{"id":2501,"date":"2012-01-19T16:21:52","date_gmt":"2012-01-19T16:21:52","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2501"},"modified":"2012-01-19T16:21:52","modified_gmt":"2012-01-19T16:21:52","slug":"kasas-suresinin-28-88-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/kasas-suresinin-28-88-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Kasas Suresi&#8217;nin 28-88.Ayet Tefsiri \u2013 Fizilal\u2019il Kur\u2019an \u2013 Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"<p><strong>28- Musa; &#8220;Bu seninle benim aramda bir s\u00f6zle\u015fmedir. Hangi s\u00fcreyi yerine getirirsem bana d\u00fc\u015fmanl\u0131k yoktur. Konu\u015ftuklar\u0131m\u0131za Allah vekildir. &#8221; dedi.<\/strong><\/p>\n<p>Anla\u015fmaya konu olan meselelerde, anla\u015fman\u0131n \u015fartlar\u0131nda kapal\u0131l\u0131\u011fa, zorlamaya ve utanmaya yer yoktur. Bu y\u00fczden Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- \u00f6neriyi kabul ediyor, ya\u015fl\u0131 adam\u0131n ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u015fartlarda anla\u015fmaya uyaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131kca belirtiyor. Sonra da \u015fu hususu ifade ediyor. &#8220;Hangi s\u00fcreyi yerine getirirsem bana d\u00fc\u015fmanl\u0131k yoktur.&#8221; \u0130ster sekiz y\u0131l hizmet ederim, ister on y\u0131l\u0131 tamamlar\u0131m. Ne anla\u015fman\u0131n gerektirdi\u011fi i\u015fin y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerinden, ne de on y\u0131l\u0131 tamamlamam hususunda bir zorlamaya u\u011framayaca\u011f\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc sekiz y\u0131ll\u0131k hizmetten sonra bu iste\u011fe ba\u011fl\u0131d\u0131r. &#8220;Konu\u015ftuklar\u0131m\u0131za Allah vekildir.&#8221; Anla\u015f\u0131lan iki taraf aras\u0131ndaki adaletin vekili ve sahibi O&#8217;dur. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz vekil olarak Allah yeterlidir.<\/p>\n<p>Hz. Musa f\u0131trat\u0131n do\u011frulu\u011fu, ki\u015fili\u011finin a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131 do\u011frultusunda hareket ederek bu a\u00e7\u0131klamada bulunuyor. Bununla anla\u015fmaya taraf olanlar\u0131n dikkat, a\u00e7\u0131kl\u0131l\u0131k ve netlik gibi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini yerine getiriyor. Bununla beraber o, s\u00fcrelerin daha uzun olan\u0131n\u0131 tamamlamak niyetindedir. Nitekim \u00f6yle de yapm\u0131\u015ft\u0131. Rivayete g\u00f6re peygamber efendimiz-sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- Hz. Musa&#8217;n\u0131n s\u00f6zle\u015fmedeki en uzun ve en g\u00fczel s\u00fcreyi tamamlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015ftir. (Buhari)<\/p>\n<p>B\u00f6ylece Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kay\u0131npederinin evinde kalmaya ba\u015fl\u0131yor. Art\u0131k Firavun&#8217;dan, onun tuza\u011f\u0131ndan emindir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz b\u00fct\u00fcn bunlar y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bilgisinin k\u0131ssas\u0131nda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen bir hikmet do\u011frultusunda olmu\u015ftur. \u015eu halde biz de Hz. Musa&#8217;n\u0131n k\u0131ssas\u0131ndaki bu halkay\u0131 sonuna kadarki geli\u015fmesini burada b\u0131rakal\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc ak\u0131\u015f\u0131 k\u0131ssan\u0131n bu halkas\u0131n\u0131 buraya kadar getiriyor, gerisine de\u011finmiyor. Burada perdelerini indiriyor.<\/p>\n<p>Hz. Musa&#8217;n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- hizmet etmek \u00fczere anla\u015ft\u0131\u011f\u0131 on sene ge\u00e7ip gidiyor. Ama surenin ak\u0131\u015f\u0131 bu arada olup bitenlere de\u011finmiyor. Musa s\u00fcreyi tamamlay\u0131p ailesiyle birlikte Medyen&#8217;den d\u00f6nmesiyle birlikte k\u0131ssan\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc halkas\u0131 ba\u015fl\u0131yor. On y\u0131l \u00f6nce yaln\u0131z ba\u015f\u0131na ve yurdundan kovulmu\u015f biri olarak ge\u00e7ti\u011fi yoldan yeniden ge\u00e7iyor. Ne var ki geriye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn havas\u0131 ilk yolculu\u011fun havas\u0131ndan farkl\u0131d\u0131r. Yolda akl\u0131na bile getirmedi\u011fi bir olayla kar\u015f\u0131la\u015fmak \u00fczere geri d\u00f6n\u00fcyor. Rabb&#8217;i kendisine seslensin, kendisiyle konu\u015fsun, kendisine bir g\u00f6rev y\u00fcklesin diye d\u00f6n\u00fcyor. Y\u00fcce Allah onu bu g\u00f6rev i\u00e7in korumu\u015f, g\u00f6zetlemi\u015fti. Bunun i\u00e7in e\u011fitmi\u015f, terbiye etmi\u015fti. Bu g\u00f6rev sadece Rabb&#8217;lerine kulluk yap\u0131p hi\u00e7 kimseyi ona ortak ko\u015fmamalar\u0131 i\u00e7in, \u0130srailo\u011fullar\u0131&#8217;n\u0131 serbest b\u0131raks\u0131nlar diye. Firavun ve kurmaylar\u0131na peygamber olarak g\u00f6nderilmedir. \u0130srailo\u011fullar\u0131 yerle\u015ftirilmek \u00fczere kendilerine va&#8217;dedilen b\u00f6lgeye varis olsunlar, ayr\u0131ca Musa Firavun&#8217;a, Hamana ve her ikisinin ordular\u0131na d\u00fc\u015fman olsun, onlar i\u00e7in s\u0131k\u0131nt\u0131 kayna\u011f\u0131 olsun ve y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bir hak olarak va&#8217;detti\u011fi gibi ak\u0131betleri onun eliyle ger\u00e7ekle\u015fsin diye g\u00f6revlendirilecektir!.<br \/>\n<strong>29- Musa s\u00fcreyi bitirince ailesi ile beraber yola \u00e7\u0131kt\u0131. Tur taraf\u0131nda bir ate\u015f g\u00f6rd\u00fc. Ailesine &#8220;Siz durun, ben bir ate\u015f g\u00f6rd\u00fcm; belki oradan size bir haber yada bir ate\u015f koru getiririmde \u0131s\u0131n\u0131rs\u0131n\u0131z. &#8220;dedi.<\/p>\n<p>30- Oraya gelince, o m\u00fcbarek yerdeki vadinin sa\u011f k\u0131y\u0131s\u0131ndaki, a\u011fa\u00e7tan kendisine \u015f\u00f6yle seslenildi; `Ey Musa, muhakkak ki alemlerin Rabb&#8217;i olan Allah benim ben!&#8221;<\/p>\n<p>31- &#8220;Asan\u0131 at&#8221; Musa att\u0131\u011f\u0131 kocaman asas\u0131n\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir y\u0131lan gibi hareket etti\u011fini g\u00f6r\u00fcnce, d\u00f6n\u00fcp arkas\u0131na bakmadan ka\u00e7t\u0131. &#8220;Ey Musa, d\u00f6n gel, korkma, sen g\u00fcvende olanlardans\u0131n. &#8220;<\/strong><\/p>\n<p><strong>32- Elini koynuna sok, kusursuz olarak bembeyaz \u00e7\u0131ks\u0131n. Korkudan a\u00e7\u0131lan kollar\u0131n\u0131 kendine \u00e7ek. \u0130\u015fte bunlar, Firavun&#8217;a ve onun adamlar\u0131na kar\u015f\u0131 Rabb&#8217;inin verdi\u011fi iki delildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar yoldan \u00e7\u0131km\u0131\u015f bir kavimdirler&#8221; denildi.<\/strong><\/p>\n<p><strong>33- Musa; &#8220;Rabb&#8217;im! Ben onlardan bir cana k\u0131yd\u0131m, beni \u00f6ld\u00fcrmelerinden korkuyorum. &#8221; dedi.<\/p>\n<p>34- Karde\u015fim Harun&#8217;un dili benimkinden daha d\u00fczg\u00fcnd\u00fcr onuda beni destekleyen bir yard\u0131mc\u0131 olarak benimle g\u00f6nder, \u00e7\u00fcnk\u00fc beni yalanlayacaklar\u0131ndan korkar\u0131m. &#8221; dedi.<\/p>\n<p>35- Allah; &#8220;Seni karde\u015finle destekleyece\u011fiz; ikinize bir kudret verece\u011fiz ki, onlar size el uzatamayacaklar. Ayetlerim sayesinde onlar size eri\u015femeyecekler. l:kiniz ve size uyanlar \u00fcst\u00fcn geleceksiniz. &#8221; dedi.<\/strong><\/p>\n<p>K\u0131ssan\u0131n bu halkas\u0131nda yer alan bu iki sahneyi sunmadan \u00f6nce, ge\u00e7en bu on sene i\u00e7inde, bu yolda ger\u00e7ekle\u015fen gidi\u015f ve d\u00f6n\u00fc\u015fte y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n Musa ile ilgili plan\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda bir s\u00fcre durmak istiyoruz.<\/p>\n<p>Kudret eli, Musa&#8217;n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- hayat \u00e7izgisini, be\u015fikten hayat\u0131n\u0131n bu a\u015famas\u0131na kadar ad\u0131m ad\u0131m belirlemi\u015ftir. Kudret eli, Firavun ailesi taraf\u0131ndan bulunsun diye onu suya at\u0131yor. D\u00fc\u015fman\u0131n himayesinde yeti\u015fsin diye Firavun&#8217;un kar\u0131s\u0131n\u0131n sevgilisini ona y\u00f6neltiyor. Sonra i\u00e7lerinden birini \u00f6ld\u00fcrs\u00fcn diye halk\u0131n fark\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 bir s\u0131rada \u015fehre girmesini sa\u011fl\u0131yor. Ard\u0131ndan kendisini uyars\u0131n ve \u015fehirden \u00e7\u0131kmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde \u00f6\u011f\u00fct versin diye Firavun ailesine mensup m\u00fc&#8217;min bir adam\u0131 yan\u0131na g\u00f6nderiyor. Sonra M\u0131s\u0131r&#8217;dan Medyen&#8217;e do\u011fru az\u0131ks\u0131z, haz\u0131rl\u0131ks\u0131z, yaln\u0131z ve kovulmu\u015f biri olarak \u00e7\u00f6llerde yol al\u0131rken ona e\u015flik ediyor. Sonra on y\u0131l hizmet etmesi kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00fccretle tutsun, ard\u0131ndan d\u00f6n\u00fcp peygamberlik y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u00fcstlensin diye onu ya\u015fl\u0131 adamla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131yor&#8230;<\/p>\n<p>\u0130\u015fte ilahi sesleni\u015ften ve g\u00f6revlendirmeden \u00f6nce g\u00f6zetmeden, y\u00f6nlendirmeden, e\u011fitmeden ve denemeden ibaret uzun \u00e7izgi&#8230; G\u00f6zetim, sevgi ve nazla b\u00fcy\u00fcme deneyimi. \u0130\u00e7e at\u0131lan, kinin bask\u0131s\u0131 ile tepki g\u00f6sterme deneyimi. Korku, kovalanma ve endi\u015fe deneyimi. Gurbet, yaln\u0131zl\u0131k ve a\u00e7l\u0131k deneyimi! Saray hayat\u0131ndan sonra hizmetk\u00e2rl\u0131k ve koyun \u00e7obanl\u0131\u011f\u0131 deneyimi. Bu b\u00fcy\u00fck deneyimler esnas\u0131nda ge\u00e7irilen k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apta de\u011fi\u015fik deneyimler, karma\u015f\u0131k duygular, d\u00fc\u015f\u00fcnceler, depre\u015fmeler, kavramalar ve bilgilenmeler. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra erginlik \u00e7a\u011f\u0131na al\u0131\u015ft\u0131ktan sonra y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kendisine bah\u015fetti\u011fi bilgi, e\u015fya ve olaylar\u0131 gere\u011fi gibi ve yerinde de\u011ferlendirebilme yetene\u011fi.<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz peygamberlik de\u011fi\u015fik ve a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri bulunan b\u00fcy\u00fck ve me\u015fakkatli bir g\u00f6revdir. Bu y\u00fczden peygamber olacak ki\u015finin, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n dolays\u0131z ba\u011f\u0131\u015flar\u0131n\u0131n, vahyinin, kalbe ve vicdana y\u00f6nelik ilahi direktiflerine ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Bununla birlikte hayat\u0131n prati\u011finden edinilen deneyimlerden, kavray\u0131\u015flardan, bilgilenmelerden ve bizzat tatmalardan olu\u015fan b\u00fcy\u00fck bir birikime gerek duyar.<\/p>\n<p>Hz. Muhammed&#8217;in -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- peygamberli\u011fi hari\u00e7, Musa&#8217;n\u0131n peygamberli\u011fi, bir insan\u0131n y\u00fcklendi\u011fi en b\u00fcy\u00fck g\u00f6revdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kendi zaman\u0131n\u0131n en zorba , en azg\u0131n, en despot, en b\u00fcy\u00fck g\u00fcce sahip en sa\u011flam egemenli\u011fi elinde bulunduran, en k\u00f6kl\u00fc uygarl\u0131\u011fa sahip yery\u00fcz\u00fcnde b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayarak insanlar\u0131 en \u00e7ok kendisine kul yapan zalim Firavun&#8217;a g\u00f6nderilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Hz. Musa, zillet kadehinden i\u00e7en, gittik\u00e7e de bundan zevk almaya ba\u015flayan, uzun bir zaman boyunca kendini kaybedip a\u015fa\u011f\u0131lanmaya raz\u0131 olan bir kavmi kurtarmaya g\u00f6nderilmi\u015ftir. Zillet, insan f\u0131trat\u0131n\u0131 dejenere eder, \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fcr, koku\u015fturur. \u0130\u00e7indeki iyili\u011fi, g\u00fczelli\u011fi ve uyan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 giderir. Koku\u015fmu\u015fluktan, \u00e7irkeften, pislikten ve i\u011fren\u00e7likten tiksinme \u00f6zelli\u011fini yok eder. Bu y\u00fczden bu t\u00fcr toplumlar\u0131 i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fckleri durumdan kurtarmak zor ve me\u015fakkatli bir i\u015ftir.<\/p>\n<p>Hz. Musa eski bir inan\u00e7 sistemine inanan ancak bu inan\u00e7tan sapan, bu inanc\u0131n kalplerindeki ger\u00e7ek g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc bozulmu\u015f bulunan bir kavme g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bunlar yeni inan\u00e7 sistemini i\u00e7tenlikle ve zahmetsiz olarak kabul edebilecek i\u015flenmemi\u015f kalpler de\u011fildir. \u00d6te yandan eski inan\u00e7lar\u0131na da ba\u011fl\u0131 de\u011fildirler. Bu t\u00fcr kalpleri yola getirmek \u00e7ok zor ve yorucu bir u\u011fra\u015ft\u0131r. Bu kalplerin e\u011frilikleri, yamukluklar\u0131 ve sap\u0131kl\u0131klar\u0131, g\u00f6revi daha da zorla\u015ft\u0131r\u0131r, a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>K\u0131sacas\u0131 Hz. Musa yeniden bir \u00fcmmet kurmak i\u00e7in daha do\u011frusu temelden bir \u00fcmmet olu\u015fturmak i\u00e7in g\u00f6nderilmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130srailo\u011fullar\u0131 ilk kez peygamberli\u011fin egemen oldu\u011fu kendine \u00f6zg\u00fc bir hayat bi\u00e7imi olan ba\u011f\u0131ms\u0131z bir halk oluyordu. \u00dcmmet kurma i\u015fi ise b\u00fcy\u00fck, a\u011f\u0131r ve zor bir i\u015ftir.<\/p>\n<p>Belki de Kur&#8217;an-\u0131 Kerim&#8217;in bu k\u0131ssaya bu kadar \u00f6zen g\u00f6stermesi bundand\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu k\u0131ssa, bir dava temeline dayal\u0131 olarak bir \u00fcmmet meydana getirmenin; bu i\u015fi ger\u00e7ekle\u015ftirirken kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya k\u00e2l\u0131nan i\u00e7 ve d\u0131\u015f engellerin; bu esnada meydana gelen sapmalar\u0131n, donukla\u015fmalar\u0131n, deneyimlerin ve y\u0131k\u0131mlar\u0131n eksiksiz bir \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n<p>On y\u0131ll\u0131k s\u00fcre i\u00e7inde ya\u015fanan deneyim ise, Hz. Musa&#8217;n\u0131n yeti\u015fti\u011fi saray hayat\u0131 ile davet i\u00e7in sarf edilen yo\u011fun ve yorucu \u00e7al\u0131\u015fmalarla, a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerle dolu hayat\u0131 birbirinden ay\u0131rmak i\u00e7in yer almaktad\u0131r bu k\u0131ssada.<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz saray\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc bir havas\u0131, al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, insan ruhunu etkileyen \u00f6zel bir atmosferi vard\u0131r. Bu ruh ne kadar bilgili, kavrayabilen ve \u015feffaf olsa da bu ortamdan etkilenir. Peygamberlik g\u00f6revi ise, zengini-fakiri, varl\u0131s\u0131 yoksulu, temizi-kirlisi, s\u00fcsl\u00fcs\u00fc-kabas\u0131, g\u00fczeli-\u00e7irkini, iyisi-k\u00f6t\u00fcs\u00fc, g\u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fc-zay\u0131f\u0131, sab\u0131rl\u0131s\u0131-tela\u015fl\u0131s\u0131 ile halk kitlelerini muhatap al\u0131r. Fakirlerin kendilerine \u00f6zg\u00fc yeme, i\u00e7me, giyim, ku\u015fam ve y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f tarzlar\u0131 vard\u0131r. Olaylar\u0131 anlama y\u00f6ntemleri, hayat\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnme tarzlar\u0131, konu\u015fma ve davran\u0131\u015f bi\u00e7imleri, duygular\u0131n\u0131 ifade etme yollar\u0131 kendilerine \u00f6zg\u00fcd\u00fcr. Bu gelenekler, bolluk i\u00e7inde b\u00fcy\u00fcyenlerin, saray e\u011fitimi g\u00f6renlerine \u00f6zg\u00fcd\u00fcr. Bu gelenekler, bolluk i\u00e7inde b\u00fcy\u00fcyenlerin, saray e\u011fitimi g\u00f6renlerin duygular\u0131na a\u011f\u0131r gelir. Bunlara katlanmalar\u0131, e\u011fitmeleri bir yana; g\u00f6rmeye bile tahamm\u00fcl edemezler. Bu yoksullar\u0131n kalpleri iyilikle bezenmi\u015f, do\u011frulu\u011fu, g\u00fczelli\u011fi kabullenmeye yatk\u0131n da olsa, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleri ve al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131n \u00f6zellikleri saray mensuplar\u0131n\u0131n g\u00f6n\u00fcllerinde yer etmelerine engel olur.<\/p>\n<p>Peygamberli\u011fin me\u015fakkat \u00e7ekme, soyutlanma ve kimi zaman zorluklarla \u015fiddetle kar\u015f\u0131la\u015fma gibi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri vard\u0131r. Saray mensuplar\u0131n\u0131n kalpleri ise, al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 konfordan, bolluktan ve zevki sefadan fedak\u00e2rl\u0131k etmeye haz\u0131r olsalar bile hayat\u0131n realitesinde fiilen ya\u015fad\u0131klar\u0131 zaman uzun s\u00fcre sertli\u011fe, yoksunlu\u011fa ve me\u015fakkatlere kar\u015f\u0131 sabredemezler.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden Musa&#8217;n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- ad\u0131mlar\u0131n\u0131 y\u00f6nlendiren Kudret eli onun al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 konforlu saray hayat\u0131ndan uzakla\u015fmas\u0131n\u0131, \u00e7obanlar toplulu\u011funa kat\u0131lmas\u0131n\u0131, b\u00f6ylece bir s\u00fcre, korku, kovulma, me\u015fakkat ve a\u00e7l\u0131k \u00e7ektikten sonra bir lokma ekme\u011fin ve ba\u015f\u0131n\u0131 sokacak bir s\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131n de\u011ferini bilen bir \u00e7oban olup y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kendisine bah\u015fetti\u011fi nimeti hissetmesini istemi\u015ftir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra duygular\u0131ndan, yoksulluktan ve yoksullardan tiksinme; onlar\u0131n geleneklerinden, ahlaklar\u0131ndan, kabal\u0131klar\u0131ndan ve basitliklerinden rahats\u0131z olma ruhunu gidermek istemi\u015ftir. Onlar\u0131n cahillikleri, fakirlikleri, \u00e7irkin g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri ve her t\u00fcrl\u00fc gelenek ve g\u00f6renekleri kar\u015f\u0131s\u0131nda b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksine kap\u0131lma duygusunu i\u00e7inden s\u00f6k\u00fcp atmak istemi\u015ftir. Hen\u00fcz peygamberlik g\u00f6revini y\u00fcklemeden \u00f6nce bu g\u00f6revin y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerine al\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in onu k\u00fc\u00e7\u00fckken nehrin dalgalar\u0131 aras\u0131na att\u0131ktan sonra b\u00fcy\u00fcy\u00fcnce de hayat\u0131n dalgalar\u0131n\u0131n i\u00e7ine atmak istemi\u015ftir.<\/p>\n<p>Musa&#8217;n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- ruhunun denenmesi tamamlan\u0131nca, gurbet diyar\u0131nda ge\u00e7irdi\u011fi bu son deneyimle psikolojik olarak s\u0131k\u0131nt\u0131lara, zorluklara al\u0131\u015f\u0131nca, kudret eli ad\u0131mlar\u0131n\u0131 tekrar yurduna; ailesinin ve kavminin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeye; peygamber olaca\u011f\u0131, m\u00fccadele edece\u011fi yere y\u00f6neltiyor. Daha \u00f6nce kovulmu\u015f biri olarak korka korka ve yaln\u0131z ba\u015f\u0131na ge\u00e7ti\u011fi yoldan y\u00fcr\u00fct\u00fcyor. Acaba ayn\u0131 yolda ger\u00e7ekle\u015fen bu gidi\u015f ve geli\u015f hangi amaca y\u00f6neliktir? Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, yolun ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na varana kadar Musa&#8217;y\u0131 al\u0131\u015ft\u0131rmak, deneyimden g\u00e9\u00e7irmek, e\u011fitmek amac\u0131na y\u00f6neliktir. Rabb&#8217;inden ba\u015fka yol rehberli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan hi\u00e7 kimseye g\u00fcvenmemesi i\u00e7in bir \u00f6nc\u00fcde bulunmas\u0131 gereken nitelikleri kazanmas\u0131, gerekli deneyimi tamamlamas\u0131 bir zorunluktu. \u00c7\u00fcnk\u00fc Musa&#8217;n\u0131n kavmi zillet, bask\u0131 ve a\u015fa\u011f\u0131lanma y\u00fcz\u00fcnden b\u00fct\u00fcn\u00fcyle dejenere olup d\u00fc\u015f\u00fcnme ve bir hareketi planlanma yeteneklerini kaybettikleri i\u00e7in b\u00fcy\u00fck-k\u00fc\u00e7\u00fck her konuda kendilerine yol g\u00f6sterecek bir \u00f6nc\u00fcye muhta\u00e7t\u0131.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece Hz. Musa&#8217;n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zetimi alt\u0131nda nas\u0131l yeti\u015fti\u011fini, sorumluluk almak \u00fczere ilahi kudret taraf\u0131ndan nas\u0131l geri d\u00f6nd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kavram\u0131\u015f oluyoruz. \u015eimdi Hz. Musa&#8217;n\u0131n y\u00fcce kudret eli taraf\u0131ndan belirlenen bu b\u00fcy\u00fck sorumlulu\u011fa do\u011fru yol al\u0131\u015f\u0131n\u0131 izleyelim.<\/p>\n<p>ALLAH&#8217;LA \u0130LK KAR\u015eILA\u015eMA<\/p>\n<p>&#8220;Musa s\u00fcreyi bitirince ailesi ile beraber yola \u00e7\u0131kt\u0131. Tur taraf\u0131ndan bir ate\u015f g\u00f6rd\u00fc. Ailesine `Siz durun, ben bir ate\u015f g\u00f6rd\u00fcm; belki oradan size bir haber yada bir ate\u015f koru getiririmde \u0131s\u0131n\u0131rs\u0131n\u0131z! dedi.&#8221;<\/p>\n<p>Acaba Hz. Musa ne d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc de korkarak \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 M\u0131s\u0131ra geri d\u00f6nmek istedi? Ne gibi bir d\u00fc\u015f\u00fcnce, bir insan\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bir yerde, kendisini bekleyen tehlikeyi ve orada kendisini \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in kavminin ileri gelenleri ile toplant\u0131lar d\u00fczenleyip kararlar alan Firavun&#8217;u unutmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131?<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Musa&#8217;n\u0131n t\u00fcm ad\u0131mlar\u0131n\u0131 y\u00f6nlendiren Kudret eli bu sefer de \u00fcstlenmek \u00fczere yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve ilk andan itibaren onun i\u00e7in g\u00f6zetildi\u011fi g\u00f6revi yerine getirmesi i\u00e7in f\u0131tri bir e\u011filimle onu ailesine, a\u015firetine, yurduna ve yeti\u015fti\u011fi \u00e7evreye y\u00f6neltmi\u015f O&#8217;na korkusundan tek ba\u015f\u0131na yollara d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc tehlikeyi unutturmu\u015f olabilir.<\/p>\n<p>Her neyse! \u0130\u015fte O, d\u00f6nmek i\u00e7in yola koyulmu\u015f bile. Yan\u0131nda da ailesi var. Vakit de gece. Ortal\u0131k kapkaranl\u0131k. Bu y\u00fczden yolu da kaybetmi\u015f. Ayr\u0131ca bir haber ya da \u0131s\u0131nmak i\u00e7in bir kor getirmek amac\u0131yla g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ate\u015fe ko\u015fmas\u0131ndan da anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi so\u011fuk bir k\u0131\u015f gecesinde yol al\u0131yor. K\u0131ssan\u0131n bu halkas\u0131nda yer alan ilk sahne budur.<\/p>\n<p>\u0130kinci sahne ise b\u00fcy\u00fck bir s\u00fcrprizdir!<\/p>\n<p>&#8220;Oraya gelince, o m\u00fcbarek yerdeki vadinin sa\u011f k\u0131y\u0131s\u0131ndaki a\u011fa\u00e7tan kendisine \u015f\u00f6yle seslenildi.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130\u015fte O, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ate\u015fe do\u011fru gidiyor. \u0130\u015fte Tur da\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131ndaki vadinin kenar\u0131nda, vadiyi sa\u011f\u0131na alacak \u015fekilde &#8220;m\u00fcbarek b\u00f6lgede&#8221; yol al\u0131yor. Musa&#8217;n\u0131n y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc ve ate\u015fi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bu yer, bu andan itibaren m\u00fcbarektir, kutsald\u0131r. Ve b\u00fct\u00fcn evren &#8220;bir a\u011fa\u00e7tan&#8221; Musa&#8217;ya y\u00f6neltilen y\u00fcce \u00e7a\u011fr\u0131yla yank\u0131lan\u0131yor. Belki de Musa&#8217;ya seslenilen bu a\u011fa\u00e7 o y\u00f6rede tekti.<\/p>\n<p>&#8220;Ey Musa, muhakkak ki alemlerin Rabb&#8217;i Allah benim ben!<\/p>\n<p>Musa bu \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131, do\u011frudan ve dolays\u0131z duyuyor. Tek ba\u015f\u0131na derin bir vadide ve sessiz gecenin i\u00e7inde alg\u0131l\u0131yor. \u00c7evresindeki t\u00fcm evrende yank\u0131lanan, g\u00f6kleri ve yerleri kaplayan bu \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 duyuyor. Alg\u0131l\u0131yor ama nas\u0131l alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131, hangi organ\u0131yla kavrad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve hangi yoldan alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyoruz. \u00c7evresindeki evren bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 alg\u0131lamaya g\u00fc\u00e7 yetirebiliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc O, bu b\u00fcy\u00fck an i\u00e7in Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zetimi alt\u0131nda haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Varl\u0131k aleminin vicdan\u0131 bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 tescil etmi\u015ftir. Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc (tecelli etti\u011fi) bu b\u00f6lge kutlu ve bereketli k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc g\u00f6r\u00fcnme il\u00e9 onurland\u0131r\u0131lan vadi se\u00e7kin bir yer haline geliyor. Ve i\u015fte Musa bir insan\u0131n gelebilece\u011fi en y\u00fcksek noktada duruyor.<\/p>\n<p>Bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc \u00e7a\u011fr\u0131 kuluna direktifler vermeye devam ediyor.<\/p>\n<p>&#8220;\u00c2san\u0131 at.&#8221; Musa y\u00fcce Rabb&#8217;inin emrine itaat etmek amac\u0131 ile asay\u0131 b\u0131rak\u0131yor. Ama o da ne? Bu, uzun s\u00fcre yan\u0131nda ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 ve kesinlikle tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 asa de\u011fildir. \u00c7abucak k\u0131vr\u0131lan ve h\u0131zl\u0131 hareket eden bir y\u0131land\u0131r. B\u00fcy\u00fck bir y\u0131lan oldu\u011fu halde k\u00fc\u00e7\u00fck y\u0131lanlar gibi k\u0131vr\u0131la k\u0131vr\u0131la gidiyor.<\/p>\n<p>&#8220;Musa att\u0131\u011f\u0131 kocaman asas\u0131n\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir y\u0131lan gibi hareket etti\u011fini g\u00f6r\u00fcnce bakmadan ka\u00e7t\u0131.&#8221;<\/p>\n<p>Bu olay, Hz. Musa&#8217;n\u0131n ilk anda kendisini g\u00f6steren heyecanl\u0131 tabiat\u0131 ile haz\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131 bir s\u00fcrprizdi&#8230; &#8220;D\u00f6n\u00fcp arkas\u0131na bakmadan ka\u00e7t\u0131.&#8221; Ne oldu\u011funu g\u00f6rmek i\u00e7in, bu b\u00fcy\u00fck ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc olay\u0131 anlamak i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fcnme gere\u011fi duymadan ka\u00e7t\u0131. Bu, yeri gelince kendini g\u00f6steren heyecanl\u0131 tiplerin en belirgin \u00f6zelli\u011fidir.<\/p>\n<p>Sonra y\u00fcce Rabb&#8217;inin sesleni\u015fini duyuyor!<\/p>\n<p>&#8220;Ey Musa, d\u00f6n gel, korkma; sen g\u00fcvende olanlardans\u0131n.&#8221;<\/p>\n<p>Korku ve g\u00fcven duygular\u0131 bir anda ve pe\u015f pe\u015fe Musa&#8217;n\u0131n ruhunu sar\u0131yor. Bu duygular b\u00fct\u00fcn hayat\u0131 boyunca onu hi\u00e7 yaln\u0131z b\u0131rakmam\u0131\u015flard\u0131. Onun hayat\u0131na egemen olan atmosfer ba\u015ftan sona korku ve g\u00fcvendir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Musa&#8217;n\u0131n ruhunun bu s\u00fcrekli heyecanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 bir amaca y\u00f6neliktir. Musa&#8217;n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 hayat i\u00e7in planlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00f6zellik, \u0130srailo\u011fullar\u0131&#8217;n\u0131n ta\u015fla\u015fm\u0131\u015f ruhlar\u0131na, uzun s\u00fcredir a\u015fa\u011f\u0131lanmaya ses \u00e7\u0131karmay\u0131\u015flar\u0131na kar\u015f\u0131t bir sayfad\u0131r. Bu, ilahi kudretin bir plan\u0131, derin ve incelikli bir taktiridir.<\/p>\n<p>&#8220;D\u00f6n gel, korkma, sen g\u00fcvende olanlardans\u0131n.&#8221;<\/p>\n<p>Ad\u0131mlar\u0131 Kudret eli taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirilen, Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zetiminde olan biri g\u00fcvenlikte olamaz m\u0131?<\/p>\n<p>&#8220;Elini koynuna sok, kusursuz olarak bembeyaz \u00e7\u0131ks\u0131n.&#8221;<\/p>\n<p>Musa emre uyuyor ve elini g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fcn yan\u0131nda elbisesinin cebine sokup \u00e7\u0131kar\u0131yor. Bir an i\u00e7inde ikinci s\u00fcrpriz. Eli bembeyaz, parlak, hastal\u0131ks\u0131z ve ayd\u0131nl\u0131k sa\u00e7\u0131yor. Oysa onun eli esmere yak\u0131n bu\u011fday rengiydi. Bu, olay hakk\u0131n ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131na, ayetin a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131na ve kan\u0131t\u0131n kesinli\u011fine bir i\u015faretti.<\/p>\n<p>Musa olay\u0131n mahiyetini kavr\u0131yor. Bulundu\u011fu konumun deh\u015fetinden ve pe\u015f pe\u015fe ortaya \u00e7\u0131kan mucizelerin etkisinden titremeye ba\u015fl\u0131yor. Ama kendisini sakin olmaya \u00e7a\u011f\u0131ran bir direktifle birlikte bir kez daha koruyucu eli imdad\u0131na yeti\u015fiyor. Elini kalbinin \u00fczerine koymas\u0131n\u0131, b\u00f6ylece at\u0131\u015flar\u0131n\u0131 yava\u015flatmas\u0131n\u0131, heyecan\u0131n\u0131 yat\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 istiyor:<\/p>\n<p>&#8220;Korkudan a\u00e7\u0131lan kollar\u0131n\u0131 kendine \u00e7ek.&#8221;<\/p>\n<p>Sanki eli g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fcn \u00fczerinde kavu\u015fturdu\u011fu bir kanatt\u0131r. T\u0131pk\u0131 kanatlar\u0131n\u0131 kavu\u015fturup s\u00fcz\u00fclen bir ku\u015f gibi. Burada kanatlar\u0131 \u00e7\u0131rpmak, heyecana, korkuya benzetiliyor, kavu\u015fturmak da sakinle\u015fmeye, g\u00fcvencede olmaya benzetiliyor. Ayetin ifadesi bu tabloyu Kur&#8217;an&#8217;\u0131n e\u015fsiz y\u00f6ntemi uyar\u0131nca \u00e7iziyor.<\/p>\n<p>\u015eimdi Hz. Musa alg\u0131layaca\u011f\u0131n\u0131 alg\u0131lam\u0131\u015fken, ayn\u0131 \u015fekilde g\u00f6rece\u011fini g\u00f6rm\u00fc\u015fken&#8230; Nitekim iki ola\u011fan\u00fcst\u00fc mucize g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. Bunlardan dolay\u0131 korkmu\u015f, sonra da sakinle\u015fmi\u015fti. \u015eimdi ise mucizelerin \u00f6tesindeki mesaj\u0131 \u00f6\u011freniyor&#8230; daha \u00e7ocuklu\u011funun ilk g\u00fcnlerinden itibaren \u00fcstlenmeye haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 sorumlulu\u011fu al\u0131yor.<\/p>\n<p>&#8220;\u0130\u015fte bunlar, Firavun&#8217;a ve onun adamlar\u0131na kar\u015f\u0131 Rabb&#8217;inin sana verdi\u011fi iki delildir.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eu halde bu mucizelerin arka plan\u0131ndaki mesaj, Firavun ve kurmaylar\u0131na peygamber olarak g\u00f6nderilmedir. Bu, Musa daha kundakta bir \u00e7ocukken Musa&#8217;n\u0131n anas\u0131na verilen s\u00f6zd\u00fcr: &#8220;Biz onu tekrar sana verece\u011fiz ve onu peygamber yapaca\u011f\u0131z.&#8221; Bu, \u00fczerinden y\u0131llar ge\u00e7mi\u015f bir s\u00f6zd\u00fcr. Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n verdi\u011fi bir s\u00f6zd\u00fcr ve Allah s\u00f6z\u00fcnden d\u00f6nmez. En do\u011fru s\u00f6z\u00fc O s\u00f6yler.<\/p>\n<p>Burada Hz.&#8217; Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- onlardan bir ki\u015fiyi \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, oradan kovularak \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131, kendisini \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in toplan\u0131p karar ald\u0131klar\u0131n\u0131, bu y\u00fczden onlardan uzaklara ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rl\u0131yor. Ama \u015fu anda Rabb&#8217;inin huzurundad\u0131r. Rabb&#8217;i O&#8217;nu kendisiyle bulu\u015fturmak suretiyle onurland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Onu kurtarmak ve mucizelerini g\u00f6stermekle onurland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u00fczden Hz. Musa \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcp y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n risaletinin kesilmesinden endi\u015felenerek dikkatli davran\u0131yor.<\/p>\n<p>&#8220;Musa; `Rabb&#8217;im! ben onlardan bir cana k\u0131yd\u0131m, beni \u00f6ld\u00fcrmelerinden korkuyorum&#8217; dedi.&#8221;<\/p>\n<p>Bunu mazeret bildirmek i\u00e7in s\u00f6ylemiyor. Amac\u0131 g\u00f6revden ka\u00e7\u0131nmak, geri durmak de\u011fildir. As\u0131l amac\u0131, dava a\u00e7\u0131s\u0131ndan dikkatli davranmakt\u0131r. Korktu\u011fu \u015feyler ba\u015f\u0131na gelecek olsa bile, davan\u0131n s\u00fcrece\u011finden, hedefine varaca\u011f\u0131ndan emin olmakt\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, Musa gibi g\u00fc\u00e7l\u00fc ve g\u00fcvenilir bir ki\u015fiye yak\u0131\u015f\u0131r bir titizliktir.<\/p>\n<p>&#8220;Karde\u015fim Harun&#8217;un dili benimkinden daha d\u00fczg\u00fcnd\u00fcr. Onu da beni destekleyen bir yard\u0131mc\u0131 olarak benimle g\u00f6nder, \u00e7\u00fcnk\u00fc beni yalanlayacaklar\u0131ndan korkar\u0131m dedi.&#8221;<\/p>\n<p>Harun daha a\u00e7\u0131k ve daha anla\u015f\u0131l\u0131r bir konu\u015fma tarz\u0131na sahipti. Bu y\u00fczden davay\u0131 daha iyi yayabilirdi. Hz. Musa davas\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirecek ve e\u011fer \u00f6ld\u00fcr\u00fclecek olursa kendisinden sonra davay\u0131 y\u00fcr\u00fctecek bir yard\u0131mc\u0131ya ihtiya\u00e7 duyuyordu.<\/p>\n<p>Hz. Musa burada olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k al\u0131yor, kendisine g\u00fcvence veriliyor. &#8220;Allah; `Seni karde\u015fiyle destekleyece\u011fiz, ikinize bir kudret verece\u011fiz ki, onlar size el uzatamayacaklar. Ayetlerim sayesinde onlar size asla eri\u015femeyecekler. \u0130kiniz ve size uyanlar \u00fcst\u00fcn geleceksiniz&#8217; dedi.&#8221;<\/p>\n<p>Rabb&#8217;i iste\u011fini kabul etti ve pazusunu karde\u015fiyle g\u00fc\u00e7lendirdi. \u0130stedi\u011fi m\u00fcjdeyi ve g\u00fcvenceyi fazlas\u0131yla verdi. &#8220;\u0130kinize bir kudret verece\u011fiz ki&#8221; \u015eu halde Musa ve Harun -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- zorba Firavun&#8217;un yan\u0131na yaln\u0131z ba\u015flar\u0131na ve g\u00fc\u00e7s\u00fcz olarak gitmeyecekler. Aksine yery\u00fcz\u00fcnde hi\u00e7bir g\u00fcc\u00fcn kar\u015f\u0131 koyamayaca\u011f\u0131 bir g\u00fc\u00e7le donanm\u0131\u015f olar\u00e2k gidecekler. Sahip olduklar\u0131 bu g\u00fc\u00e7 sayesinde hi\u00e7bir ta\u011futun, hi\u00e7bir zorban\u0131n eli yeti\u015femeyecektir kendilerine &#8220;Ayetlerim sayesinde onlar size asla eri\u015femeyecekler.&#8221;<\/p>\n<p>Etraf\u0131n\u0131zda y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00fcc\u00fcnden olu\u015fan bir sur vard\u0131r. Bu, sizin i\u00e7in bir kale, bir s\u0131\u011f\u0131nak i\u015flevini g\u00f6recektir.<\/p>\n<p>Kendilerine y\u00f6nelik m\u00fcjde bununla da bitmiyor. Bir de hakk\u0131n \u00fcst\u00fcn gelece\u011fi m\u00fcjdeleniyor. Ta\u011futlara sunduklar\u0131 Allah&#8217;\u0131n ayetlerinin galip gelecekleri va&#8217;dediliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc tek ba\u015f\u0131na bu ayetler de bir silaht\u0131r, bir g\u00fc\u00e7t\u00fcr. Zafer ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flayan ara\u00e7lard\u0131rlar. &#8220;\u0130kiniz ve size uyanlar \u00fcst\u00fcn geleceksiniz.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130lahi kudret, dolays\u0131z olarak olaylar\u0131n ge\u00e7ti\u011fi sahnede beliriyor. D\u00fcnya men\u015feli hi\u00e7bir g\u00fcc\u00fc perde edinmeksizin g\u00f6zlerin g\u00f6rebilece\u011fi \u015fekilde i\u015flevini yerine getiriyor. Ama\u00e7, insanlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda ve insanlar\u0131n bildi\u011fi maddi sebepler olmaks\u0131z\u0131n zaferin ger\u00e7ekle\u015fmesini sa\u011flamakt\u0131r. Ruhlara, g\u00fc\u00e7leri ve de\u011ferleri \u00f6l\u00e7ebilecekleri yeni bir kriter yerle\u015ftirmektir. Bu \u00f6l\u00e7\u00fc, Allah&#8217;a inanmak ve O&#8217;na g\u00fcvenmektir. Bundan sonras\u0131 Allah&#8217;a aittir.<\/p>\n<p><strong>F\u0130RAVUNLA KAR\u015eI KAR\u015eIYA<\/strong><\/p>\n<p>Bu g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 ve \u00e7arp\u0131c\u0131 sahne sona eriyor. Zaman ve mekan d\u00fcr\u00fcl\u00fcp at\u0131l\u0131yor. Ve birden Musa ile Harun&#8217;u Allah&#8217;\u0131n a\u00e7\u0131k, net anla\u015f\u0131l\u0131r ayetleri ile Firavun&#8217;un kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015f halde seyrediyoruz. Kendimizi hidayetle sap\u0131kl\u0131k aras\u0131nda ge\u00e7en bir s\u00f6z d\u00fcellosu kar\u015f\u0131s\u0131nda buluyoruz.<\/p>\n<p>D\u00fcnyada bo\u011fulma, ahirette de lanete u\u011frama \u015feklindeki sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz ak\u0131betini g\u00f6zl\u00fcyoruz. B\u00fct\u00fcn bunlar \u00e7ok k\u0131sa ve \u00f6z ifadelerle anlat\u0131l\u0131yor:<br \/>\n<strong>36- Musa onlara apa\u00e7\u0131k ayetlerimizle gelince uydurulmu\u015f b\u00fcy\u00fcden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Bizden \u00f6nceki atalar\u0131m\u0131zdan b\u00f6ylesini i\u015fitmedik dediler.<\/p>\n<p>37- Musa; &#8220;Rabb&#8217;im, kat\u0131nda bir do\u011fruluk rehberini kimin getirdi\u011fini ve bu d\u00fcny\u00e2 hayat\u0131n\u0131n sonunda g\u00fczel sonucun kime nasip olaca\u011f\u0131n\u0131 daha iyi biliyor. Muhakkak ki, zalimler iflah olmaz&#8221; dedi.<\/p>\n<p>38- Firavun; &#8220;Ey ileri gelenler! Sizin i\u00e7in benden ba\u015fka bir ilah tan\u0131m\u0131yorum. Ey Haman, haydi, benim i\u00e7in \u00e7amur \u00fczerinde ate\u015f yak ve tu\u011fla imal et, bana bir kule yap ki, Musa&#8217;n\u0131n tanr\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kay\u0131m; ancak san\u0131yorum ki, O mutlak yalan s\u00f6yleyenlerdendir&#8221; dedi.<\/p>\n<p>39- Firavun ve askerleri yery\u00fcz\u00fcnde haks\u0131z yere b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslad\u0131lar ve ger\u00e7ekte Bize d\u00f6nd\u00fcr\u00fclmeyeceklerini sand\u0131lar.<\/p>\n<p>40- Biz de onu ve askerlerini yakalay\u0131p suya att\u0131k. Bir bak, o zalimlerin sonu nas\u0131l oldu.<\/p>\n<p>41- Biz onlar\u0131 ate\u015fe \u00e7a\u011f\u0131ran \u00f6nderler yapt\u0131k. K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc onlar yard\u0131m g\u00f6rmeyeceklerdir.<\/p>\n<p>42- Bu d\u00fcnya hayat\u0131nda biz onlar\u0131n pe\u015fine bir l\u00e2net takt\u0131k. K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcde i\u011fren\u00e7 kimselerden olacaklar.<\/strong><\/p>\n<p>Surenin ak\u0131\u015f\u0131 burada bitirici darbeyi vurmak i\u00e7in acele ediyor. Bu y\u00fczden ba\u015fka surelerde bazen ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bazende ana hatlar\u0131yla anlat\u0131lan Firavun&#8217;un sihirbazlarla ilgili halkaya k\u0131saca de\u011finip ge\u00e7iyor. Bu k\u0131sa de\u011finiden ama\u00e7, yalanlama sahnesinden do\u011frudan do\u011fruya yalanlayanlar\u0131n yok edildikleri sahneye ge\u00e7mektir. \u00d6te yandan d\u00fcnyadaki ak\u0131betlerini belirtmekle yetinilmeyerek yolculuk ahirete kadar s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcyor&#8230; K\u0131ssan\u0131n bu halkas\u0131ndaki bu h\u0131zl\u0131 anlat\u0131m bir amaca y\u00f6neliktir. K\u0131ssan\u0131n sure i\u00e7indeki genel hedefi ile de uyum olu\u015fturmaktad\u0131r. Bu hedef, kudret elinin insanlar\u0131 perde edinmeksizin olaylara m\u00fcdahale edi\u015fini \u00f6n plana \u00e7\u0131karmakt\u0131r&#8230; Bu y\u00fczden Musa Firavun&#8217;un kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz, y\u00fcce Allah ak\u0131beti bildirmek i\u00e7in acele ediyor. Musa Firavun kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131, ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ile anlatmadan, olup bitenleri uzatmadan kudret eli kesin darbeyi indiriyor.<\/p>\n<p>&#8220;Musa onlara apa\u00e7\u0131k ayetlerimizle gelince `Bu uydurulmu\u015f b\u00fcy\u00fcden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Bizden \u00f6nceki atalar\u0131m\u0131zdan b\u00f6ylesini i\u015fitmedik&#8217; dediler.&#8221;<\/p>\n<p>Mekke&#8217;de Hz. Muhammed&#8217;in sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun sundu\u011fu ayetleri dinleyen m\u00fc\u015friklerin s\u00f6yledi\u011fi s\u00f6z\u00fcn t\u0131pk\u0131s\u0131: &#8220;Bu uydurulmu\u015f bir b\u00fcy\u00fcden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Biz \u00f6nceki atalar\u0131m\u0131zdan b\u00f6ylesini i\u015fitmedik.&#8221; Bu, kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131, \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fclmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayan a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131r ger\u00e7e\u011fi kar\u015f\u0131 s\u00f6ylenen bir demogojidir. Ger\u00e7ek bat\u0131la kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131p ta bat\u0131l cevap vermede zorlan\u0131nca her zaman bu demogojiye ba\u015fvurulur. Onlar kendilerine sunulan ayetlerin sihir oldu\u011funu ileri s\u00fcr\u00fcyorlar, ama duymam\u0131\u015f olmalar\u0131ndan ba\u015fka bir kan\u0131t g\u00f6steremiyorlar.<\/p>\n<p>Onlar bir kan\u0131t g\u00f6stererek tart\u0131\u015fm\u0131yorlar. Bir belge ileri s\u00fcr\u00fcp hakl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 kan\u0131tlam\u0131yorlar. Tam tersine bir ger\u00e7e\u011fi ortaya koymada, bir bat\u0131l iddiay\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fctmede ve herhangi bir iddiay\u0131 savunmada; insana hi\u00e7bir yarar\u0131 dokunmayan, herhangi bir katk\u0131da bulunmayan bu bulan\u0131k ve kapal\u0131 s\u00f6z\u00fc s\u00f6yl\u00fcyorlar. Ama Musa aralar\u0131ndaki meseleyi y\u00fcce Allah&#8217;a b\u0131rak\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00f6r\u00fc\u015flerini kan\u0131tlamak a\u00e7\u0131s\u0131ndan tart\u0131\u015fabilecek bir kan\u0131t ileri s\u00fcrmemi\u015fler. Kendisinden bir delil de istememi\u015fler. Sadece her zaman ve her yerdeki bat\u0131l taraftarlar\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 gibi demogoji yapm\u0131\u015flar. \u015eu halde meseleye k\u0131saca de\u011finmek daha iyidir. Onlardan y\u00fcze \u00e7evirmek, aralar\u0131ndaki meseleye Allah&#8217;a b\u0131rakmak daha uygundur:<\/p>\n<p>&#8220;Musa; `Rabb&#8217;im, kat\u0131nda bir do\u011fruluk rehberini kimin getirdi\u011fini ve bu d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n sonunda g\u00fczel sonucun kime nasip olaca\u011f\u0131n\u0131 daha iyi biliyor. Muhakkak ki, zalimler iflah olmaz&#8217; dedi.&#8221;<\/p>\n<p>Edepli ve a\u011f\u0131rba\u015fl\u0131 bir cevapt\u0131r bu. Sadece meseleyi i\u015faret ediyor ve a\u00e7\u0131klama gere\u011fi duymuyor. Ama ayn\u0131 zamanda kesin ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir cevapt\u0131r. Bu cevap hak ile bat\u0131l\u0131n kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131n ak\u0131betine olan g\u00fcvenin, inanc\u0131n ifadesidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Rabb&#8217;i onun do\u011fru s\u00f6yledi\u011fini ve do\u011fru yolda oldu\u011funu biliyor. Kesin sonu\u00e7 do\u011fru yolda olanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan garantilidir. Zalimler sonunda asla kurtulmazlar. Bu, Allah&#8217;\u0131n de\u011fi\u015fmez kanunudur, olaylar kimi zaman de\u011fi\u015fik y\u00f6nde geli\u015fme g\u00f6sterseler de. Musa kavminin kar\u015f\u0131s\u0131nda Allah&#8217;\u0131n bu kanunu ile \u00e7\u0131k\u0131yor. B\u00fct\u00fcn peygamberler de kavminin kar\u015f\u0131s\u0131na bu kanunla \u00e7\u0131km\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>Firavun&#8217;un, bu edep ve g\u00fcvenin ifadesi olan s\u00f6zlere verdi\u011fi cevap ise iddiadan, k\u00fcstahl\u0131ktan, e\u011flenmekten, a\u011f\u0131z burun etmekten ve dalga ge\u00e7ip alaya almaktan ibaret oluyor.<\/p>\n<p>&#8220;Firavun; `Ey ileri gelenler! Sizin i\u00e7in benden ba\u015fka bir ilah tan\u0131m\u0131yorum. Ey Haman, haydi, benim i\u00e7in \u00e7amur \u00fczerinde ate\u015f yak ve tu\u011fla imal et, bana bir kule yap ki, Musa&#8217;n\u0131n tanr\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kay\u0131m; Ancak san\u0131yorum ki, O mutlak yalan s\u00f6yleyenlerdendir.&#8217; dedi&#8221;<\/p>\n<p>Ey ileri gelenler, benden ba\u015fka bir ilah\u0131n\u0131z oldu\u011funu bilmiyorum&#8230; K\u00e2firli\u011fin ve g\u00fcnahk\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n ifadesi olan bu s\u00f6z\u00fc, ileri gelenler onaylayarak, kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z teslim olarak kar\u015f\u0131l\u0131yorlar. Firavun bunu s\u00f6ylerken, M\u0131s\u0131rda krallar\u0131n tanr\u0131lar\u0131n soyundan geldiklerine ili\u015fkin yayg\u0131n olan efsanelere, ayr\u0131ca hi\u00e7bir kafaya d\u00fc\u015f\u00fcnme, hi\u00e7bir dile konu\u015fma f\u0131rsat\u0131 vermeyen cayd\u0131r\u0131c\u0131 g\u00fcc\u00fcne dayan\u0131yordu. Yoksa onlar Firavun`un kendileri gibi ya\u015fay\u0131p \u00f6len bir insan oldu\u011funu biliyorlard\u0131. Ne var ki, Firavun bu s\u00f6z\u00fc onlara s\u00f6yl\u00fcyor, onlar da itiraz etmeden, de\u011ferlendirme yapmadan dinliyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Sonra Firavun ger\u00e7e\u011fi \u00f6\u011frenmede ve Musa&#8217;n\u0131n ilah\u0131n\u0131 bulmada kararl\u0131ym\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ama, asl\u0131nda Musa&#8217;yla e\u011fleniyor, onu alaya al\u0131yor:<\/p>\n<p>&#8220;Ey Haman, haydi, benim i\u00e7in \u00e7amur \u00fczerinde ate\u015f yak ve tu\u011fla imal et, bana bir kule yap ki, Musa&#8217;n\u0131n tanr\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kay\u0131m.&#8221; S\u00f6yledi\u011fi gibi g\u00f6kte onun tanr\u0131s\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131m (!) Bunu da alayc\u0131 bir ifadeyle s\u00f6yl\u00fcyor. S\u00f6zlerinden de anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi Musa&#8217;n\u0131n do\u011frulu\u011fundan ku\u015fku i\u00e7indedir. Buna ra\u011fmen ger\u00e7e\u011fe ula\u015fmak i\u00e7in ara\u015ft\u0131r\u0131yor soru\u015fturuyormu\u015f gibi yap\u0131yor. &#8220;Ancak San\u0131yorum ki, O mutlak yalan s\u00f6yleyenlerdendir.&#8221;<\/p>\n<p><strong>F\u0130RAVUN VE \u0130KT\u0130DARININ SONU<\/strong><\/p>\n<p>K\u0131ssan\u0131n bu noktas\u0131nda sihirbazlarla kar\u015f\u0131la\u015fma b\u00f6l\u00fcm\u00fc var. Ama burada sonucu \u00e7abucak bildirmek i\u00e7in bu b\u00f6l\u00fcm atlan\u0131yor.<\/p>\n<p>&#8220;Firavun ve askerleri yery\u00fcz\u00fcnde haks\u0131z yere b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslad\u0131lar ve ger\u00e7ekte bize d\u00f6nd\u00fcr\u00fclmeyeceklerini sand\u0131lar.&#8221;<\/p>\n<p>Allah&#8217;a d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn olmayaca\u011f\u0131n\u0131 san\u0131nca, yery\u00fcz\u00fcnde haks\u0131z yere b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslad\u0131lar, kendilerine sunulan ayetleri ve (bu b\u00f6l\u00fcm\u00fcn giri\u015finde de\u011finilen ba\u015fka surelerde de ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak anlat\u0131lan) uyar\u0131lar\u0131 yalanlad\u0131lar!<\/p>\n<p>&#8220;Biz de, onu ve askerlerini yakalay\u0131p suya att\u0131k.&#8221;<\/p>\n<p>Bu \u015fekilde k\u0131sa ve kesin. K\u0131sk\u0131vrak yakalan\u0131p suya at\u0131ld\u0131. Bir \u00e7ak\u0131l ya da ta\u015f f\u0131rlat\u0131l\u0131r gibi suya at\u0131ld\u0131. Musa da kundakta bir \u00e7ocukken benzeri bir suya b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ama su, Musa i\u00e7in bir g\u00fcvence, bir s\u0131\u011f\u0131nak olmu\u015ftu. \u0130\u015fte Zorba Firavun ve ordular\u0131 da ayn\u0131 suya at\u0131l\u0131yorlar, ama bu sefer su korkun\u00e7tur, yok edicidir. \u015eu halde g\u00fcvenlikte olma ancak y\u00fcce Allah&#8217;a yak\u0131n olmakla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Korku ise ondan uzak olmakt\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;Bir bak o zalimlerin sonu nas\u0131l oldu.&#8221;<\/p>\n<p>Bu, g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen ve t\u00fcm alemlere sunulan bir ak\u0131bettir. Bu ak\u0131bet, ibret alanlar i\u00e7in bir derstir. Yalanlayanlar i\u00e7in de bir uyar\u0131d\u0131r, Burada kudret eli, bir g\u00f6z a\u00e7\u0131p kapama an\u0131 i\u00e7inde ve yar\u0131m sat\u0131rdan daha az bir ifade de ta\u011futlar\u0131 ve zorbalar\u0131 kas\u0131p kavuruyor, k\u00f6k\u00fcn\u00fc kurutuyor.<\/p>\n<p>Bir di\u011fer i\u015farette ise d\u00fcnya a\u015f\u0131l\u0131yor; Firavun ve ordular\u0131 ilgin\u00e7 bir sahnede kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor&#8230; insanlar\u0131 ate\u015fe \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorlar. Kendilerine uyanlar\u0131n, yard\u0131mc\u0131 olanlar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ip ate\u015fe g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorlar!<\/p>\n<p>&#8220;Biz onlar\u0131 ate\u015fe \u00e7a\u011f\u0131ran \u00f6nderler yapt\u0131k.&#8221;<\/p>\n<p>Ne k\u00f6t\u00fc bir davet\u00e7ilik bunlar\u0131n ki. Ne i\u011fren\u00e7 bir \u00f6nderlik! K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc asla yard\u0131m g\u00f6rmeyeceklerdir.&#8217;<\/p>\n<p>Azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n, k\u00fcstahl\u0131\u011f\u0131n cezas\u0131 d\u00fcnyada ve ahirette hezimettir, bozgundur. Sadece bozgun de\u011fil, yery\u00fcz\u00fcnde lanete u\u011framas\u0131, ahirette de kabahatinin y\u00fcz\u00fcne vurulmas\u0131, rezil edilmesi var.<\/p>\n<p>&#8220;Bu d\u00fcnya hayat\u0131nda biz onlar\u0131n pe\u015fine bir lanet takt\u0131k. K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc de i\u011fren\u00e7 kimselerden olacaklar.&#8221;<\/p>\n<p>Ayetin orjinalinde ge\u00e7en &#8220;el-Makbuhiyn&#8221; kelimesi bizzat \u00e7irkin, i\u011fren\u00e7 ve a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k bir tabloyu, pis ve tiksindirici bir atmosferi canland\u0131rmaktad\u0131r. Bu, yery\u00fcz\u00fcnde \u00fcst\u00fcnl\u00fck taslaman\u0131n, b\u00fcy\u00fcklenmenin, d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f ve mevki-makamla insanlar\u0131 yoldan \u00e7\u0131karman\u0131n, Allah&#8217;a ve Allah&#8217;\u0131n kullar\u0131na kar\u015f\u0131 k\u00fcstah\u00e7a davranman\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Burada k\u0131ssan\u0131n ak\u0131\u015f\u0131, Firavun&#8217;un pay\u0131na d\u00fc\u015fen ak\u0131betin hemen ard\u0131ndan ve beklemeden Musa&#8217;n\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015fen ak\u0131beti sunmak i\u00e7in \u0130srailo\u011fullar\u0131&#8217;n\u0131n M\u0131s\u0131r&#8217;dan \u00e7\u0131k\u0131\u015f a\u015famas\u0131n\u0131 ve bu arada ge\u00e7en olaylar\u0131 anlatmadan ge\u00e7iyor.<br \/>\n<strong>43- Andolsun biz, ilk nesilleri helak ettikten sonra Musa&#8217;ya, insanlar\u0131n kalp g\u00f6zlerini ayd\u0131nlatacak nur ve onlara yol g\u00f6sterici olarak Kitab&#8217;\u0131 verdik. Belki d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, \u00f6\u011f\u00fct al\u0131rlar diye.<\/strong><\/p>\n<p>Hz. Musa&#8217;ya -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- d\u00fc\u015fen pay budur. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, b\u00fcy\u00fck bir payd\u0131r. Ve i\u015fte onun ak\u0131beti. Ger\u00e7ekten de onurlu bir ak\u0131bet. Bu pay, Allah kat\u0131ndan gelen bir Kitapt\u0131r. Bu Kitap t\u0131pk\u0131 bir g\u00f6z gibi insanlara yollar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. &#8220;Ayd\u0131nlatacak nur ve onlara yol g\u00f6sterici olarak&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;Belki d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, \u00f6\u011f\u00fct al\u0131rlar diye&#8221; Kudret elinin ta\u011futlarla ezilenler aras\u0131ndaki m\u00fccadeleye nas\u0131l m\u00fcdahale etti\u011fini, en sonunda nas\u0131l ta\u011futlar\u0131 yerle bir edip yok etti\u011fini ve nas\u0131l zulme u\u011frayanlara iyilikte bulunup onlar\u0131 yery\u00fcz\u00fcne egemen k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler diye.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece bu surede yer alan Hz. Musa ve Firavun k\u0131ssas\u0131 sona eriyor. Bu k\u0131ssa g\u00fcvenli\u011fin ancak y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n yan\u0131nda oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Yine korkunun ancak Allah&#8217;tan uzak olma durumunda s\u00f6z konusu olaca\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tl\u0131yor. O kadar ki ta\u011futlar\u0131n sahip oldu\u011fu g\u00fc\u00e7, do\u011fru yolda bulunanlar\u0131n \u00f6nleyemedi\u011fi bir fitneye, yoldan \u00e7\u0131kar\u0131c\u0131 bir araca d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnce kudret eli, azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ve azg\u0131nlar\u0131 durdurmak, onlar\u0131 bertaraf etmek i\u00e7in dolays\u0131z ve a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde olaya m\u00fcdahale eder. Bu anlamlar, Mekke&#8217;de ezilen k\u00fc\u00e7\u00fck m\u00fcsl\u00fcman toplulu\u011fun son derece ihtiya\u00e7 duydu\u011fu telkinlerdir. B\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan m\u00fc\u015friklerinde bunlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeleri gerekiyordu. Bunlar do\u011fru yola y\u00f6nelik davetin s\u00f6z konusu oldu\u011fu ve ta\u011futlar\u0131n bu davetin kar\u015f\u0131s\u0131na dikildi\u011fi her yerde yenilenen anlamlard\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte Kur&#8217;an&#8217;daki k\u0131ssalar ruhlar\u0131n e\u011fitimine, varl\u0131k alemindeki ger\u00e7eklerin ve ilahi yasalar\u0131n ifade edilmesine arac\u0131 olmak i\u00e7in yer al\u0131rlar. &#8220;Belki d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, \u00f6\u011f\u00fct al\u0131rlar diye.&#8221;<\/p>\n<p>Ge\u00e7en derste, vurgulu anlamlar\u0131 ile i\u00e7erdi\u011fi mesajlar\u0131yla Hz. Musa&#8217;n\u0131n k\u0131ssas\u0131 yer alm\u0131\u015ft\u0131. Bu derste ise, bu k\u0131ssa \u00fczerine yap\u0131lan de\u011ferlendirmeler ba\u015fl\u0131yor. Sonra ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131, surenin ana ekseni do\u011frultusunda yolunu izleyerek g\u00fcvenli ortam\u0131n nerede, korku ortam\u0131n\u0131n nerede oldu\u011funu a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Bu arada \u0130slam \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 \u015firk, inkar ve \u00e7e\u015fitli mazeretler ileri s\u00fcrerek reddeden m\u00fc\u015friklerle gezintiye \u00e7\u0131k\u0131l\u0131yor. Bu gezintilerle m\u00fc\u015frikler \u00e7e\u015fitli evrensel, sahnelerde k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc ger\u00e7ekle\u015fen mah\u015fer (toplanma) sahnelerinde bir de kendilerine g\u00f6nderilen peygamberin sundu\u011fu mesaj\u0131n do\u011frulu\u011funun kan\u0131tlar\u0131 sunulduktan sonra i\u00e7inde bulunduklar\u0131 duruma ili\u015fkin sahnelerde dola\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yorlar. Kendileri Hz. Peygamberin sundu\u011fu mesaj\u0131 ink\u00e2r ve inatla kar\u015f\u0131larlarken ehl-i kitaptan bir grubun bu mesaj\u0131 imanla, i\u00e7tenlikle kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 vurgulan\u0131yor. Oysa, e\u011fer anlayabilselerdi bu mesaj kendileri i\u00e7in azaba kar\u015f\u0131 bir rahmetti.<br \/>\n<strong><br \/>\nVAHY\u0130N GER\u00c7EKL\u0130\u011e\u0130<\/strong><\/p>\n<p>K\u0131ssa \u00fczerine yap\u0131lan ilk de\u011ferlendirme peygamberimizin Allah&#8217;dan vahiy ald\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin s\u00f6zlerinin do\u011frulu\u011funa y\u00f6nelik bir i\u015faret etraf\u0131nda geliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Hz. Peygamber sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun k\u0131sada ge\u00e7en olaylar\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6zleriyle g\u00f6ren biri gibi okuyor. Oysa Hz. Peygamber bu olaylar\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f de\u011fildi. \u015eu halde bu olaylar\u0131, her \u015feyi bilen ve her \u015feyden haberdar olan y\u00fcce Allah&#8217;dan gelen vahye dayanarak aktar\u0131yordu. \u0130\u00e7inde bulunduklar\u0131 \u015firk&#8217;ten dolay\u0131 azaba u\u011framamalar\u0131 i\u00e7in bu vahiy onun kavmine y\u00f6nelik bir rahmetti. Dolay\u0131s\u0131yle &#8220;Rabb&#8217;imiz ne olurdu bize bir peygamber g\u00f6nderseydin de ayetlerine uysak ve m\u00fc&#8217;minlerden olsayd\u0131k.&#8221;dememeleri i\u00e7indi.&#8221;<br \/>\n<strong>44- Ey Muhammed! Musa&#8217;ya emrimizi vahyetti\u011fimiz zaman sen mukaddes vadinin bat\u0131 taraf\u0131nda de\u011fildin, onu g\u00f6renlerden de de\u011fildin.<\/p>\n<p>45- Biz nice nesiller var etmi\u015ftik de onlar\u0131n \u00fczerinden uzun zamanlar ge\u00e7ti. Ey Muhammed! Sen Medyen halk\u0131 aras\u0131nda bulunup onlara ayetlerimizi okumuyordun. Fakat o haberleri sana g\u00f6nderen biziz.<\/p>\n<p>46- Sen Musa&#8217;ya hitab etti\u011fimiz zaman Tur&#8217;un yan\u0131nda da de\u011fildin. Fakat Rabb&#8217;inden bir rahmet olarak orada ge\u00e7enleri sana bildirdik ki senden \u00f6nce bir uyar\u0131c\u0131 peygamber gelmemi\u015f olan kavmi uyaras\u0131n; belki d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct al\u0131rlar.<\/p>\n<p>47- Kendi elleriyle yapt\u0131klar\u0131 g\u00fcnahlar y\u00fcz\u00fcnden ba\u015flar\u0131na bir felaket geldi\u011fi zaman; &#8220;Rabb&#8217;imiz ne olurdu bize bir peygamber g\u00f6nderseydin de ayetlerine uysak ve m\u00fc&#8217;minlerden olsayd\u0131k &#8221; demesinler diye peygamber g\u00f6nderdik.<\/p>\n<p>48- Fakat onlara kat\u0131m\u0131zdan ger\u00e7ek gelince; &#8220;Musa&#8217;ya verildi\u011fi gibi buna da mucize verilmesi gerekmez mi? derler. Daha \u00f6nce Musa&#8217;ya verilenide inkar etmemi\u015fler miydi? Yard\u0131mla\u015fan iki sihirbaz; &#8220;Hepsini ink\u00e2r edenleriz &#8221; demi\u015flerdi.<\/p>\n<p>49- De ki; &#8220;E\u011fer do\u011fru iseniz, Allah kat\u0131ndan bu ikisinden, Musa&#8217;ya ve bana inen kitaplardan daha do\u011fru bir kitap getirinde ben ona uyay\u0131m.<\/p>\n<p>50- E\u011fer sana cevap vermezlerse bil ki onlar, keyiflerine uyuyorlar. Allah&#8217;dan bir yol g\u00f6sterici olmaks\u0131z\u0131n kendi hevesine uyandan daha sap\u0131k kim olabilir? Elbette Allah, zalim kavmi do\u011fru yola iletmez.<\/p>\n<p>51- Andolsun biz, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct als\u0131nlar diye vahyi birbirine biti\u015ftirdik.<\/strong><\/p>\n<p>Ayette ge\u00e7en&#8221;bat\u0131&#8221; Tur da\u011f\u0131n\u0131n bat\u0131 taraf\u0131d\u0131r. Buray\u0131 Y\u00fcce Allah, \u00f6nce otuz g\u00fcn, daha sonra k\u0131rk g\u00fcn olarak belirledi\u011fi bir s\u00fcre i\u00e7inde Musa ile bulu\u015fma yeri olarak tayin etmi\u015fti. Bu belirlenen s\u00fcre i\u00e7inde \u0130srailo\u011fullar\u0131 aras\u0131nda uygulayaca\u011f\u0131 yasa Hz. Musa&#8217;ya levhalara i\u015flenerek verilmi\u015fti. Peygamber efendimiz, bu bulu\u015fma ger\u00e7ekle\u015firken orada de\u011fildi. Dolay\u0131s\u0131yla Kur&#8217;an-\u0131 Kerim&#8217;de yerald\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle olay\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 bilemezdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc onunla bu olay aras\u0131nda birbirini izleyen bir\u00e7ok ku\u015faklar gelip ge\u00e7mi\u015fti: &#8220;Biz nice nesiller var etmi\u015ftik de onlar\u0131n \u00fczerinden uzun zamanlar ge\u00e7ti.&#8221; Bu da g\u00f6steriyor ki, bu ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ona haber veren, kendisine Kur&#8217;an&#8217;\u0131 vahyeden, her \u015feyi bilen ve her \u015feyden haberdar olan y\u00fcce Allah&#8217;d\u0131r.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde Kur&#8217;an Medyen&#8217;e ili\u015fkin haberler de i\u00e7eriyor. Hz. Musa&#8217;n\u0131n orada ge\u00e7irdi\u011fi y\u0131llara da de\u011finiyor. Peygamber efendimiz de bunlar\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak anlat\u0131yor. Oysa peygamberimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- o s\u0131rada Medyen halk\u0131 aras\u0131nda bulunmuyordu. Dolay\u0131s\u0131yle o d\u00f6neme ili\u015fkin haberleri Kur&#8217;an&#8217;da yer ald\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak anlatamazd\u0131. Ama &#8220;Fakat o haberleri sana g\u00f6nderen biziz.&#8221; Bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131 ve ge\u00e7mi\u015flere ili\u015fkin olarak i\u00e7erdi\u011fi haberleri g\u00f6nderen biziz.<\/p>\n<p>Yine Kur&#8217;an-\u0131 Kerim Tur da\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131ndaki sesleni\u015f ve yakar\u0131\u015f ortam\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck bir incelikle ve derinlikle tasvir ediyor. &#8220;Sen Musa&#8217;ya hitab etti\u011fimiz zaman Tur&#8217;un yan\u0131nda de\u011fildin.&#8221; Peygamber efendimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun sesleni\u015fi duymam\u0131\u015ft\u0131. Bu ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 da o zaman not almam\u0131\u015ft\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla peygamber efendimizin kavmini \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu inanc\u0131n do\u011frulu\u011funu ortaya koyan bu haberleri, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n ona anlatmas\u0131, kavmine y\u00f6nelik bir rahmettir. Ama\u00e7, daha \u00f6nce kendilerine bir uyar\u0131c\u0131 g\u00f6nderilmemi\u015f bu kavmi uyarmakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc peygamberleri hep \u00e7evrelerindeki \u0130srailo\u011fullar\u0131&#8217;na g\u00f6nderiliyordu. Atalar\u0131 \u0130smail&#8217;den bu yana ge\u00e7en uzun s\u00fcre i\u00e7inde Araplara bir peygamber g\u00f6nderilmi\u015f de\u011fildi. &#8220;Belki d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct al\u0131rlar.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eu halde k\u0131ssalar\u0131n anlat\u0131m\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n Arap toplumuna y\u00f6nelik rahmetidir. Bu ayn\u0131 zamanda onlar\u0131n aleyhlerine kullan\u0131lacak bir delildir de. Ans\u0131z\u0131n yakaland\u0131klar\u0131n\u0131, azaba u\u011frat\u0131lmadan \u00f6nce uyar\u0131lmad\u0131klar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrmesinler diye. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n i\u00e7inde bulunduklar\u0131 cahiliye, \u015firk ve g\u00fcnah ortam\u0131 \u015fiddetli bir azab\u0131 gerektirmektedir. Bu y\u00fczden y\u00fcce Allah gerek\u00e7elerini ge\u00e7ersiz k\u0131lmak, bahanelerini ortadan kald\u0131rmak istemi\u015ftir. Onlar\u0131 imanla aralar\u0131nda hi\u00e7bir engel kalmayacak \u015fekilde kendileri ile ba\u015f ba\u015fa b\u0131rakmak istemi\u015ftir.<\/p>\n<p>&#8220;Kendi elleriyle yapt\u0131klar\u0131 g\u00fcnahlar y\u00fcz\u00fcnden ba\u015flar\u0131na bir felaket geldi\u011fi zaman; `Rabb&#8217;imiz ne olurdu bize bir peygamber g\u00f6nderseydin de ayetlerine uysak ve m\u00fc&#8217;minlerden olsayd\u0131k&#8217; derler.&#8221;<\/p>\n<p>E\u011fer kendilerine bir peygamber g\u00f6nderilmemi\u015f olsayd\u0131 ve bu peygamberle birlikte her t\u00fcrl\u00fc bahaneyi ge\u00e7ersiz k\u0131lan ayetler g\u00f6nderilmemi\u015f olsayd\u0131 b\u00f6yle diyeceklerdi. Ne var ki, kendilerine peygamber g\u00f6nderilince ve bu peygamberle birlikte i\u00e7inde ku\u015fkuya yer bulunmayan hak i\u00e7erikli mesaj sunulunca ona uymad\u0131lar:<\/p>\n<p>&#8220;Fakat onlara kat\u0131m\u0131zdan ger\u00e7ek gelince; `Musa&#8217;ya verildi\u011fi gibi buna da mucize verilmesi gerekmez mi?&#8217; derler. Daha \u00f6nce Musa&#8217;ya verileni de inkar etmemi\u015fler miydi? Yard\u0131mla\u015fan iki sihirbaz; `Hepsini ink\u00e2r edenleriz&#8217; demi\u015flerdi.&#8221;<\/p>\n<p>B\u00f6ylece hak i\u00e7erikli ilahi mesaja uymad\u0131lar. Bo\u015f ve anlams\u0131z bahaneler ileri s\u00fcrerek ger\u00e7ekten y\u00fcz \u00e7evirdiler: &#8220;Musa&#8217;ya verildi\u011fi gibi buna da mucize verilmesi gerekmez mi?&#8221; Ya Musa&#8217;ya verilen somut maddi mucizeler ya da bir kerede t\u00fcm Tevrat&#8217;\u0131 i\u00e7eren levhalar gibisi ona da verilmeli de\u011fil miydi?<\/p>\n<p>Ne var ki, onlar bu gerek\u00e7eyi ileri s\u00fcrerken do\u011fruyu s\u00f6ylemiyorlard\u0131. Kendilerine sunulan mesaja kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karlarken samimi de\u011fillerdi. &#8220;Daha \u00f6nce Musa&#8217;ya verilenide inkar etmemi\u015fler miydi?&#8221; Arap Yar\u0131madas\u0131&#8217;nda Yahudiler de ya\u015f\u0131yordu. Ellerinde de Musa&#8217;ya indirilen Tevrat bulunuyordu. Fakat Araplar onlara inanmam\u0131\u015flard\u0131. Ellerinde bulunan Tevrat&#8217;\u0131 do\u011frulamam\u0131\u015flard\u0131. \u00d6te yandan Hz. Muhammed&#8217;in -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- niteliklerinin Tevrat&#8217;ta yaz\u0131l\u0131 oldu\u011funu biliyorlard\u0131. Nitekim Hz. Muhammed&#8217;in -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun kendilerine sundu\u011fu baz\u0131 ger\u00e7ekler hakk\u0131nda ehl-i Kitaptan baz\u0131lar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne ba\u015fvuruyorlard\u0131. Onlar da Hz. Muhammed&#8217;in sundu\u011fu ayetlerin ger\u00e7ekli\u011fini ifade edecek ve ellerindeki kitapla uyu\u015ftu\u011funu vurgulayacak tarzda g\u00f6r\u00fc\u015f belirtiyorlard\u0131. Buna ra\u011fmen onlar b\u00fct\u00fcn bunlara uymuyorlard\u0131. Ve Tevrat&#8217;\u0131n da, Kur&#8217;an&#8217;\u0131n da sihir oldu\u011funu, bu y\u00fczden birbirleriyle uyu\u015ftuklar\u0131n\u0131, birbirini do\u011frulad\u0131klar\u0131n\u0131 iddia ediyorlard\u0131.<\/p>\n<p>&#8220;Yard\u0131mla\u015fan iki sihirbaz; `Hepsini ink\u00e2r edenleriz.&#8217; demi\u015flerdi&#8221;<\/p>\n<p>\u015eu halde bu tutumlar\u0131n\u0131n nedeni inat\u00e7\u0131l\u0131k ve ukalal\u0131kt\u0131. B\u00f6yle davranmalar\u0131; ger\u00e7e\u011fi ara\u015ft\u0131rma iste\u011finden, inand\u0131r\u0131c\u0131 belge eksikli\u011finden ya da delil yetersizli\u011finden kaynaklanm\u0131yordu.<\/p>\n<p>Bununla beraber surenin ak\u0131\u015f\u0131 onlar\u0131 k\u00f6\u015feye s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmak, delille susturmak amac\u0131 ile birka\u00e7 ad\u0131m daha at\u0131yor ve onlara \u015f\u00f6yle diyor: E\u011fer Kur&#8217;an ho\u015funuza gitmiyorsa ve e\u011fer Tevrat&#8217;tan da ho\u015flanm\u0131yorsan\u0131z, Allah kat\u0131ndan gelmi\u015f Tevrat tan ve Kur an dan daha do\u011fru bir Kitap varsa elinizde getirin, ona uyal\u0131m:<\/p>\n<p>&#8220;De ki; `E\u011fer do\u011fru iseniz, Allah kat\u0131ndan bu ikisinden, Musa&#8217;ya ve bana inen kitaplardan daha do\u011fru bir kitap getirin de ben ona uyay\u0131m.&#8221;<\/p>\n<p>Bir rakibe kar\u015f\u0131 ancak bu kadar t\u00f6leransl\u0131 davran\u0131labilir. Bu, delil getirmek i\u00e7in tan\u0131nan en uzun s\u00fcredir. Buna ra\u011fmen kim bu f\u0131rsattan sonra ger\u00e7e\u011fe y\u00f6nelmezse; o, hi\u00e7bir delile dayanmayan ve b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksine kap\u0131lan, kendi hevas\u0131na, arzusuna uyan birisidir!<\/p>\n<p>&#8220;E\u011fer sana cevap veremezlerse bil ki, onlar keyiflerine uyuyorlar. Allah&#8217;dan bir yol g\u00f6sterici olmaks\u0131z\u0131n kendi hevesine uyandan daha sap\u0131k kim olabilir? Elbette, Allah. zalim kavmi do\u011fru yola iletmez.&#8221;<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131n i\u00e7erdi\u011fi ger\u00e7ek son derece a\u00e7\u0131kt\u0131r. Bu dinin ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc kan\u0131t ise herkesin g\u00f6r\u00fcp anlayabilece\u011fi \u015fekilde ortadad\u0131r. Kendi hevas\u0131, arzusu engel olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece bu ger\u00e7e\u011fi \u00f6\u011frenen birisi onu benimsemekten ka\u00e7\u0131nmaz. \u015eu halde ortada bir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc bulunmayan iki yol vard\u0131r. Ya i\u00e7tenlikle ger\u00e7e\u011fi benimsemek, arzu ve ihtirastan kurtulmak -Bu durumda iman etmek kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z teslim olmak ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olur- ya da ger\u00e7e\u011fe kar\u015f\u0131 direnmek ihtiras ve arzulara uymak. Bu ise ger\u00e7e\u011fi yalanlamak ve bedbaht bir hayat\u0131 tercih etmektir. Yoksa kendi ihtiraslar\u0131na uyan art niyetli ki\u015filerin ileri s\u00fcrd\u00fckleri gibi inan\u00e7 sisteminde bir kapal\u0131l\u0131k s\u00f6z konusu de\u011fildir. Sunulan belgelerin zay\u0131f oldu\u011funa, yahut delillerin yetersiz oldu\u011funa ili\u015fkin iddialar\u0131n ge\u00e7erli bir dayana\u011f\u0131, inand\u0131r\u0131c\u0131 bir kan\u0131t\u0131 yoktur.<\/p>\n<p>&#8220;E\u011fer sana cevap veremezlerse bil ki, onlar keyiflerine uyuyorlar.<\/p>\n<p>Bu kadar kesin ve bu kadar a\u00e7\u0131k. Bunu Allah s\u00f6yl\u00fcyor. Reddetmek ya da yorum yapmak s\u00f6z konusu olamaz. Bu dinin \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k verme yenler, hi\u00e7bir mazeretleri bulunmayan art niyetli kimselerdir. Hi\u00e7bir gerek\u00e7eleri, mazeretleri olmayan ve ger\u00e7e\u011fi \u00f6rtbas eden ahmak, ak\u0131ls\u0131z kimselerdir. Onlar a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131r ger\u00e7ekten y\u00fcz \u00e7evirip arzular\u0131na, ihtiraslar\u0131na uyuyorlar:<\/p>\n<p>&#8220;Allah&#8217;dan bir yol g\u00f6sterici olmaks\u0131z\u0131n kendi hevesine uyandan daha sap\u0131k kim olabilir.&#8221;<\/p>\n<p>Bu durumda onlar zalim ve azg\u0131n kimselerdir:<\/p>\n<p>&#8220;Elbette Allah, zalim kavmi do\u011fru yola iletmez.&#8221;<\/p>\n<p>Bu ayet, Kur&#8217;an&#8217;\u0131 anlayamad\u0131klar\u0131n\u0131, bu dini b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kavrayacak bilgiye sahip olmad\u0131klar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerek; kendilerini mazur g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n yolunu t\u0131kamaktad\u0131r. Buna g\u00f6re bu Kur&#8217;an kendilerine ula\u015f\u0131r ula\u015fmaz, bu din kendilerine sunulur sunulmaz \u00f6nlerine bir kan\u0131t serilmi\u015f demektir. Bu durum t\u00fcr tart\u0131\u015fmalar\u0131n sonudur, b\u00fct\u00fcn mazeretleri ge\u00e7ersiz k\u0131lar. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan, bizzat a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131r \u015fekilde ortadad\u0131r. Hevesini, ihtiras\u0131n\u0131 \u00f6nder edinip ona uyandan ba\u015fkas\u0131 bu a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131r ger\u00e7ekten y\u00fcz \u00e7eviremez. Kendisine zulmeden, apa\u00e7\u0131k ger\u00e7e\u011fe zulmeden, b\u00f6ylece y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n hidayetini haketmeyen ak\u0131ls\u0131z, ahmak kimselerden ba\u015fkas\u0131 bu mesaj\u0131 yalanlamaz: &#8220;Elbette Allah, zalim kavmi do\u011fru yola iletmez.&#8221;<\/p>\n<p>Ku\u015fkusuz ger\u00e7e\u011fin onlara ula\u015fmas\u0131, onlara sunulmas\u0131 ile birlikte mazeretleri ortadan kalkm\u0131\u015ft\u0131r. Buna kar\u015f\u0131 ileri s\u00fcrebilecekleri ge\u00e7erli bir gerek\u00e7eleri, inand\u0131r\u0131c\u0131 bir delilleri de yoktur.<\/p>\n<p>&#8220;Andolsun biz, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct als\u0131nlar diye vahyi birbirine biti\u015ftirdik.&#8221;<\/p>\n<p><strong>EHL\u0130 K\u0130TAPTAN \u0130MAN EDENLER<\/strong><\/p>\n<p>Bu gezinti sona erince, yamukluklar\u0131 ve kaypakl\u0131klar\u0131 iyice a\u00e7\u0131\u011fa kavu\u015fuyor. Bunun ardandan surenin ak\u0131\u015f\u0131, olumlu bir karakterin ve iyi niyetli bir ki\u015fili\u011fin tablosunu sunmak \u00fczere onlarla bir di\u011fer gezintiye \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu tablo, kendilerinden \u00f6nce kitap verilenlerden bir grubun \u015fahs\u0131na ve bu grubun kendi ellerindeki kitab\u0131 do\u011frulayan bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131 kar\u015f\u0131lama y\u00f6ntemlerinde belirginle\u015fiyor:<br \/>\n<strong>52- Bundan \u00f6nce kendilerine kitap verdiklerimiz de Kur&#8217;an&#8217;a inan\u0131rlar.<\/p>\n<p>53- Kur&#8217;an onlara okundu\u011fu zaman; &#8216;Ona inand\u0131k, do\u011frusu O Rabb&#8217;imizden gelen ger\u00e7ektir, zaten biz ondan \u00f6ncede m\u00fcsl\u00fcman idik.&#8217; derler.<\/p>\n<p>54- \u0130\u015fte onlara sabretmelerinden dolay\u0131 m\u00fckafatlar\u0131 iki defa verilir. Onlar k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc iyilikle savarlar ve kendilerine verdi\u011fimiz r\u0131z\u0131ktan hay\u0131r yolunda harcarlar.<\/p>\n<p>55- Bo\u015f s\u00f6z i\u015fittikleri zaman ondan y\u00fcz \u00e7evirirler. &#8220;Bizim i\u015flerimiz bize, sizin i\u015fleriniz sizedir. Size sel\u00e2m olsun, biz cahillerle sohbet etmeyi istemeyiz. &#8221; derler.<\/strong><\/p>\n<p>Said b. C\u00fcbeyr-Allah ondan raz\u0131 olsun- bu ayetlerin, Neca\u015fi&#8217;nin g\u00f6nderdi\u011fi yetmi\u015f papaz hakk\u0131nda indi\u011fini s\u00f6yler. Bu papazlar peygamber efendimizin yan\u0131na geldiklerinde peygamberimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- onlara &#8220;Yasin&#8221; suresini sonuna kadar okumu\u015ftu. Onlarda g\u00f6zya\u015flar\u0131 d\u00f6kerek m\u00fcsl\u00fcman olmu\u015flard\u0131. Bunun \u00fczerine onlar hakk\u0131nda bu son ayet inmi\u015fti.<\/p>\n<p>Muhammed b. \u0130shak Siretinde \u015f\u00f6yle der: &#8220;Peygamberimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- Mekke&#8217;de bulundu\u011fu s\u0131rada, Habe\u015fistan&#8217;a peygamber olarak g\u00f6nderildi\u011fi duyulunca yirmi veya buna yak\u0131n say\u0131da H\u0131ristiyan ki\u015filer peygamberimizin yan\u0131na geldiler. Peygamberimizi Kabe&#8217;de buldular, yan\u0131nda oturup konu\u015ftular. Bir tak\u0131m sorular sordular. Kurey\u015f&#8217;ten baz\u0131 adamlar da Ka&#8217;be&#8217;nin \u00e7evresinde onlar\u0131 seyrediyorlard\u0131. Konuk hayat hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klama istedikleri \u015feyleri peygamberimize -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- sorup cevap al\u0131nca, peygamberimiz onlar\u0131 Allah&#8217;\u0131n birli\u011fine inanmaya davet etti ve onlara Kur&#8217;an okudu. Kur&#8217;an&#8217;\u0131 dinleyince g\u00f6zleri ya\u015f doldu. Sonra Allah&#8217;\u0131n davetine olumlu kar\u015f\u0131l\u0131k verip peygamberimize inand\u0131lar, onu do\u011frulad\u0131lar. Kendi kitaplar\u0131nda yaz\u0131l\u0131 bulunan onunla ilgili s\u0131fatlar\u0131 peygamberimizin \u015fahs\u0131nda g\u00f6rd\u00fcler. Peygamberimizin yan\u0131ndan ayr\u0131ld\u0131klar\u0131 s\u0131rada Ebu Cehil b. Hi\u015fam kar\u015f\u0131lar\u0131na \u00e7\u0131k\u0131p &#8220;Allah sizin belan\u0131z\u0131 versin. Dinda\u015flar\u0131n\u0131z sizi bu adamla ilgili bir haber edinesiniz diye g\u00f6nderdi. Ama siz daha bu adam\u0131n yan\u0131nda oturur oturmaz; dininizden ayr\u0131l\u0131p dediklerini do\u011frulad\u0131n\u0131z. Sizin gibi ahmak topluluk g\u00f6rmedik&#8221; dedi. Onlar da &#8220;Sel\u00e2m size. Biz sizin gibi cahillik etmeyiz. Biz yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan, siz de yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zdan sorumlusunuz. Biz kendimiz i\u00e7in iyi olan\u0131n\u0131 yapt\u0131k&#8221; dediler.<\/p>\n<p>\u0130bn-i \u0130shak diyor ki; Bu Hristiyan grubun Necranl\u0131 olduklar\u0131 da s\u00f6yleniyor. Kim olduklar\u0131n\u0131 en iyi Allah bilir. Yine &#8220;bundan \u00f6nce kendilerine kitap verdiklerimiz de Kur&#8217;an&#8217;a inan\u0131rlar&#8221; ayetinin kimler hakk\u0131nda indi\u011fini de en iyi Allah bilir, deniyor.<\/p>\n<p>\u0130bn-i \u0130shak; Z\u00fchri&#8217;ye bu ayetlerin kimler hakk\u0131nda indi\u011fini sordu\u011fumda. &#8220;Alimlerimizden hep bu ayetlerin, bir de Maide suresinin 82 ve 83. ayetlerinin Neca\u015fi ve adamlar\u0131 hakk\u0131nda indi\u011fini s\u00f6ylediklerini duyuyorum.&#8221; dedi\u011fini aktar\u0131r.<\/p>\n<p>Bu ayetler kimin hakk\u0131nda inmi\u015f olursa olsun, Kur&#8217;an-\u0131 Kerim burada m\u00fc\u015friklerin bildikleri ve inkar etmedikleri bir realiteye dikkatlerini \u00e7ekiyor. B\u00f6ylece onlar\u0131 iyi niyetli ki\u015filere ili\u015fkin bir \u00f6rnekle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getirmeyi, bu ki\u015filerin Kur&#8217;an&#8217;\u0131 nas\u0131l kar\u015f\u0131lad\u0131klar\u0131n\u0131, ona nas\u0131l inand\u0131klar\u0131n\u0131, i\u00e7erdi\u011fi ger\u00e7e\u011fi nas\u0131l g\u00f6rd\u00fcklerini, ellerinde bulunan kitapla nas\u0131l uyu\u015ftu\u011funu bildiklerini vurgulamay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor. Bu iyi niyetli ki\u015fileri ihtiras ve b\u00fcy\u00fcklenme gibi engeller, Kur&#8217;an&#8217;a inanmaktan al\u0131koyam\u0131yor. \u0130nand\u0131klar\u0131 hak yolu u\u011fruna ba\u015flar\u0131na gelen eziyetlere, k\u00fcstahl\u0131klara, cahilce davran\u0131\u015flara katlan\u0131yorlar. Cahillerin ihtiraslar\u0131na kar\u015f\u0131, kafirlerin bask\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 ger\u00e7e\u011fe sar\u0131l\u0131yor, sabrediyorlar!<\/p>\n<p>&#8220;Daha \u00f6nce kendilerine kitap verdiklerimiz de Kur&#8217;an&#8217;a inan\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Bu da Kur&#8217;an&#8217;\u0131n do\u011frulu\u011funu g\u00f6steren kan\u0131tlardan biridir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn<\/p>\n<p>kitaplar Allah taraf\u0131ndan g\u00f6nderilmi\u015flerdir. Bu y\u00fczden aralar\u0131nda bir uyum vard\u0131r. Kendilerine \u00f6nceden kitap indirilenler, sonradan inen kitab\u0131n i\u00e7erdi\u011fi ger\u00e7e\u011fi bilirler. Bu y\u00fczden do\u011fru oldu\u011funa g\u00fcvenerek ona inan\u0131rlar. Bunun b\u00fct\u00fcn kitaplar\u0131 indiren y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kat\u0131ndan geldi\u011fini bilirler.<\/p>\n<p>&#8220;Kur&#8217;an onlara okundu\u011fu zaman; `O&#8217;na inand\u0131k, do\u011frusu O, Rabb&#8217;imizden gelen ger\u00e7ektir, zaten ondan \u00f6nce de m\u00fcsl\u00fcman idik derler.&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc bu Kur&#8217;an o kadar a\u00e7\u0131kt\u0131r ki, fazla okumaya gerek kalmadan, \u00f6nceden ger\u00e7e\u011fi tan\u0131yanlar bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131n da ayn\u0131 p\u0131nardan geldi\u011fini yalan s\u00f6ylemesi m\u00fcmk\u00fcn olma an biricik kaynaktan geldi\u011fini bilirler. &#8220;Do\u011frusu O Rabb&#8217;imizden gelen ger\u00e7ektir&#8221;&#8230;&#8221;Zaten biz ondan \u00f6nce de m\u00fcsl\u00fcman idik.&#8221; Allah&#8217;a teslim olmak, Allah kat\u0131ndan gelen b\u00fct\u00fcn dinlere inanan m\u00fc&#8217;minlerin ortak dinidir.<\/p>\n<p>\u00d6nceden Allah&#8217;a teslim olan, sonra da bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131 dinler dinlemez ona inanan bu m\u00fc&#8217;minlerin \u00f6d\u00fcl\u00fc ise \u015fudur:<\/p>\n<p>&#8220;\u0130\u015fte onlara sabretmelerinden dolay\u0131 m\u00fckafatlar\u0131 iki defa verilir.&#8221;<\/p>\n<p>Ger\u00e7ek ve kat\u0131\u015f\u0131ks\u0131z \u0130slam&#8217;a ba\u011fl\u0131l\u0131kta sabrettikleri i\u00e7in. Kalpleri ile ve niyetleri ile teslim olduklar\u0131 i\u00e7in. Arzu ve ihtiraslar\u0131n\u0131 yendikleri i\u00e7in. \u00d6nce de, sonra da Allah&#8217;\u0131n dinini izledikleri i\u00e7in. Bu kimselerin \u00f6d\u00fclleri iki kere verilir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, onlar\u0131n \u00f6vg\u00fcye de\u011fer sab\u0131rlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu konuda sab\u0131r g\u00f6stermek nefislere \u00e7ok zor gelir. Sabr\u0131n en zoru da, arzulara, insanlar\u0131n yamukluklar\u0131na ve sap\u0131kl\u0131klar\u0131na kar\u015f\u0131 g\u00f6sterilenidir. Bu adamlar b\u00fct\u00fcn bunlara kar\u015f\u0131 sab\u0131r g\u00f6sterdiler. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, biraz \u00f6nceki rivayette de i\u015faret edildi\u011fi gibi alaya almalara, bask\u0131 ve eziyetlere kar\u015f\u0131 da sabrettiler. T\u0131pk\u0131 her zaman ve her yerdeki sap\u0131k, dejenere olmu\u015f ve cahil toplumlarda dinlerine ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrd\u00fcrenler gibi sabrettiler.<\/p>\n<p>&#8220;Onlar k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc iyilikle savarlar.&#8221;<\/p>\n<p>Bu da bir t\u00fcr sab\u0131rd\u0131r. Ve bu, bask\u0131lara, alaya almalara kar\u015f\u0131 sabretmekten daha a\u011f\u0131rd\u0131r. Bu, insan nefsini, b\u00fcy\u00fcklenme duygusunu yenmektir; alaya almay\u0131 savma, bask\u0131lara kar\u015f\u0131l\u0131k verme, kini dindirme ve intikam alma iste\u011fini k\u0131rmakt\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlardan sonra bir di\u011fer derece vard\u0131r; ho\u015fg\u00f6r\u00fc ve ho\u015fnutluk derecesi&#8230; Bu derecede insan, k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe g\u00fczellikle cevap verir, ger\u00e7e\u011fi alaya alan cahil kimse i kendinden emin bir g\u00fcvenle ac\u0131ma ve iyilikle kar\u015f\u0131lar. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu y\u00fcce bir ufuktur. Bu ufka ancak Allah&#8217;la ili\u015fki halinde bulunan m\u00fc&#8217;minler ula\u015fabilir. Onlar Allah&#8217;dan ho\u015fnutturlar. Allah da onlardan ho\u015fnuttur. \u0130nsanlar\u0131n kendilerine y\u00f6nelik olumsuz tav\u0131rlar\u0131n\u0131 ho\u015fnutlukla, g\u00fcvenle kar\u015f\u0131larlar.<\/p>\n<p>&#8220;Ve kendilerine verdi\u011fimiz r\u0131z\u0131ktan hay\u0131r yolunda harcarlar.&#8221;<\/p>\n<p>Sanki ruhlar\u0131n\u0131n ho\u015fg\u00f6r\u00fcs\u00fcn\u00fcn ifadesi olarak iyilikten s\u00f6z edildikten sonra mal\u0131 a\u00e7\u0131dan da ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc olduklar\u0131 vurgulanmak isteniyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc her ikisi de ayn\u0131 duygudan kaynaklan\u0131yor; nefsin ihtiras\u0131n\u0131 yenme ve yery\u00fcz\u00fc de\u011ferlerinden daha b\u00fcy\u00fck de\u011ferlerle onur duyma duygusundan kaynaklan\u0131yor. Birincisi ruhlar\u0131 ilgilendiriyor, ikincisi de mal\u0131 ilgilendiriyor, ve bu ikisi \u00e7o\u011fu kere Kur an-\u0131 Kerim&#8217;de birbirlerini b\u00fct\u00fcnler bi\u00e7imde yer al\u0131rlar.<\/p>\n<p>\u0130slam&#8217;a sab\u0131rla sar\u0131lan, inan\u00e7 sistemini i\u00e7tenlikle benimseyen m\u00fc&#8217;min ruhlar\u0131n bir ba\u015fka s\u0131fat\u0131 da \u015fudur:<\/p>\n<p>Bo\u015f s\u00f6z i\u015fittikleri zaman ondan y\u00fcz \u00e7evirirler. Bizim i\u015flerimiz bize sizin i\u015fleriniz sizedir. Size selam olsun, biz cahillerle sohbet etmeyi istemiyoruz. derler.&#8221;<\/p>\n<p>Ayetin orjinalinde ge\u00e7en &#8220;el-La\u011fvu&#8221; kelimesi bir amaca y\u00f6nelik olmayan, herhangi bir anlam ifade etmeyen bo\u015f s\u00f6z demektir. \u0130nsan akl\u0131na ve kalbine bir \u015fey kazand\u0131rmayan, yararl\u0131 bir bilgi edinmesini sa\u011flamayan sa\u00e7ma s\u00f6z demektir. \u0130ster muhataba y\u00f6nelik olsun, ister bir ba\u015fkas\u0131 ile ilgili olarak anlat\u0131ls\u0131n, insan\u0131n duygusunu ve dilini bozan \u00e7irkin s\u00f6z demektir.<\/p>\n<p>M\u00fc&#8217;min kalpler bu t\u00fcr bo\u015f \u015feylerle ilgilenmezler. B\u00f6yle sa\u00e7ma \u015feyleri dinlemezler. B\u00f6yle \u00e7irkin \u015feylere ilgi duymazlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc m\u00fc&#8217;min kalpler iman\u0131n y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleriyle u\u011fra\u015f\u0131rlar, iman\u0131n co\u015fkunlu\u011fu ile y\u00fccelirler, onun ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ile ar\u0131n\u0131rlar:<\/p>\n<p>&#8220;Bo\u015f s\u00f6z i\u015fittikleri zaman ondan y\u00fcz \u00e7evirirler.&#8221;<\/p>\n<p>Ama heyecanlanmazlar, onlara \u00f6fkelenmezler, onlar\u0131n dediklerinin ayn\u0131s\u0131 ile kar\u015f\u0131l\u0131k vererek bo\u015f laf edenlere sald\u0131rmazlar. Bu konuda onlarla tart\u0131\u015fmaya girmezler. \u00c7\u00fcnk\u00fc u\u011fra\u015f\u0131s\u0131 bo\u015f ve anlams\u0131z \u015feyler olanlar\u0131 da tart\u0131\u015fmak bo\u015ftur. Bu y\u00fczden sald\u0131rmazl\u0131k ve bar\u0131\u015f temennisiyle onlar\u0131 kendi hallerinde b\u0131rak\u0131rlar.<\/p>\n<p>&#8220;Bizim i\u015flerimiz bize, sizin i\u015fleriniz sizedir. Size selam olsun, biz cahillerle sohbet etmeyi istemeyiz derler.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130\u015fte b\u00f6yle edeplice, iyilik temennisiyle ve do\u011fru yolu bulmalar\u0131 arzusuyla. Ama onlarla i\u00e7i\u00e7e olmay\u0131, onlara kar\u0131\u015fmay\u0131 istemeden.<\/p>\n<p>&#8220;Biz cahillerle sohbet etmeyi istemeyiz.&#8221;<\/p>\n<p>Onlarla birlikte de\u011ferli vaktimizi harcamak istemeyiz. Onlar\u0131n bo\u015f laflar\u0131na kar\u0131\u015fmay\u0131z ya da ses \u00e7\u0131karmadan dinlemeyiz.<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, inanc\u0131na g\u00fcvenen m\u00fc&#8217;min bir ruhun ayd\u0131nl\u0131k bir tablosudur. Bu tablodan bo\u015f \u015feylerin \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131kma, ho\u015fg\u00f6r\u00fc ve \u015fefkat duygular\u0131 yans\u0131yor. Bununla Allah&#8217;\u0131n \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc edeple edeplenmek isteyenlere kapal\u0131 bir taraf\u0131 bulunmayan Allah&#8217;\u0131n apa\u00e7\u0131k yolu \u00e7iziliyor. Bu yolda cahillerle birliktelik s\u00f6z konusu de\u011fildir. Ama onlara d\u00fc\u015fmanl\u0131k ta beslenemez. Onlara kar\u015f\u0131 zor kullan\u0131lmaz, onlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131ndan, s\u0131k\u0131nt\u0131 duyulmaz. Bu yolda, k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri a\u015fma vard\u0131r, sevgi vard\u0131r. Su\u00e7lulara ve k\u00f6t\u00fclere bile iyilik dilenir bu yolda.<\/p>\n<p><strong>H\u0130DAYET ALLAH&#8217;DANDIR<\/strong><\/p>\n<p>Ehl-i kitaptan bu adamlar\u0131n iman etmesi i\u00e7in peygamber efendimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kendilerine Kur&#8217;an okuman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda fazla bir \u015fey yapmam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6te yandan kendi kavminden iman etmesi i\u00e7in \u00e7ok \u00e7abalad\u0131\u011f\u0131, m\u00fcsl\u00fcman olmas\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn benli\u011fiyle istedi\u011fi kimseler vard\u0131. Ama y\u00fcce Allah onunla ilgili bir hikmetten dolay\u0131 bu iste\u011finin ger\u00e7ekle\u015fmesini takdir etmemi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Peygamber -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- sevdi\u011fi kimseyi do\u011fru yola iletemezdi. Ancak y\u00fcce Allah, do\u011fru yolu haketti\u011fi ve iman\u0131 kabul edecek durumda oldu\u011funu bildi\u011fi kimseleri do\u011fru yola iletir.<br \/>\n<strong>56- Ey Muhammed! Sen sevdi\u011fini do\u011fru yola eri\u015ftiremezsin, ancak Allah diledi\u011fini do\u011fru yola eri\u015ftirir. Do\u011fru yola girecekleri en iyi O bilir.<br \/>\n<\/strong><br \/>\nBuhari ve M\u00fcslim&#8217;de, bu ayetin peygamber efendimizin amcas\u0131 Ebu Talip hakk\u0131nda indi\u011fine ili\u015fkin bir hadis yer al\u0131r. Ebu Talip, Peygamber efendimizi koruyor, ona yard\u0131m ediyordu. Kurey\u015f&#8217;e kar\u015f\u0131 ona destek oluyordu. Mesaj\u0131n\u0131 insanlara ula\u015ft\u0131rabilmesi i\u00e7in ona arka \u00e7\u0131k\u0131yordu. Bunun i\u00e7in Kurey\u015fliler&#8217;in onu ve Ha\u015fimo\u011fullar\u0131&#8217;n\u0131 boykot etmelerine, onlar\u0131 bir mahallede ku\u015fat\u0131p ambargo uygulamalar\u0131na katlanm\u0131\u015ft\u0131. Ne var ki, Ebu Talip, b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 ye\u011fenini sevdi\u011fi i\u00e7in yap\u0131yordu. Yak\u0131nl\u0131k duygusu ile, b\u00fcy\u00fcklenme ve yi\u011fitlik u\u011fruna yap\u0131yordu. \u00d6l\u00fcm d\u00f6\u015fe\u011findeyken, peygamber efendimiz onu iman etmeye ve \u0130slam&#8217;a girmeye davet etmi\u015f, fakat Ebu Talip y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bildi\u011fi bir nedenden dolay\u0131 iman etmemi\u015fti.<\/p>\n<p>Z\u00fchri diyor ki; bana Said b. M\u00fcseyyeb, babas\u0131 M\u00fcseyyeb b. Hazn el Mahzumi&#8217;den -Allah ondan raz\u0131 olsun- naklederek \u015funlar\u0131 anlatt\u0131: Ebu Talip \u00f6lmek \u00fczereyken, peygamber efendimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- yan\u0131na geldi. O s\u0131rada Ebu Cehil b. Hi\u015fam ve Abdullah b. \u00dcmeyye b. Mugire de yan\u0131ndayd\u0131. Peygamber efendimiz &#8220;Amcac\u0131\u011f\u0131m, L\u00e2ilaheill\u00e2llah de ki, Allah kat\u0131nda onunla seni savunay\u0131m&#8221; dedi. Ebu Cehil ve Abdullah b. \u00dcmeyye de &#8220;Ey Ebu Talip, Abd\u00fclmuttalib&#8217;in dininden vazm\u0131 ge\u00e7eceksin?&#8221;dediler. Peygamber efendimiz &#8220;Allah&#8217;dan ba\u015fka ilah olmad\u0131\u011f\u0131na&#8221; ili\u015fkin \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 tekrarlad\u0131k\u00e7a onlar da bu soruyu y\u00f6neltiyorlard\u0131. En sonunda Ebu Talip &#8220;Ben Abd\u00fclmuttalib&#8217;in dini \u00fczereyim&#8221; dedi. Ve &#8220;L\u00e2ilaheill\u00e2llah&#8221; demekten ka\u00e7\u0131nd\u0131. Bunun \u00fczerine Peygamber efendimiz; &#8220;Allah&#8217;a andolsun ki, engellenmedi\u011fi s\u00fcrece senin i\u00e7in ba\u011f\u0131\u015flanma dileyece\u011fim&#8221; dedi. Bunun \u00fczerine y\u00fcce Allah \u015fu ayeti indirdi: &#8220;Akraba bile olsalar, cehennemlik olduklar\u0131 belli olduktan sonra puta tapanlar i\u00e7in Allah&#8217;dan af dilemek, ne peygambere ve ne de m\u00fc&#8217;minlere yak\u0131\u015f\u0131r.&#8221; (Tevbe Suresi 113)<\/p>\n<p>Ebu Talip hakk\u0131nda da \u015fu ayet indi: &#8220;Ey Muhammed! Sen sevdi\u011fini do\u011fru yola eri\u015ftiremezsin, ancak Allah diledi\u011fini do\u011fru yola eri\u015ftirir.<\/p>\n<p>M\u00fcslim ve Tirmizi Yezid b. Keysan&#8217;\u0131n Ebu Hazm&#8217;den, onun da Ebu Hureyre&#8217;den -Allah ondan raz\u0131 olsun- rivayet ettikleri \u015fu hadisi aktar\u0131rlar: Ebu Talip \u00f6lmek \u00fczereyken, Peygamber efendimiz -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- yan\u0131na geldi ve &#8220;Amcac\u0131\u011f\u0131m `L\u00e2ilaheill\u00e2llah&#8217; s\u00f6yle ki, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc senin lehinde \u015fahitlikte bulunay\u0131m&#8221; dedi. Ebu Talip; \u015eayet Kurey\u015fliler &#8220;\u00f6l\u00fcm korkusu ile s\u00f6yledi&#8221; demeselerdi s\u0131rf seni memnun etmek i\u00e7in onu s\u00f6ylerdim. Bunu senin i\u00e7in yapard\u0131m&#8221; dedi. Bunun \u00fczerine \u015fu ayet indi&#8217;<\/p>\n<p>&#8220;Ey Muhammed! Sen sevdi\u011fini do\u011fru yola eri\u015ftiremezsin, ancak Allah diledi\u011fini do\u011fru yola eri\u015ftirir. Do\u011fru yola girecekleri en iyi O bilir.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130bn-i Abbas&#8217;dan, \u0130bn-i \u00d6mer&#8217;den, M\u00fccahit&#8217;den, \u015eabi&#8217;den ve Katade&#8217;den bu ayetin Ebu Talip hakk\u0131nda indi\u011fi ve Ebu Talib&#8217;in s\u00f6yledi\u011fi son s\u00f6z\u00fcn &#8220;Ben Abd\u00fclmuttalib&#8217;in dini \u00fczereyim&#8221; oldu\u011fu rivayet edilir.<\/p>\n<p>\u0130nsan bu olay kar\u015f\u0131s\u0131nda durup bu dinin \u00f6d\u00fcns\u00fcz kesinli\u011fini ve \u015fa\u015fmaz do\u011frulu\u011funu deh\u015fetler i\u00e7inde kalarak g\u00f6zlemliyor. \u015eu Hz. Peygamberin amcas\u0131d\u0131r. Garant\u00f6r\u00fc, koruyucusu ve destek\u00e7isidir. Onun Hz. Peygambere y\u00f6nelik derin sevgisine ve Hz. Peygamberin de onun iman etmesine y\u00f6nelik \u015fiddetli iste\u011fine ra\u011fmen, y\u00fcce Allah onun iman etmesini takdir etmiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Ebu Talip akrabal\u0131k duygusu ile, babal\u0131k sevgisi ile b\u00f6yle davran\u0131yordu. Hz. Peygamberin sundu\u011fu inan\u00e7 sistemini kabul etme niyetinde de\u011fildi. Y\u00fcce Allah da bunu biliyordu. Bu y\u00fczden Peygamber efendimizin -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- onun ad\u0131na arzulad\u0131\u011f\u0131, sevdi\u011fi \u015feyi takdir etmedi. Bu i\u015fi yani do\u011fru yola iletme i\u015fini, Hz. Peygamberin yetkisinin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131p kendi iradesine ve takdirine \u00f6zg\u00fc k\u0131ld\u0131. Peygambere d\u00fc\u015fen<br \/>\n<strong>57- Dediler ki; &#8220;Biz seninle beraber do\u011fru yola gelirsek yurdumuzdan at\u0131l\u0131r\u0131z. &#8221; Onlar\u0131 kat\u0131mdan bir r\u0131z\u0131k olarak her \u015feyin \u00fcr\u00fcnlerinin toplan\u0131p getirildi\u011fi, kutlu bir yere yerle\u015ftirmedik mi? Fakat onlar\u0131n \u00e7o\u011fu bilmezler.<\/p>\n<p>58- Biz refah i\u00e7inde \u015f\u0131marm\u0131\u015f nice \u015fehirleri helak ettik. \u0130\u015fte yerleri! Kendilerinden sonra pek az kimse oturabilmi\u015ftir. Onlara hep biz varis olmu\u015fuzdur.<\/p>\n<p>59- Rabb&#8217;in memleketlerin ana merkezlerinin halk\u0131na ayetlerimizi okuyacak bir el\u00e7i g\u00f6ndermedik\u00e7e \u00fclkeleri hel\u00e2k edici de\u011fildir. Zaten biz halk\u0131 zalim olan memleketleri helak etmi\u015fizdir.<\/p>\n<p>60- Size verilen her \u015fey, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n ge\u00e7imi ve s\u00fcs\u00fcd\u00fcr. Allah&#8217;\u0131n kat\u0131nda olan ise daha hay\u0131rl\u0131 ve kal\u0131c\u0131d\u0131r. Akl\u0131n\u0131z\u0131 kullanm\u0131yor musunuz?<\/p>\n<p>61- \u015eu halde kendisine g\u00fczel bir s\u00f6z verdi\u011fimiz ve ard\u0131ndan o s\u00f6ze kavu\u015fan kimse; d\u00fcnya hayat\u0131nda kendisine bir ge\u00e7imlik verdi\u011fimiz, sonra k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc azap i\u00e7inde getirilen kimse gibi midir?<\/strong><\/p>\n<p>Bu Kurey\u015fliler&#8217;in ve di\u011fer insanlar\u0131n, Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011fine, O&#8217;nun sundu\u011fu hareket metoduna uymalar\u0131 durumunda korkularla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacaklar\u0131n\u0131 bildiriyor. D\u00fc\u015fmanlar\u0131n sald\u0131r\u0131lar\u0131na u\u011frayacaklar, yard\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131 ve destek\u00e7ilerini yitirecekler. Yoksullu\u011fa ve k\u0131tl\u0131\u011fa u\u011frayacaklar\u0131n\u0131 sanmalar\u0131na neden olan, i\u015fte bu y\u00fczeysel ve dayan\u0131ks\u0131z bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. Bu, yery\u00fcz\u00fc men\u015feli s\u0131n\u0131rl\u0131 bir d\u00fc\u015f\u00fcnce bi\u00e7imidir.<\/p>\n<p>&#8220;Dediler ki; Biz seninle beraber do\u011fru yola gelirsek yurdumuzdan at\u0131l\u0131r\u0131z.&#8221;<\/p>\n<p>Onlar Hz. Peygamberin -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kendilerine sundu\u011fu ayetlerin do\u011fru yolu g\u00f6steren i\u015faretler oldu\u011funu ink\u00e2r etmiyorlar. Sadece insanlar\u0131n kendilerini kap\u0131p yurtlar\u0131ndan atacaklar\u0131ndan korkuyorlar. Fakat onlar Allah&#8217;\u0131 unutuyorlar. Tek koruyucunun, yegane himayecinin O oldu\u011funu unutuyorlar. Allah&#8217;\u0131n himayesinde olduktan sonra yery\u00fcz\u00fcndeki hi\u00e7bir g\u00fcc\u00fcn kendilerini kap\u0131p yurtlar\u0131ndan edemeyece\u011fini yine y\u00fcce Allah, kendilerini y\u00fcz\u00fcst\u00fc ve yard\u0131ms\u0131z b\u0131rakt\u0131ktan sonra t\u00fcm yery\u00fcz\u00fc g\u00fc\u00e7lerinin kendilerine hi\u00e7bir yard\u0131mda bulunamayacaklar\u0131n\u0131 unutuyorlar. Bunun nedeni, iman ger\u00e7e\u011finin kalplerine yans\u0131mam\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r. E\u011fer iman ger\u00e7e\u011fi kalplerine gere\u011fi gibi yans\u0131m\u0131\u015f olsayd\u0131 g\u00fc\u00e7lere bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 ve olaylar\u0131 de\u011ferlendirmede esas ald\u0131klar\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcleri de\u011fi\u015fecekti. Bu durumda, g\u00fcvenli ortam\u0131n ancak y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n yan\u0131 oldu\u011funu; korkununsa, O&#8217;nun k\u0131lavuzlu\u011fundan uzak ortamlar i\u00e7in s\u00f6z konusu oldu\u011funu bileceklerdi. Yine y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n do\u011fru yolu bulmalar\u0131 i\u00e7in kendilerine g\u00f6nderdi\u011fi yol g\u00f6sterici kitab\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc, \u00fcst\u00fcnl\u00fckle do\u011frudan ili\u015fkili oldu\u011funu, bu ifadenin as\u0131ls\u0131z bir kuruntu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kalplere g\u00fcven a\u015f\u0131lamak i\u00e7in s\u00f6ylenmi\u015f Propaganda ama\u00e7l\u0131 bir s\u00f6z olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tam tersine derin ve k\u00f6kl\u00fc bir ger\u00e7ek oldu\u011funu bileceklerdi. Allah&#8217;\u0131n yo1 g\u00f6sterici kitab\u0131na uyman\u0131n evrene egemen olan yasalar sistemi ile, evrensel g\u00fc\u00e7 ve enerjiler ile uyum i\u00e7inde hareket etmek; onlardan yararlanmak, d\u00fcnya hayat\u0131 i\u00e7in kullanmak anlam\u0131na geldi\u011fini bileceklerdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015fu evrenin hareketlerinin planlay\u0131c\u0131s\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;d\u0131r. Bu y\u00fczden Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6sterici kitab\u0131na uyan birisi, evrendeki s\u0131n\u0131rs\u0131z g\u00fc\u00e7 kaynaklar\u0131na dayanm\u0131\u015f olur, yery\u00fcz\u00fcndeki hayatta fiilen sa\u011flam temellere bel ba\u011flam\u0131\u015f olur.<\/p>\n<p>Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011finin somut ifadesi olan Kitab&#8217;\u0131, yery\u00fcz\u00fcndeki pratik hayat i\u00e7in ger\u00e7ek ve dengeli bir sosyal sistemdir. Bu sistem ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi zaman, ahiret mutlulu\u011funun yan\u0131 s\u0131ra yery\u00fcz\u00fc egemenli\u011fi de onun tekelinde olur. Bu sistemin ay\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6zelli\u011fi, d\u00fcnya yolu ile ahiret yolunu birbirinden ay\u0131rmamas\u0131d\u0131r. Ahiret hayat\u0131na y\u00f6nelik hedeflerin ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in bu d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131 yok saymay\u0131 ya da bo\u015f vermeyi gerektirmemesidir. Tam tersine bu sistem d\u00fcnya ve ahireti tek bir ba\u011fla birbirine ba\u011flar! Kalbin, toplumun ve yery\u00fcz\u00fcndeki hayat\u0131n \u0131slah\u0131 ancak bu \u015fekilde m\u00fcmk\u00fcn olur&#8230; Bu y\u00fczden yol, ahirete y\u00f6nelik olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc d\u00fcnya ahiretin tarlas\u0131d\u0131r ve d\u00fcnya cennetinin imar\u0131 ve egemenli\u011fi, ahiret cennetinin imar\u0131 ve oradaki sonsuz hayat i\u00e7in bir ara\u00e7t\u0131r. Ama Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011fine uymak, sergilenen davran\u0131\u015flarla ona y\u00f6nelmek, O&#8217;nun ho\u015fnutlu\u011funu g\u00f6zetlemek \u015fart\u0131yla&#8230;<\/p>\n<p>Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011fine uyan bir toplumun bu ilahi emaneti yani, yery\u00fcz\u00fc halifeli\u011fi ve d\u00fcnya hayat\u0131na egemen olma emanetini omuzlamaya haz\u0131rland\u0131ktan sonra, eninde sonunda g\u00fc\u00e7, cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k ve egemenlik elde etmi\u015f olmas\u0131, t\u00fcm insanl\u0131\u011fa \u00f6nderlik yapmas\u0131 insanl\u0131k tarihinin kesinlikle tescil etti\u011fi ilahi bir yasad\u0131r.<\/p>\n<p>Bir \u00e7ok insan Allah&#8217;\u0131n \u015feriat\u0131na uymaktan, O&#8217;nun yol g\u00f6stericili\u011fini izlemekten ka\u00e7\u0131n\u0131yor. Allah d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan, komplolar\u0131ndan korkuyor. D\u00fc\u015fmanl\u0131klar\u0131n odak noktas\u0131 olmaktan endi\u015feleniyor. Gerek ekonomide, gerekse ba\u015fka alanlarda dar bo\u011faza girmekten, krizler ya\u015famaktan korkuyor. Bunlar, bir zamanlar Peygamber efendimize -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- &#8220;Biz seninle beraber do\u011fru yola gelirsek yurdumuzdan at\u0131l\u0131r\u0131z&#8221; diyen Kurey\u015fliler&#8217;inkine benzer as\u0131ls\u0131z kuruntulardan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Oysa Kurey\u015fliler Peygamber efendimizin \u015fahs\u0131nda ve onun sundu\u011fu Kitap&#8217;ta somutla\u015fan Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011fine uyduklar\u0131nda \u00e7eyrek y\u00fczy\u0131lda veya daha az bir zaman diliminde yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn do\u011fular\u0131na ve bat\u0131lar\u0131na egemen olmu\u015flard\u0131.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah, o zaman onlar\u0131n bu as\u0131ls\u0131z kuruntudan kaynaklanan bahanelerini yalanlayacak cevab\u0131 vermi\u015fti. \u015eu halde kendilerine g\u00fcven bah\u015feden kimdir? Bu dokunulmaz ve sayg\u0131n K\u00e2be&#8217;yi kim vermi\u015f kendilerine? G\u00f6n\u00fcllerin her taraftan, t\u00fcm yery\u00fcz\u00fcnde yeti\u015fen. \u00fcr\u00fcnlerle birlikte kendilerine do\u011fru y\u00f6nelmesini sa\u011flayan kimdir? Nitekim her zaman birbirinden farkl\u0131 \u00fclkelerde ve mevsimlerde yeti\u015fen bir \u00e7ok \u00fcr\u00fcn, bir \u00e7ok meyve bu dokunulmaz evin \u00e7evresinde toplan\u0131rd\u0131;<\/p>\n<p>&#8220;Onlar\u0131 kat\u0131m\u0131zdan bir r\u0131z\u0131k olarak her \u015feyin \u00fcr\u00fcnlerinin toplan\u0131p getirildi\u011fi, kutlu bir yere yerle\u015ftirmedik mi?<\/p>\n<p>\u015eu halde onlara ne oluyor da, Allah&#8217;\u0131n do\u011fru yola ileten Kitab\u0131na uymalar\u0131 durumunda insanlar\u0131n kendilerini yerlerinden s\u00f6k\u00fcp atacaklar\u0131ndan korkuyorlar? Atalar\u0131 \u0130brahim peygamberden -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- bu yana kendilerini bu g\u00fcvenli ve dokunulmaz b\u00f6lgeye yerle\u015ftiren Allah de\u011fil midir? Buyruklar\u0131n\u0131 dinlemedikleri, kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131 zaman kendilerini koruyan Allah, kendisinden sak\u0131narak g\u00fcnahlardan ka\u00e7\u0131n\u0131nca, insanlar\u0131n onlar\u0131 kap\u0131p yurtlar\u0131ndan atmalar\u0131na izin verir mi?<\/p>\n<p>&#8220;Fakat onlar\u0131n \u00e7o\u011fu bilmezler.&#8221;<\/p>\n<p>Nerenin g\u00fcvenli, nerenin korkulu oldu\u011funu bilmezler. Herkesin en sonunda Allah&#8217;a d\u00f6nece\u011finin fark\u0131nda de\u011fildirler.<\/p>\n<p>E\u011fer ger\u00e7ekten tehlikelerden sak\u0131nmak istiyorlarsa, bask\u0131na u\u011fray\u0131p yurtlar\u0131ndan olmaktan korkuyorlarsa, i\u015fte yok olu\u015fun ger\u00e7ek nedeni. Ondan korunsunlar:<\/p>\n<p>&#8220;Biz refah i\u00e7inde \u015f\u0131marm\u0131\u015f nice \u015fehirleri helak ettik. \u0130\u015fte yerleri! Kendilerinden sonra pek az kimse oturabilmi\u015ftir. Onlara hep biz varis olmu\u015fuzdur.&#8221;<\/p>\n<p>Nimetle \u015f\u0131marmak, nimete kar\u015f\u0131l\u0131k \u015f\u00fckretmemek, \u015fehirleri i\u00e7in bir yok olu\u015f nedenidir. Onlar\u0131n bu g\u00fcvenli, bu dokunulmaz b\u00f6lgeye yerle\u015fmi\u015f olmalar\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bir nimetidir. \u015eu halde bu nimete kar\u015f\u0131l\u0131k \u015f\u0131marmaktan, \u015f\u00fckretmemekten sak\u0131nmal\u0131d\u0131rlar. Aksi takdirde onlar da benzeri \u015fehirler gibi yok olup giderler. Nitekim onlar bu y\u00fczden yok edilmi\u015f yerle\u015fim birimlerini her zaman g\u00f6r\u00fcyor, tan\u0131yorlard\u0131. Buralarda oturanlar\u0131n harap olmu\u015f, bo\u015f ve \u0131ss\u0131z evleri g\u00f6zlerinin \u00f6n\u00fcndeydi: &#8220;Kendilerinden sonra pek az kimse oturabilmi\u015ftir.&#8221; Bu, bo\u015f ve harap yurtlar, oralarda oturanlar\u0131n yerle bir edili\u015flerini dile getiren canl\u0131, somut bir belge olarak nimetle \u015f\u0131marman\u0131n hikayesini anlat\u0131yor. Buralarda oturanlar geride tek bir ki\u015fi kalmamak \u00fczere yok edilmi\u015flerdi. Geride miras\u00e7\u0131 b\u0131rakmam\u0131\u015flard\u0131. &#8220;Onlara hep biz varis olmu\u015fuzdur.&#8221;<\/p>\n<p>Bununla beraber y\u00fcce Allah, ana kentte ya\u015fayanlar aras\u0131ndan birini peygamber olarak g\u00f6ndermedik\u00e7e, nimetle \u015f\u0131maran bu yerle\u015fim birimlerini yok etmemi\u015ftir. Bu durum, onun kullar\u0131na y\u00f6nelik rahmetinin belirtisi olarak kendi kendisi i\u00e7in belirledi\u011fi bir kurald\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;Rabb&#8217;in, memleketlerin ana merkezlerinin halk\u0131na ayetlerimizi okuyacak bir el\u00e7i g\u00f6ndermedik\u00e7e \u00fclkeleri helak edici de\u011fildir. Zaten biz halk\u0131 zalim olan memleketleri helak etmi\u015fizdir.<\/p>\n<p>Peygamberin ana kentten -yani en b\u00fcy\u00fck kentten veya ba\u015fkentten- g\u00f6nderilmi\u015f olmas\u0131n\u0131n hikmeti, bu yerle\u015fim biriminin merkez niteli\u011finde olmas\u0131 ve mesaj\u0131n hi\u00e7 kimsenin mazeret ileri s\u00fcrmesine f\u0131rsat vermeyecek \u015fekilde her tarafa yay\u0131labilmesidir. Nitekim Peygamber efendimiz de -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- Arap yerle\u015fim birimlerinin ana kenti konumundaki Mekke&#8217;den se\u00e7ilip peygamber olarak g\u00f6revlendirilmi\u015ftir. O da daha \u00f6nce kendilerine uyar\u0131c\u0131 geldikten sonra Allah&#8217;\u0131n ayetlerini yalanlayanlar\u0131n ak\u0131betinden sak\u0131nd\u0131r\u0131yor onlar\u0131: &#8220;Zaten biz halk\u0131 zalim olan memleketleri helak etmi\u015fizdir. Bilerek ve g\u00f6rerek ayetleri yalanlayanlar\u0131 yok ederiz.&#8221;<\/p>\n<p>Bununla beraber, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n top yek\u00fcn nimetleri, yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn b\u00fct\u00fcn zevkleri, e\u011flenceleri, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n onlara bah\u015fetti\u011fi bir k\u0131s\u0131m d\u00fcnya egemenli\u011fi, l\u00fctfetti\u011fi \u00fcr\u00fcnler, d\u00fcnya hayat\u0131 boyunca b\u00fct\u00fcn insanlar i\u00e7in haz\u0131rlanan nimetler, Allah kat\u0131nd\u00e0ki nimetlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman son derece basit ve de\u011fersiz \u015feyler olduklar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n<p>&#8220;Size verilen her \u015fey, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n ge\u00e7imi ve s\u00fcs\u00fcd\u00fcr. Allah&#8217;\u0131n kat\u0131nda olan ise daha hay\u0131rl\u0131 ve kal\u0131c\u0131d\u0131r. Akl\u0131n\u0131z\u0131 kullanm\u0131yor musunuz?<\/p>\n<p>Bu, her zaman i\u00e7in ge\u00e7erli olan nihai de\u011ferlendirmedir. S\u0131rf ka\u00e7\u0131rmaktan korktuklar\u0131 g\u00fcven, toprak ve nimetle ilgili de\u011fildir. Sadece y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kentlere bah\u015fetti\u011fi ama \u015f\u0131marmalar\u0131 y\u00fcz\u00fcnden yok etti\u011fi nimetlerle de ilgili de\u011fildir. Bu, hi\u00e7bir zaman kesintiye u\u011framasa da hatta eksiksiz s\u00fcrekli bile olsa, k\u0131sa s\u00fcrede yok olmas\u0131, t\u00fckenmesi s\u00f6z konusu olmasa da d\u00fcnya hayat\u0131ndaki her \u015feyi kapsayan nihai de\u011ferlendirmedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn bunlar &#8220;D\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n ge\u00e7imi ve s\u00fcs\u00fcd\u00fcr. Allah&#8217;\u0131n kat\u0131nda olan ise daha hay\u0131rl\u0131 ve kal\u0131c\u0131d\u0131r.&#8221; \u00d6z\u00fc itibariyle daha hay\u0131rl\u0131, s\u00fcreklilik bak\u0131m\u0131ndan daha kal\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;Akl\u0131n\u0131z\u0131 kullanm\u0131yor musunuz?&#8221;<\/p>\n<p>Ama bu ikisinden hangisinin daha \u00fcst\u00fcn oldu\u011funu bilmek, her ikisinin de \u00f6z\u00fcn\u00fc kavrayan bir ak\u0131l gerektirir. Bu y\u00fczden bu ifadeden sonra yer alan de\u011ferlendirme, akl\u0131n se\u00e7me i\u015finde kullan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in uyarma amac\u0131na y\u00f6nelik oluyor.<\/p>\n<p>Bu gezintinin sonunda, kim neyi diliyorsa onu se\u00e7sin diye d\u00fcnya ve ahiret sayfalar\u0131 g\u00f6zlerinin \u00f6n\u00fcne seriliyor:<\/p>\n<p>&#8220;\u015eu halde kendisine g\u00fczel bir s\u00f6z verdi\u011fimiz ve ard\u0131ndan o s\u00f6ze kavu\u015fan kimse; d\u00fcnya hayat\u0131nda kendisine bir ge\u00e7imlik verdi\u011fimiz, sonra k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc azap i\u00e7inde getir\u00eflen kimse gibi midir?<\/p>\n<p>\u015eu, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00fczel bir vaadde bulundu\u011fu kimsenin sayfas\u0131. Bu kimse ahirette y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kendisine y\u00f6nelik vaadin ger\u00e7ek oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyor ve kesinlikle kendisine va&#8217;dedilen \u00f6d\u00fcl\u00fc al\u0131yor. Bu da, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131 ve basit nimetlerine kavu\u015fan kimsenin sayfas\u0131. Sonra bu adam ahirette hesapla\u015fmak \u00fczere y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n huzuruna getirtiliyor. Ayette ge\u00e7en &#8220;azap i\u00e7inde getirilen&#8221; ifadesi zorla getirilenlerin isteksizli\u011fini vurguluyor. Bunlar huzura getirilirken bu s\u0131n\u0131rl\u0131 ve basit nimetten dolay\u0131 hesaba \u00e7ekilmenin ard\u0131ndan kendilerini bekleyen ak\u0131betin korkusu ile buraya getirilmemi\u015f olmay\u0131 istiyorlar.<\/p>\n<p>Kurey\u015fliler&#8217;in &#8220;Biz seninle beraber do\u011fru yola gelirsek yurdumuzdan at\u0131l\u0131r\u0131z.&#8221; \u015feklindeki mazeretlerine cevap vermek amac\u0131 ile \u00e7\u0131k\u0131lan gezintinin son dura\u011f\u0131 oluyor bu. Asl\u0131nda bu s\u00f6zleri do\u011fru da olsa, bu durum k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc insan\u0131n hesaba \u00e7ekilmek \u00fczere huzura getirilmesinden daha iyidir. Bu durumda, Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011fine uyan, dolayisiyle d\u00fcnya da g\u00fcvenli bir ortamda ya\u015fayan, egemenlik sa\u011flayan, ahirette de \u00e7e\u015fitli nimetlere ve g\u00fcvene kavu\u015fan kimsenin durumu bir midir? Dikkat edin, \u015fu halde evrendeki g\u00fc\u00e7lerin ger\u00e7ek mahiyetini kavramayan gafillerden ba\u015fkas\u0131 Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011finin somut ifadesi olan Kitab\u0131n\u0131 terk etmez. Korkulu ortam\u0131n neresi, g\u00fcvenli ortam\u0131n neresi oldu\u011funu bilmeyen budalalardan ba\u015fkas\u0131 Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6sterici mesaj\u0131na s\u0131rt \u00e7evirmez. Kendileri i\u00e7in faydal\u0131 olan \u015feyi se\u00e7emeyen, yok olup gitmekten sak\u0131nmayan, bu y\u00fczden hepten kaybedenlerden ba\u015fkas\u0131, Allah&#8217;\u0131n Kitab\u0131n\u0131 bir yana b\u0131rakarak sap\u0131k ideolojilerin, insan akl\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olan eksik ve \u00e7arp\u0131k sistemlerin pe\u015finden gitmez.<\/p>\n<p>M\u00dc\u015eR\u0130KLER\u0130N KIYAMETTE A\u015eA\u011eILANMASI<\/p>\n<p>Ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 onlar\u0131 \u00f6teki sahile ula\u015ft\u0131r\u0131nca, bu sefer onlarla birlikte bir k\u0131yamet sahnesinde gezintiye \u00e7\u0131k\u0131yor. Burada onlar\u0131n i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 \u015firkin ve sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sonu tasvir ediliyor:<br \/>\n<strong>62- Allah, o g\u00fcn onlara seslenir: &#8220;Benim orta\u011f\u0131m oldu\u011funu iddia ettikleriniz nerededirler?<\/p>\n<p>63- O g\u00fcn azab \u00fczerlerine hak olanlar: &#8220;Rabb&#8217;imiz, azd\u0131rd\u0131klar\u0131m\u0131z \u015funlar. Kendimiz azd\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi onlar\u0131 da azd\u0131rd\u0131k. Onlardan uzakla\u015f\u0131p sana geldik, zaten, asl\u0131nda bize tapm\u0131yorlard\u0131&#8221; derler.<\/p>\n<p>64- &#8220;Ko\u015ftu\u011funuz ortaklar\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n &#8221; denir; onlar da \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rlar. Ancak kendilerine cevap veremezler; cehennem azab\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce do\u011fru yolda olmad\u0131klar\u0131na yanarlar.<\/p>\n<p>65- Allah onlara seslenerek; &#8220;Peygamberlere ne cevap verdiniz&#8221; der.<\/p>\n<p>66- O g\u00fcn haberlere kar\u015f\u0131 k\u00f6rle\u015firler, verilecek cevaplar\u0131 kalmaz; birbirlerine de soramazlar.<\/p>\n<p>67- Fakat tevbe eden, inan\u0131p yararl\u0131 i\u015f i\u015fleyen kimsenin, kurtulu\u015fa erenlerden olmas\u0131 umulur.<\/strong><\/p>\n<p>Bu ilk soru, azarlama ve k\u0131nama amac\u0131 ile y\u00f6neltilmi\u015f bir sorudur. &#8220;Benim orta\u011f\u0131m oldu\u011funu iddia ettikleriniz nerededirler?&#8221;<\/p>\n<p>Asl\u0131nda y\u00fcce Allah o g\u00fcn s\u00f6z\u00fc edilen ortaklar\u0131n varolmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, d\u00fcnya hayat\u0131nda onlara uyanlar\u0131n bu g\u00fcn onlar hakk\u0131nda bir \u015fey bilmediklerini ve onlara ula\u015fma imkan\u0131na sahip olmad\u0131klar\u0131n\u0131 biliyor. Fakat bu soruyu y\u00f6nelterek onlar\u0131 \u015fahitlerin huzurunda rezil-r\u00fcsva ediyor.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden soru sorulanlar cevap vermiyorlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu soru sorulurken cevap verilmesi hedeflenmiyor. Onlar da cevap yerine, pe\u015flerinden gelenleri sapt\u0131rma ve Kurey\u015f kabilesinin \u00f6nde gelenlerinin kendilerine uyan insanlara yapt\u0131klar\u0131 gibi kendilerini izleyenleri, Allah yoluna girmekten al\u0131koyma su\u00e7undan s\u0131yr\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015farak \u015f\u00f6yle diyorlar:<\/p>\n<p>&#8220;Rabb&#8217;imiz, azd\u0131rd\u0131klar\u0131m\u0131z \u015funlar. Kendimiz azd\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi onlar\u0131 da azd\u0131rd\u0131k. Onlardan uzakla\u015f\u0131p sana geldik, zaten, asl\u0131nda bize tapm\u0131yorlard\u0131.&#8221;<\/p>\n<p>Rabb&#8217;imiz biz onlar\u0131 zorla sapt\u0131rmad\u0131k. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n kalplerini etki alt\u0131na alacak, onlar\u0131n duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerine egemen olacak bir g\u00fcce sahip de\u011filiz. Onlar kendi istekleriyle ve severek yoldan \u00e7\u0131kt\u0131lar. Nitekim biz de hi\u00e7bir zorlama olmaks\u0131z\u0131n kendi iste\u011fimizle sap\u0131kl\u0131\u011fa dald\u0131k. &#8220;Onlardan uzakla\u015f\u0131p sana geldik&#8221; Onlar\u0131 sapt\u0131rma, yoldan \u00e7\u0131karma su\u00e7undan uzakla\u015ft\u0131k. &#8220;Zaten, asl\u0131nda bize tapm\u0131yorlard\u0131&#8221; derler. Heykellere, putlara, senin yaratt\u0131\u011f\u0131n herhangi bir varl\u0131\u011fa kulluk ediyorlard\u0131. Biz kendimizi onlar i\u00e7in ilahl\u0131k pozisyonunda g\u00f6rmedik. Onlar da bize kullukla y\u00f6nelmediler.<\/p>\n<p>Bu noktada yeniden, s\u00f6z aras\u0131nda atlamak istedikleri o utan\u00e7 verici su\u00e7lar\u0131na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar. Allah&#8217;\u0131 bir yana b\u0131rakarak birtak\u0131m ilahlar edinmek suretiyle i\u015fledikleri kabahata \u00e7evriliyorlar:<\/p>\n<p>&#8220;Ko\u015ftu\u011funuz ortaklar\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n&#8221; denir.<\/p>\n<p>Onlar\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n ve onlar\u0131 izlemekten ka\u00e7may\u0131n (!) Onlar\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n ki, size cevap versinler, sizi kurtars\u0131nlar. \u00c7a\u011f\u0131r\u0131n onlar\u0131, i\u015fte bug\u00fcn, onlar\u0131n i\u015fe yarayacaklar\u0131 g\u00fcnd\u00fcr. (!) Zavall\u0131lar, onlar\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rman\u0131n hi\u00e7bir \u015feye yaramayaca\u011f\u0131n\u0131 biliyorlar ama zorla emre itaat ediyorlar!<\/p>\n<p>&#8220;Onlar da \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rlar ancak, kendilerine cevap veremezler.&#8221;<\/p>\n<p>Bunun d\u0131\u015f\u0131nda bir \u015fey beklenmiyordu zaten. Ama\u00e7 onlar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131lamak ve ezmektir.<\/p>\n<p>&#8220;Cehennem azab\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce&#8221;<\/p>\n<p>Azab\u0131 bu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 konu\u015fma s\u0131ras\u0131nda g\u00f6r\u00fcrler. Bu s\u00f6zlerin ard\u0131nda cehennem azab\u0131n\u0131n yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ederler. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir konumun \u00f6tesi ancak azap olabilir.<\/p>\n<p>Burada, sahnenin zirveye ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bu anda daha \u00f6nce reddettikleri hidayet, do\u011fru yol mesaj\u0131 sunuluyor. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, b\u00f6ylesine dayan\u0131lmaz bir ortamda ideal bir beklentidir. Ama bu f\u0131rsat \u015fayet d\u00fcnyada ona ko\u015fsalard\u0131 ellerindeydi.<\/p>\n<p>&#8220;Do\u011fru yolda olmad\u0131klar\u0131na yanarlar.&#8221;<\/p>\n<p>Bu k\u0131sa ayr\u0131l\u0131ktan sonra, tekrar o dayan\u0131lmaz sahneye d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar! &#8220;Allah onlara seslenerek, &#8216;peygamberlere ne cevap verdiniz&#8217; der.&#8221; Asl\u0131nda y\u00fcce Allah onlar\u0131n peygamberlere ne cevap verdiklerini biliyor. Fakat bu soru da, k\u0131nama ve rezil etme amac\u0131 ile y\u00f6neltiliyor. Onlar da bu soruyu duymazl\u0131ktan gelerek, susarak kar\u015f\u0131l\u0131yorlar. Bu duymazl\u0131ktan gelme, i\u00e7inde bulunduklar\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n ifadesidir. Suskunluk da, s\u00f6ylenecek bir \u015fey bulamamaktan kaynaklan\u0131yor.<\/p>\n<p>&#8220;O g\u00fcn haberlere kar\u015f\u0131 k\u00f6rle\u015firler, verilecek cevaplar\u0131 kalmaz; birbirlerine de soramazlar.&#8221;<\/p>\n<p>Bu ifade, sahnenin ve hareketin \u00fczerine k\u00f6rl\u00fck g\u00f6lgesini yans\u0131t\u0131yor. Sanki haberler k\u00f6rd\u00fcr. Bu y\u00fczden kendilerine ula\u015fam\u0131yor. Onlar da hi\u00e7bir konuda herhangi bir \u015fey bilemiyorlar. Ne bir soru sorabiliyorlar ne de cevap verebiliyorlar. Kendi suskunluklar\u0131 i\u00e7inde sesiz, sedas\u0131z bekliyorlar.<\/p>\n<p>&#8220;Fakat t\u00f6vbe eden, inan\u0131p yararl\u0131 i\u015f i\u015fleyen kimsenin, kurtulu\u015fa erenlerden olmas\u0131 umulur.&#8221;<\/p>\n<p>Bu da kar\u015f\u0131 sayfa. Bu sayfa, m\u00fc\u015friklerin i\u00e7inde bulundu\u011fu, dayan\u0131lmaz s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n zirveye ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir s\u0131rada, g\u00fcnahlar\u0131ndan tevbe eden, inanan ard\u0131ndan iyi i\u015fler yapanlardan ve onlar\u0131 bekleyen kurtulu\u015f umudundan s\u00f6z ediyor. Ve bu sayfalar, \u015fu anda se\u00e7me i\u00e7in yeterli vakit varken kim hangisini isterse onu se\u00e7sin<\/p>\n<p>diye sunuluyor.<\/p>\n<p><strong>ALLAH&#8217;IN MUTLAK \u0130RADES\u0130<\/strong><\/p>\n<p>Ard\u0131ndan surenin ak\u0131\u015f\u0131 onlar\u0131n ve her \u015feyin durumunu y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n iradesine ve serbest se\u00e7imine b\u0131rak\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc her \u015feyi yaratan O&#8217;dur. Her \u015feyi her y\u00f6n\u00fcyle bilen O&#8217;dur. Ba\u015fta da sonda da her \u015feyin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc O&#8217;nad\u0131r. En ba\u015fta ve en sonda hamd O&#8217;na \u00f6zg\u00fcd\u00fcr. D\u00fcnyada egemenlik O&#8217;nundur. D\u00f6n\u00fc\u015f O&#8217;nad\u0131r, O&#8217;nun huzurunda toplan\u0131lacakt\u0131r. Yarat\u0131klar ne kendileri i\u00e7in ne de ba\u015fkalar\u0131 i\u00e7in herhangi bir \u015fey se\u00e7me g\u00fcc\u00fcne sahip de\u011fildirler.<\/p>\n<p>Diledi\u011fini yaratan, diledi\u011fini se\u00e7en y\u00fcce Allah&#8217;d\u0131r.<br \/>\n<strong>68- Rabb&#8217;in diledi\u011fini yarat\u0131r, se\u00e7er. Se\u00e7im onlara ait de\u011fildir. ,9llah onlar\u0131n ortak ko\u015ftu\u011fu \u015feylerden uzakt\u0131r, y\u00fccedir.<\/p>\n<p>69- Rabb&#8217;in, g\u00f6n\u00fcllerinin gizlediklerini ve a\u00e7\u0131\u011fa vurduklar\u0131n\u0131 bilir.<\/p>\n<p>70- Allah odur ki; O&#8217;ndan ba\u015fka ilah yoktur. Hamd d\u00fcnya ve ahirette O&#8217;nun i\u00e7indir. H\u00fck\u00fcmde O&#8217;nundur. Yaln\u0131z O&#8217;na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceksiniz.<\/strong><\/p>\n<p>Bu de\u011ferlendirme Kurey\u015fliler&#8217;in &#8220;Biz seninle beraber do\u011fru yola gelirsek yurdumuzdan at\u0131l\u0131r\u0131z.&#8221; \u015feklindeki s\u00f6zlerinden ve hesapla\u015fma g\u00fcn\u00fcnde m\u00fc\u015frik ve sap\u0131k olarak i\u00e7inde bulunacaklar\u0131 konumun g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sunulmas\u0131ndan sonra yer al\u0131yor. Bu de\u011ferlendirme, onlar\u0131n kendileri ad\u0131na herhangi bir \u015fey se\u00e7me g\u00fcc\u00fcne sahip olmad\u0131klar\u0131n\u0131, dolayisiyle g\u00fcvenli ortamla, korkulu ortam aras\u0131nda tercih yapamayacaklar\u0131n\u0131 vurgulamak ve y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n birli\u011fini ve en sonunda her \u015feyin O&#8217;na d\u00f6nece\u011fini belirtmek i\u00e7in yer al\u0131yor.<\/p>\n<p>&#8220;Rabb&#8217;in diledi\u011fini yarat\u0131r, se\u00e7er. Se\u00e7im onlara ait de\u011fildir.&#8221;<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu zaman unuttu\u011fu, en az\u0131ndan bir \u00e7ok y\u00f6n\u00fcn\u00fc unuttu\u011fu \u00f6nemli bir ger\u00e7ektir. Y\u00fcce Allah diledi\u011fini yarat\u0131r, bu konuda hi\u00e7 kimse ona bir \u00f6neride bulunamaz. O&#8217;nun yaratmas\u0131na bir ekleme ya da azaltmada bulunamaz. O&#8217;nun yaratmas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftiremez, bozamaz. Yaratt\u0131klar\u0131ndan diledi\u011fi i\u00e7in istedi\u011fi g\u00f6revi, i\u015fi, y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve yeri belirleyen O&#8217;dur. Hi\u00e7 kimse O&#8217;na herhangi bir ki\u015fiyi, bir olay\u0131, bir s\u00f6z\u00fc veya bir eylemi se\u00e7mesini \u00f6neremez. &#8220;Se\u00e7im onlara ait de\u011fildir.&#8221; Ne kendileri ile ne de ba\u015fkalar\u0131 ile ilgili bir mesele de se\u00e7im hakk\u0131 onlara aittir. B\u00fcy\u00fck-k\u00fc\u00e7\u00fck her \u015feyin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc Allah&#8217;ad\u0131r.<\/p>\n<p>E\u011fer bu ger\u00e7ek kalplere ve vicdanlara yerle\u015firse, insanlar u\u011frad\u0131klar\u0131 bir zarardan, bir k\u00f6t\u00fcl\u00fckten dolay\u0131 \u00f6fkelenmezler. Elde ettikleri bir nimetten, bir kazan\u00e7tan dolay\u0131 da sevinip kendilerinden ge\u00e7mezler. Elde edemedikl\u00e8ri, ka\u00e7\u0131rd\u0131klar\u0131 bir \u015fey i\u00e7in \u00fcz\u00fclmezler. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu \u015feyleri se\u00e7en b\u00f6yle olmas\u0131n\u0131 belirleyen kendileri de\u011fildir. B\u00fct\u00fcn\u00fcyle bu se\u00e7imi yapan y\u00fcce Allah&#8217;d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu demek de\u011fildir ki insanlar; ak\u0131llar\u0131n\u0131, iradelerini ve enerjilerini devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131raks\u0131nlar, ipta1 etsinler. Bunun anlam\u0131, insanlar\u0131n ellerinden gelen \u00e7abay\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnme, planlama ve se\u00e7me yeteneklerini kulland\u0131ktan sonra meydana gelen sonucu ho\u015fnutlukla, teslimiyetle benimseyerek kar\u015f\u0131lamalar\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlara d\u00fc\u015fen ellerinden gelen \u00e7abay\u0131 sarf etmektir, sahip olduklar\u0131 yetenekleri kullanmakt\u0131r. Bundan sonras\u0131 ile ilgili tayin edici yetki y\u00fcce Allah&#8217;a aittir.<\/p>\n<p>M\u00fc\u015frikler bu konuda bir tak\u0131m d\u00fczmece ilahlar\u0131 Allah&#8217;a ortak ko\u015fuyorlard\u0131. Oysa diledi\u011fini, istedi\u011fi gibi yaratan tek Allah&#8217;d\u0131r. Yaratmada ve se\u00e7mede orta\u011f\u0131 yoktur.<\/p>\n<p>&#8220;Allah onlar\u0131n ortak ko\u015ftu\u011fu \u015feylerden uzakt\u0131r, y\u00fccedir. &#8220;Rabb&#8217;in g\u00f6n\u00fcllerinin gizlediklerini ve a\u00e7\u0131\u011fa vurduklar\u0131n\u0131 bilir.&#8221; Onlarla ilgili bu bilgisi uyar\u0131nca onlara hakkettikleri kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 verir. Do\u011fru yol veya sap\u0131kl\u0131ktan hangisine lay\u0131k iseler onu se\u00e7er. &#8220;Hamd d\u00fcnya ve ahirette O&#8217;nun i\u00e7indir.&#8221;<\/p>\n<p>O&#8217;nun se\u00e7ti\u011fi \u015feylerden dolay\u0131, verdi\u011fi nimetlerden dolay\u0131, hikmeti ve planlamas\u0131ndan dolay\u0131 adaleti ve rahmetinden dolay\u0131 hamd O&#8217;nundur. Hamd ve \u00f6vg\u00fc sadece O&#8217;na \u00f6zg\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>&#8220;H\u00fck\u00fcm de O&#8217;nundur.&#8221;<\/p>\n<p>Kullar\u0131 \u00fczerindeki h\u00fck\u00fcmranl\u0131k O&#8217;nun tekelindedir. Onlarla ilgili meselelerde kendi h\u00fckm\u00fc ile h\u00fckmeder. Hi\u00e7 kimse bu h\u00fckm\u00fcn\u00fc geri \u00e7eviremez, de\u011fi\u015ftiremez.<\/p>\n<p>&#8220;Yaln\u0131z O&#8217;na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceksiniz.&#8221;<\/p>\n<p>O zaman da aran\u0131zda son h\u00fckm\u00fcn\u00fc verir.<\/p>\n<p>Bu \u015fekilde surenin ak\u0131\u015f\u0131, Allah&#8217;\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnmelerini sa\u011flayarak, bu varl\u0131k alemine egemen olan iradesinin tekli\u011fini vurgulayarak, hi\u00e7bir \u015feyleri sakl\u0131 kalmayacak \u015fekilde gizli-a\u00e7\u0131k her \u015feylerinde top yek\u00fbn O&#8217;na d\u00f6neceklerini bildirerek \u00e7epe\u00e7evre ku\u015fat\u0131yor onlar\u0131. Peki onlar, kesinlikle ka\u00e7\u0131p kurtulamayacaklar\u0131 bir \u015fekilde O&#8217;nun avucunun i\u00e7indeyken buna ra\u011fmen nas\u0131l Allah&#8217;a ortak ko\u015fuyorlar?<br \/>\n<strong><br \/>\nDI\u015e ALEMDEN UYARICI MESAJLAR<\/strong><\/p>\n<p>Sonra surenin ak\u0131\u015f\u0131 onlar\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kendilerine ili\u015fkin plan\u0131ndan, hayatlar\u0131na ve ge\u00e7imlerine ili\u015fkin se\u00e7iminden habersiz olarak i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 evrenin sahneleri aras\u0131nda bir gezintiye \u00e7\u0131kar\u0131yor. \u0130ki b\u00fcy\u00fck evrensel olayla, gece ve g\u00fcnd\u00fcz olaylar\u0131 ile, bunlar\u0131n \u00f6tesinde ilahi se\u00e7imin s\u0131rlar\u0131 ile, diledi\u011fini se\u00e7me iradesine sahip yarat\u0131c\u0131n\u0131n birli\u011fine tan\u0131kl\u0131k eden mesajlarla duygular\u0131n\u0131 uyar\u0131yor:<br \/>\n<strong>71- Ey Muhammed! De ki; &#8220;s\u00f6yleyin bakal\u0131m; Allah, \u00fczerinize geceyi K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar s\u00fcrekli k\u0131lsa ,4llah&#8217;dan ba\u015fka size y\u0131k getirecek ilah kimdir. \u0130\u015fitmiyormusunuz?&#8221;<\/p>\n<p>72- De ki; &#8220;Allah g\u00fcnd\u00fcz\u00fc k\u0131yamete kadar \u00fczerinizden kald\u0131rmasa, Allah&#8217;dan ba\u015fka hangi tanr\u0131, dinlenece\u011finiz geceyi getirebilir? G\u00f6rmez misiniz?&#8221;<\/p>\n<p>73- Allah dinlenmeniz i\u00e7in geceyi ve l\u00fctfedip verdi\u011fi r\u0131zk\u0131 araman\u0131z i\u00e7in g\u00fcnd\u00fcz\u00fc yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar O&#8217;nun rahmetidir. Belki art\u0131k \u015f\u00fckredersiniz.<\/strong><\/p>\n<p>\u0130nsanlar, bu iki olay\u0131n s\u00fcrekli yenilenmesine uzun s\u00fcre al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131, olay\u0131n p\u00f6rs\u00fcmez tazeli\u011fini unutuyorlar. G\u00fcne\u015fin do\u011fu\u015fu ve bat\u0131\u015f\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7ok az zaman \u00fcrperiyorlar. G\u00fcnd\u00fcz\u00fcn do\u011fu\u015funun, ard\u0131ndan gecenin gelmesinin onlar\u0131 sarst\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok nadirdir. Gece ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn bir d\u00fczen i\u00e7inde d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak birbirini izlemesinin kendilerine y\u00f6nelik rahmet oldu\u011funu, monotonluktan, b\u0131kk\u0131nl\u0131ktan, durgunluktan y\u0131pranm\u0131\u015fl\u0131ktan, \u00f6lg\u00fcnl\u00fck ve yok olmaktan kurtulu\u015f oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorlar.<\/p>\n<p>Kur&#8217;an onlar\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n ve geleneklerin neden oldu\u011fu durgunluktan, \u00f6lg\u00fcnl\u00fckten uyand\u0131r\u0131yor. \u00c7evrelerindeki evrene ve evrenin ola\u011fan\u00fcst\u00fc sahnelerine dikkatleri \u00e7ekiyor. Bunu da, ebediyen gece veya ebediyen g\u00fcnd\u00fcz olmas\u0131 durumunda ne olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmelerini sa\u011flayarak, her iki durumda da kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacaklar\u0131 zorluklardan korkutarak ger\u00e7ekle\u015ftiriyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan, kaybetmedi\u011fi ya da kaybetmekten korkmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece bir \u015feyin de\u011ferini bilmez.<\/p>\n<p>&#8220;De ki; S\u00f6yleyin bakal\u0131m; Allah, \u00fczerinize geceyi k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar s\u00fcrekli k\u0131lsa, Allah&#8217;dan ba\u015fka size \u0131\u015f\u0131k getirecek ilah kimdir. \u0130\u015fitmiyor musunuz?&#8221;<\/p>\n<p>\u0130nsanlar k\u0131\u015f g\u00fcnlerinde gece biraz uzay\u0131nca sabah\u0131 \u00f6zlerler. Bir s\u00fcre bulutlar\u0131n arkas\u0131nda gizlenince g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00f6zlem duyarlar. Ya bu \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 b\u00fcsb\u00fct\u00fcn kaybederlerse ne olacak? \u015eayet k\u0131yamete kadar hep gece olsa ne olacak durumlar\u0131? Bir an i\u00e7in hayatlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcreceklerini varsayd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, bu t\u00fcr endi\u015feler s\u00f6z konusudur. Oysa e\u011fer hep gece olsa ve hi\u00e7 g\u00fcnd\u00fcz olmazsa hayat yok olma ve s\u00f6nme tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131r.(Gecenin hi\u00e7 bitmeden s\u00fcrmesinden s\u00f6z edildi\u011fi zaman &#8220;i\u015fitmiyor musunuz&#8221; \u015feklinde bir soru y\u00f6neltiliyor. G\u00fcnd\u00fcz\u00fcn hi\u00e7 bitmeden s\u00fcrmesinden s\u00f6z edildi\u011finde ise &#8220;G\u00f6rmez misiniz&#8217;!&#8221; \u015feklinde bir soru y\u00f6neltiliyor. Bunun nedeni, dinlenmenin geceye \u00f6zg\u00fc &#8220;G\u00f6rmenin ise g\u00fcnd\u00fcze \u00f6zg\u00fc bir olgu olu5udur. Bu da ifadedeki edebi ahenk \u00f6rneklerinden biridir)<\/p>\n<p>&#8220;De ki Allah g\u00fcnd\u00fcz\u00fc k\u0131yamete kadar \u00fczerinizden kald\u0131rmasa Allah&#8217;dan ba\u015fka hangi tanr\u0131 dinlenece\u011finiz geceyi getirebilir G\u00f6rmez misiniz<\/p>\n<p>G\u00fcnd\u00fcz saatlerinde s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n etkisi uzad\u0131k\u00e7a insanlar g\u00f6lgelere \u00e7ekilip dinlenmek isterler. Yaz mevsiminde g\u00fcnd\u00fcz birka\u00e7 saat uzad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, geceye \u00f6zlem duyarlar. G\u00fcnd\u00fcz saatlerindeki hareketlilik esnas\u0131nda harcanan enerjiyi yeniden toplamak i\u00e7in hayat\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir s\u00fcre geceleyin dinlenmeye ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Bir an i\u00e7in hayatta kalacaklar\u0131n\u0131 varsayarsak, \u015fayet k\u0131yamete kadar hep g\u00fcnd\u00fcz olsa, ne yapacak insanlar? Oysa e\u011fer hep g\u00fcnd\u00fcz olsa, insanl\u0131k hayat\u0131 yok olma ve durma tehlikesi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131r.<\/p>\n<p>Dikkat edin, her \u015feyi bir plana g\u00f6re hareket eder. Evrende yer alan b\u00fcy\u00fck-k\u00fc\u00e7\u00fck her \u015feyin bir program\u0131 vard\u0131r. Her \u015fey Allah kat\u0131nda bir \u00f6l\u00e7\u00fcye g\u00f6re belirlenmi\u015ftir:<\/p>\n<p>&#8220;Allah dinlenmeniz i\u00e7in geceyi ve l\u00fctfedip verdi\u011fi r\u0131zk\u0131 araman\u0131z i\u00e7in g\u00fcnd\u00fcz\u00fc yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Belki art\u0131k \u015f\u00fckredersiniz.&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc gece dinlenme ve huzur demektir. G\u00fcnd\u00fcz ise, hareket demektir yorulma ve Allah&#8217;\u0131n l\u00fctfuna y\u00f6nelme demektir. \u0130nsanlara ne verilmi\u015fse, Allah&#8217;\u0131n l\u00fctfundand\u0131r. &#8220;Belki \u015f\u00fckredersiniz.&#8221; Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n size bah\u015fetti\u011fi nimetlere, size y\u00f6nelik rahmete, gece ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak meydana gelmesi \u015feklindeki plan\u0131 ve se\u00e7imine ve hayata egemen olan t\u00fcm yasalara kar\u015f\u0131l\u0131k \u015f\u00fckredesiniz diye. B\u00fct\u00fcn bu yasalar\u0131, siz belirlememi\u015fsiniz. Onlar\u0131 bir rahmet, bir bilgi ve uzun s\u00fcreli al\u0131\u015fkanl\u0131ktan ve tekrardan dolay\u0131 fark\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir hikmet uyar\u0131nca se\u00e7ip belirleyen y\u00fcce Allah&#8217;d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu gezintiler, k\u0131sa ve \u00e7abucak biten bir k\u0131yamet sahnesi ile son buluyor. Burada, Allah&#8217;\u0131n ortaklar\u0131n\u0131n oldu\u011funa ili\u015fkin m\u00fc\u015friklerin as\u0131ls\u0131z iddialar\u0131n\u0131 reddetme, \u00e7\u00fcr\u00fctme amac\u0131 ile bir soru y\u00f6neltiliyor. Sorgulama ve hesapla\u015fma an\u0131nda eriyip silinen, as\u0131ls\u0131z ve bo\u015f iddialar\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131l\u0131yorlar:<br \/>\n<strong>74- O g\u00fcn onlara seslenerek; &#8220;Benim orta\u011f\u0131m oldu\u011funu iddia ettikleriniz nerede?&#8221; der.<\/p>\n<p>75- Her \u00fcmmetten bir \u015fahit \u00e7\u0131kar\u0131r\u0131z. &#8220;Delillerinizi getirin &#8221; deriz. O zaman, ger\u00e7e\u011fin Allah&#8217;a ait oldu\u011funu bilirler ve uydurduklar\u0131 \u015feylerin kendilerini b\u0131rak\u0131p ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlarlar.<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7a\u011fr\u0131 g\u00fcn\u00fcn\u00fcn ve o g\u00fcnde, Allah&#8217;\u0131n ortaklar\u0131 olduklar\u0131 iddia edilen d\u00fczmece tanr\u0131lara ili\u015fkin sorgulaman\u0131n tasviri bundan \u00f6nceki gezintilerden birinde yer alm\u0131\u015ft\u0131. Bu tasvir, burada sunulan yeni bir sahneden dolay\u0131 o ortam\u0131 ve atmosferi vurgulama ve peki\u015ftirme amac\u0131 ile tekrarlan\u0131yor. Her \u00fcmmetten bir \u015fahidin belirlenip \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 sahnedir bu. Bu \u015fahit o \u00fcmmete g\u00f6nderilen peygamberdir. G\u00f6revi esnas\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc kar\u015f\u0131l\u0131kla, getirdi\u011fi mesaja y\u00f6nelttikleri tepkiyle ilgili olarak \u015fahitlikte bulunur. \u0130fadede ge\u00e7en \u00e7ekip \u00e7\u0131karma, sert bir harekettir. Ama\u00e7; \u015fahidi belirgin bir \u015fekilde g\u00f6stermek, onu aralar\u0131ndan \u00e7\u0131karmak, b\u00fct\u00fcn kavminin onu g\u00f6rmesini, onun da b\u00fct\u00fcn kavmini g\u00f6rmesini sa\u011flamakt\u0131r. \u0130\u015fte bu \u015fahidin kar\u015f\u0131s\u0131nda o \u00fcmmetlerden inan\u00e7 sistemlerinin ve davran\u0131\u015f bi\u00e7imlerinin do\u011frulu\u011funu belgeleyen kan\u0131tlar getirmeleri istenir. Ama hi\u00e7bir kan\u0131t yok ellerinde. O g\u00fcn b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslamalar\u0131 da s\u00f6z konusu de\u011fildir.<\/p>\n<p>&#8220;O zaman ger\u00e7e\u011fin Allah&#8217;a ait oldu\u011funu bilirler.&#8221;<\/p>\n<p>Her t\u00fcrl\u00fc \u015f\u00fcpheden ve kar\u015f\u0131l\u0131ktan uzak, sat ger\u00e7e\u011fin Allah&#8217;a ait oldu\u011funu bilir1er.<\/p>\n<p>&#8220;Ve uydurduklar\u0131 \u015feylerin kendilerini b\u0131rak\u0131p ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlarlar.<\/p>\n<p>\u0130\u00e7inde bulunduklar\u0131 \u015firkin, Allah&#8217;\u0131n ortaklar\u0131 olduklar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fckleri d\u00fczmece tanr\u0131lar\u0131n ortadan yok oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrler. Bu d\u00fczmece tanr\u0131lar onlar\u0131, onlar da d\u00fczmece tanr\u0131lar\u0131 yanlar\u0131nda bulamazlar. Hem de tart\u0131\u015fma ve kan\u0131t g\u00f6sterme an\u0131nda kendilerine ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 bir s\u0131rada.<\/p>\n<p>Bununla Hz. Musa ve Firavun k\u0131ssas\u0131 \u00fczerine yap\u0131lan de\u011ferlendirmeler sona eriyor. Bu de\u011ferlendirmelerde ruhlar ve kalpler engin ufuklarda, \u00e7e\u015fitli alemlerde, de\u011fi\u015fik olaylar ve sahneler aras\u0131nda dola\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor, d\u00fcnya ile ahiret aras\u0131nda \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcp getiriliyorlar. Evrenin etraf\u0131nda, i\u00e7 alemin derinliklerinde, ge\u00e7mi\u015f toplumlar\u0131n ibret verici \u015fekilde yok edili\u015flerinde, evren ve hayat\u0131 y\u00f6nlendiren yasalar i\u00e7inde gezdiriliyorlar. Ama hepsi de surenin ana ekseni ile surede yer alan belli ba\u015fl\u0131 iki k\u0131ssa ile yani Musa -Firavun k\u0131ssas\u0131 ve Karun k\u0131ssas\u0131 ile uyum olu\u015fturuyorlar. Bu iki k\u0131ssadan ilkini daha \u00f6nce okuduk. Bu de\u011ferlendirme ve gezintilerin ard\u0131ndan \u015fimdi de ikinci k\u0131ssay\u0131 sunuyoruz.<\/p>\n<p>Surenin ba\u015f taraf\u0131nda Hz. Musa ve Firavun k\u0131ssas\u0131 ge\u00e7mi\u015fti. Orada egemenlik ve iktidar\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serilmi\u015f, ama bu g\u00fcc\u00fcn azg\u0131nl\u0131k ve zul\u00fcm arac\u0131 olarak Allah&#8217;a kar\u015f\u0131 gelmekte, O&#8217;nun hidayetinden uzakla\u015fmak i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda nas\u0131l yok olup gitti\u011fi, yerle bir edildi\u011fi anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. \u015eimdi de Karun k\u0131ssas\u0131 yer al\u0131yor. Ama\u00e7 mal ve bilginin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcc\u00fc g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermek, bu g\u00fcc\u00fcn, azg\u0131nl\u0131k ve \u015f\u0131mar\u0131kl\u0131k arac\u0131 olarak, yarat\u0131klara kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcklenme ve arat\u0131c\u0131n\u0131n nimetini ink\u00e2r etme i\u00e7in kullan\u0131lmas\u0131 durumunda nas\u0131l yerle bir olaca\u011f\u0131n\u0131, yok olup gidece\u011fini anlatmakt\u0131r. Bu arada ger\u00e7ek de\u011ferler anlat\u0131larak, iman ve salih amel de\u011ferleri kar\u015f\u0131s\u0131nda mal ve s\u00fcs de\u011ferlerinin basitli\u011fi, \u00f6nemsizli\u011fi vurgulan\u0131yor. Bununla beraber yery\u00fcz\u00fcnde b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslamadan, bozgunculuk yapmadan hayat\u0131n g\u00fczelliklerinden dengeli ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc bir \u015fekilde yararlan\u0131labilece\u011fi de ifade ediliyor.<\/p>\n<p>Kur&#8217;an-\u0131 Kerim k\u0131ssan\u0131n zaman\u0131n\u0131 ve yerini belirtmiyor. Sadece Karun&#8217;un Musa&#8217;n\u0131n kavmine mensup bir ki\u015fi oldu\u011funu ve onlara kar\u015f\u0131 azg\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmekle yetiniyor. Acaba bu k\u0131ssa hen\u00fcz \u0130srailo\u011fullar\u0131&#8217;n\u0131n ve Hz. Musa&#8217;n\u0131n M\u0131s\u0131r&#8217;dan \u00e7\u0131kmad\u0131klar\u0131 d\u00f6nemde mi ge\u00e7iyor? Yoksa Hz. Musa&#8217;n\u0131n M\u0131s\u0131r&#8217;dan \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131ndan sonraki hayat\u0131nda m\u0131 meydana geldi? Yoksa Musa&#8217;dan sonra \u0130srailo\u011fullar\u0131 aras\u0131nda m\u0131 ya\u015fand\u0131? Karun&#8217;un Hz. Musa hayattayken meydana geldi\u011fini ifade eden rivayetler var&#8230; Baz\u0131lar\u0131 da buna ek olarak Karun&#8217;un Hz. Musa&#8217;ya eziyet etti\u011fini, bir kad\u0131na ara vererek Hz. Musa&#8217;yla cinsel ili\u015fkide bulundu\u011funu s\u00f6yleterek ona komplo kurdu\u011funu, buna kar\u015f\u0131l\u0131k y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n Hz. Musa&#8217;n\u0131n su\u00e7suzlu\u011funu ortaya \u00e7\u0131kar\u0131p, Karun aleyhinde ona izin verdi\u011fini, Karun&#8217;u yerin dibine ge\u00e7irdi\u011fini &#8216;s\u00f6yl\u00fcyorlar.<\/p>\n<p>Bizim ne bu rivayetlere ne de yer ve mek\u00e2n s\u0131n\u0131rland\u0131rmas\u0131na ihtiyac\u0131m\u0131z var. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u0131ssa Kur&#8217;an&#8217;da yer ald\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle, surenin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde belirlenen . hedefi ger\u00e7ekle\u015ftirmek, yerle\u015ftirilmesi istenen de\u011fer ve kurallar\u0131 vurgulamak i\u00e7in yeterlidir. \u015eayet yer, zaman ve ortam s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131, anlama bir katk\u0131da bulunacak olsayd\u0131, bu husus g\u00f6z ard\u0131 edilmezdi. \u015eu halde hi\u00e7bir yarar sa\u011flamayan bu rivayetlere ba\u015fvurmadan Kur&#8217;an&#8217;da yerald\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle k\u0131ssay\u0131 sunal\u0131m.<br \/>\n<strong>MAL-M\u00dcLKLE \u0130MT\u0130HAN<\/p>\n<p>76- Karun, Musa&#8217;n\u0131n kavmindendi. Onlara kar\u015f\u0131 azg\u0131nl\u0131k etmi\u015fti. Biz ona \u00f6yle hazineler vermi\u015ftik ki, anahtarlar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc-kuvvetli bir topluluk zor ta\u015f\u0131rd\u0131. Kavmi ona demi\u015fti ki; &#8220;\u015e\u0131marma, Allah \u015f\u0131maranlar\u0131 sevmez. &#8221;<\/p>\n<p>77- &#8220;Allah&#8217;\u0131n sana verdi\u011fi bu servet i\u00e7inde ahiret yurdunu ara, d\u00fcnyadan da nasibini unutma, Allah sana nas\u0131l iyilik ettiyse, sen de \u00f6yle iyilik et, yery\u00fcz\u00fcnde bozgunculuk isteme, \u00e7\u00fcnk\u00fc Allah bozguncular\u0131 sevmez. &#8221;<\/p>\n<p>78- Karun: &#8220;Bu servet, ancak bende mevcut bir bilgi sayesinde bana verildi&#8221; dedi. O bilmiyor mu ki, kendisinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve ondan daha \u00e7ok cemaati bulunan nice kimseleri Allah hel\u00e2k etmi\u015fti. Su\u00e7lulardan g\u00fcnahlar\u0131 sorulmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah onlar\u0131 bilir.<\/strong><\/p>\n<p>B\u00f6ylece k\u0131ssa ba\u015fl\u0131yor ve kahraman\u0131n ismini belirtiyor: &#8220;Karun&#8221;. Mensup oldu\u011fu kavmi a\u00e7\u0131kl\u0131yor. &#8220;Musa&#8217;n\u0131n kavmi&#8221; kahraman\u0131n kavmine kar\u015f\u0131 tak\u0131nd\u0131\u011f\u0131 tavr\u0131, azg\u0131nl\u0131k olarak nitelendiriyor. &#8220;Onlara kar\u015f\u0131 azg\u0131nl\u0131k etti.&#8221; Ve bu azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n sebebinin zenginlik oldu\u011funa i\u015faret ediyor. Biz ona \u00f6yle hazineler vermi\u015ftik ki, anahtarlar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc-kuvvetli bir topluluk zor ta\u015f\u0131rd\u0131.&#8221;<\/p>\n<p>Sonra bu esnada ge\u00e7en olaylar\u0131 ve konu\u015fmalar\u0131, bunlarla birlikte ruhlarda olu\u015fan tepkileri sunmaya ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n<p>Karun, Hz. Musa&#8217;n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kavmine mensup bir ki\u015fiydi. Y\u00fcce Allah ona \u00e7ok mal vermi\u015fti. Kur&#8217;an-\u0131 Kerim bu \u00e7oklu\u011fu &#8220;hazineler&#8221; olarak nitelendiriyor. Hazine ise, kullan\u0131m ve tedav\u00fcl fazlas\u0131 mal\u0131n sakland\u0131\u011f\u0131, yat\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gizli depodur. Bu hazinelerin anahtarlar\u0131n\u0131n bir grup g\u00fc\u00e7l\u00fc, kuvvetli erkek taraf\u0131ndan zor ta\u015f\u0131nabildi\u011fini belirtiyor. Bu y\u00fczden Karun, kavmine kar\u015f\u0131 azg\u0131nla\u015f\u0131yor, haks\u0131zl\u0131k ediyor. Ancak onlara hangi konuda haks\u0131zl\u0131k etti\u011fi belirtilmiyor. \u0130fade, t\u00fcrl\u00fc azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ve haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 kapsayacak \u015fekilde belirsiz olarak b\u0131rak\u0131lmak isteniyor. Belki de onlara zulmederek, \u00e7o\u011fu zaman mal sahibi ta\u011futlar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 gibi topraklar\u0131na ve ara\u00e7 gere\u00e7lerine el koyarak azg\u0131nla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Belkide onlar\u0131 bu maldaki haklar\u0131ndan yoksun b\u0131rakma suretiyle haks\u0131zl\u0131k etmi\u015fti. Bilindi\u011fi gibi zenginlerin mallar\u0131nda yoksullar\u0131n hakk\u0131 vard\u0131r. Ancak bu \u015fekilde \u00e7evrelerinde bu mala ihtiya\u00e7 duyan bir\u00e7ok yoksul varken, sadece zenginler aras\u0131nda dola\u015fan bir servet olmas\u0131 engellenir. Aksi takdirde kalpler kin ve k\u0131skan\u00e7l\u0131k duygular\u0131yla bozulur, insanl\u0131k hayat\u0131 dejenere olur. K\u0131sacas\u0131 Karun bu ve benzeri nedenlerden dolay\u0131 kavmine kar\u015f\u0131 azg\u0131nla\u015fm\u0131\u015f, haks\u0131zl\u0131k etmi\u015f olabilir.<\/p>\n<p>Her ne \u015fekilde olursa olsun, o zaman kavmi aras\u0131nda onu bu azg\u0131nl\u0131ktan vazge\u00e7irmeye ve y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n servet konusunda uyulmas\u0131n\u0131 istedi\u011fi dengeli ve tutarl\u0131 sisteme d\u00f6nd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fan kimseler bulunuyordu. Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n servet i\u00e7in belirledi\u011fi bu sistem, zengini servetinden yoksun b\u0131rakmaz, onlar\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kendilerine bah\u015fetti\u011fi maldan dengeli bir \u015fekilde yararlanmaktan al\u0131koymaz. Sadece onlar\u0131n, kontroll\u00fc ve dengeli harcamada bulunmalar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcr. Bundan \u00f6nce de, kendilerine bu nimetleri veren y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zetimini ve ahiret g\u00fcn\u00fc ile bu g\u00fcnde ger\u00e7ekle\u015fecek olan hesapla\u015fmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmelerini ister:<\/p>\n<p>&#8220;Kavmi ona demi\u015fti ki; \u015f\u0131marma, Allah \u015f\u0131maranlar\u0131 sevmez.&#8221; &#8220;Allah&#8217;\u0131n sana verdi\u011fi hu servet i\u00e7inde ahiret yurdunu ara, d\u00fcnyadan da nasibini unutma, Allah sana nas\u0131l iyilik ettiyse, sen de \u00f6yle iyilik et, yery\u00fcz\u00fcnde bozgunculuk isteme, \u00e7\u00fcnk\u00fc Allah bozguncular\u0131 sevmez.&#8221;<\/p>\n<p>Bu s\u00f6zler, dengeli ve tutarl\u0131 ilahi sistemi di\u011fer hayat sistemlerinden ay\u0131ran bir demet de\u011ferler ve \u00f6zellikler i\u00e7ermektedir.<\/p>\n<p>&#8220;\u015e\u0131marma&#8221; mala g\u00fcvenmekten, servet biriktirmekten, mal-m\u00fclk sevgisi ile dopdolu olmaktan kaynaklanan kibire kap\u0131l\u0131p \u015f\u0131marma. Mal\u0131 kendisine bah\u015fedeni unutan, dolay\u0131s\u0131yla onun nimetini unutan, bu nimete kar\u015f\u0131 gerekli olan hamd ve \u015f\u00fck\u00fcr g\u00f6revini yerine getirmeyen azg\u0131nlar gibi, \u015f\u0131mar\u0131p kendinden ge\u00e7me. Mal\u0131n cazibesine kap\u0131lan, kalbini mal sevgisi ile dolduran, akl\u0131n\u0131 hep onun i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran, elde etti\u011fi bu servetle de k\u00fcstahla\u015f\u0131p Allah&#8217;\u0131n kullar\u0131na kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan kimseler gibi \u015f\u0131marma.<\/p>\n<p>&#8220;Allah \u015f\u0131maranlar\u0131 sevmez.&#8221;<\/p>\n<p>B\u00f6yle yapmakla kavmi, onu mal\u0131n cazibesine kap\u0131l\u0131p kendinden ge\u00e7ercesine sevinen, mal varl\u0131\u011f\u0131 ile \u00f6v\u00fcnen ve mal\u0131n kendisine verdi\u011fi g\u00fc\u00e7le insanlara kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan, k\u00fcstahlar\u0131 sevmeyen y\u00fcce Allah&#8217;a d\u00f6nd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n<p>&#8220;Allah&#8217;\u0131n sana verdi\u011fi bu servet i\u00e7inde ahiret yurdunu ara, d\u00fcnyadan da nasibini unutma.&#8221; Bu ifadede tutarl\u0131 ilahi hayat sisteminin dengelili\u011fi dile getiriliyor. Bu sistem, mal varl\u0131\u011f\u0131 bulunan\u0131n kalbini ahirete ba\u011flar. Bununla beraber onu bu d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n nimetlerinden yararlanmaktan al\u0131koymaz. Tam tersine, onu bu nimetlerden yararlanmaya te\u015fvik eder, bu konuda ona baz\u0131 y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler getirir. Hayat\u0131 ihmal eden, hayatla ba\u011flar\u0131n\u0131 zay\u0131flatan mistikler gibi d\u00fcnya nimetlerinden el-etek \u00e7ekmesine engel olur.<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz y\u00fcce Allah, hayat\u0131n g\u00fczelliklerini insanlar yararlans\u0131nlar, yery\u00fcz\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fs\u0131nlar, bu g\u00fczellikleri geli\u015ftirip daha iyisini elde etsinler diye yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Ama\u00e7, hayat\u0131n geli\u015fmesi, s\u00fcrekli yenilenmesidir. \u0130nsan\u0131n yery\u00fcz\u00fc halifelik misyonunun hedefine varmas\u0131d\u0131r. Ancak bu yararlanmada as\u0131l ama\u00e7lar\u0131 ahiret olmal\u0131d\u0131r. Ahiret yolundan ayr\u0131lmamal\u0131d\u0131rlar. Bu \u015fekilde d\u00fcnya nimetlerinden yararlanma, y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini yerine getirmelerine engel olmamal\u0131d\u0131r. B\u00f6yle bir ama\u00e7 d\u00fcnya nimetlerinden ve g\u00fczelliklerinden yararlanma nimeti bah\u015feden y\u00fcce Allah&#8217;a \u015f\u00fckretmenin, O&#8217;nun ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131 ho\u015fnutlukla kabul etmenin, onlardan olumlu y\u00f6nden yararlanman\u0131n bir \u00e7e\u015fididir. Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n iyilikle \u00f6d\u00fcllendirdi\u011fi bir itaat \u015feklidir bu.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte ilahi sistem, insan hayat\u0131nda bu \u015fekilde bir denge ve bir ahenk ger\u00e7ekle\u015ftirir. Dengeli ve tabii hayat\u0131n\u0131n i\u00e7inde s\u00fcrekli bir ruhsal y\u00fcceli\u011fe eri\u015ftirir. Ama hi\u00e7bir \u015feyden yoksun b\u0131rakmadan, hayat\u0131n basit f\u0131tri dayanaklar\u0131n\u0131 y\u0131kmadan.<\/p>\n<p>&#8220;Allah sana nas\u0131l iyilik ettiyse, sen de \u00f6yle iyilik et.&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc bu mal, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n ba\u011f\u0131\u015f\u0131 ve iyili\u011fidir. Buna iyilikle kar\u015f\u0131l\u0131k vermek gerekir. \u0130yi kar\u015f\u0131lama, iyi yerlerde harcama, yarat\u0131klara iyilikte bulunma, nimetin bilincinde olma ve O&#8217;na \u015f\u00fck\u00fcrle kar\u015f\u0131l\u0131k verme gibi.<\/p>\n<p>&#8220;Yery\u00fcz\u00fcnde bozgunculuk isteme.&#8221;<\/p>\n<p>Azg\u0131nla\u015farak, insanlara zulmederek bozgunculuk yapma. Allah&#8217;\u0131n g\u00f6zetimini ve ahiret korkusunu hesaba katmaks\u0131z\u0131n nimetlerden diledi\u011fin gibi ve s\u0131n\u0131rs\u0131zca yararlanmak suretiyle bozgunculuk yapma. \u0130nsanlar\u0131n i\u00e7inin kinle, nefretle, k\u0131skan\u00e7l\u0131kla ve \u00e7ekememezlik duygular\u0131 ile dolmas\u0131na neden olacak \u015fekilde bozgunculuk yapma. Mal\u0131n\u0131, amac\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda harcayarak veya \u00e7e\u015fitli yollarla amac\u0131 u\u011fruna harcanmas\u0131na engel olarak bozgunculuk yapma.<\/p>\n<p>&#8220;\u00c7\u00fcnk\u00fc Allah bozguncular\u0131 sevmez.&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;T\u0131pk\u0131 maldan dolay\u0131 k\u00fcstahla\u015f\u0131p \u015f\u0131maranlar\u0131 sevmedi\u011fi gibi.<\/p>\n<p>Kavmi Karun&#8217;a b\u00f6yle demi\u015fti. O da tek bir c\u00fcmleyle cevap vermi\u015fti. Bu c\u00fcmle bozgunculu\u011fun ve bozulmu\u015flu\u011fun bir\u00e7ok anlam\u0131n\u0131 i\u00e7ermektedir.<\/p>\n<p>&#8220;Karun; `Bu servet, ancak bende mevcut bir bilgi sayesinde bana verildi&#8217; dedi.&#8221;<\/p>\n<p>Bu mal\u0131, sahip oldu\u011fum bilgiyle hak ederek toplad\u0131m. Mal\u0131 toplay\u0131p biriktirmemi bu bilgi sa\u011flad\u0131. O halde size ne oluyor ki, bu mal\u0131 belli bir y\u00f6nde harcamam\u0131 empoze etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsunuz? Neden \u00f6zel m\u00fclkiyetime m\u00fcdahale ediyorsunuz? Ben bu mal\u0131 \u00f6zel \u00e7abamla elde ettim. Kendi \u00f6zel bilgimle bu serveti hakettim.<\/p>\n<p>Bunlar nimetin kayna\u011f\u0131n\u0131 ve verili\u015f hikmetini unutan, g\u00f6z\u00fc hi\u00e7bir \u015feyi g\u00f6rmeyen, mal\u0131n \u00e7ekicili\u011fi ile aldanan ve zenginli\u011fin k\u00f6r etti\u011fi kibirli birinin s\u00f6zleridir.<\/p>\n<p>\u0130nsanlar aras\u0131nda bu \u00f6rne\u011fe her zaman rastlan\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc zenginli\u011finin tek nedeninin bilgi ve becerisi oldu\u011funu sanan \u00e7ok insan vard\u0131r. Bu y\u00fczden bu t\u00fcr insanlar, mallar\u0131n\u0131 harcamalar\u0131 veya harcamamalar\u0131 konusunda kimseye kar\u015f\u0131 sorumlu olmad\u0131klar\u0131n\u0131 san\u0131rlar. Mal\u0131 ile neden oldu\u011fu bozgunculuk ve iyilikten dolay\u0131 hesap vermeyeceklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler, mala kar\u015f\u0131 tutumlar\u0131 ile y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n \u00f6fkesini ve ho\u015fnutlu\u011funu \u00e7ekeceklerini d\u00fc\u015f\u00fcnmezler.<\/p>\n<p>\u0130sl\u00e2m, ferdi m\u00fclkiyeti tan\u0131r ve kendisinin belirledi\u011fi hel\u00e2l yollarla m\u00fclk edinmek i\u00e7in harcanan ki\u015fisel \u00e7abalara de\u011fer verir. Hi\u00e7bir zaman ki\u015fisel \u00e7abay\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmsemez ya da ge\u00e7ersiz saymaz. \u015eu kadar\u0131 var ki, \u0130sl\u00e2m ayn\u0131 zamanda ferdi m\u00fclkiyet edinmek ve geli\u015ftirmek i\u00e7in belli bir sistemi zorunlu k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, bu m\u00fclkiyetin kullan\u0131m\u0131 ve tasarrufu a\u00e7\u0131s\u0131ndan da belli bir sistemi zorunlu g\u00f6r\u00fcr. Bu sistem dengeli ve tutarl\u0131d\u0131r. Ferdi, eme\u011finin \u00fcr\u00fcn\u00fcnden yoksun b\u0131rakmaz.<\/p>\n<p>Fakat savurganl\u0131\u011fa varacak kadar serbest\u00e7e harcamas\u0131na cimrili\u011fe varacak kadar da eli s\u0131k\u0131 davranmas\u0131na izin vermez. Bunu sa\u011flamak i\u00e7inde mal \u00fczerinde topluma baz\u0131 haklar verir. Topluma mal kazanman\u0131n, geli\u015ftirmenin, harcaman\u0131n ve bu maldan ki\u015fisel olarak yararlanman\u0131n yollar\u0131n\u0131 denetleme yetkisini tan\u0131r. Bu sistem \u00f6zeldir. A\u00e7\u0131k \u00e7izgileri, ay\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6zellikleri vard\u0131r.<\/p>\n<p>Ancak Karun kavminin \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 dinlemiyor. Rabb&#8217;inin kendisine y\u00f6nelik nimetini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyor. Onun dengeli sistemine uymuyor. \u0130\u011fren\u00e7 bir b\u00fcy\u00fcklenme kompleksi ile k\u00fcstah\u00e7a bir nank\u00f6rl\u00fckle b\u00fct\u00fcn bunlardan y\u00fcz \u00e7eviriyor.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden daha ayet bitmeden, g\u00fcnahk\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve gururlulu\u011funun ifadesi olan bu s\u00f6zlere kar\u015f\u0131l\u0131k olarak \u015fu tehdit yer al\u0131yor:<\/p>\n<p>&#8220;O bilmiyor mu ki, kendisinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve ondan daha \u00e7ok cemaati bulunan nice kimseleri Allah hel\u00e2k etmi\u015fti. Su\u00e7lulardan g\u00fcnahlar\u0131 sorulmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah onlar\u0131 bilir.&#8221;<\/p>\n<p>E\u011fer kendisi g\u00fc\u00e7 ve mal sahibi ise, y\u00fcce Allah kendisinden \u00f6nce daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve daha zengin ku\u015faklar\u0131 yok etmi\u015ftir. O, bunlar\u0131 bilmelidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u015fe yarayan, kurtar\u0131c\u0131 bilgi budur. \u015eu halde bunlar\u0131 bilsin. Ve bilsin ki, O ve benzeri su\u00e7lular Allah kat\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemsizdirler. Hatta g\u00fcnahlar\u0131 bile sorulmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc h\u00fckme ve \u015fahit g\u00f6sterilmeye bile de\u011fmezler.<\/p>\n<p>&#8220;\u00c7\u00fcnk\u00fc Allah onlar\u0131 bilir.&#8221;<br \/>\n<strong><br \/>\nSERVET KAR\u015eISINDA \u0130NSANLARIN TUTUMU<br \/>\n<\/strong><br \/>\nBu, Karun k\u0131ssas\u0131nda yer alan sahnelerin ilkiydi. Bu sahnede azg\u0131nl\u0131k ve k\u00fcstahl\u0131k, \u00f6\u011f\u00fctlere dudak b\u00fckme, uyar\u0131lara tepeden bakma, bozgunculukta \u0131srarl\u0131 olma, mal ile \u00f6v\u00fcnme ve insan\u0131 \u015f\u00fckretmekten al\u0131koyan nank\u00f6rl\u00fck olgular\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p>Ard\u0131ndan, Karun&#8217;un onca \u015fatafat\u0131yla, g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 s\u00fcsleriyle kavminin kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 ikinci sahne geliyor. Kavminden baz\u0131lar\u0131n\u0131n g\u00f6nl\u00fc onun \u015fatafat\u0131na kay\u0131yor, s\u00fcslerinin cazibesine kap\u0131l\u0131yor. Arzuyla seyrediyorlar. Karun gibi kendilerinin de b\u00fcy\u00fck bir servete sahip olmalar\u0131n\u0131 istiyorlar. Yoksullar\u0131n imrenerek bakt\u0131klar\u0131 b\u00fcy\u00fck ve onurlu bir konumda oldu\u011funu, bu d\u00fcnyadan iyi bir pay edindi\u011fini san\u0131yorlar. Bu s\u0131rada kavminden bir di\u011fer grubun kalplerinde iman duygusu uyan\u0131yor ve mal\u0131n \u00e7ekicili\u011fine, Karun&#8217;un g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 s\u00fcslerine kar\u015f\u0131 bu imana dayan\u0131p onur duyuyorlar. B\u00fcy\u00fck bir g\u00fcven ve kararl\u0131l\u0131k i\u00e7inde Karun&#8217;un \u015fatafat\u0131na kap\u0131lan, g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 s\u00fcsleri kar\u015f\u0131s\u0131nda kendilerinden ge\u00e7en karde\u015flerini uyar\u0131yorlar.<br \/>\n<strong>79- Karun s\u00fcs\u00fc, debdebesi i\u00e7\u00efnde kavminin kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131. D\u00fcnya hayam\u0131 isteyenler; &#8220;Ke\u015fke Karun&#8217;a verilenlerin bir benzeri de bize verilse, do\u011frusu o b\u00fcy\u00fck varl\u0131k sahibidir&#8221; demi\u015flerdi.<\/p>\n<p>80- Kendilerine ilim verilmi\u015f olanlar ise; &#8220;Size yaz\u0131klar olsun, inanan ve yararl\u0131 i\u015f yapanlar i\u00e7in Allah&#8217;\u0131n sevab\u0131 daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Buna ancak sabredenler kavu\u015fur&#8221; dediler.<\/strong><\/p>\n<p>B\u00f6ylece i\u00e7lerinde bir grup, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n \u00e7ekicili\u011fi kar\u015f\u0131s\u0131nda, kendinden ge\u00e7iyor, bu g\u00fczelliklerin b\u00fcy\u00fcs\u00fcne kap\u0131l\u0131yor, \u00e7arp\u0131l\u0131yorlar. Mest oluyorlar. Bir di\u011fer grup ise, iman de\u011feri ile Allah kat\u0131ndaki kal\u0131c\u0131 g\u00fczelliklerin \u00fcmidiyle, Allah&#8217;\u0131n sevab\u0131na y\u00f6nelik g\u00fcvenle b\u00fct\u00fcn bunlar kar\u015f\u0131s\u0131nda y\u00fcceliyorlar, bunlara tepeden bak\u0131yorlar. B\u00f6ylece mal de\u011feri ile iman de\u011feri terazide bulu\u015fuyorlar!<\/p>\n<p>&#8220;D\u00fcnya hayat\u0131n\u0131 isteyenler; `Ke\u015fke Karun&#8217;a verilenin bir benzeri bize de verilse, do\u011frusu o b\u00fcy\u00fck varl\u0131k sahibidir&#8217; demi\u015flerdi.&#8221;<\/p>\n<p>Her zaman ve her yerde d\u00fcnyan\u0131n \u00e7ekicili\u011fi, g\u00f6z al\u0131c\u0131 s\u00fcsleri baz\u0131 kalpleri kendine \u00e7eker. Bu \u00e7ekicilik, bu g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 s\u00fcsler, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131 isteyenlerin ba\u015f\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fcr\u00fcr. Bunlar d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n \u00e7ekicili\u011finden, g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 s\u00fcslerinden daha \u00fcst\u00fcn,daha onurlu de\u011ferlerin fark\u0131nda de\u011fildirler. Bu s\u00fcslere sahip olanlar\u0131n bunlar\u0131 ne pahas\u0131na sat\u0131n ald\u0131klar\u0131n\u0131 sormazlar. Mal-m\u00fclk ve makam mevki gibi yery\u00fcz\u00fc nimetlerini hangi yollarla elde ettiklerini bilmezler. Bu y\u00fczden sineklerin tatl\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na \u00fc\u015f\u00fc\u015fmesi gibi bu \u00e7ekici g\u00fczelliklere kap\u0131l\u0131r, ba\u015f\u0131na \u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcrler. Bu mal\u0131 elde etme kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00f6dedikleri a\u011f\u0131r bedele, ge\u00e7tikleri i\u011fren\u00e7 yollara, kulland\u0131klar\u0131 pis y\u00f6ntemlere bakmadan zenginlerin sahip olduklar\u0131 debdebeye bak\u0131p salyalar\u0131n\u0131 ak\u0131t\u0131rlar.<\/p>\n<p>Allah&#8217;a ba\u011fl\u0131 olanlara gelince, onlar\u0131n hayat\u0131 de\u011ferlendirdikleri bir ba\u015fka \u00f6l\u00e7\u00fcleri vard\u0131r. Mal, s\u00fcs ve d\u00fcnya nimetlerinden ba\u015fka de\u011ferler yer etmi\u015ftir i\u00e7lerinde. Onlar yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn b\u00fct\u00fcn de\u011ferlerinin cazibesine kap\u0131lmayacak, g\u00f6z al\u0131c\u0131 s\u00fcslerin \u00f6n\u00fcnde k\u00fc\u00e7\u00fclmeyecek kadar y\u00fcce ruhlara, ulu kalplere sahiptirler. Onlar Allah&#8217;a ba\u011flanarak y\u00fcceldikleri i\u00e7in, kullar\u0131n sahip olduklar\u0131 mevki ve makamlar kar\u015f\u0131s\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fclmekten korunmu\u015flard\u0131r. Onlar &#8220;Kendilerine ilim verilmi\u015f&#8221; kimselerdir. Onlara hayat\u0131 gere\u011fi gibi de\u011ferlendirdikleri ger\u00e7ek bilgi verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&#8220;Kendilerine ilim verilmi\u015f olanlar ise, Size yaz\u0131klar olsun, inanan ve yararl\u0131 i\u015f yapanlar i\u00e7in Allah&#8217;\u0131n sevab\u0131 daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Buna ancak sabredenler kavu\u015fur&#8217; dediler.&#8221;<\/p>\n<p>Allah&#8217;\u0131n verece\u011fi sevap bu g\u00f6z al\u0131c\u0131 s\u00fcslerden daha iyidir. Allah&#8217;\u0131n kat\u0131ndaki nimetler Karun&#8217;un yan\u0131ndaki mal ve m\u00fclkten daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r. B\u00f6yle bir bilince sahip olmak, ancak sab\u0131rl\u0131 kimselerin ula\u015fabildikleri \u00fcst\u00fcn bir derecedir. Bu dereceye ula\u015fan kimseler insanlar\u0131n e\u015fya ve olaylar\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcp de\u011ferlendirdikleri kriterler, \u00f6l\u00e7\u00fcler kar\u015f\u0131s\u0131nda sabrederler. Hayat\u0131n \u00e7ekicili\u011fine, ba\u015ftan \u00e7\u0131kar\u0131c\u0131 \u00f6zelli\u011fine kar\u015f\u0131 sabrederler. Bir\u00e7oklar\u0131n\u0131n imrenerek bakt\u0131klar\u0131 \u015feylerden yoksun olmaya sabrederler. Y\u00fcce Allah da onlar\u0131n bu \u015fekilde sab\u0131rl\u0131 olduklar\u0131n\u0131 bildi\u011fi i\u00e7in, onlar\u0131 bu \u00fcst\u00fcn dereceye y\u00fckseltmi\u015ftir. Bu, yery\u00fcz\u00fcndeki her \u015feyin \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131kma, onlara tepeden bakma derecesidir. Ho\u015fnutlukla, g\u00fcvenle ve i\u00e7tenlikle y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n verece\u011fi sevab\u0131 tercih etme, O&#8217;nun kat\u0131ndaki nimetleri isteme derecesidir.<\/p>\n<p>G\u00f6z al\u0131c\u0131 s\u00fcslerin ba\u015ftan \u00e7\u0131kar\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 zirveye ula\u015f\u0131nca, nefisler bu g\u00fczellikler kar\u015f\u0131s\u0131nda kendilerinden ge\u00e7ip cazibelerine kap\u0131l\u0131nca, kudret eli sapt\u0131r\u0131c\u0131 imtihana dur demek i\u00e7in olaya m\u00fcdahale ediyor. Bu fitneye kap\u0131l\u0131p aldanmamalar\u0131 i\u00e7in zay\u0131f iradeli kullar\u0131na merhamet ediyor. Gurur ve kibir sahiplerini yerle bir ediyor. Bu bak\u0131mdan k\u0131ssan\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc sahnesi son derece kesin ve \u00e7\u00f6z\u00fcmleyici a\u00e7\u0131klamalar i\u00e7eriyor:<br \/>\n<strong>81- Sonunda biz onu da saray\u0131n\u0131 da yerin dibine ge\u00e7irdik. Allah&#8217;a kar\u015f\u0131 ona yard\u0131m edecek bir toplulu\u011fu olmad\u0131. Kendi kendini kurtarabilecek kimselerden de de\u011fildi.<\/strong><\/p>\n<p>\u0130\u015fte b\u00f6yle, tek bir c\u00fcmleyle ifade edilebilecek k\u0131sa bir s\u00fcrede, y\u0131ld\u0131r\u0131m h\u0131z\u0131yla geli\u015fen ani bir hareketle &#8220;Onu da saray\u0131n\u0131 da yerin dibine ge\u00e7irdik.&#8221; O da saray\u0131 da topra\u011fa g\u00f6m\u00fcld\u00fc. \u00dczerinde b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksine kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, mal varl\u0131\u011f\u0131na g\u00fcvenerek herkese tepeden bakt\u0131\u011f\u0131 yerin dibine girdi. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, onun sergiledi\u011fi tavra uygun bir kar\u015f\u0131l\u0131kt\u0131r, yerinde bir cezad\u0131r. B\u00f6ylesine b\u00f6b\u00fcrlenen, mal\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcce g\u00fcvenerek insanlara tepeden bakan Karun, g\u00fc\u00e7-s\u00fcz ve \u00e7aresiz biri olarak yok olup gitti. Hi\u00e7 kimse ona yard\u0131m etmedi. Ne mal\u0131 ne de mevkisi kendisini kurtaramad\u0131.<\/p>\n<p>Onunla birlikte baz\u0131 insanlar\u0131 etkisi alt\u0131na alan bu zor imtihan da bitti. Bu \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc darbe fitnenin b\u00fcy\u00fcs\u00fcne kap\u0131lan bu insanlar\u0131 Allah&#8217;a d\u00f6nd\u00fcrd\u00fc. Kalplerinin \u00fczerini \u00f6rten gaflet ve sap\u0131kl\u0131k perdesi kalkt\u0131. K\u0131ssan\u0131n son sahnesi de \u015fu \u015fekilde geli\u015fiyor.<br \/>\n<strong><br \/>\n82- D\u00fcn onun yerinde olmay\u0131 isteyenler; &#8220;Demek Allah, kullar\u0131ndan diledi\u011finin r\u0131zk\u0131n\u0131 geni\u015fletip bir \u00f6l\u00e7\u00fcye g\u00f6re veriyor. Allah bize lutfetmemi\u015f olsayd\u0131, bizi de yerin dibine bat\u0131r\u0131rd\u0131. Demek ki, k\u00e2firler kurtulmazlar&#8221; demeye ba\u015flad\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>Onun ac\u0131kl\u0131 ak\u0131betini seyrederek, d\u00fcnk\u00fc isteklerine kar\u015f\u0131l\u0131k vermedi\u011fi, Karun&#8217;a verdi\u011fi mal-m\u00fclk gibisini kendilerine vermedi\u011fi i\u00e7in Allah&#8217;a hamd ediyorlar. Bir gece ve g\u00fcnd\u00fcz i\u00e7inde meydana gelen i\u00e7 karart\u0131c\u0131 ak\u0131beti g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131. Ve art\u0131k zenginli\u011fin y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n ho\u015fnutlu\u011funun ifadesi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlam\u0131\u015flard\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah kullar\u0131ndan diledi\u011finin r\u0131zk\u0131n\u0131 bolla\u015ft\u0131r\u0131r, ho\u015fnutluk ve \u00f6fkenin d\u0131\u015f\u0131ndaki nedenlerden dolay\u0131 diledi\u011finin de r\u0131zk\u0131n\u0131 daralt\u0131r. \u015eayet zenginlik onun ho\u015fnutlu\u011funun ifadesi olsayd\u0131, Karun&#8217;u bu kadar sert ve kat\u0131 bir \u015fekilde cezaland\u0131rmazd\u0131. Tan\u0131 tersine, zenginlik bir s\u0131navd\u0131r ve arkas\u0131ndan ac\u0131kl\u0131 bir bel\u00e2 gelebilir. \u00d6te yandan, k\u00e2firlerin ilahi cezadan kurtulamayacaklar\u0131n\u0131 da \u00f6\u011frendiler. \u015eu kadar\u0131 var ki, Karun k\u00fcf\u00fcr s\u00f6z\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylememi\u015fti. Ama mal ile gururlanmas\u0131 ve mal\u0131n kayna\u011f\u0131 olarak sahip oldu\u011fu bilgiyi g\u00f6stermesi; kavminin onu k\u00e2firlerden saymas\u0131na neden olmu\u015ftu. Bu y\u00fczden onun yok edili\u015fini, k\u00e2firlerin yok edili\u015fi olarak nitelendirmi\u015flerdi.<\/p>\n<p>\u0130NANANLARA AH\u0130RET \u00d6D\u00dcL\u00dc<\/p>\n<p>Bu sahnenin de perdeleri iniyor. Kudret elinin a\u00e7\u0131k\u00e7a ve dolays\u0131z olarak olaya m\u00fcdahale etmesiyle m\u00fc&#8217;min g\u00f6n\u00fcller \u00fcst\u00fcn gelmi\u015f, iman de\u011feri terazinin kefesinde a\u011f\u0131r basm\u0131\u015ft\u0131. \u015eimdi de en uygun bir zamanda sahneye ili\u015fkin de\u011ferlendirme yer al\u0131yor:<br \/>\n<strong><br \/>\n83- \u0130\u015fte ahiret yurdu. Onu yery\u00fcz\u00fcnde b\u00f6b\u00fcrlenmeyen ve bozgunculuk yapmayanlara veririz. G\u00fczel sonu\u00e7 Allah&#8217;a kar\u015f\u0131 gelmekten sak\u0131nanlar\u0131nd\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Kendilerine ilim verilenlerin, e\u015fyay\u0131 ger\u00e7ek de\u011feri ile de\u011ferlendiren, ger\u00e7ek bilgiye sahip olanlar\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fi ahireti&#8230; \u00c7ok \u00fcst\u00fcn dereceli, engin ufuklu ahiret yurdunu&#8230; Evet bu ahiret yurdunu: &#8220;Yery\u00fcz\u00fcnde b\u00f6b\u00fcrlenmeyen ve bozgunculuk yapmayanlara veririz.&#8221; \u0130\u00e7lerinde kendilerini \u00fcst\u00fcn g\u00f6rme gibi bir d\u00fc\u015f\u00fcnce yer etmez. Kalplerinde kendilerini be\u011fenme, \u015fah\u0131slar ve onunla ba\u011flant\u0131l\u0131 \u015feylerle gurur duyma, b\u00fcy\u00fckl\u00fck kompleksine kap\u0131lma gibi bir duygu uyanmaz. \u015eah\u0131slar\u0131na ili\u015fkin d\u00fc\u015f\u00fcnceleri bir kenara b\u0131rakarak kalplerini Allah d\u00fc\u015f\u00fcncesi ile O&#8217;nun hayat sistemine ili\u015fkin bilin\u00e7 ile doldururlar. Onlar bu d\u00fcnya hayat\u0131ndaki varl\u0131klara, e\u015fyalara, yery\u00fcz\u00fc de\u011ferlerine ve \u00f6l\u00e7\u00fclerine bir de\u011fer vermezler. Bir \u015fey yaparken, bunlar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmazlar.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde yery\u00fcz\u00fcnde bozgunculuk yapmak da istemezler. \u0130\u015fte onlar, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n kendilerine ahiret yurdunu, o y\u00fcce ve ulu yurdu bah\u015fetti\u011fi kimselerdir. &#8220;G\u00fczel sonu\u00e7, Allah&#8217;a kar\u015f\u0131 gelmekten sak\u0131nanlar\u0131nd\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Allah&#8217;dan korkan, onu g\u00f6zeten, \u00f6fkesinden sak\u0131nan ve ho\u015fnutlu\u011funu isteyenlerindir g\u00fczel ak\u0131bet.<\/p>\n<p>Ahiret yurdunda her amel, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n belirledi\u011fi \u015fekliyle kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr. D\u00fcnyada yap\u0131lan iyilik kat kat fazlas\u0131yla ve daha iyisiyle \u00f6d\u00fcllendirilir. K\u00f6t\u00fcl\u00fck ise, yarat\u0131klar\u0131n zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik bir rahmet ve kolayla\u015ft\u0131rma olarak kendisine denk bir ceza ile kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 al\u0131r.<br \/>\n<strong>84- Kim bir iyilik getirirse, ona ondan daha g\u00fczeli vard\u0131r. Kim k\u00f6t\u00fcl\u00fck getirirse, k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri yapanlar, ancak yapt\u0131klar\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fck kadar cezaland\u0131r\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n<p>PEYGAMBERE ZAFER VAAD\u0130<\/strong><\/p>\n<p>\u015eu anda surede yer alan k\u0131ssalar bitmi\u015f, do\u011frudan do\u011fruya bu k\u0131ssalar \u00fczerine yap\u0131lan de\u011ferlendirmeler sona ermi\u015f bulunuyor. \u015eimdi de hitap, Peygamber efendimize ve o zamanlar Mekke&#8217;de kendisine uyan m\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131\u011fa y\u00f6neltiliyor. \u015eehrinden \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f, toplumdan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, Medine&#8217;ye do\u011fru yol alan ama hen\u00fcz oraya ula\u015fmam\u0131\u015f bulunan Peygamberimize y\u00f6neltiliyor hitap. O s\u0131rada Mekke&#8217;ye yani tehlikenin merkezine yak\u0131n Cuhfe denilen yerde bulunuyordu. Kalbi ve g\u00f6z\u00fc sevdi\u011fi memleketinden kopam\u0131yordu. Oradan ayr\u0131lmak zor geliyordu kendisine. Ancak davas\u0131, \u00e7ocuklu\u011funun ge\u00e7ti\u011fi, hat\u0131ralar\u0131n\u0131n be\u015fi\u011fi, ailesinin yurdu olan bu \u015fehirden daha \u00f6nemliydi, daha \u00fcst\u00fcnd\u00fc. \u0130\u015fte Peygamber efendimiz b\u00f6yle bir konumdayken, hitap kendisine y\u00f6neltiliyordu:<\/p>\n<p><strong>85- Ey Muhammed! Kur&#8217;an&#8217;\u0131 sana indiren ve onu okumay\u0131 sana farz k\u0131lan Allah, ebette seni d\u00f6n\u00fclecek yere d\u00f6nd\u00fcrecek. De ki; &#8220;Rabb&#8217;im .kimin hidayet getirdi\u011fini ve kimin apa\u00e7\u0131k bir sap\u0131kl\u0131k i\u00e7inde bulundu\u011funu bilir. &#8220;<\/strong><\/p>\n<p>Allah seni m\u00fc\u015friklerin insiyatifine terk etmeyecektir. O&#8217;dur sana Kur&#8217;an&#8217;\u0131 indiren ve Kur&#8217;an&#8217;\u0131n i\u00e7erdi\u011fi mesaj\u0131 duyurma misyonunu omuzlar\u0131na y\u00fckleyen. O, seni \u00e7ok sevdi\u011fin memleketinden \u00e7\u0131karand\u0131r. Sana bask\u0131 yapan, davet hareketine kar\u015f\u0131 zorluk \u00e7\u0131karan, \u00e7evredeki m\u00fc&#8217;minleri dinlerinden d\u00f6nd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fc\u015friklerin eline b\u0131rakmayacakt\u0131r. O, sana bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131 takdir etti\u011fi bir s\u0131rada, uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir zamanda zafere ula\u015fas\u0131n diye indirmi\u015ftir. Bug\u00fcn oradan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor, kovuluyorsun, ama yar\u0131n zafer kazanarak oraya geri d\u00f6neceksin.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n hikmeti, b\u00f6ylesine zor ve s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 bir atmosferde kuluna bu kesin vaadi indirmeyi \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. B\u00f6ylece Hz. Peygamberin -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kendinden emin olarak, g\u00fcven i\u00e7inde yoluna devam etmesi, do\u011frulu\u011funu bildi\u011fi ve bir an bile ku\u015fku duymad\u0131\u011f\u0131 y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n vaadine i\u00e7ten g\u00fcvenerek hareket etmesi ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n bu vaadi, O&#8217;nun yolunu izleyen herkes i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Allah yolunda eziyet g\u00f6ren, bask\u0131lara u\u011frayan, buna kar\u015f\u0131l\u0131k sabreden ve Allah&#8217;\u0131n vaadine g\u00fcvenen kimselere y\u00fcce Allah mutlaka yard\u0131m etmi\u015f ve en sonunda ta\u011futlara kar\u015f\u0131 onlara zafer vermi\u015ftir. Bunlar ellerinden gelen t\u00fcm \u00e7abay\u0131 sarf ettikten, \u00fcst\u00fcne d\u00fc\u015feni yap\u0131p g\u00f6revini yerine getirdikten sonra y\u00fcce Allah onlar ad\u0131na sava\u015f\u0131 \u00fcstlenmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&#8220;Kur&#8217;an&#8217;\u0131 sana indiren ve onu okumay\u0131 sana farz k\u0131lan Allah, elbette seni d\u00f6n\u00fclecek yere d\u00f6nd\u00fcrecek.&#8221;<\/p>\n<p>Daha \u00f6nce y\u00fcce Allah Musa&#8217;y\u0131 ka\u00e7arak, kovularak \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 yere geri d\u00f6nd\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. Geri d\u00f6nd\u00fcrm\u00fc\u015f ve onun arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile kendi kavminden ezilenleri kurtarm\u0131\u015ft\u0131. Yine onun arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile Firavun ve kurmaylar\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fc kurutmu\u015ftu. Ak\u0131bet do\u011fru yolda olanlar\u0131n olmu\u015ftu. \u015eu halde yoluna devam et. Kavminle senin arandaki meseleye ili\u015fkin \u00e7\u00f6z\u00fcmleyici h\u00fckm\u00fc, sana bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131 indiren Allah&#8217;a b\u0131rak.<\/p>\n<p>&#8220;De ki; &#8220;Rabb&#8217;im kimin hidayet getirdi\u011fini ve kimin sap\u0131kl\u0131k i\u00e7inde bulundu\u011funu bilir.&#8221;<\/p>\n<p>Meseleyi Allah&#8217;a b\u0131rak. O, do\u011fru yolda olanlarla, sap\u0131k olanlar\u0131n hakettikleri kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 verir.<\/p>\n<p>Kur&#8217;an&#8217;\u0131n sana indirilmi\u015f olmas\u0131 bir nimettir, bir rahmettir. Bu emaneti y\u00fcklenmek \u00fczere se\u00e7ilece\u011fin akl\u0131ndan ge\u00e7mezdi. Bu, b\u00fcy\u00fck bir makamd\u0131r ve bu makam sana bah\u015fedilmeden \u00f6nce b\u00f6yle bir beklenti i\u00e7inde de\u011fildin.<br \/>\n<strong><br \/>\n86- Sen Kitab&#8217;\u0131n senin kalbine b\u0131rak\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 ummazd\u0131n. O Rabb&#8217;inden bir rahmettir. O halde k\u00e2firlere yard\u0131mc\u0131 olma.<\/strong><\/p>\n<p>Bu, Peygamber efendimizin -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- peygamberlik g\u00f6revinin beklentisi i\u00e7inde olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunun y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n se\u00e7imine ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu ifade eden kesin bir a\u00e7\u0131klamad\u0131r. Y\u00fcce Allah diledi\u011fini yarat\u0131r, diledi\u011fini se\u00e7er. Peygamberlik g\u00f6revi de, y\u00fcce Allah se\u00e7meden, ula\u015fmas\u0131na lay\u0131k g\u00f6rmeden bir insan\u0131n kendi kendine d\u00fc\u015f\u00fcnemeyece\u011fi y\u00fcce bir ufuktur. Bu, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n peygamberine ve do\u011fru yola iletmesi i\u00e7in bu mesajla se\u00e7ip g\u00f6nderdi\u011fi insanl\u0131\u011fa y\u00f6nelik bir rahmettir. Bu rahmet, se\u00e7ilmi\u015flere verilir, isteyenlere de\u011fil. Nitekim etraf\u0131nda gerek Araplar aras\u0131nda, gerekse \u0130srailo\u011fullar\u0131 i\u00e7inde k\u0131yamete yak\u0131n son zamanda gelmesi beklenen peygamberli\u011fi isteyen \u00e7ok ki\u015fi vard\u0131. Ne var ki -peygamberlik g\u00f6revini kime verece\u011fini \u00e7ok iyi bilen- y\u00fcce Allah, bu g\u00f6rev i\u00e7in, onu istemeyen, b\u00f6yle bir beklenti i\u00e7inde olmayan ve bu i\u015f i\u00e7in istekli ve arzulu olanlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bu b\u00fcy\u00fck l\u00fctfu alg\u0131layacak yetenekte oldu\u011funu bildi\u011fi birini se\u00e7ti.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden y\u00fcce Allah -kendisine bu Kitab&#8217;\u0131 bah\u015fetti\u011fi i\u00e7in- k\u00e2firlere destek\u00e7i olmamas\u0131n\u0131 emrediyor. K\u00e2firlerin onu Allah&#8217;\u0131n ayetlerine uymaktan al\u0131koymalar\u0131na kar\u015f\u0131 uyar\u0131yor. \u015eirk ve m\u00fc\u015friklere kar\u015f\u0131 saf tevhid inanc\u0131n\u0131 hi\u00e7bir kapal\u0131l\u0131\u011fa yer b\u0131rakmayacak \u015fekilde a\u00e7\u0131kl\u0131yor.<\/p>\n<p>&#8220;O halde k\u00e2firlere yard\u0131mc\u0131 olma.&#8221;<\/p>\n<p><strong>DAVET\u0130N TEMEL \u0130LKES\u0130<\/p>\n<p>87- Ve Allah&#8217;\u0131n, ayetleri sana indikten sonra sak\u0131n seni onlardan al\u0131koymas\u0131nlar. Rabb&#8217;ine davet et, ortak ko\u015fanlardan olma.<\/p>\n<p>88- Allah ile beraber ba\u015fka bir ilaha yalvarma. O&#8217;ndan ba\u015fka ilah yoktur. O&#8217;ndan ba\u015fka her \u015fey yok olacakt\u0131r. H\u00fck\u00fcm O&#8217;nundur ve O&#8217;na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceksiniz.<\/strong><\/p>\n<p>Bu, surenin verdi\u011fi son mesajd\u0131r. Bu mesaj, Peygamber efendimizle onun yolunu, k\u00fcf\u00fcr ve \u015firkle onlar\u0131n yolunu birbirinden kesin \u015fekilde ay\u0131r\u0131yor. Hz. Peygambere -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- uyanlara k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar izleyecekleri yolu a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Peygamber efendimiz tarihsel d\u00f6nemler i\u00e7inde en belirgin iki d\u00f6nemi birbirinden ay\u0131ran hicret yolculu\u011funu s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bir s\u0131rada bu son mesaj gelmi\u015fti.<\/p>\n<p>&#8220;\u00d6yle ise sak\u0131n k\u00e2firlere yard\u0131mc\u0131 olma.&#8221; \u00c7\u00fcnk\u00fc m\u00fc&#8217;minlerle k\u00e2firler aras\u0131nda yard\u0131mla\u015fma ve dayan\u0131\u015fma s\u00f6z konusu olamaz. Onlar\u0131n yollar\u0131 ve hayat sistemleri birbirinden farkl\u0131d\u0131r. Bunlar Allah&#8217;\u0131n taraftarlar\u0131 (hizbullah) \u00f6tekiler \u015feytan\u0131n taraftarlar\u0131 (hizbu\u015f\u015feytan)d\u0131r. Hem nas\u0131l yard\u0131mla\u015facaklar? Ve ne \u00fczerinde yard\u0131mla\u015facaklar?<\/p>\n<p>&#8220;Ve Allah&#8217;\u0131n, ayetleri sana indikten sonra sak\u0131n seni onlardan al\u0131koymas\u0131nlar.&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc k\u00e2firlerin hi\u00e7bir zaman izlemekten vazge\u00e7medikleri yol, \u00e7e\u015fitli y\u00f6ntemlere ve ara\u00e7lara ba\u015fvurarak dava adamlar\u0131n\u0131, davet hareketinden al\u0131koymakt\u0131r. M\u00fc&#8217;minlerin tutumu ise kendi yollar\u0131n\u0131 izlemektir. Engellemeye \u00e7al\u0131\u015fanlar onlar\u0131 durduramaz. D\u00fc\u015fmanlar\u0131, onlar\u0131 bu yolu izlemekten al\u0131koyamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah&#8217;\u0131n ayetleri ellerindedir ve bu ayetlere uymakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcrler. Bu onlar\u0131n omuzlad\u0131klar\u0131 bir emanettir.<\/p>\n<p>&#8220;Rabb&#8217;ine davet et.&#8221; Hi\u00e7bir kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011fa ve kapal\u0131l\u0131\u011fa meydan vermeden a\u00e7\u0131k ve net olarak insanlar\u0131 Rabb&#8217;inin mesaj\u0131n\u0131 kabul etmeye \u00e7a\u011f\u0131r. Allah&#8217;a \u00e7a\u011f\u0131r, milliyet\u00e7ili\u011fe, \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011fa de\u011fil. Bir toprak par\u00e7as\u0131n\u0131 zaptetmeye, bir bayra\u011f\u0131 dalgaland\u0131rmaya, bir \u00e7\u0131kar sa\u011flamaya, bir ganimet elde etmeye, bir arzuyu tatmin etmeye ve bir ihtiras\u0131 dindirmeye de\u011fil. Kim bu \u015fekilde her t\u00fcrl\u00fc kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131ktan, t\u00fcm yabanc\u0131 unsurlardan soyutlanm\u0131\u015f \u015fekliyle bu \u00e7a\u011fr\u0131ya uymak istiyorsa uysun. Ama onunla birlikte ba\u015fka unsurlar\u0131 da isteyenler varsa, bu; Allah&#8217;\u0131n uyulmas\u0131n\u0131 istedi\u011fi yolu de\u011fildir.<\/p>\n<p>&#8220;Sak\u0131n m\u00fc\u015friklerden olma.&#8221; &#8220;Allah ile beraber ba\u015fka bir ilaha yalvarma.&#8221;<\/p>\n<p>Bu ilke, iki defa vurgulan\u0131yor. Birincide \u015firk yasaklan\u0131yor, ikincide de Allah&#8217;la birlikte ba\u015fka tanr\u0131lar edinmek yasaklan\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ilke, inan\u00e7 sisteminin saf ve kat\u0131\u015f\u0131ks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ile kapal\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki yollar\u0131n ayr\u0131l\u0131\u015f noktas\u0131d\u0131r. \u0130sl\u00e2m inan\u00e7 sistemi, davran\u0131\u015f ve ahl\u00e2k kurallar\u0131, y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri ve yasalar\u0131yla b\u00fct\u00fcn\u00fcyle bu ilkeye dayan\u0131r. Bu ilke ayn\u0131 zamanda b\u00fct\u00fcn direktiflerin, b\u00fct\u00fcn yasamalar\u0131n etraf\u0131nda d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc eksendir. Bu y\u00fczden bu ilke b\u00fct\u00fcn direktiflerden, yasama ama\u00e7l\u0131 t\u00fcm a\u00e7\u0131klamalardan \u00f6nce hat\u0131rlat\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Ayet bu ilkeyi vurgulamaya ve a\u00e7\u0131klamaya devam ediyor:<\/p>\n<p>&#8220;O&#8217;ndan ba\u015fka ilah yoktur. O&#8217;ndan ba\u015fka her \u015fey yok olacakt\u0131r. H\u00fck\u00fcm O&#8217;nundur. Ve O&#8217;na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceksiniz.&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;O&#8217;ndan ba\u015fka ilah yoktur.&#8221;<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc ancak Allah&#8217;a teslim olunur. Sadece O&#8217;na kulluk yap\u0131l\u0131r. O&#8217;nun d\u0131\u015f\u0131nda g\u00fc\u00e7, kuvvet sahibi yoktur. Yaln\u0131zca O&#8217;nun koruyuculu\u011funa s\u0131\u011f\u0131n\u0131l\u0131r. &#8220;O&#8217;ndan ba\u015fka her \u015fey yok olacakt\u0131r.&#8221; \u00c7\u00fcnk\u00fc her \u015fey ge\u00e7icidir, gidicidir.<\/p>\n<p>Mal-makam, g\u00fc\u00e7-iktidar, hayat-nimetler, yery\u00fcz\u00fc ve \u00fcst\u00fcndekiler, g\u00f6kler ve i\u00e7indeki canl\u0131-cans\u0131z t\u00fcm varl\u0131klar, bildi\u011fimiz ve bilmedi\u011fimiz t\u00fcm y\u00f6nleriyle bu evren&#8230; Her \u015fey yok olacakt\u0131r. Sadece y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n zat\u0131 baki kalacakt\u0131r. Tek ba\u015f\u0131na O kalacak ve geride hi\u00e7 kimse kalmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;H\u00fck\u00fcm O&#8217;nundur.&#8221; Diledi\u011fi gibi h\u00fckmeder ve bu h\u00fckm\u00fc ist\u00e9di\u011fi gibi uygular. Hi\u00e7 kimse h\u00fckm\u00fcnde O&#8217;na ortak de\u011fildir. Ve kimse O&#8217;nun h\u00fckm\u00fcn\u00fc geri \u00e7eviremez. Hi\u00e7bir emir O&#8217;nun emrinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7emez. Sadece O&#8217;nun diledi\u011fi olur. Ba\u015fkas\u0131 de\u011fil.<\/p>\n<p>&#8220;Ve O&#8217;na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceksiniz.&#8221; O&#8217;nun h\u00fckm\u00fcnden ka\u00e7\u0131lmaz. Karar\u0131ndan kurtulmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. O&#8217;nun d\u0131\u015f\u0131nda s\u0131\u011f\u0131n\u0131lacak, ka\u00e7\u0131lacak bir yer yoktur.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece kudret elinin a\u00e7\u0131k\u00e7a belirginle\u015fti\u011fi, Allah&#8217;\u0131n davas\u0131n\u0131 koruyup g\u00f6zetti\u011fi, azg\u0131n, ta\u011futi g\u00fc\u00e7leri yerle bir edip yok etti\u011fi bu sure, davetin temel ilkesini a\u00e7\u0131klayarak son buluyor. Bu ilke, y\u00fcce Allah&#8217;\u0131n birli\u011fi; ilahl\u0131kta, kal\u0131c\u0131l\u0131kta, h\u00fck\u00fcm ve y\u00fcr\u00fctmede tekli\u011fi ilkesidir. Bu a\u00e7\u0131klaman\u0131n amac\u0131, dava adamlar\u0131n\u0131n Allah&#8217;\u0131n yol g\u00f6stericili\u011finin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, g\u00fcvenle, ba\u011fl\u0131l\u0131kla ve inan\u00e7la yollar\u0131n\u0131 izlemeleridir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>28- Musa; &#8220;Bu seninle benim aramda bir s\u00f6zle\u015fmedir. Hangi s\u00fcreyi yerine getirirsem bana d\u00fc\u015fmanl\u0131k yoktur. Konu\u015ftuklar\u0131m\u0131za Allah vekildir. &#8221; dedi. Anla\u015fmaya konu olan meselelerde, anla\u015fman\u0131n \u015fartlar\u0131nda kapal\u0131l\u0131\u011fa, zorlamaya ve utanmaya yer yoktur. Bu y\u00fczden Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- \u00f6neriyi kabul ediyor, ya\u015fl\u0131 adam\u0131n ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u015fartlarda anla\u015fmaya uyaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131kca belirtiyor. Sonra da \u015fu hususu &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1683,1689,1583,1597,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2501","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-etiketler-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-kasas-suresinin-tefsiri","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2501","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2501"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2501\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2501"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2501"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2501"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}