlerinin, kabileler aras\u0131ndaki itibarlar\u0131n\u0131n sars\u0131laca\u011f\u0131ndan korkuyorlard\u0131. \u0130\u015fte bu Arap kabileleri vard\u0131 ya, onlar prestijin ve itibar\u0131n kayna\u011f\u0131 de\u011fillerdi. Ne bir kimseye itibar ba\u011f\u0131\u015flayabilir ve ne de bir kimsenin itibar\u0131n\u0131 geri alabilirlerdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc “itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck b\u00fct\u00fcn\u00fc ile Allah’\u0131n tekelindedir.” E\u011fer bu beylerin bir g\u00fcc\u00fc varsa, bunun ilk kayna\u011f\u0131 y\u00fcce Allah’d\u0131r. E\u011fer bu beylerin bir itibar\u0131 varsa onu kendilerine Allah ba\u011f\u0131\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6yleyse kim g\u00fc\u00e7 ve itibar ar\u0131yorsa, bunun ilk kayna\u011f\u0131na ba\u015fvursun. Sermayesini bu kayna\u011fa bor\u00e7lu olan arac\u0131lar\u0131n, simsarlar\u0131n pe\u015finden ko\u015fmas\u0131n. O zaman g\u00fcc\u00fc ve itibar\u0131 b\u00fct\u00fcn\u00fc ile tekelinde bulunduran ana kaynaktan pay alabilir. \u0130nsanlar\u0131n ellerindeki k\u0131r\u0131nt\u0131lara ve d\u00f6k\u00fcnt\u00fclere el a\u00e7mas\u0131nlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu insanlar kendisi gibi muhta\u00e7, eli bo\u015f, zavall\u0131lard\u0131r.<\/p>\n

Bu ilke, \u0130sl\u00e2m inanc\u0131n\u0131n temel ger\u00e7eklerinden biridir. Bu ger\u00e7ek de\u011ferleri ve \u00f6l\u00e7\u00fcleri, yarg\u0131lar\u0131 ve bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131, y\u00f6ntemleri ve davran\u0131\u015flar\u0131, ara\u00e7lar\u0131 ve sebepleri de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in tek ba\u015f\u0131na yeterli bir fakt\u00f6rd\u00fcr. E\u011fer sadece bu ger\u00e7ek bir kalbe iyi yerle\u015firse, o kalbin sahibi tek ba\u015f\u0131na b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda durur; herkese kar\u015f\u0131 onurla, \u015ferefle, hi\u00e7 sars\u0131lmadan, sendelemeden, hangi yoldan \u015ferefe erece\u011fini, alternatifi olmayan bu itibar yolunu bilerek direnir.<\/p>\n

B\u00f6yle bir kimse hi\u00e7bir zorban\u0131n, hi\u00e7bir azg\u0131n kas\u0131rgan\u0131n, hi\u00e7bir \u00e7arp\u0131c\u0131 olay\u0131n, hi\u00e7bir rejimin, hi\u00e7bir bask\u0131 kurumunun, hi\u00e7bir \u00e7\u0131kar\u0131n, hi\u00e7bir yery\u00fcz\u00fc kaynakl\u0131 kaba g\u00fcc\u00fcn \u00f6n\u00fcnde boyun e\u011fmez. Niye e\u011fsin ki? \u0130tibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck b\u00fct\u00fcn\u00fc ile Allah’\u0131n tekelindedir. O’nun r\u0131zas\u0131 olmaks\u0131z\u0131n hi\u00e7 kimsenin bu tarakta bezi olamaz.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu gerek\u00e7e ile iyi s\u00f6z ve iyi amel g\u00fcndeme geliyor. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“G\u00fczel s\u00f6z O’na y\u00fckselir, iyi ameli de O y\u00fckseltir.”<\/p>\n

S\u00f6z konusu b\u00fcy\u00fck ve \u00f6nemli ger\u00e7e\u011fi anlatt\u0131ktan sonra hemen b\u00f6yle bir de\u011ferlendirme yapmak, son derece anlaml\u0131 ve mesaj vericidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu de\u011ferlendirme ile itibar\u0131 ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc Allah kat\u0131nda arayanlar\u0131n yararlanacaklar\u0131 sebeplere ve ba\u015fvuracaklar\u0131 y\u00f6ntemlere i\u015faret ediliyor. Bu sebepler ve y\u00f6ntemler g\u00fczel s\u00f6z ile iyi ameldir. G\u00fczel s\u00f6z, y\u00fcceli\u011fi ile Allah’a y\u00fckselir. \u0130yi amele gelince, onu Allah kendi kat\u0131na y\u00fckselterek onurland\u0131r\u0131r. Buna ba\u011fl\u0131 olarak bu amelin sahibini de onurland\u0131rarak ona itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck ba\u011f\u0131\u015flar.<\/p>\n

Ger\u00e7ek \u00fcst\u00fcnl\u00fck, insanlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131na yans\u0131madan \u00f6nce kalpte k\u00f6kle\u015fir. Bu duygu sayesinde insan b\u00fct\u00fcn onursuzluk ve ba\u015fkalar\u0131na boyun e\u011fme sebeplerinin \u00fczerine y\u00fckselir. Bu duygu sayesinde her \u015feyden \u00f6nce kendi nefsini alt eder. K\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc ihtiraslar\u0131n\u0131, kar\u015f\u0131 durulmaz arzular\u0131n\u0131, korkular\u0131n\u0131, insanlara ve insan d\u0131\u015f\u0131 varl\u0131klara ba\u011flanm\u0131\u015f \u00fcmitlerini yener. \u0130nsan bu alanlarda \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kabul ettirince hi\u00e7 kimse onu al\u00e7altmaya, ona boyun e\u011fdirmeye sebep bulamaz. \u0130nsanlar\u0131 arzular\u0131, ihtiraslar\u0131, korkular\u0131 ve umutlar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. Bunlar\u0131 denetim alt\u0131na alabilen kimse her duruma, her \u015feye ve herkese kar\u015f\u0131 \u00fcst\u00fcn gelir. \u0130\u015fte g\u00fc\u00e7, \u00fcst\u00fcnl\u00fck ve otorite ile b\u00fct\u00fcnle\u015fen ger\u00e7ek itibar budur.<\/p>\n

\u00dcst\u00fcnl\u00fck ve itibar ger\u00e7ek kar\u015f\u0131s\u0131nda inatla direnmek ve bat\u0131l ile pohpohlanmak de\u011fildir. \u00d6n\u00fcne \u00e7\u0131kan herkesi ve her \u015feyi k\u0131r\u0131p d\u00f6ken \u015f\u0131mar\u0131k bir zorbal\u0131k da de\u011fildir. \u0130\u00e7g\u00fcd\u00fclere boyun e\u011fen, ihtiraslara yenik d\u00fc\u015fen ta\u015fk\u0131n bir reaksiyon da de\u011fildir. Hak, adalet ve yarar d\u00fc\u015f\u00fcnmeden pen\u00e7e atan, yakalara yap\u0131\u015fan k\u00f6r bir kaba g\u00fc\u00e7 de de\u011fildir. Asla.<\/p>\n

\u00dcst\u00fcnl\u00fck ve itibar nefsin ihtiraslar\u0131na egemen olmakt\u0131r, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve a\u015fa\u011f\u0131lanmay\u0131 alt etmektir; Allah’dan ba\u015fkas\u0131 \u00f6n\u00fcnde boyun e\u011fmemektir. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Allah’a boyun e\u011fmek, sayg\u0131 beslemektir; Allah’dan korkmak, \u00e7ekinmektir; sevin\u00e7te de kederde de y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00f6zetimini \u00fczerinde hissetmektir. \u0130nsan Allah’a boyun e\u011ferse ba\u015f\u0131 dik olur. \u0130nsan Allah’dan korkarsa O’nun ho\u015funa gitmeyen her \u015feye kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kar. \u0130nsan kendini Allah’\u0131n s\u00fcrekli g\u00f6zetimi alt\u0131nda hissederse O’nun izni olmad\u0131k\u00e7a ba\u015f\u0131n\u0131 e\u011fmez.<\/p>\n

\u0130\u015fte g\u00fczel s\u00f6z ve iyi amel ile \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn ve itibar\u0131n s\u00f6z d\u00fczeyindeki konumu budur. \u0130\u015fte ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde bu ikisi aras\u0131ndaki ili\u015fki budur. Bunun arkas\u0131ndan \u00f6n\u00fcm\u00fcze bu sayfan\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131yor. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“K\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 komplo d\u00fczenleyenler a\u011f\u0131r bir azaba \u00e7arp\u0131lacaklard\u0131r. Ayr\u0131ca onlar\u0131n komplosu da bo\u015fa \u00e7\u0131kar, verimsiz olur.”<\/p>\n

Buradaki “komplo d\u00fczenlemek” “plan kurmak” anlam\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. “Komplo d\u00fczenleme” deyimi, genellikle ifade etti\u011fi k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131l\u0131\u011f\u0131, vurgulamak i\u00e7in tercih edilmi\u015ftir. Bu komplo d\u00fczenleyicileri a\u011f\u0131r bir azap bekliyor. \u00dcstelik kurduklar\u0131 tuzaklar da k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fcd\u00fcr, bo\u015fa \u00e7\u0131kmaya mahk\u00fbmdur, bekledikleri sonucu veremezler. Buradaki “k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc”l\u00fck, hatta “\u00f6l\u00fc do\u011fma” imaj\u0131 bir \u00f6nceki ayetteki “canlanan ve \u00fcr\u00fcn veren toprak” imaj\u0131 ile ters y\u00f6nl\u00fc \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m yapmaktad\u0131r.<\/p>\n

“K\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 komplo d\u00fczenleyenler” bu komplolar\u0131 sahte \u015f\u00f6hret kazanmak, as\u0131ls\u0131z \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flamak i\u00e7in kurarlar. Fakat y\u00fcce Allah’a y\u00fckselen di\u011fer g\u00fczel s\u00f6z oldu\u011fu gibi, O’nun kendi kat\u0131na \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 birikim de iyi ameldir. Geni\u015f ve kapsaml\u0131 anlam\u0131 ile itibar ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck bunlar sayesinde kazan\u0131labilir. Gerek s\u00f6z ve gerekse davran\u0131\u015f bi\u00e7iminde k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 komplo ise itibara ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011fe ula\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bir yol de\u011fildir. Ger\u00e7i bu y\u00f6ntemle kimi zaman azg\u0131n ve zorba bir g\u00fc\u00e7 kazan\u0131labilir. Fakat bu kaba g\u00fc\u00e7 k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fcd\u00fcr, k\u0131sa s\u00fcrede yok olmaya mahk\u00fbmdur. Ayr\u0131ca sahibinin a\u011f\u0131r bir azaba \u00e7arpt\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n da gerek\u00e7esi olur. Allah’\u0131n vaadi b\u00f6yledir ve Allah’\u0131n vaadinden cayaca\u011f\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Fakat O k\u00f6t\u00fc komplo d\u00fczenleyicilerine biraz m\u00fchlet verebilir, \u00f6n tasar\u0131s\u0131nda belirledi\u011fi s\u00fcreye kadar onlar\u0131n at oynatmalar\u0131na f\u0131rsat tan\u0131yabilir.
\n
\n\u0130NSANIN YARATILI\u015eI<\/strong><\/p>\n

Su arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile olu\u015fan genel “canl\u0131l\u0131k” olgusuna de\u011finildikten sonra insan\u0131n ilk yarat\u0131l\u0131\u015f sahnesi g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne getiriliyor; yan\u0131 s\u0131ra bu olay\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 “hamilelik”, “uzun \u00f6m\u00fcr”, “k\u0131sa \u00f6m\u00fcr” gibi olgulara de\u011finilerek bunlar\u0131n t\u00fcm\u00fc ile y\u00fcce Allah’\u0131n gizli bilgisinin bir par\u00e7as\u0131n\u0131 olu\u015fturduklar\u0131 vurgulan\u0131yor. Okuyoruz:<\/p>\n

11- Allah siz \u00f6nce topraktan, sonra spermadan yaratt\u0131. Sonra erkekli-di\u015fili \u00e7iftlere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc. O’nun bilgisi d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir di\u015fi ne h\u00e2mile kalabilir ve ne de do\u011furabilir. \u00d6mr\u00fc uzun olan\u0131n \u00e7ok ya\u015famas\u0131 ve k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fclerin az ya\u015famalar\u0131 kesinlikle bir kitapta kay\u0131tl\u0131d\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu .Allah i\u00e7in kolay bir i\u015ftir.
\n<\/strong>
\n\u0130nsan\u0131n topraktan meydana geli\u015finde somutla\u015fan “ilk yarat\u0131l\u0131\u015f” olgusuna Kur’an’da s\u0131k s\u0131k i\u015faret edilir. Hamileli\u011fin ilk a\u015famalar\u0131ndan biri olan “sperma” d\u00f6nemine de s\u0131k s\u0131k de\u011finildi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Toprak cans\u0131z bir madde iken “sperma (nutfel” canl\u0131 bir \u00e7ekirdektir. \u0130lk ve en b\u00fcy\u00fck mucize i\u015fte bu “hayat” mucizesidir. Hi\u00e7 kimse bu mucizenin nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131, ya da insan\u0131n hammaddesi olan toprakla nas\u0131l kayna\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyor. Bu olgu, ge\u00e7mi\u015fte oldu\u011fu gibi g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de insan bilgisine kapal\u0131 bir s\u0131rd\u0131r. Ayn\u0131 zamanda g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen, akt\u00fcel bir ger\u00e7ektir. Kendisi ile y\u00fczy\u00fcze gelmekten, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 itiraf etmekten ka\u00e7\u0131nmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ayr\u0131ca can verici ve g\u00fcc\u00fc her \u015feyi yapmaya yeten bir Allah’\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n da g\u00f6stergesidir; bu da savsaklanmaz ve tart\u0131\u015f\u0131lmaz bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n

Bu cans\u0131zdan canl\u0131ya ge\u00e7i\u015f olay\u0131, son derece uzun mesafeli bir ge\u00e7i\u015ftir. \u00d6yle ki, bunun yan\u0131nda b\u00fct\u00fcn zaman ve yer boyutlar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck kal\u0131r. \u015eu \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 varl\u0131k aleminin s\u0131rlar\u0131n\u0131 irdeleyen bir kalp, bu ge\u00e7i\u015f olay\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnmekle bitiremez. Asl\u0131nda bu alemin her s\u0131rr\u0131 di\u011ferinden daha b\u00fcy\u00fck ve daha \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir sanat \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n

Canl\u0131larda tek h\u00fccre a\u015famas\u0131n\u0131 temsil eden “sperma” a\u015famas\u0131ndan tam te\u015fekk\u00fcll\u00fc bir canl\u0131 a\u015famas\u0131 olan “cenin” evresine ge\u00e7iliyor. Bu evrede erkek ve di\u015fi biribirinden ayr\u0131l\u0131yor, b\u00f6ylece Kur’an’\u0131n i\u015faret etti\u011fi \u015fu tablo ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f oluyor: “Sonra erkekli-di\u015fili \u00e7iftlere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc.”<\/p>\n

Bu c\u00fcmlenin anlam\u0131 “Allah sizi daha cenin evresinde erkekli-di\u015fili \u00e7iftlere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc” \u015feklinde olabilece\u011fi gibi, “O sizi do\u011fumunuzdan sonraki a\u015famada birbiri ile evlenen erkek ve di\u015fi \u00e7iftler haline getirdi” bi\u00e7iminde de olabilir. Bu ge\u00e7i\u015f olay\u0131, yani spermadan erkek ve di\u015fi organizmalar evresine ge\u00e7i\u015f olay\u0131 da, t\u0131pk\u0131 cans\u0131zl\u0131k a\u015famas\u0131ndan canl\u0131l\u0131k evresine ge\u00e7i\u015f gibi, son derece uzak mesafeli bir ge\u00e7i\u015ftir. Neden derseniz, “sperma”n\u0131n temsil etti\u011fi tek h\u00fccre nerede; son derece karma\u015f\u0131k yap\u0131l\u0131, \u00e7e\u015fitli fonksiyonlu ve \u00e7ok sistemli bir canl\u0131 organizma olan “cenin” nerede? O belirsizlikler yuvas\u0131 olan tek h\u00fccre nerede; \u00e7ok say\u0131da farkl\u0131la\u015fm\u0131\u015f nitelikleri olan minik organizma, yani “cenin” nerede?<\/p>\n

E\u011fer bu yal\u0131n h\u00fccre incelenecek olursa, \u015fu ger\u00e7ekler \u00f6\u011frenilir. S\u00f6z konusu h\u00fccre b\u00f6l\u00fcnerek \u00e7o\u011fal\u0131r. \u00c7o\u011falan h\u00fccrelerin e\u015f fonksiyonlar\u0131 dokular\u0131 olu\u015fturur. Dokulardan da fonksiyonu ve niteli\u011fi belirli organlar meydana gelir. Sonra bu organlar\u0131n ahenkli ve uyumlu i\u015fbirli\u011fi sayesinde “insan” denen \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 canl\u0131 varl\u0131k ortaya \u00e7\u0131kar. Bu canl\u0131 varl\u0131klar\u0131n her biri, di\u011fer t\u00fcrde\u015flerinden, hatta en yak\u0131n akrabalar\u0131ndan farkl\u0131 organizmalar olurlar. \u00d6yle ki, iki insan, kesinlikle birbirinin ayn\u0131s\u0131 olmaz. Oysa hepsi alg\u0131lanabilir hi\u00e7bir farkl\u0131 yan\u0131 olmayan ayn\u0131 spermadan meydana gelmi\u015flerdir. Sonra yukarda de\u011findi\u011fimiz gibi dokular olu\u015fmu\u015f ve bu dokulardan da erkekli-di\u015fili \u00e7iftler t\u00fcremi\u015ftir. Bu \u00e7iftler yeni bir sperma h\u00fccresi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile hi\u00e7bir sapma g\u00f6stermeksizin ayn\u0131 a\u015famalar\u0131 izleyecek yeni bir insan yavrusu \u00fcretebiliyorlar. B\u00fct\u00fcn bunlar son derece \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131-d\u0131r ve bu “\u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131l\u0131k” nitelikleri hi\u00e7bir zaman sona ermeyecektir. \u0130\u015fte Kur an, bu esrar dolu ola\u011fan\u00fcst\u00fc olaya, daha do\u011frusu esrarlarla dolu, ola\u011fan\u00fcst\u00fc olaylar zincirine bu y\u00fczden s\u0131k s\u0131k de\u011finiyor. Ama\u00e7, insanlar\u0131 bu olaylar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeye, irdelemeye y\u00f6neltmek, bu s\u00fcrekli mesaj bombard\u0131man\u0131 sayesinde ruhlar\u0131 uykudan uyand\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n

Burada bu “i\u015faret”in yan\u0131 s\u0131ra y\u00fcce Allah’\u0131n bilgisinin evrenselli\u011fini canland\u0131ran bir tablo sunuluyor. (Bu tablonun benzerleri daha \u00f6nce Sebe suresinde g\u00f6zlerimizin \u00f6n\u00fcne serilmi\u015fti.) Bu tabloda y\u00fcce Allah’\u0131n bilgisinin, yery\u00fcz\u00fcndeki t\u00fcm canl\u0131 di\u015filerin kar\u0131nlar\u0131nda ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 yavrular\u0131 kapsad\u0131\u011f\u0131 vurgulan\u0131yor. Okuyoruz:<\/p>\n

“O’nun bilgisi d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir di\u015fi ne hamile kalabilir ve ne de do\u011furabilir.”<\/p>\n

Ayetteki “di\u015fi” kavram\u0131 sadece insan di\u015filerini de\u011fil, b\u00fct\u00fcn hayvan, ku\u015f, bal\u0131k, s\u00fcr\u00fcngen ve b\u00f6cek t\u00fcrlerinin di\u015filerini de i\u00e7eriyor. Hatta bunlar d\u0131\u015f\u0131nda kalan bildi\u011fimiz ve bilmedi\u011fimiz b\u00fct\u00fcn canl\u0131 t\u00fcrlerinin di\u015fileri de bu kavram\u0131n \u015femsiyesi alt\u0131ndad\u0131r. Yeter ki, gebe kalan ve do\u011furan bir canl\u0131 t\u00fcr\u00fc olsun. Yumurtlayan canl\u0131lar da bu hesaba girer. \u00c7\u00fcnk\u00fc yumurta da bir t\u00fcr “do\u011furulmu\u015f” yavrudur, yaln\u0131z geli\u015fmesini anas\u0131n\u0131n v\u00fccudunda tamamlamadan yumurta ha1inde d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131k\u0131yor ve geli\u015fmesinin geri kalan b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc anas\u0131n\u0131n v\u00fccudu d\u0131\u015f\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Bu s\u0131rada yumurta ya anas\u0131 \u00fczerinde kulu\u00e7kaya yat\u0131yor ya da kulu\u00e7ka \u015fartlar\u0131n\u0131 sa\u011flayan makinelerde bar\u0131n\u0131yor. Sonunda eksiksiz bir cenin evresine var\u0131nca kabu\u011funu k\u0131r\u0131p \u00e7\u0131k\u0131yor ve normal geli\u015fmesini d\u0131\u015farda devam ettiriyor.<\/p>\n

\u0130\u015fte \u015fu u\u00e7suz bucaks\u0131z evrenin b\u00fct\u00fcn gebelik ve do\u011fum olaylar\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n engin bilgisinin kapsam\u0131 i\u00e7indedir.<\/p>\n

Sebe suresinde dedi\u011fimiz gibi y\u00fcce Allah’\u0131n s\u0131n\u0131rs\u0131z bilgisini b\u00f6ylesine \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bi\u00e7imde tan\u0131tmak, ne d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ne de ifade olarak insan zihninin giri\u015fece\u011fi bir i\u015f de\u011fildir. Bu durum, ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na Kur’an’\u0131n y\u00fcce Allah taraf\u0131ndan indirildi\u011fini g\u00f6steren bir kan\u0131t oldu\u011fu gibi, bu benzersiz Kitab’\u0131n ilahi kaynakl\u0131 oldu\u011funu belgeleyen bir \u00f6zelliktir.<\/p>\n

Ayn\u0131 ayette ge\u00e7en insan \u00f6mr\u00fcne ili\u015fkin a\u00e7\u0131klama da bu \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131r. Okuyoruz:<\/p>\n

“\u00d6mr\u00fc uzun olan\u0131n \u00e7ok ya\u015famas\u0131 ve k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fclerin az ya\u015famalar\u0131 kesinlikle bir kitapta kay\u0131tl\u0131d\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu Allah i\u00e7in kolay bir i\u015ftir.”<\/p>\n

\u015e\u00f6yle bir d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Daha do\u011frusu \u015fu evrendeki t\u00fcm canl\u0131lar\u0131 hayalimizden ge\u00e7irmeye \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m. Yani b\u00fct\u00fcn a\u011fa\u00e7lar\u0131, ku\u015flar\u0131, di\u011fer hayvanlar\u0131, insanlar\u0131, \u00f6b\u00fcr t\u00fcm canl\u0131lar\u0131 zihnimizde canland\u0131rmaya gayret edelim. \u0130rilikleri, v\u00fccut bi\u00e7imleri, t\u00fcrleri, cinsleri, ya\u015fad\u0131klar\u0131 yer ve zamanlar, hepsini birbirinden farkl\u0131 bir canl\u0131lar okyanusu farz etmeliyiz. Sonra bu k\u00fcmelerin bir de tek tek bireylerini d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir. Saymakla bitmezler ve say\u0131lar\u0131n\u0131 da ancak yarat\u0131c\u0131lar\u0131 bilir. Bu bireylerin kimi uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc, kimi de k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc olur. Bu s\u00fcreler daha \u00f6nce belirlenmi\u015f bir plana, y\u00fcce Allah’\u0131n bu canl\u0131 bireylerine ili\u015fkin bilgisine g\u00f6re uzun ya da k\u0131sa olur.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n bilgisi sade canl\u0131 bireylerin kendileri ile de\u011fil, bu canl\u0131 bireylerin organlar\u0131 ile de ilgilenir. Bu organlar\u0131n uzun mu, yoksa k\u0131sa m\u0131 ya\u015fayacaklar\u0131n\u0131 bilen O’dur. Mesel\u00e2 \u015furadaki a\u011fac\u0131n \u015fu yapra\u011f\u0131 uzun s\u00fcre ye\u015fil kalacak m\u0131, yoksa yak\u0131nda sarar\u0131p dal\u0131ndan kopacak m\u0131? \u015eu ku\u015fun t\u00fcy\u00fc ku\u015fun \u00fczerinde daha \u00e7ok kalacak m\u0131, yoksa r\u00fczg\u00e2ra kap\u0131l\u0131p gidecek mi? Falanca hayvan\u0131n \u015fu boynuzu uzun zaman yerinde kalacak m\u0131, yoksa bir \u00e7at\u0131\u015fmada k\u0131r\u0131lacak m\u0131? \u015eu insan\u0131n \u015fu g\u00f6z\u00fc ya da sa\u00e7\u0131n\u0131n \u015fu teli y\u00fcce Allah’\u0131n belirli plan\u0131na g\u00f6re ya yerinde kal\u0131r ya da \u00e7\u0131kar, d\u00f6k\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n

Bunlar\u0131n hepsi y\u00fcce Allah’\u0131n ayr\u0131nt\u0131l\u0131 ve geni\u015f kapsaml\u0131 bilgisini simgeleyen bir “kitap”da kay\u0131tl\u0131d\u0131r. Bu i\u015flem herhangi bir eme\u011fi, herhangi bir s\u0131k\u0131nt\u0131ya katlanmay\u0131 gerektirmez. \u00c7\u00fcnk\u00fc; “Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu Allah i\u00e7in kolay bir i\u015ftir.”<\/p>\n

\u0130nsan b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc ya da hayal etti\u011fi zaman, sonra da \u00f6telerine ak\u0131l erdirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 zaman anlar ki, bu i\u015f son derece \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131, hayret uyand\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca burada insan d\u00fc\u015f\u00fcncesinin bu bi\u00e7imde i\u015fleyemeyece\u011fi bir ger\u00e7ek ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Bu ger\u00e7ek insan akl\u0131na yabanc\u0131 bir yakla\u015f\u0131mla tasarlan\u0131p tasvir edilmi\u015ftir. Burada y\u00fcce Allah’\u0131n bu \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 konuya ili\u015fkin kendine \u00f6zg\u00fc bir yakla\u015f\u0131m\u0131 ile y\u00fcz y\u00fczeyiz.<\/p>\n

Uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fcl\u00fck, ya\u015fama s\u00fcresinin uzunlu\u011fu, ya\u015fanan y\u0131llar\u0131n \u00e7oklu\u011fu yolu ile olaca\u011f\u0131 gibi, ya\u015fanan zaman\u0131n bereketli olmas\u0131, bu zaman\u0131n verimli bir bi\u00e7imde kullan\u0131lmas\u0131; duygu, hareket, davran\u0131\u015f ve eser zenginli\u011fi i\u00e7inde ge\u00e7mesi yolu ile de olur. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fcl\u00fck de ya\u015fanan y\u0131llar\u0131n az say\u0131da olu\u015fu bi\u00e7iminde olabilece\u011fi gibi, ya\u015fama s\u00fcresinin bereketini yitirmek; bu s\u00fcreyi e\u011flence, oyun, aylakl\u0131k ve tembellik i\u00e7inde ge\u00e7irmek \u015feklinde de olabilir.<\/p>\n

\u00d6yle saatler var ki, bir \u00f6mre bedeldirler. D\u00fc\u015f\u00fcnce ve duygu a\u00e7\u0131s\u0131ndan o kadar zengin, i\u015f ve eser bak\u0131m\u0131ndan \u00f6ylesine verimlidirler. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k nice y\u0131llar var ki, bombo\u015f gelip ge\u00e7erler, ne hayat\u0131n terazisinde bir a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131 ne de y\u00fcce Allah kat\u0131nda bir \u00f6nemleri vard\u0131r.<\/p>\n

Bunlar\u0131n hepsi bir kitapta kay\u0131tl\u0131d\u0131r. Y\u00fcce Allah’dan ba\u015fka hi\u00e7 kimsenin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 bilmedi\u011fi \u015fu u\u00e7suz bucaks\u0131z evrendeki her canl\u0131 bireye ili\u015fkin b\u00fct\u00fcn bu ayr\u0131nt\u0131lar bir kitapta kay\u0131tl\u0131d\u0131r. .<\/p>\n

Toplumlar ve milletler de bu a\u00e7\u0131dan bireyler gibidirler. Onlar da hem uzun hem de k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc olabilirler. Onlar da fertler gibi bu ayetin kapsam\u0131na girerler.<\/p>\n

Hatta bu konuda cans\u0131z varl\u0131klar da canl\u0131 varl\u0131klar gibidirler. Mesel\u00e2 kimi kayalar, kimi ma\u011faralar, kimi nehirler uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fcd\u00fcrler. Kimi kayalar dayan\u0131ks\u0131z olur, k\u0131sa s\u00fcrede par\u00e7alan\u0131r gider. Kimi ma\u011faralar da k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc olur. Bir bakars\u0131n\u0131z ki ya \u00e7\u00f6km\u00fc\u015fler ya da a\u011f\u0131zlar\u0131 kapanm\u0131\u015ft\u0131r. Kimi nehirler de k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fcd\u00fcrler. Bir bakars\u0131n\u0131z ki, kurumu\u015flar ya da k\u00fc\u00e7\u00fck kollara ayr\u0131larak sular\u0131n\u0131 yitirmi\u015flerdir.<\/p>\n

\u0130nsan elinden \u00e7\u0131kan cans\u0131z e\u015fyalar da \u00f6yledirler. Kimi yap\u0131 uzun, kimi yap\u0131 ise k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc olur. Kimi teknik ayg\u0131t uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc olur, \u00e7ok dayan\u0131r; kimisi de k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc olur, dayan\u0131ks\u0131z \u00e7\u0131kar. Kimi elbise uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc oldu\u011fu gibi, kimi elbise de k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc olur. B\u00fct\u00fcn bu varl\u0131klara ait \u00f6m\u00fcrler ve dayanma s\u00fcreleri, t\u0131pk\u0131 insan \u00f6m\u00fcrleri gibi bir kitapta kay\u0131tl\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar y\u00fcce Allah’\u0131n engin bilgi ve haber alan\u0131 i\u00e7inde yer al\u0131rlar.<\/p>\n

Mesele bu \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcnce, kalpler uyanarak \u015fu evreni yeni bir yakla\u015f\u0131mla, yeni bir duyarl\u0131l\u0131kla d\u00fc\u015f\u00fcnmeye, irdelemeye koyulurlar. B\u00f6ylesine b\u00fcy\u00fck bir duyarl\u0131l\u0131kla her \u015feyde y\u00fcce Allah’\u0131n elini ve g\u00f6z\u00fcn\u00fc fark eden bir kalp O’nu zor unutur, zor g\u00f6z ard\u0131 eder, zor yolundan sapar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ne tarafa d\u00f6nerse y\u00fcce Allah’\u0131n elini, g\u00f6z\u00fcn\u00fc, ilgisini ve g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcr. \u015eu evrendeki her nesnenin O’nun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve ortaks\u0131z y\u00f6neticili\u011finin somut kan\u0131t\u0131 oldu\u011funu fark eder.<\/p>\n

\u0130\u015fte Kur’an kalpleri b\u00f6yle e\u011fitir.<\/p>\n

SU VE HAYAT<\/strong><\/p>\n

Daha sonraki ayetlerde de devam ettirilen bu de\u011fi\u015fik g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc evrensel gezide dikkatlerimiz ba\u015fka bir olguya \u00e7ekiliyor. Bu sahnede \u015fu yery\u00fcz\u00fcndeki su olgusuna belirli bir a\u00e7\u0131dan, farkl\u0131 \u00f6zellikteki su t\u00fcrleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131l\u0131yor. Bir yanda i\u00e7meye elveri\u015fli sular \u015f\u0131r\u0131l \u015f\u0131r\u0131l akarken, \u00f6b\u00fcr yanda tuz oran\u0131 y\u00fcksek ac\u0131 sular\u0131n engin birikimleri ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Y\u00fcce Allah’\u0131n boyun e\u011fdirici yasalar\u0131 uyar\u0131nca bu su t\u00fcrleri kimi zaman birbirine kar\u0131\u015farak, kimi zaman da birbirinden ayr\u0131larak insanlara \u00e7e\u015fitli yararlar sa\u011fl\u0131yorlar. Okuyoruz:<\/p>\n

12- \u0130ki deniz ayn\u0131 de\u011fildir. Birinin suyu tatl\u0131 kolay i\u00e7imli, \u00f6b\u00fcr\u00fcn\u00fcnki tuzlu ve ac\u0131d\u0131r. Her ikisinden de taze bal\u0131k eti yer ve tak\u0131 olarak kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z s\u00fcs e\u015fyalar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131rs\u0131n\u0131z. Allah’\u0131n size y\u00f6nelik ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131 araman\u0131z ve O’na \u015f\u00fckretmeniz i\u00e7in geminin sular\u0131 yararak yol ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/strong><\/p>\n

Su t\u00fcrleri aras\u0131ndaki farkl\u0131la\u015fma olay\u0131n\u0131n iradeye ba\u011fl\u0131 olarak meydana geldi\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Bildi\u011fimiz kadar\u0131 ile bu olay\u0131n arkas\u0131nda bir hikmet vard\u0131r. \u00d6nce i\u00e7meye elveri\u015fli olan su t\u00fcr\u00fcne bakal\u0131m. Bu t\u00fcr suyun neden b\u00f6yle yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 onu kullanarak ve yarar\u0131n\u0131 somut olarak g\u00f6rerek biliyoruz. Tatl\u0131 su b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar i\u00e7in hayat kayna\u011f\u0131d\u0131r. \u015eimdi de \u00f6b\u00fcr su t\u00fcr\u00fc olan ve ac\u0131 tuzlu suya bakal\u0131m. Bu t\u00fcr su daha \u00e7ok denizler ve okyanuslar bi\u00e7iminde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar. A\u015fa\u011f\u0131da bu konuda bir bilginin s\u00f6zlerini okuyaca\u011f\u0131z. Adam bu a\u00e7\u0131klamay\u0131 \u015fu koca evreni d\u00fczenleyen duyarl\u0131 plan\u0131 de\u011ferlendirirken yap\u0131yor. Okuyoruz:<\/p>\n

“Y\u00fczy\u0131llard\u0131r yerden f\u0131\u015fk\u0131ran gazlar havaya y\u00fckselir. Bunlar\u0131n \u00e7o\u011fu zehirlidir. Buna ra\u011fmen hava (atmosfer) yine de kirlenmemi\u015f kal\u0131r. \u0130nsan\u0131n ya\u015famas\u0131 i\u00e7in elveri\u015fli olan gaz oranlar\u0131n\u0131n dengesi de\u011fi\u015fmez. Bu b\u00fcy\u00fck dengeyi sa\u011flayan mekanizma denizleri ve okyanuslar\u0131 kaplayan engin sulard\u0131r. Hayat, besin maddeleri, ya\u011fmurlar, \u0131l\u0131ml\u0131 iklim ve son olarak insan, varl\u0131klar\u0131n\u0131 bu u\u00e7suz bucak-s\u0131z su k\u00fctlesine bor\u00e7ludurlar.”<\/p>\n

Bu a\u00e7\u0131klama ni\u00e7in farkl\u0131 t\u00fcrde yarat\u0131ld\u0131klar\u0131na k\u0131smen \u0131\u015f\u0131k tutuyor. Bu s\u00f6zler kan\u0131tl\u0131yor ki; sular\u0131n farkl\u0131 t\u00fcrlerde yarat\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 belirli bir amac\u0131n ve plan\u0131n sonucudur. Bu yolla \u015fu evrenin varl\u0131\u011f\u0131nda ve d\u00fczeninde gerekli olan, birbirine ba\u011fl\u0131 birtak\u0131m dengeler ve uyumlar g\u00f6zetilmi\u015ftir. Bunu ancak \u015fu evrenin ve \u015fu evrendeki canl\u0131-cans\u0131z t\u00fcm varl\u0131klar\u0131n yarat\u0131c\u0131s\u0131 olan y\u00fcce Allah d\u00fczenler. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu hassas uyum, asla rast gele meydana gelmez. Ayette “iki denizin” farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n vurgulanm\u0131\u015f olmas\u0131, gerek bu alandaki farkl\u0131la\u015ft\u0131rman\u0131n, gerekse di\u011fer b\u00fct\u00fcn farkl\u0131 yaratmalar\u0131n mutlaka bir amaca dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr. Surenin ilerdeki ayetlerinde duygular, y\u00f6nelmeler, de\u011ferler ve \u00f6l\u00e7\u00fcler alan\u0131nda varolan ba\u015fka “farkl\u0131l\u0131k” \u00f6rnekleri ile kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n

Sonra bu farkl\u0131 sulardan olu\u015fmu\u015f iki denizin birle\u015fti\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Maksat insana \u00e7e\u015fitli yararlar sa\u011flamakt\u0131r. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Her ikisinden de taze bal\u0131k eti yer ve tak\u0131 olarak kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z s\u00fcs e\u015fyalar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131rs\u0131n\u0131z. Allah’\u0131n size y\u00f6nelik ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131 araman\u0131z ve O’na \u015f\u00fckretmeniz i\u00e7in geminin sular\u0131 yararak yol ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.”<\/p>\n

Ayetin orijinalindeki “taze et” deyiminden maksat, bal\u0131klar ile \u00f6b\u00fcr deniz hayvanlar\u0131d\u0131r. “Tak\u0131” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden maksat da inci ve mercand\u0131r.<\/p>\n

\u0130nci, kabuklu yumu\u015fak\u00e7alar s\u0131n\u0131f\u0131ndaki hayvanlar\u0131n v\u00fccutlar\u0131ndan elde edilir. Olay \u015f\u00f6yle olur: Rastlant\u0131 sonucu bu hayvanlar\u0131n v\u00fccutlar\u0131na kum tanesi ya da su damlas\u0131 gibi yabanc\u0131 bir madde girer. Bunun \u00fczerine hayvan\u0131n v\u00fccudu \u00f6zel bir sedefli s\u0131v\u0131 salg\u0131layarak yabanc\u0131 maddeyi ku\u015fat\u0131r. Ama\u00e7 bu maddenin, v\u00fccudun i\u00e7 organlar\u0131n\u0131 t\u0131rmalamas\u0131n\u0131 \u00f6nlemektir. Belirli bir s\u00fcre sonra i\u015fte bu s\u0131v\u0131 kat\u0131la\u015farak inciye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n

Mercan, bitkisel \u00f6zellikler de ta\u015f\u0131yan bir deniz hayvan\u0131d\u0131r. Bazan birka\u00e7 mil uzunlu\u011fu olabilen koloniler halinde ya\u015far. Bu kolonilerin b\u00fcy\u00fckleri hem deniz yolcular\u0131 i\u00e7in ve bu hayvanlar\u0131n kollar\u0131na yakalanan b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar i\u00e7in tehlike olu\u015ftururlar. Mercanlar, \u00f6zel y\u00f6ntemler ile bi\u00e7ilerek s\u00fcs e\u015fyas\u0131 haline getirilirler.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n \u015fu evrendeki nesnelere sundu\u011fu \u00e7e\u015fitli niteliklerin sonucu olarak gemiler, nehir ve deniz sular\u0131n\u0131 yararak yol al\u0131rlar. Gemilerin yap\u0131m\u0131nda kullan\u0131lan maddelerin yo\u011funluk ortalamas\u0131n\u0131n suyun yo\u011funlu\u011fundan fazla olmas\u0131, gemilere su y\u00fczeyinde kalarak sular i\u00e7inde yol alma imk\u00e2n\u0131 sa\u011flar. Bu olayda r\u00fczg\u00e2r\u0131n g\u00fcc\u00fcnden yararlan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, y\u00fcce Allah’\u0131n insan\u0131n faydalanmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ve nas\u0131l kullan\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretti\u011fi buhar, elektrik ve di\u011fer enerji t\u00fcrlerinden de yararlan\u0131l\u0131r. Bu enerji t\u00fcrlerinin hepsi insan\u0131n kullan\u0131m\u0131na sunulmu\u015ftur. Sebep;<\/p>\n

“Allah’\u0131n size y\u00f6nelik ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131 arayas\u0131n\u0131z.”<\/p>\n

Deniz yolculu\u011fu ve ticaret yapas\u0131n\u0131z diye. Deniz hayvanlar\u0131n\u0131n taze etlerinden ve tak\u0131 maddelerinden yararlanas\u0131n\u0131z diye. Nehirlerin ve denizlerin sular\u0131 ile gemilerden yararlanas\u0131n\u0131z diye. Bir de; “O’na \u015f\u00fckredesiniz diye.”<\/p>\n

Zaten y\u00fcce Allah \u015f\u00fck\u00fcr sebeplerini haz\u0131rlay\u0131p \u00f6n\u00fcn\u00fcze getirdi. B\u00f6ylece \u015f\u00fck\u00fcr g\u00f6revinizi yerine getirmenize yard\u0131mc\u0131 oldu.
\n
\nK\u00c2\u0130NATIN TEMEL YASASI<\/strong><\/p>\n

Surenin bu kesiti bir evrensel gezi ile noktalan\u0131yor. Bu gezide \u00f6nce gece g\u00fcnd\u00fcz sahnesi kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Sonra da belirli bir surenin sonuna kadar ki hareketlerini d\u00fczenleyen yasa uyar\u0131nca g\u00fcne\u015fe ve aya boyun e\u011fdirildi\u011fini \u00f6\u011freniyoruz. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

13- O geceyi g\u00fcnd\u00fcze ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fc geceye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. G\u00fcne\u015fi ve ay\u0131 buyru\u011fu alt\u0131na alm\u0131\u015ft\u0131r. Her biri belirli bir s\u00fcrenin sonuna kadar hareket eder. \u0130\u015fte Rabb’iniz bu Allah’d\u0131r. Egemenlik O’nun tekelindedir. O’nu bir yana b\u0131rakarak tapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z d\u00fczmece ilahlar bir \u00e7ekirdek kabu\u011funun bile sahibi de\u011fildirler.<\/strong><\/p>\n

Ayetin orjinalinde kullan\u0131lan “gecenin g\u00fcnd\u00fcze ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn geceye girdirilmesi” deyimi iki t\u00fcrl\u00fc yorumlanabilir. Birinci yorum, \u015fu iki \u00e7arp\u0131c\u0131 do\u011fal sahneyi g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcne getirir. Sahnelerin ilki \u015f\u00f6yle: Gece, g\u00fcnd\u00fcze giriyor. Ayd\u0131nl\u0131k azar azar kayboluyor ve yerine a\u011f\u0131r a\u011f\u0131r karanl\u0131k \u00e7\u00f6k\u00fcyor. B\u00f6ylece g\u00fcne\u015f bat\u0131yor, arkas\u0131ndan da karanl\u0131k gitgide koyula\u015f\u0131yor. \u0130kinci sahne de \u015f\u00f6yle: G\u00fcnd\u00fcz, geceye giriyor. Tanyeri a\u011far\u0131yor. Ayd\u0131nl\u0131k yava\u015f yava\u015f ortal\u0131\u011fa yay\u0131l\u0131yor ve karanl\u0131k yava\u015f yava\u015f da\u011f\u0131l\u0131yor. Sonunda g\u00fcne\u015f do\u011fuyor ve ayd\u0131nl\u0131k her yan\u0131 sar\u0131yor.<\/p>\n

Ayetteki deyim \u015f\u00f6yle de yap\u0131labilir. Uzun bir gece d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu gece, g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn u\u00e7lar\u0131n\u0131 yiyerek sanki onun i\u00e7ine giriyor. Bir de uzun bir g\u00fcnd\u00fcz\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu g\u00fcnd\u00fcz de sanki gecenin u\u00e7lar\u0131n\u0131 yiyerek i\u00e7ine giriyor.<\/p>\n

Ayetteki deyim ile her iki anlam birden kastedilmi\u015f de olabilir. B\u00fct\u00fcn bu sahneler insan kalbini, sakin sakin gezdirerek ona \u00fcrperti ve korku bilinci a\u015f\u0131l\u0131yor. Bu gezi s\u0131ras\u0131nda insan kalbi, y\u00fcce Allah’\u0131n elinin \u015fu \u00e7izgiyi uzat\u0131p \u015fu \u00e7izgiyi d\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, \u015fu ipi gererek \u015fu ipi sald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyor. B\u00fct\u00fcn bunlar duyarl\u0131 ve s\u00fcrekli bir d\u00fczen i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fiyor. Bu d\u00fczenin bir kere bile, \u015funca y\u00fczy\u0131ll\u0131k \u00f6mr\u00fc i\u00e7inde bir g\u00fcn ya da bir y\u0131l i\u00e7in ne bozuldu\u011fu, ne sars\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve ne de de\u011fi\u015fti\u011fi g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p>\n

G\u00fcne\u015fe ve aya boyun e\u011fdirildi\u011fi ve ne kadar oldu\u011funu yaln\u0131z Allah’\u0131n bildi\u011fi belirlenmi\u015f bir s\u00fcrenin sonuna kadar hareket ettikleri, sonu\u00e7 olarak herkesin g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir do\u011fal olayd\u0131r. \u0130ster bu g\u00f6k cisimlerinin hacimlerini; y\u0131ld\u0131z m\u0131, yoksa gezegen mi olduklar\u0131n\u0131, y\u00f6r\u00fcngelerini, d\u00f6n\u00fc\u015flerini ne kadar zamanda tamamlad\u0131klar\u0131n\u0131 bilsin, isterse bu konulara ili\u015fkin hi\u00e7bir bilgisi olmas\u0131n. G\u00fcne\u015f ile ay\u0131n kendileri, herkesin kar\u015f\u0131s\u0131nda g\u00f6r\u00fcn\u00fcp kayboluyor, her g\u00f6z\u00fcn \u00f6n\u00fcnde inip \u00e7\u0131k\u0131yorlar. Hi\u00e7 \u015fa\u015fmayan ve ayar\u0131n\u0131 bozmayan bu s\u00fcrekli hareket g\u00f6r\u00fcnen bir olgudur; izlenmesi bilgi ve hesap istemez.<\/p>\n

Bu nitelikleri ile bu olgular evren kitab\u0131n\u0131n sayfas\u0131nda her akl\u0131 ba\u015f\u0131nda insan\u0131n ve b\u00fct\u00fcn ku\u015faklar\u0131n bak\u0131\u015flar\u0131na sunulmu\u015f mucizelerdir. Biz bu konuda bug\u00fcn, Kur’an’\u0131 ilk okuyanlardan daha \u00e7ok \u015feyler bilebiliriz. Fakat \u00f6nemli olan bu de\u011fildir. \u00d6nemli olan bu do\u011fal mucizenin onlarda meydana getirdi\u011fi etkiyi bizde de meydana getirmesi, onlar\u0131n kalplerini titretti\u011fi gibi, bizim kalplerimizi de titretmesi, bizi de onlar gibi y\u00fcce Allah’\u0131n evrende s\u00fcrekli i\u015fleyen yarat\u0131c\u0131 elini g\u00f6r\u00fcp d\u00fc\u015f\u00fcnmeye \u00f6zendirmesidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc hayat demek, kalbin ya\u015famas\u0131 demektir.<\/p>\n

Bu de\u011fi\u015fik, derin anlaml\u0131 ve sars\u0131c\u0131 sahnelerin ard\u0131ndan “Rabb’l\u0131k ger\u00e7e\u011fi a\u00e7\u0131klan\u0131yor. Bunun yan\u0131 s\u0131ra Allah’a ortak ko\u015fmaya yeltenen iddialar\u0131n as\u0131ls\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve bu iddialar\u0131 ileri s\u00fcrenlerin k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc kar\u015f\u0131la\u015facaklar\u0131 ac\u0131 son vurgulan\u0131yor.<\/p>\n

\u0130\u015fte Rabb’iniz bu Allah’d\u0131r. Egemenlik O’nun tekelindedir. O’nu bir yana b\u0131rakarak tapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z d\u00fczmece ilahlar bir \u00e7ekirdek kabu\u011funun bile sahibi de\u011fildirler.<\/p>\n

14- E\u011fer onlar\u0131 imdad\u0131n\u0131za \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rsan\u0131z, \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131z\u0131 i\u015fitmezler. Sesinizi i\u015fitseler bile size kar\u015f\u0131l\u0131k veremezler. \u00dcstelik k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc, sizin kendilerini Allah’a ortak ko\u015fmu\u015f olman\u0131z\u0131 reddederler. Hi\u00e7 kimse, her \u015feyin i\u00e7y\u00fcz\u00fcn\u00fc bilen Allah gibi sana haber vermez.<\/strong><\/p>\n

Yani bulutlar\u0131n \u00f6n\u00fcnde r\u00fczg\u00e2rlar\u0131 estiren, \u00f6lm\u00fc\u015f topra\u011f\u0131 dirilten, sizleri topraktan yaratan, sizleri erkekli-di\u015fili \u00e7iftlere ay\u0131ran, di\u015filerin ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 ceninleri ve do\u011furduklar\u0131 yavrular\u0131 bilen, uzayan ve k\u0131salan \u00f6m\u00fcrleri bilen, iki t\u00fcr deniz yaratan, geceyi g\u00fcnd\u00fcze ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fc geceye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren, g\u00fcne\u015fi ve ay\u0131 buyru\u011fu alt\u0131na al\u0131p belli s\u00fcrenin sonuna kadar hareket ettiren y\u00fcce g\u00fc\u00e7 var ya; i\u015fte “Rabb’iniz bu Allah’d\u0131r.”<\/p>\n

“Egemenlik O’nun tekelindedir. O’nu bir yana b\u0131rakarak tapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z d\u00fczmece ilahlar bir tek \u00e7ekirdek kabu\u011funun bile sahibi de\u011fildirler.”<\/p>\n

Ayetin orjinalinde ge\u00e7en “K\u0131tmir” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc “\u00e7ekirdek kabu\u011fu” anlam\u0131na gelir. M\u00fc\u015friklerin, Allah d\u0131\u015f\u0131nda tapt\u0131klar\u0131 s\u00f6zde ilahlar basit bir \u00e7ekirdek kabu\u011funun bile sahibi de\u011fildirler. Arkas\u0131ndan bu s\u00f6zde ilahlar\u0131n mahiyetleri biraz daha de\u015filiyor. Okuyoruz: “E\u011fer onlar\u0131 imdada \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rsan\u0131z \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131z\u0131 i\u015fitmezler.”<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc onlar ya \u00e7amurdan yo\u011frulmu\u015f bir heykel, ya ta\u015ftan, a\u011fa\u00e7tan yontulmu\u015f bir put, ya bir y\u0131ld\u0131z ya da gezegen, ya bir melek veya cindirler. Bunlar\u0131n hi\u00e7biri bir \u00e7ekirdek kabu\u011funun bile sahibi de\u011fildirler. Yine bunlar\u0131n t\u00fcm\u00fc sap\u0131k tap\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 i\u015fitemezler. Ya asl\u0131nda ses alg\u0131lama yetenekleri yoktur, ya da insan s\u00f6z\u00fcn\u00fc anlamazlar. Devam edelim: “Sesinizi i\u015fitseler bile size kar\u015f\u0131l\u0131k veremezler.”<\/p>\n

Cinler ve melekler gibi. \u00c7\u00fcnk\u00fc cinler kar\u015f\u0131l\u0131k verme yetene\u011finden yoksundurlar. Melekler ise sap\u0131klara kar\u015f\u0131l\u0131k vermezler. Bu d\u00fcnyada b\u00f6yledir. K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc ise, o s\u00f6zde ilahlar sap\u0131kl\u0131\u011fa ve sap\u0131klara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karlar, onlarla ili\u015fkili g\u00f6r\u00fcnmekten \u015fiddetle ka\u00e7\u0131n\u0131rlar.<\/p>\n

“\u00dcstelik k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc sizin kendilerini Allah’a ortak ko\u015fmu\u015f olman\u0131z\u0131 reddederler.”<\/p>\n

Bunu her \u015feyin i\u00e7y\u00fcz\u00fcn\u00fc, her meseleyi, d\u00fcnyay\u0131 ve ahireti bilen y\u00fcce Allah a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Okuyoruz:<\/p>\n

“Hi\u00e7 kimse, her \u015feyin i\u00e7y\u00fcz\u00fcn\u00fc bilen Allah gibi sana haber vermez.”<\/p>\n

Surenin bu “kesit”i burada sona eriyor. O de\u011fi\u015fik alemlerde ger\u00e7ekle\u015ftirilen geziler ve g\u00f6r\u00fclen o enteresan sahneler burada noktalan\u0131yor. \u0130nsan kalbi bu gezilerden \u00f6ylesine y\u00fckl\u00fc bir az\u0131kla d\u00f6n\u00fcyor ki, e\u011fer iyi kullan\u0131lsa, kendisine \u00f6mr\u00fc boyunca yeter. Zaten insan kalbi i\u00e7in tek surenin tek “kesit”i yeterlidir. Yeter ki, istedi\u011fi hidayet ve arad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k delil olsun.<\/p>\n

Surenin bu noktas\u0131nda bir kere daha t\u00fcm insanlara sesleniliyor; onlara y\u00fcce Allah ile aralar\u0131ndaki ili\u015fkileri ve kendi mahiyetlerini s\u00fczge\u00e7ten ge\u00e7irmeleri telkin ediliyor. Arkas\u0131ndan Peygamberimize d\u00f6n\u00fclerek teselli ediliyor, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc y\u00fcz \u00e7evirmelerden ve sap\u0131k reaksiyonlardan \u00f6t\u00fcr\u00fc can\u0131n\u0131 s\u0131kmamas\u0131 isteniyor. T\u0131pk\u0131 surenin ikinci kesitinde oldu\u011fu gibi. Yaln\u0131z \u015fu farkla; burada hidayetin sap\u0131kl\u0131ktan farkl\u0131 bir \u00f6zellik ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 vurgulan\u0131yor. Bu iki z\u0131t tutum aras\u0131nda k\u00f6kl\u00fc ve derin bir ba\u011fda\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n varoldu\u011fu belirtiliyor. Bu ba\u011fda\u015fmazl\u0131k t\u0131pk\u0131 k\u00f6rl\u00fck ve g\u00f6rebilmek, karanl\u0131klar ile ayd\u0131nl\u0131k, g\u00f6lge ile kavurucu s\u0131cakl\u0131k, \u00f6l\u00fcm ile hayat aras\u0131ndaki gibi taban tabana z\u0131tl\u0131k ifade eder. Ba\u015fka bir deyim ile hidayet, g\u00f6rebilme yetene\u011fi, g\u00f6lge ve hayat aras\u0131nda nas\u0131l s\u0131k\u0131 bir benzerlik ili\u015fkisi varsa k\u00f6rl\u00fck, karanl\u0131k, kavurucu s\u0131cakl\u0131k ve \u00f6l\u00fcm aras\u0131nda \u00f6ylesine s\u0131k\u0131 bir benzerlik vard\u0131r. Bu a\u00e7\u0131klaman\u0131n arkas\u0131ndan eski d\u00f6nemlerde peygamberleri yalanlayanlar\u0131n yok edilme \u00f6rneklerine de\u011finiliyor. Ama\u00e7 uyarmak, sak\u0131nd\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n

15- Ey insanlar, siz Allah’a muhta\u00e7s\u0131n\u0131z; oysa Allah hi\u00e7 kimseye muhta\u00e7 de\u011fildir ve \u00f6vg\u00fcye l\u00e2y\u0131kt\u0131r.<\/p>\n

16- E\u011fer dilerse sizi yok eder ve yerinize ba\u015fka bir canl\u0131 t\u00fcr\u00fc getirir.<\/p>\n

17- Bunu yapmak, Allah i\u00e7in zor de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n

\u0130nsanlar\u0131 hidayete \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rken, onlar\u0131 i\u00e7inde y\u00fczd\u00fckleri karanl\u0131klardan Allah’\u0131n ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131na ve do\u011fru yoluna \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, onlara bu ger\u00e7e\u011fi hat\u0131rlatmaya ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Ba\u015fka bir deyimle, insanlar kendilerinin fakir ve Allah’a muhta\u00e7 zavall\u0131lar olduklar\u0131n\u0131, buna kar\u015f\u0131l\u0131k Allah’\u0131n kelimenin her anlam\u0131 ile “zengin” ve ihtiya\u00e7s\u0131z oldu\u011funu hat\u0131rlamaya ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. \u0130nsanlar iyice bilmelidirler ki, ger\u00e7i onlar Allah’a inanmaya, O’na kulluk etmeye, O’nun verdi\u011fi nimetlere hamd etmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131yorlar, ama bu \u00e7a\u011fr\u0131 Allah’\u0131n onlar\u0131n ilgilerine muhta\u00e7 oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez; y\u00fcce Allah’\u0131n onlar\u0131n ibadetlerine ve \u00f6vg\u00fclerine ihtiyac\u0131 yoktur, O \u00f6z\u00fc itibar\u0131 ile \u00f6vg\u00fcye l\u00e2y\u0131kt\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra onlar Allah ile ba\u015fa \u00e7\u0131kamazlar, O’nu zor duruma d\u00fc\u015f\u00fcremezler. \u00c7\u00fcnk\u00fc e\u011fer O, e\u011fer onlar\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fc kurutup yerlerine kendileri gibi ya da kendilerine hi\u00e7 benzemeyen ba\u015fka bir canl\u0131 t\u00fcr\u00fc ge\u00e7irmek isterse bunu yapmak O’nun i\u00e7in son derece kolayd\u0131r.<\/p>\n

\u0130nsanlar\u0131n bu ger\u00e7e\u011fi hat\u0131rlamaya ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Yoksa y\u00fcce Allah’\u0131n kendileri ile ilgilendi\u011fini, onlara peygamberler g\u00f6nderdi\u011fini, bu peygamberlerin onlar\u0131 sap\u0131kl\u0131ktan d\u00f6nd\u00fcr\u00fcp do\u011fru yola iletmeye, karanl\u0131klardan ayd\u0131nl\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce Allah i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli varl\u0131klar olduklar\u0131n\u0131, do\u011fru yolda olmalar\u0131n\u0131n, ibadet etmelerinin Allah’\u0131n rakipsiz egemenli\u011fine bir \u015fey katt\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanarak gurura kap\u0131labilirler.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah, insanlara peygamberler g\u00f6nderiyor. Bu peygamberler insanlar\u0131n s\u0131rt d\u00f6nmelerine ve eziyetlerine g\u00f6\u011f\u00fcs geriyorlar. Bu s\u0131rt \u00e7evirmelere ve eziyetlere ra\u011fmen Allah’a \u00e7a\u011f\u0131rma g\u00f6revini \u0131srarla s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyorlar. Bu yolla y\u00fcce Allah insanlara ilgi g\u00f6steriyor, onlara rahmetini oluk oluk ak\u0131t\u0131yor, onlar\u0131 l\u00fctfu ile ku\u015fat\u0131yor. Y\u00fcce Allah’\u0131n insanlara y\u00f6nelik bu tutumu O’nun tek yanl\u0131 rahmetinden, l\u00fctfundan, kereminden ve ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklan\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc tek yanl\u0131 ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131l\u0131k, O’nun \u00f6z\u00fc ile b\u00fct\u00fcnle\u015fmi\u015f bir niteli\u011fidir. Yoksa \u015fu kullar\u0131n do\u011fru yola girmeleri O’nun ortaks\u0131z egemenli\u011fine bir \u015fey katacak, ibadet etmeleri O’nun egemenli\u011finden bir \u015fey eksiltecek de\u011fildir. Ayr\u0131ca \u015fu kullar, e\u015fleri bulunmaz varl\u0131klard\u0131r da, yerlerine ba\u015fkalar\u0131n\u0131 koymak zor oldu\u011fu i\u00e7in b\u00fct\u00fcn k\u00fcstahl\u0131klar\u0131na g\u00f6z yumuyor, yerleri doldurulamayaca\u011f\u0131 i\u00e7in \u015f\u0131mar\u0131kl\u0131klar\u0131na katlan\u0131yor de\u011fildir.<\/p>\n

Ger\u00e7ekten \u015fu zavall\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck, \u00f6nemsiz, yetersiz, g\u00fc\u00e7s\u00fcz ve bilgisiz insan, y\u00fcce Allah’\u0131n bunca yo\u011fun ilgisine ve g\u00f6zetimine mazhar olunca y\u00fcce Allah’\u0131n bu ba\u011f\u0131\u015f\u0131, bu l\u00fctfu ve bu kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z keremi kar\u015f\u0131s\u0131nda ba\u015f\u0131 d\u00f6n\u00fcyor, hayrete kap\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Oysa insan \u015fu yer yuvarla\u011f\u0131n\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck, \u00f6nemsiz bir konu\u011fudur. Yeryuvarla\u011f\u0131 da g\u00fcne\u015fin k\u00fc\u00e7\u00fck bir uydusudur. G\u00fcne\u015f ise, uzayda \u0131\u015f\u0131k sa\u00e7an say\u0131s\u0131z y\u0131ld\u0131zlardan biridir. Y\u0131ld\u0131zlara gelince; onlar da b\u00fct\u00fcn g\u00f6rkemli iriliklerine ra\u011fmen s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 y\u00fcce Allah’dan ba\u015fka hi\u00e7 kimsenin bilmedi\u011fi engin uzay bo\u015flu\u011funa serpi\u015ftirilmi\u015f birer k\u00fc\u00e7\u00fck noktad\u0131rlar. Engin bo\u015flu\u011funa serpi\u015ftirilmi\u015f y\u0131ld\u0131zlar\u0131 birer kaybolmu\u015f nokta gibi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz uzay ise, y\u00fcce Allah’\u0131n yarat\u0131klar\u0131n\u0131n sadece bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden ibarettir.<\/p>\n

Bununla birlikte insan y\u00fcce Allah’\u0131n ilgisine mazhar oluyor. Bu yo\u011fun ilginin ba\u015fl\u0131ca g\u00f6stergelerini \u015f\u00f6yle s\u0131ralayabiliriz: Y\u00fcce Allah, insan\u0131 yarat\u0131yor. Onu halifesi, s\u00f6zc\u00fcs\u00fc, s\u0131fat\u0131 ile yery\u00fcz\u00fcne yerle\u015ftiriyor. Onu bu halifeli\u011fin gerektirdi\u011fi b\u00fct\u00fcn ara\u00e7larla donat\u0131yor. Yap\u0131s\u0131n\u0131 ve bile\u015fimini bu g\u00f6reve g\u00f6re d\u00fczenliyor. Gerekli b\u00fct\u00fcn evrensel g\u00fc\u00e7leri ve enerji kaynaklar\u0131n\u0131 yarar\u0131na sunuyor. Sonra bu varl\u0131k sap\u0131t\u0131yor, \u015f\u0131mar\u0131kl\u0131\u011fa kap\u0131l\u0131yor. \u00d6yle ki, Rabb’ine ya ortaklar ko\u015fuyor ya da b\u00fcsb\u00fct\u00fcn ink\u00e2r ediyor. Bunun \u00fczerine Allah ona ardarda peygamberler g\u00f6nderiyor. Bu peygamberlere kitaplar indiriyor, onlar\u0131 ola\u011fan\u00fcst\u00fc mucizeler ile destekliyor.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n insana y\u00f6nelik ba\u011f\u0131\u015f\u0131 zaman i\u00e7inde artarak devam ediyor. \u00d6yle ki, indirdi\u011fi son kutsal kitab\u0131nda insanlara tarihe \u0131\u015f\u0131k tutan hik\u00e2yeler sunuyor. Bu hik\u00e2yelerde onlara atalar\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131ndan neler ge\u00e7ti\u011fini anlat\u0131yor. Yine bu kitapta onlara kendi \u00f6zlerini anlat\u0131yor. Benliklerinin g\u00fc\u00e7leri ile enerjileri yan\u0131nda zay\u0131f ve g\u00fc\u00e7s\u00fcz yanlar\u0131n\u0131 tan\u0131t\u0131yor. Kimi zaman bu kitapta falan o\u011flu filancadan s\u00f6z ediyor ve belirli bir ki\u015fiye “\u015funu yapt\u0131n, \u015funu yapmad\u0131n” derken, bir ba\u015fka belirli ki\u015fiye “senin probleminin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc \u015f\u00f6yledir, sen i\u00e7inde bulundu\u011fun s\u0131k\u0131nt\u0131dan \u015f\u00f6yle kurtulursun” diyerek somut direktif veriyor.<\/p>\n

Oysa ki, y\u00fcce Allah’\u0131n bunca yo\u011fun ilgisine mazhar olan bu yeryuvarla\u011f\u0131n\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir konu\u011fudur. Yeryuvarla\u011f\u0131 da g\u00fcne\u015fin bir uydusudur. G\u00fcne\u015f ise, \u015fu evrenin u\u00e7suz-bucaks\u0131z enginli\u011finde varl\u0131\u011f\u0131 belirsiz bir y\u0131ld\u0131zd\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Allah, g\u00f6klerin ve yeryuvarla\u011f\u0131n\u0131n yoktan var edicisi; \u00fczerindeki t\u00fcm canl\u0131 cans\u0131z varl\u0131klar ile \u015fu evrenin yarat\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. Bu yaratman\u0131n, bu yoktan var etmenin tek itici fakt\u00f6r\u00fc kendi iradesidir. \u0130\u015fte bu engin evrenin bir ba\u015fka t\u00fcrl\u00fcs\u00fcn\u00fc de yaratabilir. Bunun i\u00e7in bir tek s\u00f6z\u00fc ve o amaca y\u00f6nelmi\u015f dile\u011fi yeterlidir.<\/p>\n

\u0130nsanlar bu ger\u00e7e\u011fi kavramal\u0131d\u0131rlar. Ancak o zaman y\u00fcce Allah’\u0131n kendilerine y\u00f6nelik l\u00fctfunun, g\u00f6zetiminin ve merhametinin \u00e7ap\u0131n\u0131 kavrayabilirler. Ancak o zaman bu kat\u0131ks\u0131z l\u00fctufk\u00e2rl\u0131\u011fa, bu tek yanl\u0131 ilgiye, bu ta\u015fk\u0131n merhamete y\u00fcz \u00e7evirme ile, ink\u00e2rc\u0131l\u0131kla ve nank\u00f6rl\u00fckle kar\u015f\u0131l\u0131k vermenin utanc\u0131n\u0131 i\u00e7lerinde hissedebilirler.<\/p>\n

Ayetteki bu a\u00e7\u0131klama yal\u0131n ve somut bir ger\u00e7ek olmas\u0131 yan\u0131nda, bu y\u00f6n\u00fc ile vicdan\u0131n ham telini titreten uyar\u0131c\u0131 bir darbedir. Zaten Kur’an, insanlar\u0131n kalplerini ger\u00e7eklerin elleri ile ok\u015far. \u00c7\u00fcnk\u00fc belirgin hale gelen ger\u00e7ek, vicdan\u0131 daha derinden etkiler. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kur’an ger\u00e7ektir ve ger\u00e7e\u011fi i\u00e7ererek inmi\u015ftir. Bu y\u00fczden O ger\u00e7ekten ba\u015fka bir \u015feyden s\u00f6z etmez, ger\u00e7ekten ba\u015fka hi\u00e7bir inand\u0131rma y\u00f6ntemine ba\u015fvurmaz, ger\u00e7ekten ba\u015fka bir \u015fey sunmaz, ger\u00e7ekten ba\u015fkas\u0131n\u0131 g\u00f6stermez.<\/p>\n

B\u0130REYSEL SORUMLULUK<\/p>\n

\u015eimdi de ba\u015fka bir ger\u00e7e\u011fin vicdanlar\u0131 ok\u015fayan yumu\u015fak dokunu\u015fu ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Bu ger\u00e7ek sorumlulu\u011fun ve cezan\u0131n bireyselli\u011fi ilkesidir. Hi\u00e7 kimse bu konuda ba\u015fkas\u0131n\u0131n yerine ge\u00e7emez, kendini ba\u015fkas\u0131n\u0131n yerine koyamaz. \u00d6yleyse Mekkeli m\u00fc\u015frikleri do\u011fru yola iletmeye \u00e7al\u0131\u015fan Peygamberimizin onlar\u0131n do\u011fru yola girmelerinde do\u011frudan kendisi hesab\u0131na bir kazanc\u0131 yoktur. Nas\u0131l onlar kendi davran\u0131\u015flar\u0131ndan dolay\u0131 hesaba \u00e7ekilecekler ise, Peygamberimiz de sadece kendi davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n hesab\u0131n\u0131 verecektir. Herkes sorumluluk y\u00fck\u00fcn\u00fc kendi s\u0131rt\u0131nda ta\u015f\u0131r. Hi\u00e7 kimse bu konuda ona yard\u0131mc\u0131 olamaz. Kim k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden ar\u0131n\u0131rsa, bu ar\u0131nmay\u0131 kendi hesab\u0131na ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. Kazan\u00e7l\u0131 \u00e7\u0131kan kendisidir, ba\u015fkas\u0131 de\u011fildir. Her i\u015f sonunda Allah’\u0131n huzuruna varacakt\u0131r.<\/p>\n

18- Hi\u00e7 kimse ba\u015fkas\u0131n\u0131n g\u00fcnah\u0131n\u0131 y\u00fcklenmez. E\u011fer g\u00fcnah y\u00fck\u00fc a\u011f\u0131r bir kimse, y\u00fck\u00fcn\u00fcn s\u0131rt\u0131ndan al\u0131nmas\u0131n\u0131 istese, en yak\u0131n\u0131 bile y\u00fck\u00fcn\u00fcn en k\u00fc\u00e7\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc kendi s\u0131rt\u0131na almaz. Sen sadece g\u00f6rmeden Rabb’lerinden korkanlar\u0131 ve namaz k\u0131lanlar\u0131 uyarabilirsin. Kim k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden ar\u0131n\u0131rsa kendi yarar\u0131na ar\u0131nm\u0131\u015f olur. Sonunda Allah’a d\u00f6n\u00fclecektir.
\n<\/strong>
\nSorumlulu\u011fun ve cezan\u0131n bireyselli\u011fi ilkesi hem ahl\u00e2k bilincini, hem de davran\u0131\u015f tarz\u0131n\u0131 kesin bi\u00e7imde etkiler. Her insan\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 g\u00f6rece\u011fi, ba\u015fkas\u0131n\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131ndan sorumlu tutulmayaca\u011f\u0131, fakat kendi davran\u0131\u015flar\u0131n5n sorumlulu\u011fundan da yakay\u0131 kurtaramayaca\u011f\u0131 bilincine vard\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu bilin\u00e7, o ki\u015fiyi uyan\u0131k tutan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir etken olur. Adam hesaba \u00e7ekilmeden \u00f6nce kendini hesaba \u00e7eker. \u00dcstelik ba\u015fka birisinin kendisine faydal\u0131 olaca\u011f\u0131 ya da sorumluluk y\u00fck\u00fcn\u00fc payla\u015faca\u011f\u0131 yolundaki b\u00fct\u00fcn yan\u0131lt\u0131c\u0131 amellerden s\u0131yr\u0131l\u0131r. Bu ilke ayn\u0131 zamanda insana g\u00fcven a\u015f\u0131layan bir etkendir. Bireyler toplumlar\u0131n su\u00e7lar\u0131ndan sorumlu tutulacaklar\u0131 endi\u015fesinden kurtulurlar. Fertler topluma \u00f6\u011f\u00fct verdikten, ellerindeki b\u00fct\u00fcn imk\u00e2nlar\u0131 kullanarak onu sap\u0131kl\u0131ktan al\u0131koymaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ktan sonra g\u00f6revlerini yapm\u0131\u015f olacaklar\u0131n\u0131n ve kendi ki\u015fisel iyi davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n yarar\u0131 ile ba\u015fba\u015fa kalacaklar\u0131n\u0131n vicdan huzurunu hissederler.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah insanlar\u0131 listeleri tutulmu\u015f gruplar halinde huzuruna \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p hesaba \u00e7ekmez. O herkesi tek tek hesaptan ge\u00e7irir. Herkesi kendi davran\u0131\u015flar\u0131ndan dolay\u0131 ve sorumlulu\u011funun s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde hesaba \u00e7eker. \u0130nsan\u0131n dilinin d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc kadar ba\u015fkalar\u0131na \u00f6\u011f\u00fct vermesi, elinden geldi\u011fi oranda bozukluklar\u0131 d\u00fczeltmeye \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 gerekir. Bu herkesin g\u00f6revidir. E\u011fer birey bu g\u00f6revi yerine getirirse, art\u0131k toplumun i\u00e7inde y\u00fczd\u00fc\u011f\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden sorumlu de\u011fildir. Tersine o yapt\u0131\u011f\u0131 iyiliklerin \u00f6d\u00fclleri ile ba\u015fba\u015fa kal\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k toplumun iyi olmas\u0131 da k\u00f6t\u00fc bir kimseye fayda sa\u011flamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc dedi\u011fimiz gibi y\u00fcce Allah insanlar\u0131 listeleri tutulmu\u015f gruplar halinde kar\u015f\u0131s\u0131na al\u0131p hesaba \u00e7ekmez.<\/p>\n

Ayette bu ger\u00e7ek, Kur’an \u00fcslubuna uygun bir somutla\u015ft\u0131rma y\u00f6ntemi ile dile getiriliyor. Bu y\u00fczden de daha etkili, daha i\u00e7e i\u015fleyici oluyor. Ayet bu ilkeyi \u015f\u00f6yle somutla\u015ft\u0131r\u0131yor. Herkes kendi y\u00fck\u00fcn\u00fc s\u0131rt\u0131nda ta\u015f\u0131r. Hi\u00e7 kimse ba\u015fkas\u0131n\u0131n y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131maz. E\u011fer birinin y\u00fck\u00fc kendine a\u011f\u0131r gelir de en yak\u0131n akrabas\u0131n\u0131 bu y\u00fck\u00fcn bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kendi s\u0131rt\u0131na almaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rsa, ricas\u0131n\u0131 kabul ederek y\u00fck\u00fcn\u00fc hafifletecek bir yak\u0131n bulamaz.<\/p>\n

Burada bir kafile sahnesi kar\u015f\u0131s\u0131nday\u0131z. Kafilede bulunan herkes y\u00fck\u00fcn\u00fc s\u0131rt\u0131nda ta\u015f\u0131yarak y\u00fcr\u00fcr. Yolunun sonunda terazinin ve tartma i\u015flemini yapacak olan y\u00fcce Allah’\u0131n \u00f6n\u00fcnde durur. Bu durma ve bekleme s\u0131ras\u0131nda son derece yorgun ve bitkin g\u00f6r\u00fcn\u00fcr, y\u00fck\u00fcn\u00fcn a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fka hi\u00e7bir \u015fey d\u00fc\u015f\u00fcnmez, uzak-yak\u0131n hi\u00e7bir Allah kulunu g\u00f6z\u00fc g\u00f6rmez.<\/p>\n

Bu a\u011f\u0131r y\u00fckl\u00fc yorgun kafile sahnesinin arkas\u0131ndan, Peygamberimize d\u00f6n\u00fcl\u00fcyor. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Sen sadece g\u00f6rmeden Rabb’lerinden korkanlar\u0131 ve namaz k\u0131lanlar\u0131 uyarabilirsin.”<\/p>\n

Ancak bunlara y\u00f6nelik uyar\u0131 giri\u015fimleri ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7lar verebilir. Bunlar Rabb’lerini g\u00f6rmeden O’ndan korkarlar. Rabb’leri ile ili\u015fki halinde olmak ve O’na kulluk etmek i\u00e7in namaz k\u0131larlar. \u0130\u015fte senin uyar\u0131 giri\u015fimlerinden yararlanacak olanlar ve senin \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131na olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k verecek olanlar bunlard\u0131r. Allah’dan korkmayanlar ve namaz k\u0131lmayanlar ile senin i\u015fin yok. Devam ediyoruz:<\/p>\n

“Kim k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden ar\u0131n\u0131rsa, kendi yarar\u0131na ar\u0131nm\u0131\u015f olur.”<\/p>\n

O bu ar\u0131nmay\u0131 ne senin i\u00e7in ve ne de bir ba\u015fkas\u0131 i\u00e7in yap\u0131yor. O ar\u0131nm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n yarar\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden ar\u0131n\u0131yor. “Ar\u0131nma” ince ve esnek bir kavramd\u0131r. Bir yandan kalbi, kalbin \u00e7arp\u0131nt\u0131lar\u0131m, duygular\u0131n\u0131 i\u00e7erdi\u011fi gibi, \u00f6b\u00fcr yandan davran\u0131\u015f\u0131, y\u00f6nelmeyi ve sonucunu da ifade eder. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bu kavram son derece duygu y\u00fckl\u00fc ve k\u0131vrak bir kavramd\u0131r. Son c\u00fcmleyi okuyoruz:<\/p>\n

“Sonunda Allah’a d\u00f6n\u00fclecektir.”<\/p>\n

Hesaba \u00e7ekme, \u00f6d\u00fcl ve ceza bi\u00e7me yetkisi O’nun tekelindedir. Ne iyi bir i\u015fi hesaptan siler ne de k\u00f6t\u00fc bir davran\u0131\u015f\u0131 g\u00f6z ard\u0131 eder. \u00d6d\u00fcle ve cezaya ili\u015fkin karar\u0131n\u0131 ba\u015fkas\u0131na, yani yap\u0131lar\u0131 itibar\u0131 ile kay\u0131rmac\u0131, unutkan ve ihmalk\u00e2r olan insanlardan birine havale etmez.<\/p>\n

Nas\u0131l k\u00f6rl\u00fck ile g\u00f6rebilirlik, karanl\u0131k ile ayd\u0131nl\u0131k, g\u00f6lge ile kavurucu s\u0131cak, hayat ile \u00f6t\u00fcm bir de\u011fil ise, bunlar yap\u0131sal olarak birbirine taban tabana z\u0131t \u015feyler ise, ayn\u0131 bunun gibi Allah kat\u0131nda m\u00fcminlik ile k\u00e2firlik, iyilik ve k\u00f6t\u00fcl\u00fck<\/p>\n

hidayet ile sap\u0131kl\u0131k da bir de\u011fildir. Okuyoruz:<\/p>\n

19- K\u00f6r ile g\u00f6rebilen bir olmaz. \u00b7<\/p>\n

20- Karanl\u0131klar ile \u0131\u015f\u0131k da bir olmaz. \u00b7<\/p>\n

21- G\u00f6lge ile a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cakl\u0131k da bir olmaz. \u00b7<\/p>\n

22- Diriler ile \u00f6l\u00fcler de bir de\u011fildir. Allah diledi\u011fine ses i\u015fittirir. Fakat sen mezarl\u0131ktakilere sesini i\u015fittiremezsin.<\/strong><\/p>\n

K\u00e2firlik ile k\u00f6rl\u00fck, karanl\u0131k, kavurucu s\u0131cakl\u0131k ve \u00f6l\u00fcm aras\u0131nda s\u0131k\u0131 ili\u015fki vard\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde m\u00fcminlik ile ayd\u0131nl\u0131k, g\u00f6rebilirlik, g\u00f6lge ve hayat aras\u0131nda da s\u0131k\u0131 ili\u015fki vard\u0131r.<\/p>\n

\u0130man kalbe, organlara, duyu organlar\u0131na yans\u0131yan bir ayd\u0131nl\u0131kt\u0131r. Nesnelerin, de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131n, olaylar\u0131n i\u00e7y\u00fczlerini ortaya koyan, bunlar aras\u0131ndaki ili\u015fkileri, ba\u011flar\u0131, g\u00f6recelikleri ve boyutlar\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karan bir ayd\u0131nl\u0131kt\u0131r. M\u00fc’min bu ayd\u0131nl\u0131kla, bu y\u00fcce Allah’\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 ile bakar da o sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z ger\u00e7ekleri g\u00f6r\u00fcr, onlarla ilgi kurar. Bu \u0131\u015f\u0131k sayesinde ne yolunu \u015fa\u015f\u0131r\u0131r ne de ad\u0131mlar\u0131nda t\u00f6kezler.<\/p>\n

\u0130man, g\u00f6ren bir g\u00f6zd\u00fcr. O do\u011fru ve isabetli olarak g\u00f6r\u00fcr; ne yan\u0131l\u0131r ve ne de g\u00f6rd\u00fcklerini birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. Sahibinin ayd\u0131nl\u0131k, g\u00fcven ve endi\u015fesizlik i\u00e7inde yol almas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n

\u0130man, serin bir g\u00f6lgedir. \u0130nsan\u0131n i\u00e7ini serinletir, kalbini meltem gibi ok\u015far. Ku\u015fkunun, endi\u015fenin, \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n, karanl\u0131k, k\u0131lavuzsuz \u00e7\u00f6l s\u0131ca\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 bir g\u00f6lgedir.<\/p>\n

\u0130man hayatt\u0131r. Kalpleri ve duygular\u0131 canland\u0131r\u0131r. Niyetlere ve y\u00f6neli\u015flere dinamizm kazand\u0131r\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra o yap\u0131c\u0131, verimli ve amac\u0131 belirli bir hare-kettir. S\u00f6n\u00fckl\u00fc\u011fe, p\u00f6rs\u00fcm\u00fc\u015fl\u00fc\u011fe, p\u0131s\u0131r\u0131kl\u0131\u011fa d\u00fc\u015fmez. Bo\u015funa emek ve zaman kaybetmez.<\/p>\n

K\u00e2firlik ise k\u00f6rl\u00fckt\u00fcr. Kalp k\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr, ger\u00e7e\u011fin kan\u0131tlar\u0131n\u0131 g\u00f6rememe k\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Evrenin i\u00e7y\u00fcz\u00fcn\u00fc, evrenin \u00e7e\u015fitli kesimleri aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin mahiyetini; de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131n, ki\u015filerin, olaylar\u0131n ve nesnelerin \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6rememe k\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n

K\u00e2firlik karanl\u0131k, hatta \u00fcst \u00fcste binmi\u015f katmanlardan olu\u015fmu\u015f karanl\u0131klar-d\u0131r. \u0130nsanlar iman \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131ndan uzakla\u015f\u0131nca \u00e7e\u015fitli karanl\u0131klar\u0131n i\u00e7ine d\u00fc\u015ferler. Bu karanl\u0131klar i\u00e7inde herhangi bir objeyi se\u00e7mek son derece zor olur.<\/p>\n

K\u00e2firlik kavurucu bir s\u0131cakl\u0131kt\u0131r. \u015ea\u015fk\u0131nl\u0131k, endi\u015fe, ama\u00e7s\u0131zl\u0131k, ge\u00e7mi\u015fe ve gelece\u011fe ili\u015fkin g\u00fcvensizlik korlar\u0131 ile kalbi da\u011flar. Son dura\u011f\u0131 ise cehennem ate\u015fidir, orada \u00e7ekilecek olan kavurucu azapt\u0131r.<\/p>\n

Kafirlik \u00f6l\u00fcmd\u00fcr, vicdan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr. As\u0131l hayat\u0131n kayna\u011f\u0131ndan kopmakt\u0131r. Amaca ula\u015ft\u0131ran yoldan ayr\u0131 d\u00fc\u015fmektir. Hayat\u0131n ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 etkileyen, enerjilerini ger\u00e7ek kaynaklar\u0131ndan alan tepkilere, reaksiyonlara g\u00fc\u00e7 yetirememektir.<\/p>\n

M\u00fcminlik ile k\u00e2firli\u011fin \u00f6zellikleri ayr\u0131, g\u00f6recekleri kar\u015f\u0131l\u0131klar ayr\u0131d\u0131r. Y\u00fcce Allah kat\u0131nda asla bir olmazlar.<\/p>\n

\u00c7ARES\u0130Z KALINCA<\/strong><\/p>\n

Bir sonraki ayette yine Peygamberimize d\u00f6n\u00fclerek teselli ediliyor, y\u00fcre\u011fine su serpiliyor. Allah’a \u00e7a\u011f\u0131rmaya ili\u015fkin g\u00f6revinin ve \u00e7abas\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131 \u00e7iziliyor ve bundan sonras\u0131n\u0131 meselenin as\u0131l sahibine havale etmesi; O’nun diledi\u011fini yapmas\u0131n\u0131 beklemesi telkin ediliyor. Okuyal\u0131m<\/p>\n

23- Sen sadece bir uyar\u0131c\u0131s\u0131n.<\/p>\n

24- Biz seni ger\u00e7e\u011fin m\u00fcjdecisi ve uyar\u0131c\u0131s\u0131 (korkutucusu) olarak g\u00f6nderdik. Her millete mutlaka 6ir uyar\u0131c\u0131 g\u00f6nderilmi\u015ftir.<\/p>\n

25- E\u011fer onlar seni yalanl\u0131yorlarsa bil ki, daha \u00f6nceki milletler de peygamberlerini yalanlam\u0131\u015flard\u0131. Oysa peygamberleri onlara a\u00e7\u0131k kan\u0131tlar, kutsal sayfalar ve y\u0131k sa\u00e7an kitap getirmi\u015flerdi.<\/p>\n

26- Sonra ben k\u00e2firlerin yakalar\u0131na yap\u0131\u015ft\u0131m. Benim kar\u015f\u0131 darbem nas\u0131l oldu?<\/strong><\/p>\n

Hem evrenin do\u011fas\u0131ndaki hem de insan psikolojisinin do\u011fas\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar k\u00f6kl\u00fcd\u00fcr. \u0130nsanlar aras\u0131ndaki yap\u0131sal ve Allah’a y\u00f6nelik \u00e7a\u011fr\u0131ya verecekleri kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n aras\u0131ndaki nitelik farkl\u0131l\u0131klar\u0131, t\u0131pk\u0131 evrenin yap\u0131s\u0131nda g\u00f6r\u00fclen farkl\u0131l\u0131klar gibi k\u00f6kl\u00fcd\u00fcrler. G\u00f6rebilirlik ile k\u00f6rl\u00fck, g\u00f6lge ile kavurucu s\u0131cakl\u0131k, karanl\u0131klar ile ayd\u0131nl\u0131k, hayat ile \u00f6l\u00fcm, s\u00f6z konusu evrense1 farkl\u0131l\u0131klara \u00f6rnektirler. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n gerisinde y\u00fcce Allah’\u0131n plan\u0131, hikmeti ve diledi\u011fini yapan s\u0131n\u0131rs\u0131z g\u00fcc\u00fc vard\u0131r.<\/p>\n

Buna g\u00f6re peygamber sadece bir uyar\u0131c\u0131d\u0131r. Onun insan olarak g\u00fcc\u00fc bu s\u0131n\u0131rda biter. O ne mezarl\u0131ktaki \u00f6l\u00fclere ve ne de \u00f6l\u00fc kalpler ile ya\u015fad\u0131klar\u0131 i\u00e7in mezardakilerden farks\u0131z olanlara sesini i\u015fittiremez. Sadece y\u00fcce Allah, dilediklerine, dile\u011fi uyar\u0131nca, diledi\u011fi gibi ses i\u015fittirebilir, buna sadece O’nun g\u00fcc\u00fc yeter. Peygamber g\u00f6revini yerine getirdikten, ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 mesaj\u0131 duyurduktan ve bunun sonucunda Allah’\u0131n diledi\u011fi kimseler s\u00f6zlerini dinledikten ve diledi\u011fi kimseler de \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na s\u0131rt d\u00f6nd\u00fckten sonra, sap\u0131tanlar ve y\u00fcz \u00e7evirenler i\u00e7in ne yapabilir ki?<\/p>\n

Bu surenin \u00f6nceki bir ayetinde y\u00fcce Allah, Peygamberimize \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftu:<\/p>\n

“Sak\u0131n onlar i\u00e7in hay\u0131flanma.”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah, Peygamberi hak mesaj e\u015fli\u011finde m\u00fcjdeleyici ve uyar\u0131c\u0131 olarak g\u00f6nderdi. O’nun bu a\u00e7\u0131dan durumu, \u00e7ok say\u0131daki di\u011fer peygamberlerin durumu gibidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc her millete mutlaka bir peygamber g\u00f6nderilmi\u015ftir. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Her \u00fcmmete mutlaka bir uyar\u0131c\u0131 g\u00f6nderilmi\u015ftir.”<\/p>\n

E\u011fer Peygamber, hem\u015fehrilerinin yalanlay\u0131c\u0131 reaksiyonu ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131 ise, bu tepki toplumlar\u0131n peygamberlerin \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lama bi\u00e7imlerinin de\u011fi\u015fmez \u00f6zelli\u011fini yans\u0131t\u0131r. Yoksa peygamberlerin yetersizli\u011finden ya da delil eksikli\u011finden kaynaklanmaz. Okuyoruz:<\/p>\n

“E\u011fer onlar seni yalanl\u0131yorlarsa bi1 ki, daha \u00f6nceki milletler de peygamberlerini yalanlam\u0131\u015flard\u0131. Oysa peygamberleri onlara a\u00e7\u0131k kan\u0131tlar, kutsal sayfalar ve \u0131\u015f\u0131k sa\u00e7an kitap getirmi\u015flerdi.”<\/p>\n

Ayetin orjinalindeki “Beyyinat” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc say\u0131ca \u00e7ok olan de\u011fi\u015fik t\u00fcrden deliller demektir. M\u00fc\u015friklerin istedikleri ya da peygamberlerin meydan okuma amac\u0131 ile ortaya koyduklar\u0131 ola\u011fan\u00fcst\u00fc olaylar, g\u00f6sterdikleri mucizeler de bu kavram\u0131n kapsam\u0131na girer. Yine ayette ge\u00e7en “Zubur” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc \u00e7e\u015fitli \u00f6\u011f\u00fctler, y\u00f6nlendirmeler, y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler ve direktifler i\u00e7eren kitapla\u015fmam\u0131\u015f kutsal sayfalar anlam\u0131na gelir. “Kitab-\u0131 Munir” deyimi ile en yayg\u0131n yoruma g\u00f6re, Hz. Musa’ya indirilen Tevrat kastedilmi\u015ftir. Eski milletler b\u00fct\u00fcn bu a\u00e7\u0131k kan\u0131tlar\u0131, kutsal sayfalar\u0131 ve \u0131\u015f\u0131k sa\u00e7an Kitab’\u0131 yalanlam\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n

\u0130\u015fte eski milletlerin bir\u00e7o\u011fu peygamberlerini ve peygamberlerin sunduklar\u0131 do\u011fru yola iletici delilleri b\u00f6yle kar\u015f\u0131lam\u0131\u015flard\u0131. Buna g\u00f6re Peygamberimize kar\u015f\u0131 g\u00f6sterilen reaksiyon yeni bir \u015fey, benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir tutum de\u011fildi. Tersine y\u00fcce Allah’\u0131n insan do\u011fas\u0131na ili\u015fkin yasalar\u0131na uygun bir geli\u015fmeyi yans\u0131t\u0131yordu.<\/p>\n

Ayetin bu noktas\u0131nda m\u00fc\u015friklere eski yalanlay\u0131c\u0131lar\u0131n ac\u0131 sonlar\u0131 sunuluyor. Belki \u00e7ekinirler diye. Okuyoruz:<\/p>\n

“Sonra ben k\u00e2firlerin yakalar\u0131na yap\u0131\u015ft\u0131m.”<\/p>\n

Ayetin sonunda \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k uyand\u0131rma amac\u0131na y\u00f6nelik deh\u015fet dolu bir soru ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Benim kar\u015f\u0131 darbem nas\u0131l oldu?”<\/p>\n

Bu kar\u015f\u0131 darbe \u015fiddetli oldu. Yakalar\u0131na yap\u0131\u015f\u0131lanlar toptan yok edildi. Buna g\u00f6re eskilerin yolundan gidenler, ayn\u0131 ac\u0131 sonla kar\u015f\u0131la\u015fmaktan korkmal\u0131d\u0131rlar!<\/p>\n

Kur’an’a \u00f6zg\u00fc bu dokunakl\u0131 uyar\u0131 ile surenin bu kesiti, ayn\u0131 zamanda bu kesitte \u00e7\u0131k\u0131lan gezi noktalan\u0131yor. Sonraki ayetlerde yeni bir vadide yeni bir geziye \u00e7\u0131k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Surenin bu kesitinde gerek evren kitab\u0131n\u0131n ve gerekse insanlara indirilen Kutsal Kitab’\u0131n baz\u0131 sayfalar\u0131n\u0131 okumak i\u00e7in geziye \u00e7\u0131k\u0131l\u0131yor. \u00d6nce evren kitab\u0131n\u0131n sayfalar\u0131 okunuyor. Bu sayfalar \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131, hatta \u00e7arp\u0131c\u0131d\u0131r. Okuyucuya a\u00e7\u0131lan g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin renkleri, t\u00fcrleri, cinsleri de\u011fi\u015fiktir. Meyveler de\u011fi\u015fik renktedirler, da\u011f yollar\u0131 reng\u00e2renktir; insanlar, di\u011fer canl\u0131lar, hayvanlar \u00e7ok say\u0131da ve farkl\u0131 renktedirler. Evrenin a\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n\u0131n \u00e7arp\u0131c\u0131 sayfalar\u0131na y\u00f6nelik \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bak\u0131\u015f b\u00f6yle ger\u00e7ekle\u015fiyor.<\/p>\n

Sonra insanlara indirilen Kutsal Kitab’\u0131n okuma par\u00e7alar\u0131na ge\u00e7iliyor. Bu Kitap ger\u00e7e\u011fi i\u00e7eriyor ve daha \u00f6nce inmi\u015f kutsal kitaplar\u0131 onayl\u0131yor. Bu Kitap m\u00fcsl\u00fcman \u00fcmmete miras olarak ge\u00e7mi\u015ftir. Bu varislerin dereceleri farkl\u0131d\u0131r. Fakat y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00fcnahk\u00e2rlar\u0131n g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131ndan sonra hepsini mutlu bir son bekliyor. Nitekim “nimet yurdu” olan cennetteki sahneleri g\u00f6zlerimizin \u00f6n\u00fcndedir. Bu sahnenin kar\u015f\u0131s\u0131nda k\u00e2firlerin ac\u0131kl\u0131 sahnesi ile y\u00fczy\u00fcze geliyoruz. Bu uzun ve reng\u00e2renk gezi, b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n y\u00fcce Allah’\u0131n kalplerin \u00f6z\u00fcndeki gizli s\u0131rlar\u0131 ayd\u0131nlatan bilgisine g\u00f6re ger\u00e7ekle\u015ftiklerini belirtir.<\/p>\n

27- Allah’\u0131n g\u00f6kten su indirdi\u011fini g\u00f6rm\u00fcyor musun? O su arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc renkte meyvalar yeti\u015ftirdik. Da\u011flarda beyaz, k\u0131rm\u0131z\u0131, koyu siyah de\u011fi\u015fik renklerde yollar, patikalar a\u00e7t\u0131k.<\/p>\n

28- Yine b\u00f6yle de\u011fi\u015fik renkte insanlar, hayvanlar ve davarlar yaratt\u0131k. Allah’dan as\u0131l korkanlar, O’nun bilgin kullar\u0131d\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Allah \u00fcst\u00fcn iradeli ve ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Burada Kur’an’\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131n Allah oldu\u011funu kan\u0131tlayan acayip bir evrensel g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kar\u015f\u0131s\u0131nday\u0131z. Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcde insan yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn her taraf\u0131m dola\u015f\u0131yor. Kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n renklerini g\u00f6zl\u00fcyor. Meyvalar\u0131n, da\u011flar\u0131n, insanlar\u0131n, \u00f6b\u00fcr canl\u0131lar\u0131n ve hayvanlar\u0131n renklerini izliyor. G\u00f6r\u00fcnt\u00fc az say\u0131daki c\u00fcmleye yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn t\u00fcm canl\u0131lar\u0131 ile cans\u0131zlar\u0131n\u0131 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor ve arkas\u0131ndan insan kalbini bu ilahi, bu parlak, bu \u00e7arp\u0131c\u0131 ve bu t\u00fcm yery\u00fcz\u00fcn\u00fc kapsayacak kadar engin g\u00f6r\u00fcnt\u00fcy\u00fc seyretmekle ba\u015fba\u015fa b\u0131rak\u0131yor.<\/p>\n

Evrensel g\u00f6steri, g\u00f6kten yere su indirilmesi olgusu ile ba\u015fl\u0131yor. Sonra reng\u00e2renk meyvalar\u0131n yeti\u015ftirilmesine dikkatler \u00e7evriliyor. G\u00f6steri renk a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in meyvalar\u0131n sadece renklerinden s\u00f6z ediliyor. Okuyoruz.<\/p>\n

O su arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc renkte meyvalar yeti\u015ftirdik.”<\/p>\n

Meyva renkleri, orjinal bir renk g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc sunar. Bu renklerin sadece bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc gelmi\u015f-ge\u00e7mi\u015f b\u00fct\u00fcn ressamlar biraraya gelseler meydana getiremezler. Hi\u00e7bir meyva t\u00fcr\u00fcn\u00fcn rengi ba\u015fka bir meyva t\u00fcr\u00fcn\u00fcn rengi ile ayn\u0131 de\u011fildir. Hatta ayn\u0131 t\u00fcrden iki meyva tekinin renkleri bile ayn\u0131 de\u011fildir. Ayn\u0131 t\u00fcrden iki meyva tekini \u00f6n\u00fcm\u00fcze koyup yak\u0131ndan inceledi\u011fimizde mutlaka renkleri aras\u0131nda fark buluruz.<\/p>\n

Meyvalar\u0131n renklerinden da\u011flara ge\u00e7iliyor. Bu ge\u00e7i\u015f ilk bak\u0131\u015fta tuhaf g\u00f6r\u00fcnebilir. Fakat temel ilginin renk ara\u015ft\u0131rmas\u0131 oldu\u011fu hat\u0131rlan\u0131nca do\u011fal ve anlaml\u0131 oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc ta\u015flar\u0131n, kayalar\u0131n renkleri ile meyvalar\u0131n renkleri aras\u0131nda ilgin\u00e7 bir benzerlik vard\u0131r. Hatta bu benzerlik onlar\u0131n t\u00fcrleri, \u00e7e\u015fitleri aras\u0131nda bile g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. \u00d6yle ki, kimi zaman ta\u015flar baz\u0131 meyvalar\u0131n bi\u00e7iminde ve b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde olurlar ve bu y\u00fczden onlar\u0131 irili-ufakl\u0131 kimi meyva t\u00fcrlerinden ay\u0131rd etmek zor olur. Okuyoruz:<\/p>\n

“Da\u011flarda beyaz, k\u0131rm\u0131z\u0131, koyu siyah de\u011fi\u015fik renklerde yollar, patikalar a\u00e7t\u0131k.”<\/p>\n

Ayetin orijinalindeki “C\u00fcded” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc da\u011f yollar\u0131, patikalar demektir. Buradaki a\u00e7\u0131klama do\u011fadaki asl\u0131na uygundur. \u00c7\u00fcnk\u00fc beyaz da\u011f yollar\u0131n\u0131n aralar\u0131nda renk farklar\u0131 olur. K\u0131rm\u0131z\u0131 da\u011f yollar\u0131n\u0131n aralar\u0131nda da renk farklar\u0131 olur. Bu renklerin koyuluk dereceleri, g\u00f6lgeleri, \u00f6b\u00fcr renklerle kar\u0131\u015fm\u0131\u015fl\u0131k dereceleri birbirine benzemez. Bir de koyu siyal\u0131, simsiyah da\u011f yollar\u0131 ve patikalar vard\u0131r.<\/p>\n

Meyvalar\u0131n renklerine g\u00f6z gezdirildikten sonra bak\u0131\u015flar\u0131n ta\u015flar\u0131n renklerine ve ton farklar\u0131na y\u00f6neltilmesi insan kalbini titreten, ondaki y\u00fcce g\u00fczellik zevkini uyand\u0131ran bir olayd\u0131r. Bu y\u00fcce g\u00fczellik zevki, g\u00fczelli\u011fe soyut olarak bakt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, onu meyvada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc gibi ta\u015fta da g\u00f6r\u00fcr. Bu bak\u0131\u015f i\u00e7in ta\u015f\u0131n yap\u0131s\u0131 ile meyvan\u0131n yap\u0131s\u0131 aras\u0131ndaki uzakl\u0131k \u00f6nemli olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, insan g\u00f6z\u00fc ile bu ikisi aras\u0131nda varolan fonksiyon fark\u0131 da \u00f6nemli de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sadece g\u00fczeli g\u00f6ren soyutlay\u0131c\u0131 bak\u0131\u015f bu iki farkl\u0131 nesne aras\u0131ndaki ortak unsur olan, g\u00f6r\u00fclmeye ve g\u00f6z dikilmeye de\u011fer bir ortak nitelik olan g\u00fczelli\u011fi g\u00f6r\u00fcr, bu nesnelerin di\u011fer niteliklerini alg\u0131lamaz.<\/p>\n

Sonra s\u0131ra insanlar\u0131n renklerine geliyor. Bu g\u00f6zlem sadece \u0131rklar\u0131 birbirin-den ay\u0131ran ana renk farklar\u0131n\u0131 vurgulamakla bitmez. Bu temel renk ay\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6tesinde her fert, kendi renkda\u015flar\u0131ndan \u015fu ya da bu oranda farkl\u0131d\u0131r. Hatta bu renk farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 gebelik d\u00f6nemini ve ayn\u0131 ana karn\u0131n\u0131 payla\u015fm\u0131\u015f olan ikiz karde\u015f aras\u0131nda bile g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n

Son olarak s\u0131radan hayvanlar\u0131n ve \u00e7iftlik hayvanlar\u0131n\u0131n renklerinden s\u00f6z ediliyor. Ayetin orijinalinde ge\u00e7en “devab” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc, yine ayette yer alan ve “enam” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden daha geni\u015f kapsaml\u0131d\u0131r. Ba\u015fka bir deyimle “dabbe” her t\u00fcr hayvan, buna kar\u015f\u0131l\u0131k “enam” deve, s\u0131\u011f\u0131r, koyun, ke\u00e7i gibi \u00e7iftlik hayvanlar\u0131 demektir. \u00c7iftlik hayvanlar\u0131n\u0131n ayr\u0131ca an\u0131lmalar\u0131n\u0131n sebebi, bunlar\u0131n insanlar,n yak\u0131n\u0131nda ya\u015famalar\u0131, evcil olmalar\u0131d\u0131r. Hayvan renkleri de t\u0131pk\u0131 meyva ve ta\u015f renkleri gibi son derece g\u00fczeldir.<\/p>\n

\u015eu orijinal sayfal\u0131, acayip yarat\u0131l\u0131\u015fl\u0131, reng\u00e2renk evrenin kitab\u0131 var ya; Kur’an bu kitab\u0131 a\u00e7\u0131yor, yapraklar\u0131n\u0131 bir bir \u00e7eviriyor, sonra da diyor ki; “Bu Kitab’\u0131 okuyan, kavrayan ve inceliklerini irdeleyen bilgiler var ya; as\u0131l Allah’dan korkanlar onlard\u0131r. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Allah’dan as\u0131l korkanlar O’nun bilgin kullar\u0131d\u0131r.”<\/p>\n

Kur’an’da okudu\u011fumuz evren kitab\u0131n\u0131n sayfalar\u0131, o kitab\u0131n t\u00fcm sayfalar\u0131n\u0131n sadece bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr. Bilginler bu \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 kitab\u0131n s\u0131rlar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131ran kimselerdir. O y\u00fczden onlar y\u00fcce Allah’\u0131 hakk\u0131 ile bilirler. O’nu sanat\u0131n\u0131n eserleri ile bilirler, g\u00fcc\u00fcn\u00fcn eserleri ile kavrarlar, yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n mahiyetini g\u00f6rd\u00fckleri i\u00e7in, O’nun ululu\u011funun ger\u00e7ek anlamda bilincine var\u0131rlar. Bundan dolay\u0131 O’ndan ger\u00e7ekten korkarlar, ger\u00e7ekten sak\u0131n\u0131rlar ve O’na ger\u00e7ekten kulluk ederler. Onlar\u0131n kullu\u011fu evrenin g\u00f6rkemi kar\u015f\u0131s\u0131nda belirsiz bir heyecana kap\u0131lan kalbin ge\u00e7ici duygusall\u0131\u011f\u0131na dayanmaz; ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgiye ve dolays\u0131z tan\u0131maya dayan\u0131r.<\/p>\n

Bu sayfalar evren kitab\u0131ndan derlenmi\u015f se\u00e7me sayfalard\u0131r. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00e7arp\u0131c\u0131 renkler de yarat\u0131l\u0131\u015f sanat\u0131n\u0131n sadece birka\u00e7 \u00f6rne\u011fidir. Geride kalan sayfalar\u0131 ve \u00f6b\u00fcr \u00f6rnekleri ancak bu kitab\u0131 s\u00fcrekli ara\u015ft\u0131rma alan\u0131 olarak se\u00e7en bilginler kavrayabilirler. Fakat bu bilgi ger\u00e7e\u011fe erdirici olmal\u0131d\u0131r; kalbi uyarmal\u0131 ve harekete ge\u00e7irmelidir. Kalp, bu bilgi sayesinde y\u00fcce Allah’\u0131n \u015fu \u00e7arp\u0131c\u0131 evrende i\u015fleyen yarat\u0131c\u0131, yoktan var edici koordine edici ve renk verici elini g\u00f6rmelidir. Anla\u015f\u0131lan g\u00fczellik, \u015fu evrenin yap\u0131s\u0131na i\u015fleyi\u015fine \u00f6zellikle yerle\u015ftirilmi\u015f, bilerek konmu\u015f bir unsurdur. Varl\u0131klar\u0131n g\u00fczellikleri yolu ile fonksiyonlar\u0131n\u0131 yerine getirmeleri bu g\u00fczellik unsurunun vazge\u00e7ilmezli\u011fini, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n gereklili\u011fini kan\u0131tlar. Mesel\u00e2 \u00e7i\u00e7eklerin \u00e7arp\u0131c\u0131 renkleri, sald\u0131klar\u0131 \u00f6zel kokunun etkisi ile birlikte ar\u0131lar\u0131 ve kelebekleri kendine \u00e7eker. Ar\u0131lar\u0131n ve kelebeklerin \u00e7i\u00e7eklere y\u00f6nelik g\u00f6revleri d\u00f6llenmi\u015f tozlar\u0131 ta\u015f\u0131y\u0131p \u00e7i\u00e7eklenme olay\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r. B\u00f6ylece \u00e7i\u00e7ekler g\u00fczellikleri yolu ile g\u00f6revlerini yapm\u0131\u015f olurlar. Erkekte ve di\u015fideki g\u00fczellik kar\u015f\u0131 cinsi kendine \u00e7eker. Bu da kar\u015f\u0131t cinslerin fonksiyonlar\u0131n\u0131 yerine getirmelerini sa\u011flar. B\u00f6ylece varl\u0131\u011f\u0131n fonksiyonu, onun g\u00fczelli\u011fi sayesinde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olur.<\/p>\n

Evet, \u015fu evrenin yap\u0131s\u0131nda ve i\u015fleyi\u015finde amaca dayal\u0131 olan bir unsurdur. Bundan dolay\u0131d\u0131r ki, y\u00fcce Allah’\u0131n insanlara indirdi\u011fi Kitap, g\u00f6zlemlere sunulan kitab\u0131n g\u00fczelliklerine dikkatlerimizi \u00e7ekiyor. Ayetin son c\u00fcmlesini okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Allah \u00fcst\u00fcn iradeli ve ba\u011flay\u0131c\u0131d\u0131r.”<\/p>\n

\u00dcst\u00fcn iradelidir; hem yaratmaya, hem de \u00f6d\u00fcl ve ceza vermeye g\u00fcc\u00fc yeter. Ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131d\u0131r; sanat\u0131n\u0131n \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rneklerini g\u00f6r\u00fcp durduklar\u0131 halde, O’nun korkusuna kalplerinde yeterince yer vermeyenlerin g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 af silgisi ile siler.<\/p>\n

KUR’AN-I KER\u0130M’\u0130 OKUYANLAR<\/p>\n

29- Allah’\u0131n Kitab’\u0131m okuyanlar, namaz\u0131 k\u0131lanlar, kendilerine verdi\u011fimiz r\u0131z\u0131klar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc gizlice ve a\u00e7\u0131k\u00e7a ihtiyac\u0131 olanlara verenler, hi\u00e7bir zaman zarar etmeyecek bir ticaret yapt\u0131klar\u0131n\u0131 umabilirler.<\/p>\n

30- \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah onlar\u0131n \u00fccretlerini eksiksiz olarak \u00f6der ve kendi ba\u011f\u0131\u015f\u0131 olarak fazlas\u0131n\u0131 verir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O affedicidir, iyiliklerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bol bol verir.
\n<\/strong>
\nY\u00fcce Allah’\u0131n Kitab’\u0131n\u0131 okuman\u0131n, sesli ya da sessiz olarak bu Kitab’\u0131n c\u00fcmlelerini g\u00f6zden ge\u00e7irmekten ba\u015fka bir anlam\u0131 vard\u0131r. Kur’an’\u0131 okumak, onun anlam\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek demektir. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi anlamak, etkilenmek ve arkas\u0131ndan uygulamak ve davran\u0131\u015flara yans\u0131tmak izlemelidir. Bundan dolay\u0131 ayette Kur’an okumay\u0131 namaz k\u0131lmak ve Allah’\u0131n ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131 r\u0131zk\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc gizli ya da a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde da\u011f\u0131tmak g\u00f6revleri gelmektedir. M\u00fc’minler bu ad\u0131mlar\u0131 att\u0131ktan sonra “Hi\u00e7bir zaman zarar etmeyecek bir ticaret” umabilirler. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar iyi biliyorlar ki, y\u00fcce Allah’\u0131n kat\u0131ndaki \u00f6d\u00fcl, harcad\u0131klar\u0131 maldan daha de\u011ferlidir. Zarar etme riski olmayan, k\u00e2r getirece\u011fi kesin olan bir ticaret yapm\u0131\u015flard\u0131r. Y\u00fcce Allah ile al\u0131\u015f-veri\u015f yap\u0131yorlar ki, bu en k\u00e2rl\u0131 al\u0131\u015f-veri\u015f t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Verdiklerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ahirette alacaklard\u0131r ki, bu en kazan\u00e7l\u0131 ticaret i\u015flemidir. Bu ticaretin sonunda \u00fccretlerini eksiksiz olacaklar\u0131 gibi, bir de y\u00fcce Allah’\u0131n tek yanl\u0131 ba\u011f\u0131\u015f\u0131 olan bir fazlal\u0131\u011fa konacaklard\u0131r. Ayetin son c\u00fcmlesini okuyoruz:<\/p>\n

“Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O affedicidir ve iyiliklerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bol bol verir.”<\/p>\n

O kusurlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flar ve g\u00f6revlerini yapanlara “te\u015fekk\u00fcr” eder. Y\u00fcce Allah’\u0131n “te\u015fekk\u00fcr” etmesi, normal olarak “te\u015fekk\u00fcr”e e\u015flik eden ho\u015fnutlu\u011fu ve \u00f6d\u00fcl\u00fc dolayl\u0131 bi\u00e7imde ifade eder. Fakat insan, nimetlerin vericisine \u015f\u00fckret etme g\u00f6revini hat\u0131rlat\u0131r. Bu konuda Allah \u00f6rnek almay\u0131 ve nank\u00f6rl\u00fckten utan\u00e7 duymay\u0131 telkin eder. \u00d6yle ya, madem ki, y\u00fcce Allah g\u00f6revlerini yapan kullar\u0131na te\u015fekk\u00fcr ediyor, onlar\u0131n da hi\u00e7bir nimeti kendilerinden esirgemeyen c\u00f6mert Rabb’lerine \u015f\u00fckretmeleri gerekmez mi?<\/p>\n

Bir sonraki ayette Kur’an’\u0131n ve i\u00e7erdi\u011fi ger\u00e7e\u011fin niteli\u011fine i\u015faret ediliyor. B\u00f6ylece bu Kitab’\u0131n miras\u00e7\u0131lar\u0131ndan s\u00f6z etmeye uygun bir ortam haz\u0131rlan\u0131yor.<\/p>\n

31- Ey Muhammed, sana vahiy yolu ile indirdi\u011fimiz bu Kitap daha \u00f6nceki kutsal kitaplar\u0131 onaylayan ger\u00e7ek kitapt\u0131r. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Allah, kullar\u0131n\u0131 iyi tan\u0131r ve her \u015feyi g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n

Bu Kitap’ta ger\u00e7e\u011fin kan\u0131tlar\u0131 belirgin bi\u00e7imde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bu Kitap, \u015fu evrenin asl\u0131na uygun bir terc\u00fcmesidir. Ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc s\u00f6ylersek okunan sayfalardan, evren ise suskun sayfalardan olu\u015fmu\u015ftur. Ayr\u0131ca bu Kitap, kendisinden \u00f6nce ayn\u0131 kaynaktan gelen b\u00fct\u00fcn kutsal kitaplar\u0131n onaylay\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. Onlardaki ve bundaki ger\u00e7ek tektir, bir ikincisi yoktur. Bu Kitab’\u0131 insanlara indiren y\u00fcce Allah, onlar\u0131 iyi tan\u0131r, onlara neyin yarayaca\u011f\u0131ndan ve aksakl\u0131klar\u0131n\u0131 neyin d\u00fczeltece\u011finden iyice haberdard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc; “Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Allah kullar\u0131n\u0131 iyi tan\u0131r ve her \u015feyi g\u00f6r\u00fcr.”<\/p>\n

\u0130\u015fte bu Kitap \u00f6z\u00fc itibar\u0131 ile b\u00f6yle bir Kitap’t\u0131r. Y\u00fcce Allah, m\u00fcsl\u00fcman milleti ona miras\u00e7\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00fcmmeti bu miras\u00e7\u0131l\u0131k i\u00e7in se\u00e7mi\u015ftir. Nitekim O,<\/p>\n

bize \u015f\u00f6yle buyuruyor.<\/p>\n

32- Sonra bu Kitab’\u0131 se\u00e7ti\u011fimiz kullar\u0131m\u0131za miras b\u0131rakt\u0131k. Bunlar\u0131n kimi kendilerine yaz\u0131k eder, kiminin davran\u0131\u015f notu ortad\u0131r, kimi de Allah’\u0131n izni ile iyiliklerde \u00f6nc\u00fcd\u00fcr. \u0130\u015fte b\u00fcy\u00fck l\u00fctuf budur.<\/strong><\/p>\n

Evet; “Sonra bu Kitab’\u0131 se\u00e7ti\u011fimiz kullar\u0131m\u0131za miras b\u0131rakt\u0131k.”<\/p>\n

Bu s\u00f6zler, bu \u00fcmmete y\u00fcce Allah kat\u0131nda ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 hissettirecek niteliktedir. Ayr\u0131ca onlara bu se\u00e7ilmenin ve bu miras\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n omuzlar\u0131na ne b\u00fcy\u00fck bir sorumluluk y\u00fckledi\u011fini de hat\u0131rlatmaktad\u0131r. Bu sorumluluk beraberinde birtak\u0131m y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler getiren b\u00fcy\u00fck bir sorumluluktur. Acaba bu “se\u00e7ilmi\u015f” \u00fcmmet Peygamberin \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 i\u015fitiyor ve bu \u00e7a\u011fr\u0131ya olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k veriyor mu?<\/p>\n

Y\u00fcce Allah bu \u00fcmmeti, hem onu bu \u015ferefli miras\u00e7\u0131l\u0131k i\u00e7in se\u00e7erek ve hem de onun g\u00fcnahk\u00e2rlar\u0131n\u0131 bile \u00f6d\u00fcle l\u00e2y\u0131k g\u00f6rerek iki kere onurland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

“Bunlar\u0131n kimi kendilerine yaz\u0131k eder, kiminin davran\u0131\u015f notu ortad\u0131r, kimi de Allah’\u0131n izni ile iyiliklerde \u00f6nc\u00fcd\u00fcr.”<\/p>\n

Herhalde \u00fcmmetin \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturdu\u011fu i\u00e7in ilk s\u0131rada an\u0131lan grup “kendilerine yaz\u0131k edenler”den olu\u015fur. Bunlar\u0131n k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri iyiliklerinden daha \u00e7oktur. \u0130kinci grubu olu\u015fturanlar\u0131n davran\u0131\u015f notu “orta”d\u0131r, yani iyilikleri ile k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri birbirine denktir. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc grubu olu\u015fturanlar ise “Allah’\u0131n izni ile iyiliklerde \u00f6nc\u00fc”d\u00fcrler, yani iyilikleri k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerinden daha fazlad\u0131r. Fakat y\u00fcce Allah her \u00fc\u00e7 grubu da l\u00fctfunun \u015femsiyesi alt\u0131na alm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir sonraki ayetten anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere, bu \u00fc\u00e7 grubun her \u00fc\u00e7\u00fc de sonunda cennete girecek ve sonsuz mutlulukla kucakla\u015facakt\u0131r. Ama cennetteki dereceleri farkl\u0131 oldu\u011fu gibi, sonsuz mutluluktaki paylar\u0131 da de\u011fi\u015fiktir.<\/p>\n

G\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki, bu \u00fcmmetin miras\u00e7\u0131 olarak se\u00e7ilmek ve \u00f6d\u00fcllendirilmek suretiyle onurland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belirtiliyor. Metnin sat\u0131r aralar\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6lge budur. Bu \u00fcmmetin kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131 “son a\u015fama” budur. Biz bu “son a\u015fama”n\u0131n berisini irdelemek, yani son a\u015fama ile kar\u015f\u0131la\u015fmadan \u00f6nce \u00e7ekilecek olan ve y\u00fcce Allah’\u0131n bilgisinde belli olan \u00f6n cezaya ili\u015fkin ayr\u0131nt\u0131ya dalmak istemiyoruz. Bu \u00f6n ceza a\u015famas\u0131n\u0131 atlayarak bu \u00fcmmetin her \u00fc\u00e7 grubu i\u00e7in belirlenmi\u015f olan \u00f6d\u00fcle dikkatleri \u00e7ekiyoruz. Okuyal\u0131m: <\/p>\n

33- Bunlar Adn cennetlerine girerler. Orada alt\u0131n bilezikler takarlar. Oradaki elbiseleri ipekten olur.<\/p>\n

34- Onlar \u015f\u00f6yle derler; “\u00cf\u00e7imizdeki \u00fcz\u00fcnt\u00fcy\u00fc gideren Allah’a hamd olsun. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Rabb’imiz affedicidir ve iyiliklerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bol bol verir. ”<\/p>\n

35- “O bizi l\u00fctfu ile i\u00e7inde s\u00fcrekli oturaca\u011f\u0131m\u0131z bir yurda yerle\u015ftirdi. Burada bize ne yorgunluk de\u011fecek ve ne de b\u0131kk\u0131nl\u0131k ili\u015fecektir. “<\/strong><\/p>\n

Burada bir yan\u0131 elle tutulur, maddi nimetlerden ve \u00f6b\u00fcr yan\u0131 ile duygulara hitap eden psikolojik nimetlerden olu\u015fmu\u015f iki kesimli bir sahne ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Sebebine gelince; “Bunlar orada alt\u0131n bilezikler takarlar. Oradaki elbiseleri ipekten olur.”<\/p>\n

Bunlar insanlar\u0131n psikolojik arzular\u0131n\u0131 tatmin eden baz\u0131 maddi g\u00f6r\u00fcn\u00fcml\u00fc nimetlerdir. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Allah’\u0131n ho\u015fnutlu\u011fu, huzur ve g\u00fcven de vard\u0131r.<\/p>\n

Okuyal\u0131m: “\u0130\u00e7imizdeki \u00fcz\u00fcnt\u00fcy\u00fc gideren Allah’a hamd olsun.”<\/p>\n

Oysa d\u00fcnya hayat\u0131, bu s\u00fcrekli nimetler ve bu kal\u0131c\u0131 mutluluk yan\u0131nda bitimsiz bir \u00fcz\u00fcnt\u00fc, t\u00fckenmez bir tasa kayna\u011f\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu hayatta insan her zaman gelecek kayg\u0131s\u0131 ile ve \u00e7\u00f6z\u00fcm isteyen problemlerin s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 ile y\u00fczy\u00fczedir. Ayr\u0131ca mah\u015fer g\u00fcn\u00fcne ili\u015fkin gelecek endi\u015fesi ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na b\u00fcy\u00fck bir endi\u015fe sebebidir. Devam ediyoruz: “Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Rabb’imiz affedicidir ve iyiliklerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bol bol verir.”<\/p>\n

O bizi affetti ve iyiliklerimizi \u00f6d\u00fcllendirerek bizlere te\u015fekk\u00fcr etti. \u00c7\u00fcnk\u00fc; “O bizi l\u00fctfu ile i\u00e7inde s\u00fcrekli oturaca\u011f\u0131m\u0131z bir yurda yerle\u015ftirdi.”<\/p>\n

Bizleri huzur i\u00e7inde kalaca\u011f\u0131m\u0131z ve bir daha hi\u00e7 \u00e7\u0131kar\u0131lmayaca\u011f\u0131m\u0131z bir yurda yerle\u015ftirdi. Bu bizim hak etti\u011fimiz bir \u00f6d\u00fcl de\u011fil, O’nun tek yanl\u0131 l\u00fctfudur; onu diledi\u011fi kimselere kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z olarak sunar. Ayetlerinin son c\u00fcmlesini okuyoruz:<\/p>\n

“Burada bize ne yorgunluk de\u011fecek ne de b\u0131kk\u0131nl\u0131k ili\u015fecektir.”<\/p>\n

Hep mutluluk, huzur ve g\u00fcven i\u00e7inde olaca\u011f\u0131z.<\/p>\n

Bu ayetlerin yans\u0131tt\u0131klar\u0131 hava konfor, huzur ve mutluluk havas\u0131d\u0131r. Kullan\u0131lan se\u00e7me s\u00f6zc\u00fcklerin melodileri ve mesajlar\u0131 bu cana yak\u0131n, bu s\u0131cak, bu rahmet sa\u00e7\u0131c\u0131 hava ile y\u00fckl\u00fcd\u00fcrler ve metnin anlam\u0131 ile ahenkli bir b\u00fct\u00fcn olu\u015fturmaktad\u0131rlar. \u00d6yle ki, “\u00fcz\u00fcnt\u00fc” anlam\u0131na gelen “hazen” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bile yumu\u015fak okunan kal\u0131b\u0131 se\u00e7ilmi\u015f, “h\u00fczn” bi\u00e7imindeki sert okunu\u015flu ve g\u0131rtla\u011f\u0131 t\u0131rmalay\u0131c\u0131 kal\u0131b\u0131ndan ka\u00e7\u0131n\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu arada cennet “istikrar yurdu”dur; “yorgunluk” ile “b\u0131kk\u0131nl\u0131k” cennetliklere ili\u015fmemektedir bile . K\u0131sacas\u0131 ayette kullan\u0131lan t\u00fcm s\u00f6zc\u00fcklerin melodisi yumu\u015fak, tatl\u0131 ve sessiz ak\u0131\u015fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Sonra sahnenin \u00f6b\u00fcr b\u00f6l\u00fcm\u00fcne d\u00f6n\u00fcyoruz. Bu tabloda endi\u015fe, sars\u0131nt\u0131 ve istikrars\u0131zl\u0131k motifleri ile y\u00fczy\u00fcze geliyoruz. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

36- K\u00e2firi ise cehennem ate\u015fi beklemektedir. Ne \u00f6l\u00fcmlerine karar verilir de \u00f6l\u00fcrler ve ne de azaplar\u0131 hafifletilir. \u0130\u015fte biz az\u0131l\u0131 k\u00e2firleri b\u00f6yle cezaland\u0131r\u0131r\u0131z.<\/strong><\/p>\n

Ne o taraftan ve ne de bu taraftan bir kap\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131r \u00f6nlerine. \u00d6l\u00fcm\u00fc rahmet sayarlar, ama ona bile eremezler. Devam edelim:<\/p>\n

“\u0130\u015fte biz az\u0131l\u0131, koyu k\u00e2firleri b\u00f6yle cezaland\u0131r\u0131r\u0131z.”<\/p>\n

Arkas\u0131ndan kulak zarlar\u0131m\u0131z, y\u00fcksek frekansl\u0131 bir u\u011fultu ile titre\u015fiyor. Ac\u0131 bir \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131n da\u011f\u0131n\u0131k korusu \u00e7evremizde yank\u0131lan\u0131yor. Cehenneme at\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n y\u00fcrek paralay\u0131c\u0131 feryad\u0131d\u0131r bu. Kullan\u0131lan kelimeler de c\u00fcmlenin anlam\u0131 gibi t\u0131rmalay\u0131c\u0131 ve ac\u0131t\u0131c\u0131d\u0131r. \u015eimdi iyice kulak kesilelim de ne dediklerini se\u00e7elim:<\/p>\n

37- Onlar orada “Ey Rabbimiz, bizi buradan \u00e7\u0131kar da daha \u00f6nce yapt\u0131klar\u0131m\u0131zdan farkl\u0131, iyi i\u015fler yapal\u0131m ” diye feryad ederler. D\u00fc\u015f\u00fcnmek isteyenlerin d\u00fc\u015f\u00fcnmelerine yetecek kadar uzun bir s\u00fcre sizi ya\u015fatmad\u0131k m\u0131? Ayr\u0131ca size uyar\u0131c\u0131 da gelmi\u015fti, \u015eimdi azab\u0131 tad\u0131n\u0131z bakal\u0131m. Zalimlere yard\u0131m eden bulunmaz.<\/p>\n

Belli ki, pi\u015fmanl\u0131klar\u0131n\u0131, yanl\u0131\u015f yolda olduklar\u0131n\u0131 ve tutumlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmeye kararl\u0131 olduklar\u0131n\u0131 dile getiriyorlar. Ama i\u015f i\u015ften ge\u00e7tikten sonra. Nitekim kendilerine verilen kesin cevap hemen kulaklar\u0131m\u0131zda yank\u0131lan\u0131yor. Bu cevap sert bir azar i\u00e7eriyor.<\/p>\n

\u00d6mr\u00fcn\u00fcz\u00fcn size sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 geni\u015f f\u0131rsattan yararlanamad\u0131n\u0131z. Oysa bu f\u0131rsat, d\u00fc\u015f\u00fcnmek isteyenlerin d\u00fc\u015f\u00fcnmeleri i\u00e7in yeterli idi. \u00dcstelik; “Ayr\u0131ca size uyar\u0131c\u0131 da gelmi\u015fti.”<\/p>\n

Bu uyarmay\u0131 ve sak\u0131nd\u0131rmay\u0131 peki\u015ftiren bir etkendi. Fakat akl\u0131n\u0131z\u0131 ba\u015f\u0131n\u0131za toplamad\u0131n\u0131z, \u00e7ekinmeden sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcn\u00fcz. \u00d6yleyse; “\u015eimdi azab\u0131 tad\u0131n\u0131z bakal\u0131m.”<\/p>\n

Burada iki kar\u015f\u0131t tablo ile y\u00fcz y\u00fczeyiz. Bir yanda huzur ve g\u00fcven tablosu, \u00f6b\u00fcr yanda endi\u015fe ve \u0131zd\u0131rap tablosu. Bir yanda \u015f\u00fck\u00fcr ve dua namesi, kar\u015f\u0131 tarafta feryad ve \u00e7\u0131\u011fl\u0131k naras\u0131. Bir yanda ilgi ve onurland\u0131rma g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc, \u00f6b\u00fcr yanda ihmal ve azarlama g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc. Bir yanda ruhlar\u0131 ok\u015fayan, yumu\u015fak bir melodi; \u00f6b\u00fcr yanda kaba ve kulak t\u0131rmalay\u0131c\u0131 bir u\u011fultu. B\u00f6ylece tablolar\u0131n hem ana hatlar\u0131nda hem de ayr\u0131nt\u0131lar\u0131nda tam bir simetri, eksiksiz bir uyum sa\u011flan\u0131yor. ” ”<\/p>\n

Son olarak hem bu sahnelerin t\u00fcm\u00fcne, hem daha \u00f6nce a\u00e7\u0131klanan se\u00e7me ve “miras\u00e7\u0131 k\u0131lma” olgular\u0131na ili\u015fkin bir de\u011ferlendirme ayeti ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n

38- Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Allah, g\u00f6klerin ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn “gayb “\u0131n\u0131 bilir. O kalplerin \u00f6z\u00fcn\u00fc bilir.<\/strong><\/p>\n

Yukarda y\u00fcce Allah’\u0131n Kutsal Kitab’\u0131 indirdi\u011fi, bu Kitab’a kimlerin miras\u00e7\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131, onu kimlerin ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131n\u0131 se\u00e7ti\u011fi, bu miras\u00e7\u0131 \u00fcmmetin birbirlerine y\u00f6nelik zalimliklerini ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131, hepsini c\u00f6mert\u00e7e \u00f6d\u00fcllendirdi\u011fi ve k\u00e2firler i\u00e7in k\u00f6t\u00fc bir gelecek haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131. Y\u00fcce Allah’\u0131n bilgisinin geni\u015f kapsaml\u0131l\u0131\u011f\u0131, k\u0131vrakl\u0131\u011f\u0131 ve b\u00fct\u00fcn ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 kucaklayan duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 bu a\u00e7\u0131klamalara son derece uygun d\u00fc\u015fen bir de\u011ferlendirmedir. Sebebine gelince y\u00fcce Allah g\u00f6klerin ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn s\u0131rlar\u0131n\u0131 oldu\u011fu gibi insan kalplerinin gizliliklerini de bilir ve bu yayg\u0131n, k\u0131vrak, ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 kucaklay\u0131c\u0131 bilgisine dayanarak a\u00e7\u0131klanan konulara ili\u015fkin h\u00fckm\u00fcn\u00fc verir.<\/p>\n

Surenin bu kesiti de geni\u015f ufuklu, kalplerin bam tellerini titreten ve \u00e7e\u015fitli mesajlar i\u00e7eren gezilerden olu\u015fuyor. Bu gezilerden birinde ardarda gelen b\u00fct\u00fcn insanl\u0131k ku\u015faklar\u0131 ile birlikte oluyor ve bu ku\u015faklar\u0131n birbirinin yerine ge\u00e7i\u015flerini izliyoruz. Bir ba\u015fkas\u0131nda g\u00f6kleri ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fc dola\u015farak m\u00fc\u015friklerin y\u00fcce Allah’a ortak ko\u015ftuklar\u0131 d\u00fczmece ilahlar\u0131n izlerini bo\u015funa ara\u015ft\u0131r\u0131yoruz. Bir ba\u015fka gezide yine g\u00f6klerde ve yery\u00fcz\u00fcnde y\u00fcce Allah’\u0131n evrensel dengeyi sa\u011flayan g\u00fc\u00e7l\u00fc elini g\u00f6rmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Bir di\u011fer gezide b\u00fct\u00fcn bu delilleri yalanlayan k\u00e2firlerle birlikte oluyoruz. Oysa bu adamlar kendilerine bir uyar\u0131c\u0131 geldi\u011fi taktirde do\u011fru yola en ba\u011fl\u0131 toplumlardan biri olacaklar\u0131na dair vaktiyle s\u00f6z vermi\u015fler, fakat kendilerine bekledikleri uyar\u0131c\u0131 gelince verdikleri s\u00f6z\u00fc unutarak peygamberlerine ve hakka d\u00f6n\u00fck \u00e7a\u011fr\u0131ya kar\u015f\u0131 amans\u0131zca d\u00fc\u015fman kesilmi\u015flerdi.<\/p>\n

Bu gezilerin bir ba\u015fka a\u015famas\u0131nda eski k\u00e2fir ku\u015faklar\u0131n t\u0131pk\u0131 k\u0131r\u0131m sahneleri ile y\u00fczy\u00fcze geliyoruz. Yani ink\u00e2rc\u0131lar eski yolda\u015flar\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131na gelen fel\u00e2ketlerin somut izlerini g\u00f6zleri \u00f6n\u00fcnde g\u00f6rd\u00fckleri halde, ayn\u0131 fel\u00e2ketlerin kendi ba\u015flar\u0131na da gelmesinden, y\u00fcce Allah’\u0131n yasas\u0131n\u0131n kendileri hakk\u0131nda da i\u015flemesinden korkmuyorlar. Bu gezilerin sonunda surenin son ayetinde uyar\u0131c\u0131 ve t\u00fcyler \u00fcrpertici bir mesajla y\u00fczy\u00fcze geliyoruz. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

“E\u011fer Allah insanlar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 hemen verseydi, yery\u00fcz\u00fcnde hi\u00e7bir canl\u0131 yarat\u0131k b\u0131rakmazd\u0131.”<\/p>\n

Demek ki, y\u00fcce Allah’\u0131n insanlara m\u00fchlet vermesi, onlar\u0131n yakalar\u0131na hemen yap\u0131\u015farak kendilerini yok etmemesi, O’nun b\u00fcy\u00fck l\u00fctuflar\u0131ndan biridir.<\/p>\n

39- Yery\u00fcz\u00fcnde sizleri daha \u00f6nceki ku\u015faklar\u0131n yerine ge\u00e7irip egemen k\u0131lan O’dur. K\u00e2firlerin ink\u00e2rc\u0131l\u0131klar\u0131 kendi zararlar\u0131nad\u0131r. K\u00e2firlik, k\u00e2firlere Rabb’leri kat\u0131nda sadece daha \u00e7ok nefret kazand\u0131r\u0131r. K\u00e2firlik, k\u00e2firlerin sadece zararlar\u0131n\u0131 artt\u0131r\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Yery\u00fcz\u00fcnde insan ku\u015faklar\u0131 birbirini izliyor; bir ku\u015fak gidiyor, yerine yenisi geliyor; gelen, gidenin miras\u00e7\u0131s\u0131 oluyor. Bir devlet y\u0131k\u0131l\u0131yor, yerine ba\u015fka bir devlet kuruluyor. Bir ocak s\u00f6n\u00fcyor, yerinde ba\u015fka bir ocak t\u00fctmeye ba\u015fl\u0131yor. Y\u00fczy\u0131llar\u0131n ak\u0131\u015f\u0131 boyunca uygarl\u0131klar\u0131n biri bat\u0131yor, \u00f6b\u00fcr\u00fc do\u011fuyor. Bu s\u00fcrekli de\u011fi\u015fimi izleyip d\u00fc\u015f\u00fcnce s\u00fczgecinden ge\u00e7iren insan bu kesintisiz s\u00fcre\u00e7ten \u015fu dersi \u00e7\u0131karmal\u0131, \u015fu bilince varmal\u0131d\u0131r:<\/p>\n

Herhangi bir d\u00f6nemin “ya\u015fayanlar”\u0131 bir s\u00fcre sonra “tarih” olacaklard\u0131r. \u015eimdi onlar nas\u0131l kendilerinden \u00f6nce gelip ge\u00e7enlerin izlerini g\u00f6zl\u00fcyor, tarih olmu\u015f maceralar\u0131n\u0131 konu\u015fuyorlarsa, ilerdeki ku\u015faklar da onlar\u0131n kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 seyredecek, hayat ser\u00fcvenlerini tart\u0131\u015facaklard\u0131r. O halde gaflet uykusundan uyanarak \u00e7a\u011flar\u0131 de\u011fi\u015ftiren, insan \u00f6m\u00fcrlerinin \u00e7ark\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fcren, hayvan d\u00f6llerini birbirinin yerine ge\u00e7iren, devletleri y\u0131k\u0131p kuran, egemenliklere el de\u011fi\u015ftirten, insan ku\u015faklar\u0131n\u0131 birbirine miras\u00e7\u0131 k\u0131lan y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc elini g\u00f6rmek gerekir. Her \u015fey ge\u00e7ip gidiyor, son buluyor, yok oluyor. S\u00fcrekli kalan, sadece y\u00fcce Allah’d\u0131r. Hi\u00e7bir kesintiye, hi\u00e7bir de\u011fi\u015fime u\u011framadan varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren tek g\u00fc\u00e7 O’dur.<\/p>\n

D\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir ki, insan gelip ge\u00e7ici bir canl\u0131d\u0131r. D\u00fcnyada kal\u0131c\u0131 bir “\u00f6l\u00fcms\u00fcz” de\u011fildir. Belli bir s\u00fcre sonra noktalanacak bir yolculu\u011fun ak\u0131nt\u0131s\u0131na kap\u0131lm\u0131\u015f gitmektedir. Buna g\u00f6re \u015fu d\u00fcnyadaki k\u0131sa “oturum”unu g\u00fczelliklerle donatmal\u0131, arkas\u0131nda iyi an\u0131lar b\u0131rakmal\u0131, ilerdeki s\u00fcrekli hayat\u0131nda i\u015fine yarayacak kal\u0131c\u0131 birikimler sa\u011flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

S\u00fcrekli bat\u0131p \u00e7\u0131kma, do\u011fup batma olgular\u0131 ile y\u00fczy\u00fcze gelen; y\u0131k\u0131lan egemenliklerin, s\u00f6nen hayatlar\u0131n ve birbirine miras\u00e7\u0131 olan ard\u0131\u015f\u0131k ku\u015faklar\u0131n sahneleri ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan insan\u0131n bilincine varaca\u011f\u0131 ger\u00e7eklerin, alaca\u011f\u0131 derslerin baz\u0131lar\u0131 i\u015fte bunlard\u0131r. Evet, \u015fimdi yukardaki ayetlerin ilk c\u00fcmlesini okuyal\u0131m:<\/p>\n

“Yery\u00fcz\u00fcnde sizleri daha \u00f6nceki ku\u015faklar\u0131n yerine ge\u00e7irip egemen k\u0131lan O’dur.”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah, bu ard\u0131\u015f\u0131k tablolu ve etkili sahnenin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda insanlara sorumlulu\u011fun bireysellik ilkesini hat\u0131rlat\u0131yor. Hi\u00e7 kimse ba\u015fkas\u0131n\u0131n y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131maz, hi\u00e7 kimse ba\u015fkas\u0131n\u0131n s\u0131rt\u0131ndaki y\u00fck\u00fc payla\u015fmaz. Bunun yan\u0131 s\u0131ra insanlar\u0131n ger\u00e7e\u011fe y\u00fcz \u00e7evirmeleri, k\u00e2firlikleri, sap\u0131kl\u0131klar\u0131 ve en sonunda y\u00fczy\u00fcze gelecekleri h\u00fcsranl\u0131 ak\u0131bet g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriliyor. Okuyoruz:<\/p>\n

“K\u00e2firlerin ink\u00e2rc\u0131l\u0131klar\u0131 kendi zarar\u0131nad\u0131r. K\u00e2firlik k\u00e2firlere Rabb’leri kat\u0131nda sadece daha \u00e7ok nefret kazand\u0131r\u0131r.”<\/p>\n

“Nefret” sevmezli\u011fin en koyu derecelisidir. Rabb’inin nefretine u\u011frayan kimseyi ne a\u011f\u0131r bir h\u00fcsran\u0131n, ne onar\u0131lmaz bir y\u0131k\u0131m\u0131n bekledi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnebiliyor musunuz? Asl\u0131nda bu nefretin kendisi, b\u00fct\u00fcn h\u00fcsran ve y\u0131k\u0131m t\u00fcrlerinden daha b\u00fcy\u00fck bir h\u00fcsran daha onar\u0131lmaz bir y\u0131k\u0131m de\u011fil midir?<\/p>\n

\u0130kinci gezide g\u00f6kler ile yery\u00fcz\u00fc dola\u015f\u0131l\u0131yor. Ama\u00e7, m\u00fc\u015friklerin y\u00fcce Allah’a ortak ko\u015ftuklar\u0131 d\u00fczmece ilahlar\u0131n izlerini ara\u015ft\u0131rmakt\u0131r. Fakat gezinin sonunda bu d\u00fczmece ilahlara ili\u015fkin hi\u00e7bir belirtiye, hi\u00e7bir kan\u0131tlay\u0131c\u0131 belgeye rastlanmayacakt\u0131r.<\/p>\n

40- Ey Muhammed, m\u00fc\u015friklere de ki; “Baksan\u0131za, Allah’a ortak ko\u015farak imdada \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z, O’nun d\u0131\u015f\u0131ndaki d\u00fczmece ilahlar\u0131n\u0131z var ya. Onlar\u0131n yery\u00fcz\u00fcnde neyin yarat\u0131c\u0131lar\u0131 olduklar\u0131n\u0131 bana g\u00f6stersenize. Yoksa onlar\u0131n g\u00f6klerin yarat\u0131lmas\u0131nda paylar\u0131, katk\u0131lar\u0131 m\u0131 var? Yoksa onlara bir kitap indirdik de ondaki kan\u0131tlara m\u0131 dayan\u0131yorlar?” Hay\u0131r, o putperest zalimler birbirlerini sadece as\u0131ls\u0131z vaadlerle aldat\u0131yorlar.<\/strong><\/p>\n

Deliller a\u00e7\u0131k, kan\u0131tlar ortada. Mesel\u00e2 \u015fu yery\u00fcz\u00fc canl\u0131-cans\u0131z b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131 ile g\u00f6zlerimizin \u00f6n\u00fcnde duruyor. Bu gezegenin hangi b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn, hangi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, y\u00fcce Allah’dan ba\u015fkas\u0131 taraf\u0131ndan yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 iddia edilebilir. Kim ortaya \u00e7\u0131k\u0131p b\u00f6yle as\u0131ls\u0131z bir iddiay\u0131 ileri s\u00fcrebilir? E\u011fer b\u00f6yle bir iddiay\u0131 ileri s\u00fcrmeye yeltenen \u00e7\u0131karsa, yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn t\u00fcm varl\u0131klar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131na dikilir, davas\u0131n\u0131n as\u0131ls\u0131z oldu\u011funu y\u00fcz\u00fcne vururlar. Yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131 yarat\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n, yoktan var edicilerinin y\u00fcce Allah oldu\u011funu hayk\u0131r\u0131yorlar. Her \u015fey bu “yaratma sanat\u0131”n\u0131n g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 izlerini \u00fczerinde ta\u015f\u0131yor. Hi\u00e7 kimse bu sanat\u0131n izlerini sahiplenemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu izler, hi\u00e7bir zavall\u0131 ve \u00f6l\u00fcmc\u00fcl sanatk\u00e2r\u0131n sanat eserlerine benzemez. Evet; “Yoksa onlar\u0131n, g\u00f6klerin yarat\u0131lmas\u0131nda paylar\u0131, katk\u0131lar\u0131 m\u0131 var?”<\/p>\n

B\u00f6yle bir \u015fey de kesinlikle s\u00f6z konusu de\u011fil. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu m\u00fc\u015friklerin hi\u00e7biri g\u00f6kler ile yerin yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131nda ya da sahipli\u011finde d\u00fczmece ilahlar\u0131n\u0131n ortak olduklar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrmeye c\u00fcret edememi\u015flerdir. Cinleri ve melekleri Allah’a ortak ko\u015fanlar da dahil olmak \u00fczere hi\u00e7bir m\u00fc\u015frik, hi\u00e7bir d\u00fczmece ilah hesab\u0131na b\u00f6yle bir iddia seslendirmemi\u015ftir. Bu konuda en ileri gidenler, \u015feytanlar\u0131n kendilerine g\u00f6kten mesaj getirdiklerini ya da meleklerin y\u00fcce Allah ile aralar\u0131nda arac\u0131l\u0131k ettiklerini s\u00f6ylemi\u015flerdir. Yoksa ne \u015feytanlar\u0131n ve ne de cinlerin g\u00f6klerin egemenli\u011fine ortak olduklar\u0131n\u0131 iddia etmemi\u015flerdir. Devam ediyoruz “Yoksa onlara bir kitap indirdik de ondaki kan\u0131tlara m\u0131 dayan\u0131yorlar?”<\/p>\n

Bu d\u00fczmece ilahlara y\u00fcce Allah’\u0131n bir kitap, bir belge verdi\u011fi ve o yaz\u0131n\u0131n kan\u0131tlar\u0131ndan g\u00fc\u00e7 ald\u0131klar\u0131 bi\u00e7iminde bir iddia da yok ortada. Bu olumsuz sorunun m\u00fc\u015friklerin 1. udilerine y\u00f6nelik olmas\u0131 da muhtemeldir. Bu yoruma g\u00f6re onlar\u0131n \u0131srarl\u0131 m\u00fc\u015frikleri \u015fu ihtimali akla getirebilir: Onlar bu sap\u0131k inan\u00e7lar\u0131n\u0131 y\u00fcce Allah taraf\u0131ndan kendilerine iletilen bir yaz\u0131n\u0131m kesin kan\u0131tlar\u0131na dayand\u0131r\u0131yorlar. B\u00f6yle bir \u015fey ne do\u011frudur ve ne de onlar taraf\u0131ndan ileri s\u00fcrebilir.<\/p>\n

Fakat b\u00f6yle bir yorum bize \u015f\u00f6yle bir mesaj verir. \u0130nan\u00e7 konusunda mutlaka y\u00fcce Allah’\u0131n Kitab’\u0131na, O’nun iletti\u011fi a\u00e7\u0131k bir belgeye dayanmal\u0131d\u0131r. Bu alanda g\u00fcvenilecek tek kaynak budur.<\/p>\n

Fakat dedi\u011fimiz gibi, m\u00fc\u015friklerin elinde iddialar\u0131na dayanak yapacaklar\u0131 b\u00f6yle bir belge yoktur. Oysa Peygamberimiz onlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na y\u00fcce Allah’dan gelen bir Kitap’la, kesin bir belge ile \u00e7\u0131k\u0131yor. \u0130nan\u00e7 ilkelerini elde etmenin tek yolu bu iken, m\u00fc\u015frikler Peygamberimizin sundu\u011fu Kitab’a ne gerek\u00e7e ile y\u00fcz \u00e7eviriyorlar? Ayetin son c\u00fcmlesini okuyoruz:<\/p>\n

“Hay\u0131r, o putperest zalimler birbirlerini as\u0131ls\u0131z vaadler ile sadece aldat\u0131yorlar.”<\/p>\n

Bu zalimler, yolda\u015flar\u0131na kendi yollar\u0131n\u0131n en do\u011fru yol oldu\u011funu ve sonunda zafere ula\u015fanlar\u0131n kendileri olaca\u011f\u0131 propagandas\u0131n\u0131 yap\u0131yorlar. Onlar, eleba\u015flar\u0131 ile, yanda\u015flar\u0131 ile bir b\u00fct\u00fcn olarak aldanm\u0131\u015flar, yan\u0131lg\u0131 tuza\u011f\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdir. Birbirlerini yan\u0131lt\u0131yor, aldat\u0131yorlar. Kendilerine hi\u00e7bir yarar sa\u011flamayan bir aldatmaca ortam\u0131nda ya\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n

D\u00fczmece ilahlar\u0131n g\u00f6klerde ve yery\u00fcz\u00fcnde hi\u00e7bir izleri, hi\u00e7bir belirtileri olmad\u0131\u011f\u0131 vurguland\u0131ktan sonra, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir geziye \u00e7\u0131k\u0131l\u0131yor. Bu gezide y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc ve kahredici eline dikkat \u00e7ekiliyor. G\u00f6kleri ve yeri dengede tutan, yok olmaktan koruyan ve y\u00f6neten g\u00fcc\u00fcn bu “el” oldu\u011fu vurgulan\u0131yor.<\/p>\n

41- G\u00f6kleri ve yer yuvarla\u011f\u0131n\u0131 dengede tutarak y\u00f6r\u00fcngelerinden \u00e7\u0131kmalar\u0131n\u0131 \u00f6nleyen sadece Allah’d\u0131r. E\u011fer onlar y\u00f6r\u00fcngelerinden \u00e7\u0131kacak olsalar onlar\u0131 O’ndan ba\u015fka hi\u00e7 kimse dengeye getiremez. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O, ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc ve ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u015eu g\u00f6klere, yeryuvarla\u011f\u0131na ve “uzay” denen u\u00e7suz-bucaks\u0131z bo\u015flu\u011fa serpi\u015ftirilmi\u015f say\u0131s\u0131z g\u00f6k cismine gezegene bir bakal\u0131m. Hepsinin belli bir yeri var. Hepsi ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu sistem i\u00e7inde bir y\u00f6r\u00fcngeye ba\u011fl\u0131 olarak s\u00fcrekli d\u00f6n\u00fcyor. Aksam\u0131yor, y\u00f6r\u00fcngesinden \u00e7\u0131km\u0131yor, d\u00f6n\u00fc\u015f temposunu de\u011fi\u015ftirmiyor; yani ne h\u0131zlan\u0131yor ne de yava\u015fl\u0131yor. Hi\u00e7biri ne bir dire\u011fe, bir s\u00fctuna dayan\u0131yor ne bir s\u0131ra da\u011f\u0131n tepesine oturuyor ve ne de \u015fu ya da bu yan\u0131ndan bir \u015feye ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 ve m\u00fcthi\u015f g\u00f6k cisimlerini g\u00f6rmek insan\u0131n “basiret”ini a\u00e7mal\u0131, bu cisimleri dengede tutan, kaymaktan al\u0131koyan g\u00fc\u00e7l\u00fc ve \u00fcst\u00fcn iradeli, gizli “el”i g\u00f6rmesini sa\u011flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

E\u011fer bu g\u00f6k cisimleri y\u00f6r\u00fcngelerinden kaysalar, sistemlerinden \u00e7\u0131karak bo\u015flukta ba\u015f\u0131bo\u015f kalsalar, art\u0131k onlar\u0131 hi\u00e7 kimse tekrar dengeye getirip sistemlerine ba\u011flayamaz. Bu da Kur’an’\u0131n bu alemin sonu olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 an\u0131n gelmi\u015f olmas\u0131 anlam\u0131na gelir. O an gelince g\u00f6k cisimlerinin d\u00fczeni bozulur, gezegenler sistemlerinden koparak bo\u015flu\u011fa da\u011f\u0131l\u0131r, b\u00fct\u00fcn uzay cisimleri \u00f6teye beriye sa\u00e7\u0131l\u0131r, hi\u00e7 kimse art\u0131k onlar\u0131 denetim alt\u0131na alamaz.<\/p>\n

Bu “kaos” an\u0131 d\u00fcnyada olup biten her \u015feyin hesap mayas\u0131na d\u00f6k\u00fclece\u011fi, \u00f6d\u00fcllerin ve cezalar\u0131n belirlenece\u011fi and\u0131r, ba\u015fka bir “alem”e ge\u00e7i\u015f an\u0131d\u0131r. Bu “ba\u015fka alem” \u00f6z\u00fc bak\u0131m\u0131ndan d\u00fcnyadan tamamen farkl\u0131 bir alemdir.<\/p>\n

\u0130\u015fte bundan dolay\u0131, g\u00f6klerin ve yeryuvarla\u011f\u0131n\u0131n dengede tutulu\u015funa ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamay\u0131 \u015fu de\u011ferlendirme c\u00fcmlecikleri izliyor: “Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc ve ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131d\u0131r.”<\/p>\n

“Ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc ve yumu\u015fak tutumludur”, yani insanlara f\u0131rsat verir, d\u00fcnyalar\u0131n\u0131 hemen y\u0131kmaz; belli zaman\u0131 gelmeden onlar\u0131 kollar\u0131ndan tutup hesaba \u00e7ekmez \u00f6d\u00fcllerini ve cezalar\u0131n\u0131 hemen vermez. Tersine t\u00f6vbe etmeleri, iyi ameller<\/p>\n

” i\u015flemesi, haz\u0131rl\u0131k yapmalar\u0131 i\u00e7in onlara m\u00fchlet tan\u0131r. Ba\u011f\u0131\u015flay\u0131c\u0131d\u0131r ; yani insanlar\u0131 her k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerinden dolay\u0131 cezaland\u0131rmaz. Tersine \u00e7o\u011fu k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerine g\u00f6z yumar, onlar\u0131 affeder; yeter ki, bu k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri i\u015fleyenlerde iyiye y\u00f6neli\u015f belirtisi g\u00f6rs\u00fcn.<\/p>\n

Bu de\u011ferlendirme gafilleri, dald\u0131klar\u0131 uykudan uyand\u0131r\u0131c\u0131, onlar\u0131 bir daha ellerine ge\u00e7meyecek olan f\u0131rsat\u0131 de\u011ferlendirmeye \u00f6zendirici niteliktedir. Surenin bu b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc olu\u015fturan “gezi”lerin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fcnde Mekkeli m\u00fc\u015friklerin y\u00fcce Allah’a verdikleri s\u00f6z, sonradan bu s\u00f6zden cayarak giri\u015ftikleri bozguncu eylemler g\u00fcndeme getiriliyor. Arkas\u0131ndan adamlar y\u00fcce Allah’\u0131n de\u011fi\u015fmez, sapmaz ve farkl\u0131la\u015fmaz ilahi yasalarla tehdit ediliyorlar. Okuyal\u0131m:
\n42- Onlar, Allah kendilerine uyar\u0131c\u0131 g\u00f6nderdi\u011fi taktirde herhangi bir milletten daha s\u0131k\u0131 bi\u00e7imde do\u011fru yola ba\u011flanacaklar\u0131na dair kesin bir dille Allah ad\u0131na yemin etm1\u015flerdi. Fakat kendilerine uyar\u0131c\u0131 gelince bu olay nefretlerini artt\u0131rmaktan ba\u015fka bir i\u015fe yaramad\u0131.<\/p>\n

43- Bu nefretlerinin sebebi yery\u00fcz\u00fcnde b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslamalar\u0131 ve k\u00f6t\u00fc niyetli komplolar kurmalar\u0131d\u0131r. Oysa k\u00f6t\u00fc niyetli komplolar, sadece d\u00fczenleyicilerini tuza\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. Onlar daha \u00f6nceki yolda\u015flar\u0131 hakk\u0131nda i\u015fleyen yasalardan ba\u015fka bir ak\u0131bet mi bekliyorlar? Allah’\u0131n yasas\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6remezsin. Allah’\u0131n yasas\u0131nda herhangi bir sapma g\u00f6remezsin.<\/strong><\/p>\n

Araplar, \u0130sl\u00e2m\u0131n geli\u015finden \u00f6nce, Yar\u0131mada’daki kom\u015fular\u0131 olan yahudileri Kitap Ehli olarak g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n

‘Bu arada onlar\u0131n sap\u0131kl\u0131klar\u0131n\u0131 ve k\u00f6t\u00fc davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 da yak\u0131ndan g\u00f6zl\u00fcyorlard\u0131. Ayr\u0131ca peygamberlerini \u00f6ld\u00fcrd\u00fcklerini ve bu peygamberlerin getirdikleri ger\u00e7eklere s\u0131rt d\u00f6nd\u00fcklerini tarihten okumu\u015flar, anlat\u0131lan hik\u00e2yelerden \u00f6\u011frenmi\u015flerdi. Bu y\u00fczden yahudileri k\u0131n\u0131yorlar ve son derece kesin bir dille “kendilerine bir uyar\u0131c\u0131 g\u00f6nderildi\u011fi taktirde herhangi bir milletten daha s\u0131k\u0131 bi\u00e7im-de do\u011fru yola ba\u011flanacaklar\u0131na dair” Allah ad\u0131na yemin ediyorlard\u0131. “Herhangi bir millet” derken kastettikleri yahudilerdi. Ger\u00e7i bunu a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemiyorlard\u0131 ama, demek istediklerinin bu oldu\u011fu dolayl\u0131 olarak anla\u015f\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n

\u0130sl\u00e2m \u00f6ncesi Araplar\u0131n\u0131n tan\u0131rlar\u0131 buydu, ettikleri yemin b\u00f6yle idi. Kur’an bize Araplar’\u0131n bu ge\u00e7mi\u015fini anl\u00e2t\u0131rken sanki o g\u00fcnlerin tan\u0131\u011f\u0131 olmam\u0131z\u0131 ister gibi bir ifade kullan\u0131yor. Arkas\u0131ndan arzular\u0131 y\u00fcce Allah taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilerek kendilerine “uyar\u0131c\u0131” yani Peygamberimiz g\u00f6nderilince nas\u0131l bir tutum tak\u0131nd\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6zlerimizin \u00f6n\u00fcne seriyor. Okuyoruz:<\/p>\n

“Fakat kendilerine uyar\u0131c\u0131 gelince bu olay, nefretlerini artt\u0131rmaktan ba\u015fka bir i\u015fe yaramad\u0131. Bu nefretlerinin sebebi yery\u00fcz\u00fcnde b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslamalar\u0131 ve k\u00f6t\u00fc niyetli komplolar\u0131d\u0131r.”<\/p>\n

S\u00f6z\u00fc ge\u00e7en a\u011f\u0131r yeminleri yapanlar\u0131n sonraki tutumlar\u0131n\u0131n b\u00f6yle olmas\u0131 ve bu “verilmi\u015f s\u00f6z”den cayma anlam\u0131na gelen ink\u00e2rc\u0131 tutumun yery\u00fcz\u00fcnde b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslama ve k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 komplolar d\u00fczme arzusundan kaynaklanmas\u0131 son derece \u00e7irkin bir \u015feydir. Kur’an onlar\u0131n bu \u00e7irkin tutumlar\u0131n\u0131 te\u015fhir ediyor, bu tutars\u0131z davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 tescil ediyor. Arkas\u0131ndan onlara y\u00f6neltti\u011fi bu nazik a\u015fa\u011f\u0131lamay\u00e2 bu a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k tutumu benimseyen herkese y\u00f6nelik bir tehdit ekliyor. Okuyoruz:<\/p>\n

“Oysa k\u00f6t\u00fc niyetli komplolar sadece d\u00fczenleyicilerini tuza\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr.”<\/p>\n

Onlar\u0131n k\u00f6t\u00fc niyetli komplolar\u0131 kendilerinden ba\u015fka hi\u00e7 kimsenin ba\u015f\u0131na \u00e7orap \u00f6rmez. Bu komplolar onlar\u0131 ku\u015fat\u0131r, k\u0131sk\u0131vrak ba\u011flar; iyi amellerini bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131r.<\/p>\n

Durum b\u00f6yle olunca, onlar neyi bekleyebilirler? Neyi bekleyecekler? Do\u011fall\u0131kla kendilerinden \u00f6nceki peygamber yalanlay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131na \u00e7\u00f6ken k\u00f6t\u00fc ak\u0131beti. Bu ak\u0131betin ne oldu\u011funu kendileri de biliyorlar. Y\u00fcce Allah’\u0131n de\u011fi\u015fmez ve yolundan sapmaz kanunu onlar hakk\u0131nda da i\u015fleyecektir. Okuyoruz:<\/p>\n

“Allah’\u0131n yasas\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6remezsin. Allah’\u0131n yasas\u0131nda herhangi bir sapma g\u00f6remezsin.”<\/p>\n

Toplumsal olaylar\u0131n ak\u0131\u015f\u0131 geli\u015fi g\u00fczel ve rastlant\u0131sal de\u011fildir. D\u00fcnyadaki hayat bir oyun, bir e\u011flence de\u011fildir. Ortada de\u011fi\u015fmez, sapmaz, bozulmaz ve i\u015flerli\u011fini yitirmez kesin kanunlar vard\u0131r. Kur’an bu ger\u00e7e\u011fi s\u0131k s\u0131k vurgular, onu insanlara belletmek ister. Ama\u00e7 \u015fudur: \u0130nsanlar olaylar\u0131 tek tek ve birbirlerinden kopuk g\u00f6rmesinler, hayat\u0131n k\u00f6kl\u00fc kanunlar\u0131ndan habersiz ya\u015famas\u0131nlar, k\u0131sa bir zaman\u0131n ve dar bir y\u00f6renin s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde mahpus kalarak kendilerini k\u0131sa g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fcl\u00fc\u011fe mahkum etmesinler. Ufuklar\u0131n\u0131 geni\u015fleterek hayat\u0131n \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ili\u015fkilerini, varl\u0131\u011f\u0131n \u00e7ok say\u0131daki yasas\u0131n\u0131 kavramaya \u00e7al\u0131\u015fs\u0131nlar. Varl\u0131k b\u00fct\u00fcn\u00fcne egemen olan kanunlar\u0131n de\u011fi\u015fmezli\u011fini, do\u011fal yasalar\u0131n s\u00fcreklili\u011fini hi\u00e7 ak\u0131llar\u0131ndan \u00e7\u0131karmas\u0131nlar. Eski ku\u015faklar\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 ak\u0131betlerin bu ger\u00e7e\u011fin prati\u011fe yans\u0131m\u0131\u015f bir do\u011frulamas\u0131 oldu\u011funu unutmas\u0131nlar. Ge\u00e7mi\u015fte ya\u015fanan olaylar\u0131n, ilahi kanun1ann de\u011fi\u015fmezli\u011finin ve do\u011fal yasalar\u0131n s\u00fcreklili\u011fini kan\u0131tlad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilincinde olsunlar.<\/p>\n

Surenin sonunda \u00e7\u0131k\u0131lan bu be\u015finci gezi, y\u00fcce Allah’\u0131n yasas\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmezli\u011fini, sapmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren genel ger\u00e7e\u011fi vurgulad\u0131ktan sonra bu y\u00f6nlendirici ilkenin baz\u0131 somut \u00f6rneklerini g\u00f6zlerimizin \u00f6n\u00fcne seriyor. Okuyal\u0131m:<\/p>\n

44- Onlar yery\u00fcz\u00fcn\u00fc gezip daha \u00f6nceki yolda\u015flar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 ac\u0131 sonu g\u00f6rmezler mi? Oysa onlar kendilerinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc idiler. G\u00f6klerde ve yery\u00fcz\u00fcnde Allah ile ba\u015fa \u00e7\u0131kabilecek hi\u00e7bir g\u00fc\u00e7 yoktur. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O her \u015feyi bilir ve g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.<\/strong><\/p>\n

A\u00e7\u0131k g\u00f6zler ile ve uyan\u0131k kalp ile yery\u00fcz\u00fcn\u00fc gezmek, eski ku\u015faklar\u0131n ac\u0131 sonlar\u0131n\u0131n izlerini g\u00f6rmek, onlar\u0131n ne olduklar\u0131n\u0131 ve neye u\u011frad\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek, b\u00fct\u00fcn bunlar insan kalbini etkileyici, duyguland\u0131r\u0131c\u0131 ve Allah’dan korkmaya \u00f6zendirici mesajlar verir.<\/p>\n

\u0130\u015fte bundan dolay\u0131 yery\u00fcz\u00fcn\u00fc gezmeye, eski ku\u015faklar\u0131n ba\u015f\u0131na neler geldi\u011fini izlemeye, bizden \u00f6nceki milletlerden kalan izleri g\u00f6rmeye ve bu sayede kalbi gaflet uykusundan uyand\u0131rmaya y\u00f6nelik direktiflere s\u0131k s\u0131k rastlar\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc gaflet, kalpte \u00e7\u00f6reklenince ger\u00e7ekleri g\u00f6rmez; g\u00f6rse bile hissetmez; hissetme bile onlardan ders almaz. Bu gaflet de y\u00fcce Allah’\u0131n de\u011fi\u015fmez yasalar\u0131n\u0131n fark\u0131nda olmamaya, olaylar\u0131 alg\u0131lay\u0131p genel kanunlar\u0131na ba\u011flamak konusunda yetersiz kalmaya sevk eder. Oysa bu kavray\u0131\u015f \u00e7abas\u0131 insan\u0131 hayvandan ay\u0131ran kriterdir. Hayvan birbirinden kopuk “an”larda ya\u015far. Bu “an”lar aras\u0131nda hi\u00e7bir ba\u011f kuramaz, bu zaman dilimlerine y\u00f6n veren kurallar\u0131n fark\u0131nda olmaz. Oysa insan, ilahi yasalar\u0131n, do\u011fal kanunlar\u0131n s\u00fcreklili\u011fi \u00f6n\u00fcnde bir b\u00fct\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n

Okudu\u011fumuz ayette y\u00fcce Allah, m\u00fc\u015frikleri eski milletlerin y\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131na dikiyor. O eskiler kendilerinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc idiler. Fakat bu g\u00fc\u00e7leri onlar\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz ak\u0131betlerinden kurtaramam\u0131\u015ft\u0131. Bu “durup d\u00fc\u015f\u00fcnme” m\u00fc\u015friklerin duygular\u0131n\u0131 y\u00fcce Allah’\u0131n \u00fcst\u00fcn g\u00fcc\u00fcne y\u00f6neltir. Bu g\u00fcc\u00fc hi\u00e7bir \u015fey yenemez, hi\u00e7bir \u015fey al\u0131 edemez. Eski sap\u0131klar\u0131n yakalar\u0131na yap\u0131\u015fabilen bu g\u00fc\u00e7, onlar\u0131n da yakalar\u0131na yap\u0131\u015fabilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc: “G\u00f6klerde ve yery\u00fcz\u00fcnde Allah ile ba\u015fa \u00e7\u0131kabilecek hi\u00e7bir g\u00fc\u00e7 yoktur.”<\/p>\n

O’nun bilgisi g\u00f6klerdeki ve yerdeki her \u015feyi ku\u015fat\u0131r. O’nun g\u00fcc\u00fc de bilgisi ile atba\u015f\u0131 gider. Buna g\u00f6re nas\u0131l hi\u00e7bir \u015fey O’nun bilgisi d\u0131\u015f\u0131nda kalmaz ise g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00f6n\u00fcnde de hi\u00e7bir \u015fey duramaz. Bundan dolay\u0131 g\u00f6klerde ve yerde hi\u00e7bir \u015fey O’nunla ba\u015fa \u00e7\u0131kamaz, ne g\u00fcc\u00fcnden ka\u00e7\u0131labilir ve ne de bilgisinden saklan\u0131labilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc “O her \u015feyi bilir ve g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.”<\/p>\n

Art\u0131k surenin son ayetindeyiz. Bu ayette y\u00fcce Allah’\u0131n \u00fcst\u00fcn g\u00fcc\u00fc yan\u0131nda, O’nun ho\u015fg\u00f6r\u00fcs\u00fc, yumu\u015fakl\u0131\u011f\u0131 ve merhameti a\u00e7\u0131\u011fa vurulur. Bu ho\u015fg\u00f6r\u00fcs\u00fcn\u00fcn ve merhametinin sonucu olarak insanlara m\u00fchlet verdi\u011fi vurgulan\u0131r. Fakat bu ho\u015fg\u00f6r\u00fc ve bu merhamet ahiret hesapla\u015fman\u0131n titizli\u011fini ve amellere adil kar\u015f\u0131l\u0131klar bi\u00e7me hassasiyetini etkilemez. Okuyoruz:<\/p>\n

45- E\u011fer Allah, insanlar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 hemen verseydi yery\u00fcz\u00fcnde hi\u00e7bir canl\u0131 yarat\u0131k b\u0131rakmazd\u0131. Fakat O, onlar\u0131 belirli bir s\u00fcrenin sonuna kadar erteliyor. S\u00f6z konusu s\u00fcreleri dolunca, ku\u015fku yok ki, Allah kullar\u0131n\u0131n durumunu g\u00f6rmektedir.<\/strong><\/p>\n

\u0130nsanlar, y\u00fcce Allah’\u0131n nimetlerine kar\u015f\u0131 nank\u00f6rl\u00fck ediyorlar. Yery\u00fcz\u00fcn\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fcklere ve karga\u015faya bo\u011fuyorlar. Zalimlikleri ve azg\u0131nl\u0131klar\u0131 ayyuka \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin hepsi o kadar i\u011fren\u00e7 ve o kadar y\u0131k\u0131c\u0131d\u0131r ki, e\u011fer y\u00fcce Allah cezalar\u0131n\u0131 hemen verse, bu cezalar\u0131n boyutlar\u0131 insanlar\u0131 a\u015farak yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn t\u00fcm canl\u0131lar\u0131n\u0131 etkisi alt\u0131na al\u0131rd\u0131. Bunun sonucunda yery\u00fcz\u00fcn\u00fc t\u00fcm\u00fc ile ya\u015famaya elveri\u015fli olma niteli\u011fini yitirirdi. \u00dczerinde ne canl\u0131 bir tek insan ve ne de canl\u0131 bir tek hayvan kal\u0131rd\u0131.<\/p>\n

Bu \u00e7arp\u0131c\u0131 ifade insanlar\u0131n i\u015fledikleri k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin i\u011fren\u00e7li\u011fini ve hayat\u0131n \u00f6z\u00fcne y\u00f6nelik y\u0131k\u0131c\u0131 etkisini vurguluyor; y\u00fcce Allah’\u0131n bu k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin cezalar\u0131n\u0131 derhal verdi\u011fi varsay\u0131lsa, ne kadar feci bir durum do\u011faca\u011f\u0131na dikkatleri \u00e7ekmektedir.<\/p>\n

Ne var ki, y\u00fcce Allah ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fcd\u00fcr, yumu\u015fak tutumludur, insanlar\u0131n hak ettikleri cezalar\u0131 an\u0131nda vermiyor; “Fakat O, onlar\u0131 belirli bir s\u00fcrenin sonuna kadar erteliyor.”<\/p>\n

Fertleri, bireysel \u00f6m\u00fcrlerinin sonuna kadar erteliyor. Toplumlar\u0131, \u00f6nceden belirlenmi\u015f halifelik, egemenlik d\u00f6nemlerinin sonuna kadar erteleyerek, \u00e7a\u011f\u0131 ge\u00e7mi\u015f ku\u015fa\u011f\u0131n yerini yeni ve dinamik bir ku\u015fa\u011fa devretmesini sa\u011fl\u0131yor. Bir b\u00fct\u00fcn olarak insan soyunu da bu alemin \u00f6mr\u00fcn\u00fcn bitimine ve k\u0131yametin kopaca\u011f\u0131 ana kadar erteliyor. B\u00f6ylece gerek fertlere, gerek toplumlara ve gerekse b\u00fct\u00fcn insan soyuna davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 d\u00fczeltme, k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini iyiliklere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme f\u0131rsat\u0131 veriyor. Fakat; “S\u00f6z konusu s\u00fcreleri dolunca.”<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fma ve kazanma s\u00fcresi sona ererek hesapla\u015fma ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 belirleme an\u0131 gelip \u00e7at\u0131nca, y\u00fcce Allah kullar\u0131na kesinlikle haks\u0131zl\u0131k yapmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc; “Ku\u015fku yok ki, Allah kullar\u0131n\u0131n durumlar\u0131n\u0131 g\u00f6rmektedir.”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n kullar\u0131n\u0131n durumlar\u0131n\u0131 g\u00f6rmesi, hesaplar\u0131n\u0131n amellerine ve kazan\u00e7lar\u0131na g\u00f6re titizlikle yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131n garantisidir. K\u00fc\u00e7\u00fck-b\u00fcy\u00fck hi\u00e7bir \u015fey ne lehlerine ve ne de aleyhlerine olarak g\u00f6zden ka\u00e7\u0131r\u0131lmaz.<\/p>\n

G\u00f6kleri ve yeri yoktan var eden, “\u00e7ok-kanatl\u0131” melekleri g\u00f6kten yere mesaj iletmek \u00fczere g\u00f6revlendiren Allah’a hamd ederek s\u00f6ze ba\u015flayan surenin son mesaj\u0131 i\u015fte budur. Bu mesaj m\u00fcjde ile korkutmay\u0131, cennet ile cehennemi birlikte i\u00e7ermektedir.<\/p>\n

O ba\u015flang\u0131\u00e7 ile bu son aras\u0131nda \u00e7e\u015fitli geziler yer ald\u0131, bu geziler s\u0131ras\u0131nda \u00e7e\u015fitli alemleri dola\u015fma f\u0131rsat\u0131n\u0131 bulduk. \u0130\u015fte gerek o gezilerin, gerek hayat\u0131n ve gerekse insan\u0131n “son”u bu noktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1- G\u00f6kleri ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fc yoktan var eden; iki, \u00fc\u00e7 ve d\u00f6rt kanatl\u0131 melekleri el\u00e7i olarak g\u00f6revlendiren Allah’a ham dolsun. O yaratma i\u015fleminde diledi\u011fi eklemeleri yapar. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz O’nun g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi sure, y\u00fcce Allah’a “hamd” sunarak s\u00f6ze ba\u015fl\u0131yor. Bu surenin ana amac\u0131 insan kalbini y\u00fcce Allah’a y\u00f6neltmek, onu Allah’\u0131n nimetlerini g\u00f6rmeye, Allah’\u0131n …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1596,1583,1597,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2480","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-2","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2480","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2480"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2480\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2480"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2480"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2480"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}