{"id":2503,"date":"2012-01-19T16:28:56","date_gmt":"2012-01-19T16:28:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2503"},"modified":"2012-01-19T16:30:29","modified_gmt":"2012-01-19T16:30:29","slug":"kasas-suresinin-1-23-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/kasas-suresinin-1-23-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Kasas Suresi’nin 1-27.Ayet Tefsiri \u2013 Fizilal\u2019il Kur\u2019an \u2013 Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"

1- Ta. sin. mim.<\/p>\n

2- Bunlar apa\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n ayetleridir.<\/strong><\/p>\n

Sure, apa\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n benzeri harflerden meydana geldi\u011fine dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in bu harflerle ba\u015fl\u0131yor. Eri\u015filmez bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011fe sahip olan; fani insanlar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 bu harflerden olu\u015fan di\u011fer s\u00f6zlere oranla y\u00fcce bir makamda olan bu Kitab’\u0131n bu t\u00fcr harflerden meydana geldi\u011fini vurgulamak istiyor:<\/p>\n

“Bunlar apa\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n ayetleridir.”<\/p>\n

\u015eu halde bu apa\u00e7\u0131k Kitap, insan i\u015fi de\u011fildir. \u0130nsanlar b\u00f6yle bir kitap meydana getirmeye g\u00fc\u00e7 yetirilmezler. Bu Kitap y\u00fcce Allah’\u0131n kuluna okudu\u011fu vahiydir. O’nun sanat\u0131n\u0131n eri\u015filmezli\u011fi bu Kitap’ta hemen g\u00f6ze \u00e7arpar. Bu ilahi sanat\u0131n\u0131n damgas\u0131 b\u00fcy\u00fck-k\u00fc\u00e7\u00fck her alandaki ay\u0131r\u0131c\u0131 ve ger\u00e7ek \u00f6zelli\u011fi, bu Kitap’ta kendini g\u00f6sterir:
\n3- Ey Muhammed! \u0130nanan bir kavim i\u00e7in. Musa ve Firavun olay\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 sana dosdo\u011fru anlataca\u011f\u0131z.<\/strong><\/p>\n

\u015eu halde bu Kitap m\u00fc’min topluma y\u00f6neliktir. Onlara e\u011fitiyor, geli\u015ftiriyor, onlar i\u00e7in hareket metodu belirliyor, gidecekleri yolu \u00e7iziyor. Bu surede okunan k\u0131ssalar i\u015fte bu m\u00fc’min kitleyi hedef al\u0131yor. Zaten bu k\u0131ssalardan ancak onlar yararlan\u0131rlar.<\/p>\n

Bu k\u0131ssalar\u0131n do\u011frudan y\u00fcce Allah taraf\u0131ndan okundu\u011funun vurgulanmas\u0131; m\u00fc’minlere \u00f6zen g\u00f6sterildi\u011fi, onlar\u0131n g\u00f6zetildi\u011fi anlamalar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor. Onlara b\u00fcy\u00fck de\u011ferlerini, \u00fcst\u00fcn ve y\u00fcce derecelerini anlat\u0131yor. Nas\u0131l? \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah bu Kitab’\u0131 onlar i\u00e7in, onlar ad\u0131na; onlarla bu \u00f6zel ikram\u0131, bu ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131 hakeden nitelikleri ad\u0131na peygamberine okuyor.<\/p>\n

“\u0130nanan bir kavim i\u00e7in anlataca\u011f\u0131z.”<\/p>\n

Bu giri\u015ften sonra, ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 haberi, yani Hz. Musa ve Firavun’la ilgili haberi anlatmaya ba\u015fl\u0131yor. Musa k\u0131ssas\u0131n\u0131 ilk halkas\u0131ndan \u00f6nce -Do\u011fum halkas\u0131ndan- itibaren ele alarak bu haberi sunuyor. Bu k\u0131ssa daha bir\u00e7ok surede anlat\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, kasas s\u00fcresinin d\u0131\u015f\u0131nda bir yerde bu t\u00fcr bir giri\u015fle ba\u015flam\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Musa k\u0131ssas\u0131n\u0131n ilk halkas\u0131, Musa’n\u0131n i\u00e7inde do\u011fdu\u011fu o zor \u015fartlar, \u00e7ocuklu\u011funda her t\u00fcrl\u00fc kuvvetten ve \u00f6nlemden yoksun olu\u015fu, yine kavminin g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc ve Firavun’un hegemonyas\u0131 alt\u0131nda ezilmesi… Evet b\u00fct\u00fcn bunlar surenin varmak istedi\u011fi ana hedefi olu\u015fturuyorlar. Bu olaylarda kudret eli a\u00e7\u0131k\u00e7a ve be\u015feri bir perdeye gerek duymadan hareket ediyor. \u0130nsanlar bir \u015fey yapamayacak durumda olunca, do\u011frudan do\u011fruya kudret eli,zulme, azg\u0131nl\u0131\u011fa ve zorbal\u0131\u011fa darbe indiriyor. G\u00fc\u00e7s\u00fcz, kuvvetsiz zay\u0131flara yard\u0131m ediyor, i\u015fkence g\u00f6ren korumas\u0131z, te\u015fkilats\u0131z kimseleri yery\u00fcz\u00fcne egemen k\u0131l\u0131yor. \u0130\u015fte bu, Mekke’de ezilen m\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n vurgulamas\u0131n\u0131n ifade edilmesine ihtiya\u00e7 duydu\u011fu zorba ve azg\u0131n m\u00fc\u015frik \u00e7o\u011funlu\u011funsa bilmek zorunda oldu\u011fu bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n

Hz. Musa’n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- k\u0131ssas\u0131 di\u011fer surelerde genellikle, kendisine peygamberli\u011fin verildi\u011fi halkadan ba\u015flar, do\u011fum halkas\u0131ndan de\u011fil. O halkada ise g\u00fc\u00e7l\u00fc kuvvetli iman, azg\u0131n zorbal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor, ard\u0131ndan iman galip geliyor, zorbal\u0131k ise en sonunda yeniliyor, yerle bir ediliyor. Burada ise ama\u00e7, bu anlam\u0131 vurgulamak de\u011fildir. As\u0131l ama\u00e7, k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn azmas\u0131, b\u00fcsb\u00fct\u00fcn i\u011fren\u00e7le\u015fmesi durumunda kendi felaketine neden olaca\u011f\u0131n\u0131 anlatmakt\u0131r. Zorbal\u0131k iyice az\u0131tt\u0131\u011f\u0131nda, onu insanlardan uzakla\u015ft\u0131racak birine gerek kalmayaca\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6yle bir durumda kudret elinin dolays\u0131z olarak olaya m\u00fcdahale edece\u011fini vurgulamakt\u0131r. Haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frayan zay\u0131flar\u0131n elinden tutup onlar\u0131 ve i\u00e7lerindeki iyilik yanl\u0131lar\u0131n\u0131 kurtaraca\u011f\u0131n\u0131, onlar\u0131 e\u011fitece\u011fini, onlar\u0131 bir \u00fcmmet haline getirip yery\u00fcz\u00fcne miras\u00e7\u0131 yapaca\u011f\u0131n\u0131 vurgulamakt\u0131r.<\/p>\n

Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- k\u0131ssas\u0131n\u0131n bu surede anlat\u0131lmas\u0131 ile g\u00fcd\u00fclen ama\u00e7 budur. Bu y\u00fczden k\u0131ssa bu amac\u0131 yerine getirecek, onu \u00f6nplana \u00e7\u0131karacak bir halkadan itibaren sunuluyor. Zaten Kur’an’da k\u0131ssa, yerald\u0131\u011f\u0131 surenin ak\u0131\u015f\u0131 ile bir ahenk olu\u015fturur. K\u0131ssa ve i\u00e7inde yerald\u0131\u011f\u0131 sure’nin amac\u0131 kalplerin ve bu kalpleri onaracak ger\u00e7eklerin bina edilmesi do\u011frultusunda birbirlerini b\u00fct\u00fcnler.<\/p>\n

Hz. Musa’n\u0131n k\u0131ssas\u0131n\u0131n burada sunulan halkalar\u0131 ise \u015funlard\u0131r: Hz. Musa’n\u0131n do\u011fumunu, bu do\u011fumun ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi ortam\u0131 saran zor ko\u015fullar\u0131, bununla beraber y\u00fcce Allah’\u0131n ona y\u00f6nelik g\u00f6zetiminin ve yard\u0131m\u0131n\u0131n anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 halka… Musa’n\u0131n gen\u00e7lik d\u00f6nemini, y\u00fcce Allah’\u0131n ona hikmet ve ilim vermesini, bu d\u00f6nemde bir k\u0131ptiyi \u00f6ld\u00fcrmesini, Firavun ve kurmaylar\u0131n\u0131n onu aklamak \u00fczere bir tuzak kurmalar\u0131n\u0131, M\u0131s\u0131r’dan ka\u00e7\u0131p Medyen b\u00f6lgesine gitmesini, orada evlenip y\u0131llarca hizmet etmesinin sunuldu\u011fu halka… Peygamberlik g\u00f6revini y\u00fcklenmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n, sonra Firavun ve kurmaylar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n, onlar\u0131n da Musa ve Harun’u yalanlamalar\u0131n\u0131n anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 halka… Ayr\u0131ca son ak\u0131betin -bo\u011fulma olay\u0131n\u0131n- k\u0131sa ve \u00f6z olarak sunulu\u015fu…<\/p>\n

Sure’nin ak\u0131\u015f\u0131 k\u0131ssan\u0131n ilk ve ikinci halkas\u0131n\u0131 uzun ve detayl\u0131 sunuyor \u2013bu iki halka bu surede yer alan k\u0131ssan\u0131n iki yeni halkas\u0131d\u0131r- \u00e7\u00fcnk\u00fc k\u0131ssan\u0131n bu iki halkas\u0131 kudret elinin a\u00e7\u0131k\u00e7a azg\u0131n zorbal\u0131\u011f\u0131n aleyhinde harekete ge\u00e7i\u015fini ortaya koyuyor. Yine bu b\u00f6l\u00fcmlerde, Firavun’un g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, planlar\u0131n\u0131n ve \u00f6nlemlerinin ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz kader ve i\u015fleyen ilahi h\u00fck\u00fcm kar\u015f\u0131s\u0131ndaki \u00e7aresizli\u011fini belirginle\u015ftiriyor:<\/p>\n

Firavun’a, Haman’a ve askerlerine, ba\u015flar\u0131na gelmesinden korktuklar\u0131 \u015feyi g\u00f6sterelim.<\/p>\n

Yine, Kur’an’\u0131n k\u0131ssalar\u0131 sunu\u015f y\u00f6ntemi uyar\u0131nca surenin ak\u0131\u015f\u0131 bu k\u0131ssay\u0131 da sahnelere b\u00f6l\u00fcyor; bu sahneler aras\u0131nda hayal g\u00fcc\u00fcn\u00fcn dolduraca\u011f\u0131 sanatsal bo\u015fluklar b\u0131rak\u0131yor. Hayal g\u00fcc\u00fcn\u00fcn verdi\u011fi hareketlili\u011fin ortaya koydu\u011fu sanat zevkine doymakla birlikte okuyucu birbirini izleyen iki sahne aras\u0131ndaki bo\u015flukta olup biten hi\u00e7bir olay\u0131, manzaray\u0131 da ka\u00e7\u0131rm\u0131yor.<\/p>\n

K\u0131ssa’n\u0131n birinci halkas\u0131 be\u015f sahne \u015feklinde geli\u015fiyor. \u0130kinci halka dokuz sahneden, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc halka ise d\u00f6rt sahneden olu\u015fuyor. Birbirini izleyen halkalar\u0131n ve sahnelerin aras\u0131nda da bir sahnenin ya da manzaran\u0131n \u00fczerine indirilip kald\u0131r\u0131lan perdeleri and\u0131ran b\u00fcy\u00fck ya da k\u00fc\u00e7\u00fck bo\u015fluklar b\u0131rak\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

F\u0130RAVUN D\u00d6NEM\u0130NDE MISIR<\/strong><\/p>\n

K\u0131ssa ba\u015flamadan \u00f6nce, olaylar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 atmosfer, k\u0131ssalar\u0131n ge\u00e7ti\u011fi ortan\u0131 canland\u0131r\u0131l\u0131yor. K\u0131ssalar\u0131n anlat\u0131l\u0131\u015f\u0131na neden olan olaylar\u0131n perde arkas\u0131ndaki ama\u00e7 vurguluyor… Bu da Kur’an’\u0131n hik\u00e2yeleri sunu\u015f tarzlar\u0131ndan biridir… Burada yer alan k\u0131ssalar da konular\u0131 ve hedefleri bak\u0131m\u0131ndan birbirleriyle uyum olu\u015fturuyorlar:
\n4- Firavun \u00fclkesinde ululand\u0131 ve zorbal\u0131\u011fa kalkt\u0131, halk\u0131n\u0131 \u00e7e\u015fitli s\u0131n\u0131flara b\u00f6ld\u00fc. Onlardan bir toplulu\u011fu (\u0130srailo\u011fullar\u0131’n\u0131) zay\u0131flat\u0131yor, o\u011fullar\u0131n\u0131 kesiyor, kad\u0131nlar\u0131 sa\u011f b\u0131rak\u0131yordu. \u00c7\u00fcnk\u00fc o bozguncunun biriydi.<\/p>\n

5- Biz istiyorduk ki o yerde zay\u0131flat\u0131lanlara lutfedelim, onlar\u0131 \u00f6nderler yapal\u0131m, onlar\u0131 di\u011ferlerinin yerine miras\u00e7\u0131 k\u0131lal\u0131m.<\/p>\n

6- Ve onlar\u0131 o \u00fclkede hakim k\u0131lal\u0131m. Firavun’a Haman’a ve askerlerine; ba\u015flar\u0131na gelmesinden korktuklar\u0131 \u015feyi g\u00f6sterelim.<\/strong><\/p>\n

Olaylar\u0131n ge\u00e7ti\u011fi sahne bu \u015fekilde \u00e7iziliyor ve olaylar\u0131 y\u00f6nlendiren el, onunla birlikte olaylar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirmeye d\u00f6n\u00fck oldu\u011fu ama\u00e7 bu \u015fekilde ortaya konuluyor. Olaylar\u0131 y\u00f6nlendiren bu elin a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmesi, bir perdeye gerek duymadan hareket etmesi, k\u0131ssan\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirmek istedi\u011fi as\u0131l ve belirgin hedefin yan\u0131nda, g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulan bir di\u011fer hedeftir. K\u0131ssa’n\u0131n bu tarz bir giri\u015fle ba\u015flamas\u0131 da bu y\u00fczdendir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu da bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc Kitab’\u0131n eri\u015filmez ifade y\u00f6ntemlerinden biridir.<\/p>\n

Bu hik\u00e2yede ge\u00e7en olaylar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde M\u0131s\u0131r’\u0131n ba\u015f\u0131nda bulunan Firavun’un kim oldu\u011fu kesin olarak bilinmiyor. Zaten tarih belirlemek, Kur’an’daki k\u0131ssalar\u0131n varmak istedi\u011fi hedefler aras\u0131nda yer almaz. Ayr\u0131ca bu k\u0131ssalar\u0131n verdi\u011fi mesajlara bir katk\u0131da bulunmaz. Bu olay\u0131n, babas\u0131n\u0131 ve karde\u015flerini yan\u0131na alan Hz. Yusuf’tan -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- sonra meydana geldi\u011fini bilmemiz yeterlidir. “\u0130srail” Hz. Yusuf’un babas\u0131 Yakub’un ad\u0131d\u0131r. Bunlar da O’nun soyudur. B\u00f6ylece M\u0131s\u0131r’da \u00e7o\u011falm\u0131\u015f, b\u00fcy\u00fck bir halk kitlesi haline gelmi\u015flerdi.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu azg\u0131n Firavun yery\u00fcz\u00fcnde kibirlenmi\u015f, b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslay\u0131p zorbaca bir d\u00fczen kurmu\u015ftu. M\u0131s\u0131r halk\u0131n\u0131 \u00e7e\u015fitli gruplara ay\u0131rm\u0131\u015f, her bir gruba ayr\u0131 bir uygulamada bulunmu\u015ftu. Bask\u0131n\u0131n, i\u015fkencenin en a\u011f\u0131r\u0131n\u0131 da \u0130srailo\u011fullar\u0131’na uygulam\u0131\u015ft\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar Firavun ve kavminin dininden ayr\u0131 birtak\u0131m bozulmalar ve sapmalar olmu\u015ftu, ama temelde tek \u0130lah’a inan\u0131yor, Firavun’un ilahl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve b\u00fct\u00fcn Firavuncular\u0131n, put\u00e7u inan\u00e7lar\u0131n\u0131 ink\u00e2r ediyorlard\u0131.<\/p>\n

B\u00f6ylece ta\u011fut, b\u00f6yle bir grubun M\u0131s\u0131r’daki varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n taht\u0131 ve saltanat\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir tehlike olu\u015fturdu\u011funu sezmi\u015fti. Onlar\u0131 s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 da edemiyordu. \u00c7\u00fcnk\u00fc say\u0131lar\u0131 y\u00fczbinleri bulan b\u00fcy\u00fck bir kitleydiler. B\u00f6yle bir \u015fey yapsa, Firavunlarla s\u00fcrekli sava\u015f halinde bulunan kom\u015fular\u0131 ile aleyhinde birle\u015fip sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7ebilirlerdi. Bu y\u00fczden kendisine kulluk etmeyen, tanr\u0131l\u0131k iddias\u0131n\u0131 benimsemeyen bu gruptan sezdi\u011fi potansiyel tehlikeyi bertaraf etmek ve onlar\u0131 sistematik olarak soyk\u0131r\u0131ma u\u011fratmak i\u00e7in son derece i\u011fren\u00e7, o kadar da korkun\u00e7 cehennemi bir plan uygulad\u0131. Onlar\u0131 en zor ve en tehlikeli i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak, onlar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131lamak, \u00e7e\u015fitli i\u015fkencelerden ge\u00e7inmek bu plan\u0131n bir par\u00e7as\u0131yd\u0131. Yine n\u00fcfuslar\u0131 artmas\u0131n diye do\u011far do\u011fmaz erkek \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek, k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 erkeksiz b\u0131rakmak da uygulanan plan\u0131n bir par\u00e7as\u0131yd\u0131. B\u00f6ylece, \u00e7ektikleri i\u015fkence ve eziyetlerin yan\u0131nda erkeklerinin azal\u0131p, kad\u0131nlar\u0131n\u0131n artmas\u0131yla zay\u0131f d\u00fc\u015fmelerini, kendisine ba\u015fkald\u0131ramayacak duruma gelmelerini planl\u0131yordu.<\/p>\n

Anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, Firavun \u0130srailo\u011fullar\u0131’n\u0131n hamile kad\u0131nlar\u0131n\u0131n do\u011fum yapmalar\u0131ndan \u00f6nce ebeler g\u00f6nderir ve do\u011fan \u00e7ocuklar\u0131 kendisine bildirmelerini isterdi. Ama\u00e7, hi\u00e7bir su\u00e7lar\u0131 bulunmayan \u00e7ocuklara ac\u0131mayan, i\u011fren\u00e7 ve cehennemi plan\u0131 uyar\u0131nca daha do\u011far do\u011fmaz erkek \u00e7ocuklar\u0131 bo\u011fazlamakt\u0131.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu surede anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle, Musa k\u0131ssas\u0131n\u0131n do\u011fumla ilgili b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ge\u00e7ti\u011fi ortam bundan ibaretti.<\/p>\n

“Firavun \u00fclkesinde ululand\u0131 ve zorbal\u0131\u011fa kalkt\u0131, halk\u0131n \u00e7e\u015fitli s\u0131n\u0131flara b\u00f6ld\u00fc. Onlardan bir toplulu\u011fu (\u0130srailo\u011fullar\u0131’n\u0131) zay\u0131flat\u0131l\u0131yor, o\u011fullar\u0131n\u0131 kesiyor, kad\u0131nlar\u0131 sa\u011f b\u0131rak\u0131yordu. \u00c7\u00fcnk\u00fc o bozguncunun biriydi.”<\/p>\n

Ne var ki y\u00fcce Allah, Firavun’un istedi\u011finden ba\u015fka bir \u015fey istiyordu. Zorba ta\u011futun planlad\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fka bir \u015fey planl\u0131yordu. Ellerindeki g\u00fc\u00e7leri ve iktidarlar\u0131, ald\u0131klar\u0131 g\u00fcvenlik \u00f6nlemleri azg\u0131n ta\u011futlar\u0131 aldat\u0131r. Bu y\u00fczden y\u00fcce Allah’\u0131n iradesini ve plan\u0131n\u0131 unuturlar. Kendileri i\u00e7in sevdikleri \u015feyleri, d\u00fc\u015fmanlar\u0131 i\u00e7in de diledikleri \u015feyleri yine kendilerinin se\u00e7tiklerini san\u0131rlar. Bunu da, onuda yapabildiklerini zannederler.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah ise, burada o zamanki iradesini, o zamanki plan\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a duyuruyor; Firavun’a Haman’a ve ordular\u0131na meydan okuyarak, ald\u0131klar\u0131 \u00f6nlemlerin, haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 g\u00fc\u00e7lerin, kendilerine hi\u00e7bir yarar sa\u011flamayaca\u011f\u0131n\u0131 bildiriyor:<\/p>\n

Biz istiyorduk ki o yerde zay\u0131flat\u0131lanlara lutfedelim, onlar\u0131 \u00f6nderler yapal\u0131m, onlar\u0131 di\u011ferlerin yerine miras\u00e7\u0131 k\u0131lal\u0131m.”<\/p>\n

“Ve onlar\u0131 o \u00fclkede hakim k\u0131lal\u0131m. Firavun’a Haman’a ve askerlerine, ha\u015flar\u0131na gelmesinden korktuklar\u0131 \u015feyi g\u00f6sterelim.”<\/p>\n

Ta\u011futun o i\u011fren\u00e7 ve \u00e7irkin arzusu do\u011frultusunda haklar\u0131nda diledi\u011fi gibi hareket etti\u011fi, o\u011fullar\u0131n\u0131 bo\u011fazlay\u0131p kad\u0131nlar\u0131n\u0131 erkeksiz b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131, i\u015fkence ve soyk\u0131r\u0131m\u0131n en k\u00f6t\u00fcs\u00fcn\u00fc tatt\u0131rd\u0131\u011f\u0131, buna ra\u011fmen onlardan \u00e7ekindi\u011fi, taht\u0131 ve saltanat\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan onlardan korktu\u011fu, bu y\u00fczden pe\u015flerine g\u00f6zc\u00fcler ve ajanlar takt\u0131\u011f\u0131, do\u011fan erkek \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 izlettirip bir kasap gibi kesti\u011fi bu ezilmi\u015flere… Evet bu ezilmi\u015flere y\u00fcce Allah s\u0131n\u0131rs\u0131z iyilikte bulunmak istiyor. Bereketli topraklara miras\u00e7\u0131 yapmak istiyor. (\u0130man edip salih ameller yaparak buray\u0131 hakettikleri s\u00fcrece y\u00fcce Allah bu topraklar\u0131 onlara bah\u015fetmi\u015ftir) Onlar\u0131 bu topraklara yerle\u015ftirip g\u00fc\u00e7l\u00fc, kuvvetli olmalar\u0131n\u0131, g\u00fcven i\u00e7inde temelli kalmalar\u0131n\u0131 istiyor. Firavun’un, Haman’\u0131n ve ordular\u0131n\u0131n korktuklar\u0131n\u0131 ama fark\u0131nda olmadan ku\u015fat\u0131ld\u0131klar\u0131 fel\u00e2keti ba\u015flar\u0131na getirmek istiyor.<\/p>\n

Surenin ak\u0131\u015f\u0131, hik\u00e2yeye girmeden \u00f6nce pratik durumu ve en sonunda planlanan ak\u0131beti bu \u015fekilde ilan ediyor. Ama\u00e7 iki g\u00fcc\u00fc kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getirmektir; bir yanda insanlar\u0131n, \u00e7ok \u015feyi yapabildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri Firavun’un \u015fi\u015firilmi\u015f, g\u00f6zlerde b\u00fcy\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f kof g\u00fcc\u00fc, \u00f6te yanda insanlar\u0131 \u00fcrk\u00fcten basit maddi g\u00fc\u00e7lerin kar\u015f\u0131s\u0131nda tutunamad\u0131\u011f\u0131, savrulup gitti\u011fi y\u00fcce Allah’\u0131n ger\u00e7ek ve deh\u015fet verici g\u00fcc\u00fc.<\/p>\n

Bu duyuru ile k\u0131ssa ba\u015flamadan \u00f6nce k\u0131ssan\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 sahne \u00e7iziliyor; b\u00f6ylece kalpler sahnede ge\u00e7ecek olaylara, olaylar\u0131n geli\u015fimine, varaca\u011f\u0131 sonuca ve daha hik\u00e2ye anlat\u0131lmadan ilan edilen ak\u0131bete nas\u0131l var\u0131laca\u011f\u0131na ilgiyle ba\u011flan\u0131yor.<\/p>\n

Bu y\u00fczden k\u0131ssa canl\u0131l\u0131k doludur. Ve sanki tarihe g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f bir hik\u00e2ye de\u011fil de ilk defa kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan bir olay gibi b\u00f6l\u00fcm b\u00f6l\u00fcm sunuluyor. \u0130\u015fte bu Kur’an\u0131n ifade tarz\u0131n\u0131n genel ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131d\u0131r.
\n
\nKISSA BA\u015eLIYOR<\/strong><\/p>\n

Sonra k\u0131ssa ba\u015fl\u0131yor. Onunla birlikte meydan okumalar ve perdesiz faaliyet g\u00f6steren kudret elinin belirginle\u015fmesi ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n

Ku\u015fkusuz Hz. Musa -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- k\u0131ssa ba\u015flamadan \u00f6nce \u00e7izilen b\u00f6ylesine zor ko\u015fullar\u0131n egemen oldu\u011fu bir ortamda do\u011fmu\u015ftu. Do\u011farken tehlikeler etraf\u0131n\u0131 sarm\u0131\u015ft\u0131, \u00f6l\u00fcm tehlikesi yan\u0131 ba\u015f\u0131ndayd\u0131.<\/p>\n

\u0130\u015fte onun \u015fa\u015fk\u0131n annesi, onun ad\u0131na korkuyor, haberin cellatlara ula\u015fmas\u0131ndan endi\u015feleniyor, \u00e7ocu\u011funun boynuna b\u0131\u00e7ak at\u0131lmas\u0131ndan korkuyor. \u0130\u015fte o, k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck yavrusuyla korkulu ortam\u0131n merkezinde ya\u015f\u0131yor, onu korumaktan, saklamaktan aciz. \u00c7ocu\u011fun d\u00fcnyaya geldi\u011finin duyulmamas\u0131 i\u00e7in \u00e7ocu\u011fun f\u0131tri a\u011flamas\u0131n\u0131, sesini engellemekten aciz. Onu korumak i\u00e7in bir \u00e7\u00f6z\u00fcm, bir \u00e7\u0131kar yol d\u00fc\u015f\u00fcnmekten aciz bir halde bekliyor. \u0130\u015fte onun annesi, zay\u0131f, \u00e7aresiz, g\u00fc\u00e7s\u00fcz ve yapayaln\u0131z…<\/p>\n

\u0130\u015fte burada kudret eli m\u00fcdahale ediyor, titreyen, korkan ve huzursuz olan annesinin imdad\u0131na yeti\u015fiyor, nas\u0131l davranaca\u011f\u0131na kalbine ilham ediyor, ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor:
\n7- Musa’n\u0131n annesine, “\u00c7ocu\u011fu emzir. Ba\u015f\u0131na bir \u015fey gelmesinden korkuyorsan bir sand\u0131k i\u00e7inde suya b\u0131rak, korkma, \u00fcz\u00fclme, biz onu tekrar sana verece\u011fiz ve onu peygamber yapaca\u011f\u0131m” diye bildirmi\u015ftik.
\n<\/strong>
\nAman Allah’\u0131m! Ne m\u00fcthi\u015f kudret! Ey Musa’n\u0131n annesi, onu emzir, Ama o senin kuca\u011f\u0131ndayken, senin g\u00f6zetimindeyken ba\u015f\u0131na bir \u015fey gelmesinden endi\u015felendi\u011fin zaman, onun a\u011fz\u0131nda senin memen varken ve o g\u00f6zlerinin \u00f6n\u00fcndeyken onun ad\u0131na korktu\u011fun zaman, “Bir sand\u0131k i\u00e7inde “Korkma \u00fcz\u00fclme” O burada suda \u00f6yle bir elin kontrol\u00fcndedir ki, onun yan\u0131nda olman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda g\u00fcvenli bir ortam yoktur. Bu elin yan\u0131nda, onun g\u00f6zetiminde olduktan sonra art\u0131k hi\u00e7bir \u015feyden korkulmaz. Korkular bu elin kontrol\u00fcndeki b\u00f6lgeye yakla\u015famaz. Bu el ate\u015fi serin ve yakmaz hale getirir. Denizi bir s\u0131\u011f\u0131na\u011fa bir yata\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Ne zorba, azg\u0131n Firavun ne de yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn di\u011fer ta\u011futlar\u0131 bu elin kontrol\u00fcndeki g\u00fcvenli, \u00fcst\u00fcn ve sayg\u0131n korulu\u011fa yakla\u015fmaya cesaret edebilir. “Biz onu tekrar sana verece\u011fiz.”<\/p>\n

\u015eu halde onun hayat\u0131ndan endi\u015felenmeye, uzakl\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 \u00fcz\u00fclmeye gerek yok. “Onu peygamber yapaca\u011f\u0131z.” \u0130\u015fte yan\u0131na ili\u015fkin bir m\u00fcjde… Ve i\u015fte en do\u011frusunu s\u00f6yleyen y\u00fcce Allah’\u0131n s\u00f6z\u00fc.<\/p>\n

Bu, Musa k\u0131ssas\u0131n\u0131n ilk sahnesidir. Ne yapaca\u011f\u0131n\u0131, korkudan titreyen, endi\u015feli ve kederli bir annenin hali. Bu arada g\u00fcven veren, rahatlatan, gelece\u011fe ili\u015fkin bir m\u00fcjde i\u00e7eren bir ilham alan bir annenin sahnesi… Bu ilham, (ayetin orjinalinde ge\u00e7ti\u011fi gibi) bu vahiy korkudan titreyen, \u015fa\u015fk\u0131n durumda bekleyen bu annenin kalbine bir serinlik ve bir esenlik gibi iniyor. Ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 Musa’n\u0131n annesinin bu vahiy, bu ilham\u0131 nas\u0131l alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve gere\u011fini nas\u0131l yerine getirdi\u011fini belirtmiyor. Sadece bir daha a\u00e7\u0131lmak \u00fczere bu sahnenin perdeleri indiriliyor. Perdeler a\u00e7\u0131l\u0131nca kendimizi ikinci sahnenin kar\u015f\u0131s\u0131nda buluyoruz.
\n
\n8- Nihayet Firavun ailesi onu buldu ve ald\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc o, sonunda kendileri i\u00e7in bir d\u00fc\u015fman ve dert olacakt\u0131. \u015e\u00fcphesiz Firavun, Haman ve askerleri su\u00e7lu olduklar\u0131 i\u00e7in yan\u0131l\u0131yorlard\u0131.<\/strong><\/p>\n

Bu mudur g\u00fcvende olmak? Verilen s\u00f6z bu muydu? Bu muydu m\u00fcjde? Zavall\u0131 kad\u0131nca\u011f\u0131z \u00e7ocu\u011fu ad\u0131na Firavun ailesinden \u00e7ekinmiyor muydu? Onlar \u00e7ocu\u011funu g\u00f6recekler diye korkudan titremiyor muydu? Hem zaten \u00e7ocu\u011funun Firavun ailesinin eline d\u00fc\u015fmesinden korkmuyor muydu?<\/p>\n

Evet!.. Ama kudret eli meydan okuyor. A\u00e7\u0131ktan a\u00e7\u0131\u011fa ve dolays\u0131z olarak i\u015fe m\u00fcdahale ediyor. Firavun’a, Haman’a ve her ikisinin ordular\u0131na meydan okuyor… \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar saltanatlar\u0131, tahtlar\u0131 ve ki\u015fisel egemenlikleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan korktuklar\u0131 i\u00e7in Musa’n\u0131n kavminden do\u011fan erkek \u00e7ocuklar\u0131 izliyorlard\u0131. Herhangi bir erkek \u00e7ocu\u011fu ellerinden ka\u00e7\u0131p kurtulmas\u0131n diye Musa’n\u0131n kavminin \u00fczerine g\u00f6zc\u00fcleri dikmi\u015f, aralar\u0131na ajanlar\u0131n\u0131 salm\u0131\u015flard\u0131. \u0130\u015fte kudret eli, aramalar\u0131na yorulmalar\u0131na gerek kalmadan bir erkek \u00e7ocu\u011funu kucaklar\u0131na at\u0131yor. Hem de hangi \u00e7ocu\u011fu? Hepsinin yok olmas\u0131na neden olacak bir \u00e7ocu\u011fu! \u0130\u015fte kudret eli bu \u00e7ocu\u011fu her t\u00fcrl\u00fc g\u00fc\u00e7ten, her t\u00fcrl\u00fc plandan yoksun, kendini savunamayacak kadar \u00e7aresiz bir durumda onlara teslim ediyor. Azg\u0131n, kanl\u0131 diktat\u00f6r Firavun’un onu korumas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Firavun’un onu, \u0130srailo\u011fullar\u0131’n\u0131n evlerinde, do\u011furan kad\u0131nlar\u0131n\u0131n ba\u011fr\u0131nda aramas\u0131na gerek kalm\u0131yor art\u0131k.<\/p>\n

Sonra, i\u015fte bu ilahi kudret buradaki amac\u0131 meydan okuyan bir tav\u0131rla, a\u00e7\u0131k\u00e7a duyuruyor:<\/p>\n

“Sonunda kendileri i\u00e7in bir d\u00fc\u015fman ve dert olacakt\u0131.”<\/p>\n

Onlara meydan okuyan bir d\u00fc\u015fman olsun; i\u00e7lerine s\u0131k\u0131nt\u0131, endi\u015fe salan biri olsun diye.<\/p>\n

“\u015e\u00fcphesiz Firavun, Haman ve askerleri su\u00e7lu olduklar\u0131 i\u00e7in yan\u0131l\u0131yorlard\u0131.”<\/p>\n

Peki bu nas\u0131l olacakt\u0131? Musa her t\u00fcrl\u00fc g\u00fc\u00e7ten, her t\u00fcrl\u00fc \u00f6nlemden yoksun olarak onlar\u0131n ellerindeyken bu hedef nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fecekti? B\u0131rakal\u0131m da ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 cevab\u0131 versin:
\n
\n9- Firavun’un kar\u0131s\u0131; “\u0130kimizin de g\u00f6z\u00fc ayd\u0131n! Onu \u00f6ld\u00fcrmeyin, belki bize faydas\u0131 dokunur ya da onu evlat ediniriz”dedi. Onu almakla hata ettiklerini bilmiyorlard\u0131<\/strong>.<\/p>\n

Bundan \u00f6nce Firavun’un saray\u0131n\u0131n, kendisine kar\u015f\u0131 onu himaye etmesini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 gibi, kudret eli \u015fimdi de yine Firavun’a kar\u015f\u0131 kar\u0131s\u0131n\u0131n kalbini Musa’y\u0131 korumaya y\u00f6neltiyor. \u0130\u015fte bu ince ve \u015feffaf sevgi perdesiyle onu korumu\u015ftu. Silahla, mevkiyle veya malla de\u011fil. Onu kad\u0131n\u0131n kalbindeki duygusall\u0131kla, sevgiyle korumu\u015ftu. Bu sevgi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile Firavun’un kat\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, sertli\u011fini yumu\u015fatm\u0131\u015f, h\u0131rs\u0131na ve \u00f6nlem alma e\u011filimine engel olmu\u015ftu. Y\u00fcce Allah’\u0131n bu zay\u0131f ve g\u00fc\u00e7s\u00fcz \u00e7ocu\u011fu, sadece bu ince ve \u015feffaf perdeyle Firavun’a kar\u015f\u0131 korumas\u0131 hi\u00e7 de zor de\u011fildi!<\/p>\n

“ikimizin de g\u00f6z\u00fc ayd\u0131n!”<\/p>\n

Halbuki kudret eli onu Firavun’u kar\u0131s\u0131 hari\u00e7- hepsine d\u00fc\u015fman olsun, i\u00e7lerine s\u0131k\u0131nt\u0131 sals\u0131n diye kucaklar\u0131na atm\u0131\u015ft\u0131:<\/p>\n

“Onu \u00f6ld\u00fcrmeyin.”<\/p>\n

Oysa Firavun’un ve ordular\u0131n\u0131n yerle bir edilmesi onun eliyle ger\u00e7ekle\u015fecektir.<\/p>\n

“Belki bize faydas\u0131 dokunur ya da onu evlat ediniriz.”<\/p>\n

Ama ilahi takdir, uzun zamandan beri korktuklar\u0131 felaketi, o \u00e7ocu\u011fun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n gerisinde sakl\u0131yordu.<\/p>\n

“Onu almakla hata ettiklerini bilmiyorlard\u0131.”<\/p>\n

Kendilerine meydan okuyan, kendilerini alaya alan, diledi\u011fini yapabilen bu g\u00fcc\u00fcn fark\u0131nda de\u011fillerdi.<\/p>\n

B\u00f6ylece ikinci sahne sona eriyor ve bir s\u00fcre i\u00e7in perde iniyor.
\nCEFAK\u00c2R ANNE<\/p>\n

10- Musa’n\u0131n annesi, g\u00f6nl\u00fc bombo\u015f, sabaha kadar o\u011flunu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. E\u011fer biz, vaadimize inananlardan olmas\u0131 i\u00e7in kalbini iyice peki\u015ftirmemi\u015f olsayd\u0131k, saraya al\u0131nan \u00e7ocu\u011fun o\u011flu oldu\u011funu a\u00e7\u0131\u011fa vuracakt\u0131.<\/p>\n

11- Annesi Musa’n\u0131n ablas\u0131na; “Onun izini takip et ” dedi. O da kimse fark\u0131na varmadan, Musa’y\u0131 g\u00f6zetledi.<\/strong><\/p>\n

Musa’n\u0131n annesi gelen mesaj\u0131 alm\u0131\u015f ve \u00e7ocu\u011funu suya b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131. Ama \u015fimdi nerdedir? Dalgalar ne yapt\u0131 ona acaba? Belki de kendi kendine \u015f\u00f6yle sormu\u015ftur! Nas\u0131l? Nas\u0131l g\u00fcvendim de ci\u011ferparemi suya att\u0131m? Bundan \u00f6nce hi\u00e7bir annenin yapamad\u0131\u011f\u0131 \u015feyi nas\u0131l yapabildin? Nas\u0131l oldu da onun selametini bu korkun\u00e7 nehirde arad\u0131m? Ya \u015fu garip sese nas\u0131l teslim oldum?<\/p>\n

Kur’an’\u0131n ifadesi zavall\u0131 annenin kalbini son derece canl\u0131 bir tabloda tasvir ediyor: “G\u00f6nl\u00fc bombo\u015f.” Akl\u0131 gitmi\u015f, hi\u00e7bir \u015fey d\u00fc\u015f\u00fcnemiyor, g\u00f6z\u00fc hi\u00e7bir \u015fey g\u00f6rm\u00fcyor ve hi\u00e7bir \u015fey yapam\u0131yor.<\/p>\n

“Saraya al\u0131nan \u00e7ocu\u011fun kendi o\u011flu oldu\u011funu a\u00e7\u0131\u011fa vuracakt\u0131.”<\/p>\n

Az kals\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 herkese yayacakt\u0131. Deli gibi ba\u011f\u0131r\u0131p: “Kaybettim, yavrumu kaybettim. Garip bir sese uyarak \u00e7ocu\u011fumu suya att\u0131m” diyecekti.<\/p>\n

“Kalbini iyice peki\u015ftirmemi\u015f olsayd\u0131k.” Kalbine g\u00fcven verip tutmasayd\u0131k, onu sapmaktan, mahvolmaktan al\u0131koymasayd\u0131k.<\/p>\n

“\u0130nananlardan olmas\u0131 i\u00e7in”<\/p>\n

Allah’\u0131n vaadine inanan, O’nun s\u0131namas\u0131na kar\u015f\u0131 sabreden ve O’nun yol g\u00f6stericili\u011fine uyan m\u00fc’minlerden olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamasayd\u0131k.<\/p>\n

Buna ra\u011fmen Musa’n\u0131n annesi, ara\u015ft\u0131rmaktan, bir \u015feyler yapmaktan geri durmad\u0131.<\/p>\n

“Annesi Musa’n\u0131n ablas\u0131na; `Onun izini takip et’ dedi.”<\/p>\n

\u0130zini ara\u015ft\u0131r, bir haber getir. Sa\u011f m\u0131d\u0131r? Yoksa bir deniz canavar\u0131 m\u0131, ya da karan\u0131n y\u0131rt\u0131c\u0131 bir hayvan\u0131 m\u0131 yedi onu? Yahut nerede durdu, nerede karaya vurdu?..<\/p>\n

Musa’n\u0131n ablas\u0131 \u00e7ekinerek, korkarak izini ara\u015ft\u0131rd\u0131. Yollarda, sokaklarda onunla ilgili bir haber edinmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Ve birden onu g\u00f6zeten kudret elinin onu nereye s\u00fcr\u00fckledi\u011fini \u00f6\u011frendi. Onu Firavun’un hizmet\u00e7ilerinin ellerinde emzirecek birini ararlarken g\u00f6rd\u00fc.
\n12- \u00d6nceden, s\u00fct annelerini memesini kabul etmemesini sa\u011flad\u0131k. Musa’n\u0131n ablas\u0131; “Sizin i\u00e7in onun bak\u0131m\u0131n\u0131 \u00fcstlenecek ve ona \u00f6\u011f\u00fct verip onu g\u00fczelce e\u011fitecek bir aileyi g\u00f6stereyim mi? dedi”<\/strong><\/p>\n

Hi\u00e7 ku\u015fkusuz onu g\u00f6zeten g\u00fc\u00e7, neler olaca\u011f\u0131n\u0131 planlam\u0131\u015ft\u0131. Onun arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile Firavun ve ailesine bir plan haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r; Onu bulmalar\u0131n\u0131, onu sevmelerini, onu emzirecek bir s\u00fct anne aramalar\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6te yandan bu ilahi g\u00fc\u00e7 \u015fa\u015fk\u0131na d\u00f6nmeleri i\u00e7in \u00e7ocu\u011fun hi\u00e7bir s\u00fct annesinin memesini kabul etmemesini sa\u011fl\u0131yor. Kendisine verilmek istenen her memeyi reddediyor. Onlarsa \u00e7ocu\u011fun \u00f6lmesinden ya da zay\u0131f d\u00fc\u015fmesinden endi\u015feleniyorlar. Nihayet ablas\u0131 uzaktan g\u00f6r\u00fcp tan\u0131yor. B\u00f6ylece ilahi g\u00fc\u00e7 \u00e7ocu\u011fu s\u00fct anne arayan adamlar\u0131n \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Musa’n\u0131n ablas\u0131 i\u00e7in bir f\u0131rsat haline getiriyor. Ablas\u0131 onlara \u015f\u00f6yle diyor: “Sizin i\u00e7in onun bak\u0131m\u0131n\u0131 \u00fcstlenecek ve ona \u00f6\u011f\u00fct verip onu g\u00fczelce e\u011fitecek bir aileyi g\u00f6stereyim mi?” Musa’n\u0131n ablas\u0131 s\u00f6zlerini bitirmeden dediklerini yap\u0131yor ve seviniyorlar. Bu arada sevimli yavruca\u011f\u0131n kurtulmas\u0131 i\u00e7in do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyor olmas\u0131n\u0131 diliyorlar.<\/p>\n

B\u00f6ylece d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc sahne sona eriyor. Biz de kendimizi Musa k\u0131ssas\u0131n\u0131n bu halkas\u0131n\u0131n be\u015finci ve son sahnesi kar\u015f\u0131s\u0131nda buluyoruz. Kaybolan \u00e7ocuk ba\u011fr\u0131 yan\u0131k anneye d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 da yerindedir. G\u00fcvenilir bir yerde, Firavun’un himayesinde, kar\u0131s\u0131n\u0131n g\u00f6zetiminde ya\u015famaktad\u0131r. \u00dczerinde dola\u015fan korku bulutlar\u0131 da\u011f\u0131lm\u0131\u015f, art\u0131k g\u00fcvenilir ve sa\u011flam bir yerdedir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz kudret eli insan\u0131 deh\u015fete d\u00fc\u015f\u00fcren ola\u011fan\u00fcst\u00fc plan\u0131n\u0131n ilk a\u015famas\u0131n\u0131 bu \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir.<\/p>\n

13- B\u00f6ylece biz onu annesine geri verdik ki g\u00f6z\u00fc ayd\u0131n olsun, \u00fcz\u00fclmesin ve Allah’\u0131n vaadinin ger\u00e7ek oldu\u011funu bilsin. Fakat \u00e7o\u011fu bunu bilmez.<\/strong><\/p>\n

Bundan sonra hik\u00e2yenin ak\u0131\u015f\u0131, Musa’n\u0131n do\u011fumu ile onun gen\u00e7li\u011fini ve olgunlu\u011funu temsil eden a\u015fa\u011f\u0131daki halka aras\u0131nda ge\u00e7en uzun senelere ili\u015fkin herhangi bir a\u00e7\u0131klamada bulunmuyor. Bu y\u00fczden emzirmek \u00fczere annesine geri geldikten sonra neler oldu\u011funu, yine Firavun’un saray\u0131nda nas\u0131l e\u011fitildi\u011fini, emzirme d\u00f6neminden sonra \u00f6z annesi ile ne t\u00fcr bir ili\u015fkisinin oldu\u011funu bilemiyoruz. Ayr\u0131ca delikanl\u0131l\u0131k \u00e7a\u011f\u0131na gelip hik\u00e2yenin bu ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde anlat\u0131lan olaylar\u0131 ya\u015fayacak kadar b\u00fcy\u00fcd\u00fckten sonra saray\u0131n i\u00e7indeki ve d\u0131\u015f\u0131ndaki yeri neydi, Firavun’a kulluk edenlerin ve k\u00e2hinlerinin aras\u0131nda Allah’\u0131n g\u00f6zetimi alt\u0131nda, O’nun \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir g\u00f6reve haz\u0131rlan\u0131yorken, hangi inanca ba\u011fl\u0131yd\u0131 bilemiyoruz.<\/p>\n

Hik\u00e2yenin ak\u0131\u015f\u0131 b\u00fct\u00fcn bunlara de\u011finmeden do\u011frudan do\u011fruya bedensel ve ruhsal olgunlu\u011fa eri\u015fti\u011fi d\u00f6nemi yans\u0131tan k\u0131ssan\u0131n ikinci halkas\u0131na ba\u015fl\u0131yor. Y\u00fcce Allah ona e\u015fya ve olaylar\u0131 yerinde ve do\u011fru olarak de\u011ferlendirme yetene\u011fini ve bilgisini vermi\u015ftir; onu iyi insanlar\u0131n \u00f6d\u00fcl\u00fc ile \u00f6d\u00fcllendirmi\u015ftir.<\/p>\n

14- Musa, yi\u011fitlik \u00e7a\u011f\u0131na gelip olgunla\u015f\u0131nca, biz ona hikmet ve ilim verdik. \u0130\u015fte g\u00fczel davrananlar\u0131 b\u00f6yle m\u00fck\u00e2fatland\u0131r\u0131r\u0131z.<\/strong><\/p>\n

Ergenlik \u00e7a\u011f\u0131na girmek, bedensel g\u00fc\u00e7lerin son noktaya varmas\u0131d\u0131r. Olgunla\u015fmak ise, organik ve akli geli\u015fmenin tamamlanmas\u0131d\u0131r. Bu da genellikle otuz ya\u015f civar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fir. Acaba Hz. Musa, bu ya\u015fa kadar, Firavun’un saray\u0131nda onun ve kar\u0131s\u0131n\u0131n bir evlatl\u0131\u011f\u0131, \u00fcvey evlad\u0131 o\u011flu olarak m\u0131 ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r? Yoksa Musa’n\u0131nki gibi saf ve se\u00e7kin ruhlar\u0131n s\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131, rahat edemedi\u011fi, b\u00f6ylesine koku\u015fmu\u015f bir ortamda ruhu s\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, huzursuz olmu\u015f, bu y\u00fczden onlardan ayr\u0131l\u0131p saray\u0131 terk mi etmi\u015ftir? \u00d6zellikle annesinin ona kim oldu\u011funu, hangi kavme mensup oldu\u011funu, dininin ne oldu\u011funu kesinlikle \u00f6\u011fretmi\u015f olmas\u0131 gerekir. O da kavminin nas\u0131l i\u011fren\u00e7 bir zillete, a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k bir zulme, al\u00e7ak\u00e7a bir haks\u0131zl\u0131\u011fa mahkum edildi\u011fini, yine yayg\u0131n ve \u00e7irkin bir bozgunculu\u011fun her taraf\u0131 kaplad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyordu.<\/p>\n

Bu konuda elimizde bir kan\u0131t yok. Ancak, az sonra g\u00f6rece\u011fimiz gibi bundan sonraki olaylar\u0131n ak\u0131\u015f\u0131 bu hususla ilgili baz\u0131 \u015feyler ifade etmektedir. Yine ona e\u015fya ve olaylar\u0131 yerinde ve do\u011fru olarak de\u011ferlendirme yetene\u011fi ve bilgi verilmek \u00fczerine yap\u0131lan. “\u0130\u015fte g\u00fczel davrananlar\u0131 b\u00f6yle m\u00fck\u00e2fatland\u0131r\u0131r\u0131z.”\u015feklinde de\u011ferlendirme onun iyi bir insan oldu\u011funu, bu y\u00fczden y\u00fcce Allah’\u0131n e\u015fya ve olaylar\u0131 yerinde ve do\u011fru olarak de\u011ferlendirme yetene\u011fini ve bilgiyi bah\u015federek kendisine iyilikte bulundu\u011funa i\u015faret etmektedir:
\n15- Musa, halk\u0131n\u0131n haberi olmad\u0131\u011f\u0131 bir zamanda \u015fehre girdi. Orada, biri kendi taraf\u0131ndan di\u011feri d\u00fc\u015fman taraf\u0131ndan olan iki adam\u0131 birbiriyle d\u00f6v\u00fc\u015ft\u00fcklerini g\u00f6rd\u00fc. Kendi taraf\u0131ndan olan, d\u00fc\u015fman olana kar\u015f\u0131 Musa’dan yard\u0131m istedi. Musa’da onun d\u00fc\u015fman\u0131na bir yumruk vurdu, \u00f6l\u00fcm\u00fcne sebep oldu. Sonrada; “Bu \u015feytan\u0131n i\u015fidir; \u00e7\u00fcnk\u00fc o apa\u00e7\u0131k sapt\u0131ran bir d\u00fc\u015fmand\u0131r “dedi.<\/strong><\/p>\n

16- Musa; “Rabb’im! Ben nefsime zulmettim, beni ba\u011f\u0131\u015fla “dedi. Allah onu ba\u011f\u0131\u015flad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc O, \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan ve \u00e7ok esirgeyendir.<\/p>\n

17- Musa; “Rabb’im! Bana verdi\u011fin nimete andolsun ki, su\u00e7lulara asla yard\u0131mc\u0131 olmayaca\u011f\u0131m “dedi.<\/strong><\/p>\n

\u015eehre girdi. \u00d6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki bu \u015fehir o zamanki ba\u015fkenttir. Peki nereden gelip girdi bu \u015fehre? Ayn\u0131 \u015fehirdeki saraydan m\u0131 geliyordu? Yoksa saray\u0131 da ba\u015fkenti de terk etmi\u015fti de, sonra da halk\u0131n\u0131n fark\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 bir s\u0131rada, \u00f6rne\u011fin \u00f6\u011fle vakti uyuklad\u0131klar\u0131 bir s\u0131rada m\u0131 gelip \u015fehre girdi.<\/p>\n

Art\u0131k nas\u0131l olmu\u015fsa \u015fehre girmi\u015ftir: “Orada, biri kendi taraf\u0131ndan, di\u011feri d\u00fc\u015fman taraf\u0131ndan olan iki adam\u0131 birbiriyle d\u00f6v\u00fc\u015ft\u00fcklerini g\u00f6rd\u00fc. Kendi taraf\u0131ndan olan, d\u00fc\u015fman olana kar\u015f\u0131 Musa’dan yard\u0131m istedi.<\/p>\n

Bu adamlardan biri k\u0131pti idi. Rivayete g\u00f6re; bu adam Firavun’un adamlar\u0131ndan biriydi. Bir di\u011fer rivayete g\u00f6re de, saray a\u015f\u00e7\u0131s\u0131yd\u0131. \u00d6teki de \u0130srail k\u00f6kenliydi. Bunlar kavga ediyorlard\u0131. \u0130srail k\u00f6kenli olan k\u0131pti as\u0131ll\u0131 d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131 alt etmek i\u00e7in Musa’dan yard\u0131m istedi. Nas\u0131l olur? \u0130srail k\u00f6kenli adam Firavun’un adamlar\u0131ndan birine kar\u015f\u0131 yine Firavun’un \u00fcvey o\u011flundan nas\u0131l olurdu yard\u0131m isteyebilir. E\u011fer Musa hala sarayda bir evlatl\u0131k ya da Firavun’un bir adam\u0131 olarak ya\u015f\u0131yorsa b\u00f6yle bir \u015fey olamazd\u0131. Ancak \u0130srail k\u00f6kenli olan adam\u0131n Musa’n\u0131n sarayla bir ili\u015fkisinin kalmad\u0131\u011f\u0131ndan, kendisinin \u0130srail k\u00f6kenli oldu\u011funu bildi\u011finden, bask\u0131 alt\u0131nda ya\u015fayan kavmine yard\u0131m amac\u0131 ile kral ve adamlar\u0131ndan intikam ald\u0131\u011f\u0131ndan emin olmas\u0131 durumunda b\u00f6yle bir \u015fey s\u00f6z konusu olabilir. Musa’n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- durumunda olan birisi i\u00e7in b\u00f6ylesi daha uygundur. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fck ve bozgunculu\u011fun koku\u015fmu\u015f batakl\u0131\u011f\u0131nda ya\u015famaya katlanmas\u0131 uzak bir ihtimaldir.<\/p>\n

“Musa’da onun d\u00fc\u015fman\u0131na bir yumruk vurdu, \u00f6l\u00fcm\u00fcne sebep oldu. .Ayetin orjinalinde ge\u00e7en “Vekeze” kelimesi eli yumruk haline getirip vurmakt\u0131r. \u0130faden anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re bir tek yumrukta K\u0131pti \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu olay, Musa’n\u0131n g\u00fcc\u00fcne ve gen\u00e7li\u011fine i\u015farettir. \u00d6te yandan heyecanl\u0131 ve \u00f6fkeli oldu\u011funu tasvir etmektedir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra onun Firavun a ve onunla ili\u015fkisi bulunan kimselere kar\u015f\u0131 duydu\u011fu kini de vurgulamaktad\u0131r.<\/p>\n

Ancak ayetin ak\u0131\u015f\u0131ndan anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, Hz. Musa K\u0131pti’yi \u00f6ld\u00fcrmek niyetinde de\u011fildi. Bilerek onu \u00f6ld\u00fcrmedi. Bu y\u00fczden cans\u0131z bir ceset olarak yere y\u0131\u011f\u0131l\u0131nca derhal geri \u00e7ekiliyor, yapt\u0131\u011f\u0131ndan pi\u015fmanl\u0131k duyuyor ve olay\u0131 \u015feytana, onun aldatmas\u0131na ba\u011fl\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu olay k\u0131zg\u0131nl\u0131ktan kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131, k\u0131zg\u0131nl\u0131ksa, \u015feytan ya da \u015feytan\u0131n bir solu\u011fudur:<\/p>\n

“Sonrada`Bu \u015feytan\u0131n i\u015fidir; \u00e7\u00fcnk\u00fc o apa\u00e7\u0131k sapt\u0131ran bir d\u00fc\u015fmand\u0131r dedi” Sonra k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n neden oldu\u011fu olay\u0131n deh\u015feti ile kendisine geliyor ve b\u00f6yle bir y\u00fck alt\u0131na girmekle kendisine zulmetti\u011fini itiraf ediyor. Aff\u0131n\u0131, ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131n\u0131 dileyerek Rabb’ine y\u00f6neliyor:<\/p>\n

“Musa; Rabb’im! Ben nefsime zulmettim, beni ba\u011f\u0131\u015fla’ dedi.”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah, onun i\u00e7ten yakarmas\u0131na ve duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k veriyor, onu ba\u011f\u0131\u015fl\u0131yor!<\/p>\n

“Allah onu ba\u011f\u0131\u015flad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc O \u00e7ok ba\u011f\u0131\u015flayan ve \u00e7ok esirgeyendir.” Sanki Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- Rabb’ine y\u00f6neli\u015finin s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde incelmi\u015f kalbi ile, uyan\u0131k duygusu ile Rabb’ine kendisini ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissediyor. M\u00fc’min kalbin inceli\u011fi ve duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 bu d\u00fczeye ula\u015f\u0131nca, Rabb’ine y\u00f6neli\u015finin s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 bu noktaya var\u0131nca, dua eder etmez duas\u0131n\u0131n Allah’a ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 hisseder. Hz. Musa da Rabb’inin duas\u0131n\u0131 kabul etti\u011fini hissedince vicdan\u0131n\u0131 bir titreme al\u0131yor. Bu y\u00fczden kendi kendine bir s\u00f6z verdi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Rabb’inin kendisine bah\u015fetti\u011fi nimetlere kar\u015f\u0131l\u0131k bu s\u00f6z\u00fcn\u00fc tutaca\u011f\u0131n\u0131 vadediyor:<\/p>\n

“Musa; `Rabb’im! Bana verdi\u011fin nimete andolsun ki, su\u00e7lulara asla yard\u0131mc\u0131 olmayaca\u011f\u0131m. dedi”<\/p>\n

Bu, su\u00e7lular\u0131n taraf\u0131nda yer al\u0131p onlara destek ve yard\u0131mc\u0131 olmamaya ili\u015fkin kesin bir s\u00f6zd\u00fcr. Her t\u00fcrl\u00fc su\u00e7tan ve su\u00e7lulardan uzak olman\u0131n ifadesidir. K\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n, zul\u00fcm ve haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131n a\u011f\u0131r bask\u0131s\u0131 alt\u0131nda bile m\u00fccrimlerden taraf olmayaca\u011f\u0131n\u0131n belirtisidir.<\/p>\n

Bu s\u00f6z\u00fc, y\u00fcce Allah’\u0131n duas\u0131n\u0131 kabul etmek, bundan \u00f6nce de kendisine g\u00fc\u00e7, kuvvet, hikmet ve ilim vermek suretiyle bah\u015fetti\u011fi nimetlerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olarak vermektedir.
\n
\nZ\u00dcLME BA\u015eKALDIRI
\n<\/strong>
\nBu derin titreme ve bundan \u00f6nceki derin heyecan bize Hz. Musa’n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- ki\u015fili\u011fini tasvir etmektedir. Heyecanl\u0131, s\u0131cakkanl\u0131, duygusal ve tepkisel bir ki\u015filiktir bu. \u0130lerde daha bir \u00e7ok yer de bu ki\u015fili\u011fin belirgin \u00f6zellikleriyle kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n

Hatta \u015fu anda Hz. Musa k\u0131ssas\u0131n\u0131n bu halkas\u0131ndaki ikinci sahnede bu ki\u015fili\u011fin belirtileriyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya bulunuyoruz!
\n18- \u015eehirde korku i\u00e7inde etraf\u0131 g\u00f6zetleyerek sabahlad\u0131. D\u00fcn kendisinden yard\u0131m isteyen ki\u015fi ba\u011f\u0131rarak yine ondan yard\u0131m istiyordu. Musa ona; “Besbelli sen bir azg\u0131ns\u0131n. ” dedi.<\/p>\n

19- Nihayet Musa ikisininde d\u00fc\u015fman\u0131 olan adam\u0131 yakalamak isteyince; “Ey Musa! D\u00fcn bir can\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn gibi beni de mi \u00f6ld\u00fcrmek istiyorsun? Sen yery\u00fcz\u00fcnde islah edenlerden de\u011filde zorba olmak istiyorsun. “dedi.<\/strong><\/p>\n

Birinci kavga K\u0131pti’nin \u00f6l\u00fcm\u00fc ile, Musa’n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131na pi\u015fman olup Rabb’ine y\u00f6nelmesi, O’ndan ba\u011f\u0131\u015flanma dilemesi, Rabb’inin de onu ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131, bunun \u00fczerine Musa’n\u0131n su\u00e7lulara destek olmayaca\u011f\u0131na ili\u015fkin olarak kendi kendine s\u00f6z vermesi ile sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Aradan bir g\u00fcn ge\u00e7mi\u015f, Musa yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131ndan korkarak \u015fehirde sabahlam\u0131\u015f, if\u015fa olman\u0131n, eziyet g\u00f6rmenin endi\u015fesiyle etraf\u0131 g\u00f6zetliyor… Ayette ge\u00e7en “g\u00f6zetleme” kelimesi, etraf\u0131na bak\u0131p duran, birilerinden saklanan, her an bir k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe u\u011frama, beklentisi i\u00e7inde olan birinin i\u00e7inde bulundu\u011fu endi\u015feli durumu tasvir ediyor. Ayn\u0131 \u015fekilde burada ortaya \u00e7\u0131kan durumda, heyecanl\u0131 ki\u015fili\u011fin \u00f6zelliklerindendir. Ayetin ifade y\u00f6ntemi korkunun ve endi\u015fenin egemen oldu\u011fu durumu bu kelimeyle somutla\u015ft\u0131r\u0131rken “\u015fehirde” s\u00f6z\u00fcyle de olay\u0131 b\u00fcy\u00fctmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc normalde \u015fehir g\u00fcven ve huzurun egemen oldu\u011fu bir ortamd\u0131r. \u015eehirde korku i\u00e7inde etraf\u0131 g\u00f6zetledi\u011fine g\u00f6re, bu yerde g\u00fcven i\u00e7inde bar\u0131namayacak kadar b\u00fcy\u00fck bir korku i\u00e7indedir demektir.<\/p>\n

Hz. Musa’n\u0131n -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- bu durumu, onun o s\u0131rada saray\u0131n adamlar\u0131ndan biri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Yoksa zul\u00fcm ve azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemlerde saraya mensup birinin bir ki\u015fiyi \u00f6ld\u00fcrmesinden daha s\u0131radan, daha \u00f6nemsiz ne olabilir ki? \u015eayet hala Firavun’un g\u00f6nl\u00fcndeki ve saray\u0131ndaki yerini koruyor olsayd\u0131, \u015fehirde korkarak etraf\u0131 g\u00f6zetlemesi bir yana herhangi bir \u015fekilde endi\u015felenmeyecek, korkmayacakt\u0131.<\/p>\n

O, bu korku i\u00e7inde saklanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken birden “D\u00fcn kendisinden yard\u0131m isteyen ki\u015fi ba\u011f\u0131rarak yine ondan yard\u0131m istiyordu.”<\/p>\n

D\u00fcn bir K\u0131ptiye kar\u015f\u0131 kendisinden yard\u0131m isteyen \u0130srail k\u00f6kenli arkada\u015f\u0131 bug\u00fcn yine bir ba\u015fka K\u0131pti ile kavgaya tutu\u015fmu\u015f ve ba\u011f\u0131rarak Musa’dan yard\u0131m istiyor. Belki de Musa’n\u0131n bu ortak d\u00fc\u015fman\u0131na bir yumruk indirip \u00f6ld\u00fcrmesini istiyordu.<\/p>\n

Ancak d\u00fcnk\u00fc tablosu, \u00f6te yandan duydu\u011fu pi\u015fmanl\u0131k, sonra Rabb’inden ba\u011f\u0131\u015flanma dileyip ona verdi\u011fi s\u00f6z hala Musa’n\u0131n akl\u0131ndayd\u0131. \u00dcstelik her an eziyete u\u011frama endi\u015fesiyle etraf\u0131 g\u00f6zetleyerek saklanmas\u0131n\u0131 da unutmu\u015f de\u011fildi. Bu y\u00fczden Hz. Musa kendisine ba\u011f\u0131rarak yard\u0131m isteyen \u0130srail k\u00f6kenliye k\u0131z\u0131yor ve onu sap\u0131k, yoldan \u00e7\u0131km\u0131\u015f biri olarak nitelendiriyor:<\/p>\n

Musa ona; “Besbelli sen bir azg\u0131ns\u0131n” dedi.<\/p>\n

Bu sonu gelmez kavgalar\u0131yla, \u0130srailo\u011fullar\u0131’n\u0131n aleyhine k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131ndan ba\u015fka sonu\u00e7 vermeyen dala\u015fmalar\u0131yla yoldan \u00e7\u0131km\u0131\u015f\u0131n, sap\u0131\u011f\u0131n tekisin. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130srailo\u011fullar\u0131 bir harekete giri\u015femeyecek kadar zay\u0131f bir durumdad\u0131rlar. Bu y\u00fczden hi\u00e7bir yarar\u0131 olmayan, \u00fcstelik zarar veren bu t\u00fcr kavgalar\u0131n hi\u00e7bir de\u011feri yoktur.<\/p>\n

Buna ra\u011fmen, g\u00f6r\u00fclen o ki, K\u0131ptiye kar\u015f\u0131 duydu\u011fu kinle \u00f6fkelenmi\u015f, d\u00fcnk\u00fc adam\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi bunu da \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in k\u0131zg\u0131nl\u0131kla \u00fczerine at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu k\u0131zg\u0131nl\u0131k, daha \u00f6nce de i\u015faret etti\u011fimiz gibi Musa’n\u0131n heyecanl\u0131 ki\u015fili\u011finin bir \u00f6zelli\u011fidir. \u00d6te yandan bu k\u0131zg\u0131nl\u0131k, Musa’n\u0131n i\u00e7inde zulme kar\u015f\u0131 biriken tepkinin, haks\u0131zl\u0131\u011fa, azg\u0131nl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 i\u00e7inde besledi\u011fi intikam duygusunun, \u0130srailo\u011fullar\u0131’na uygulanan sistematik i\u015fkenceden duydu\u011fu s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n insan\u0131n kalbinde kin ve \u00f6fke \u00e7izgilerini koruyan y\u0131llardan beri s\u00fcregelen azg\u0131nl\u0131\u011fa, haks\u0131zl\u0131\u011fa duydu\u011fu nefretin boyutunu da g\u00f6stermektedir:<\/p>\n

“Nihayet Musa ikisininde d\u00fc\u015fman\u0131 olan adam\u0131 yakalamak isteyince; `Ey Musa! D\u00fcn bir can\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn gibi beni de mi \u00f6ld\u00fcrmek istiyorsun? Sen yery\u00fcz\u00fcnde islah edenlerden de\u011filde zorba olmak istiyorsun.’ dedi”<\/p>\n

Zul\u00fcm iyice az\u0131t\u0131nca, toplum dejenere olunca, \u00f6l\u00e7\u00fcler birbirine kar\u0131\u015f\u0131nca, her yan\u0131 koyu bir karanl\u0131k kaplay\u0131nca temiz bir ruh; rejimleri, kanunlar\u0131 ve gelenekleri \u015fekillendiren zulme katlanamaz, tepki g\u00f6sterir. Bu t\u00fcr toplumlarda zul\u00fcm genel f\u0131trat\u0131 bozar. \u00d6yle ki insanlar, zul\u00fcm yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmelerine ra\u011fmen tepki g\u00f6stermezler. Azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131, sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rd\u00fckleri halde \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek gibi bir duygu uyanmaz i\u00e7lerinde. Hatta genel f\u0131trat\u0131n bozulmas\u0131 haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frayan\u0131n tepki g\u00f6stermesini, direnmesini yad\u0131rgayacak ve kendini veya ba\u015fkas\u0131n\u0131 savunmaya kalk\u0131\u015fan\u0131, K\u0131pti’nin Hz. Musa’ya dedi\u011fi gibi “yery\u00fcz\u00fcnde zorbal\u0131k yapmaya” kamu d\u00fczenini bozmaya, anar\u015fi \u00e7\u0131karmaya kalk\u0131\u015fmakla su\u00e7layacak bir d\u00fczeye var\u0131r. Bunun nedeni, diktat\u00f6r ta\u011futi rejimin insanlar\u0131 ezmesini g\u00f6r\u00fcp ses \u00e7\u0131karmaya, herhangi bir harekette bulunmamaya al\u0131\u015fmalar\u0131d\u0131r: \u00d6yle bir an gelir ki onlar, as\u0131l yap\u0131lmas\u0131 gerekenin bu oldu\u011funu, bunun bir meziyet oldu\u011funu, bunun edep oldu\u011funu, ahlak ve iyili\u011fin bu oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler. Bu y\u00fczden haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frayan birinin kendini savundu\u011funu, ta\u011futlar\u0131n kurduklar\u0131 rejimleri korumak amac\u0131 ile diktikleri engelleri y\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, bir mazlumun bu t\u00fcr bat\u0131l, sa\u00e7ma ve yapay duvarlar\u0131 yerle bir etmeye giri\u015fti\u011fini g\u00f6rd\u00fckleri zaman deh\u015fete kap\u0131larak hemen uzakla\u015f\u0131rlar. U\u011frad\u0131\u011f\u0131 haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 bertaraf etmeye \u00e7al\u0131\u015fan mazlumu kan d\u00f6k\u00fcc\u00fc ya da zorba olarak nitelendirirler. Hemen o mazlumu k\u0131nama bombard\u0131man\u0131na tutarlar, cezaland\u0131r\u0131rlar. Ama azg\u0131n ve zalim diktat\u00f6r\u00fc k\u0131nad\u0131klar\u0131 ya da cezaland\u0131rd\u0131klar\u0131 \u00e7ok az g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Zul\u00fcmden dolay\u0131 ayakta kalmayacak duruma gelse bile bir mazlumun a\u011f\u0131r bir zulme tepki g\u00f6stermesini mazur g\u00f6sterecek bir neden bulamazlar.<\/p>\n

Ku\u015fkusuz \u0130srailo\u011fullar\u0131 uzun s\u00fcre zul\u00fcm alt\u0131nda kalm\u0131\u015flard\u0131. Bu y\u00fczden Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- \u0130srailo\u011fullar\u0131’n\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 bu zulme kar\u015f\u0131 tepki doluydu. Bu nedenle birinci kavgay\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc zaman heyecana kap\u0131lm\u0131\u015f, ama sonra yapt\u0131\u011f\u0131na pi\u015fman olmu\u015ftu. Sonra ikinci kavgay\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde yine daha pi\u015fman oldu\u011fu \u015feyi yapacak kadar \u00f6fkelenmi\u015fti. Kendisinin ve kavminin olan K\u0131pti’yi az kals\u0131n yakalayacakt\u0131.<\/p>\n

Bu y\u00fczden y\u00fcce Allah onu yaln\u0131z b\u0131rakm\u0131yor. Tam tersine onu g\u00f6zetliyor, duas\u0131n\u0131 kabul ediyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah ruhlar\u0131 herkesten iyi bilir. \u0130nsan\u0131n katlanma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn de bir s\u0131n\u0131r\u0131 oldu\u011funu bilir. Zul\u00fcm iyice az\u0131tt\u0131\u011f\u0131nda, insaf kap\u0131lar\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kapatt\u0131\u011f\u0131nda, bask\u0131 alt\u0131nda tutulan, i\u015fkenceye u\u011frat\u0131lan insan\u0131n tepki g\u00f6sterece\u011fini, kar\u015f\u0131 sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7ece\u011fini bilir. Bu y\u00fczden, bask\u0131, \u00f6fke ve k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n etkisiyle normal s\u0131n\u0131rlar\u0131 a\u015fan bu t\u00fcr f\u0131tri bir hareketi korkun\u00e7 bir \u015fey olarak g\u00f6ren zulm\u00fcn etkisiyle f\u0131tratlar\u0131 dejenere olmu\u015f toplumlar gibi Musa’n\u0131n bu eylemini korkun\u00e7 bir hareket olarak nitelendiriyor.<\/p>\n

Bu, iki olay\u0131 ve onlardan sonraki geli\u015fmeleri aktaran Kur’an’\u0131n ifade tarz\u0131n\u0131n billurla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ibret dersidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kur’an bu davran\u0131\u015f\u0131 onaylam\u0131yor, ama b\u00fcy\u00fctm\u00fcyor da. Olay\u0131 nefse zulmetmek olarak nitelendirmesi de belki de Musa’n\u0131n soyda\u015fl\u0131k taassubunun etkisiyle tepki g\u00f6sterip heyecanlanmas\u0131ndan kaynaklan\u0131yordur. \u00c7\u00fcnk\u00fc o, Allah’\u0131n g\u00f6zetimi alt\u0131nda peygamber olmak \u00fczere se\u00e7ilmi\u015ftir. Belki de bu nitelendirmenin nedeni Hz. Musa’n\u0131n azg\u0131n, zorba rejimin uygulamalar\u0131 ile, zamans\u0131z bir kavgaya girmesi, zalimlerle dala\u015fmakta acele etmesidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah insanlar\u0131n kendisinin \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc metot do\u011frultusunda y\u00fcr\u00fcmek suretiyle kapsaml\u0131 kurtulu\u015f elde etmelerini istiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bireysel ve zamans\u0131z dala\u015fmalar rejimlerin de\u011fi\u015fmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir yarar sa\u011flamazlar. Nitekim y\u00fcce Allah Mekke’deki m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 zaman\u0131 gelmeden m\u00fc\u015friklerle kavgalara girmekten al\u0131koymu\u015ftu.<\/p>\n

\u00d6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, bir \u00f6nceki \u00f6ld\u00fcrme olay\u0131n\u0131n kokusu etrafa yay\u0131lm\u0131\u015f ve \u015f\u00fcpheler de Musa’n\u0131n \u00fczerinde yo\u011funla\u015f\u0131yormu\u015f. \u00c7\u00fcnk\u00fc bundan \u00f6nce Firavun ve kurmaylar\u0131n\u0131n azg\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131, zorba y\u00f6netimlerini ele\u015ftirdi\u011fi, kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 biliniyormu\u015f. \u00d6teki yandan \u0130srailo\u011fullar\u0131’ndan ba\u015fkalar\u0131 da duymu\u015f olabilir.<\/p>\n

Biz bunu tercih ediyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6ylesine zor \u015fartlarda Hz. Musa’n\u0131n \u0130srailo\u011fullar\u0131’ndan biriyle kavga eden Firavun’un adamlar\u0131ndan birini \u00f6ld\u00fcrmesi, \u0130srailo\u011fular\u0131’n\u0131n i\u00e7ini rahatlatan, g\u00f6\u011f\u00fcslerindeki kini dindiren bir olay olarak kabul edilir. Bu y\u00fczden bu t\u00fcr olaylar \u00f6teden beri dilden dile aktar\u0131l\u0131r, sevin\u00e7le, co\u015fkuyla kulaklara f\u0131s\u0131ldan\u0131r. B\u00f6ylece oradan oraya yay\u0131l\u0131r, if\u015fa olur. \u00d6zellikle daha \u00f6nce Hz. Musa’n\u0131n zorba y\u00f6netimden nefret etti\u011fi, mazlumlara yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fu bilinirse…<\/p>\n

Hz. Musa ikinci K\u0131pti’yi yakalamak isteyince K\u0131pti ona bu \u015fekilde su\u00e7luyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k i\u015fin i\u00e7 y\u00fcz\u00fc ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131pti bak\u0131yor ki Musa kendisini yakalamak istiyor, bu y\u00fczden ona \u015fu kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 veriyor: “Ey Musa! D\u00fcn bir can\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn gibi beni de mi \u00f6ld\u00fcrmek istiyorsun?” Adam\u0131n s\u00f6zlerinin devam\u0131 ise \u015f\u00f6yledir: “Sen yery\u00fcz\u00fcnde islah edenlerden de\u011fil de zorba olmak istiyorsun dedi” Bu ifadeden anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, Hz. Musa kendisine hayatta \u00f6yle bir yol, \u00f6yle bir \u00e7izgi tutmu\u015f ki; bununla zulm\u00fc, zorbal\u0131\u011f\u0131 sevmeyen salih ve yap\u0131c\u0131 bir insan olarak tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fte bu K\u0131pti de ona bunu hat\u0131rlat\u0131yor. Tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131n tam tersi bir davran\u0131\u015f i\u00e7inde bulundu\u011funu y\u00fcz\u00fcne vurarak, iyi nitelikli yap\u0131c\u0131 biri de\u011fil zorba biri olmakla, insanlar\u0131 uzla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131na \u00f6ld\u00fcrmekle, k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc k\u0131\u015fk\u0131rtmakla su\u00e7luyor. K\u0131pti’nin konu\u015fma tarz\u0131 ve s\u00f6zlerinin i\u00e7eri\u011fi, Hz. Musa’n\u0131n o s\u0131rada Firavun’un adamlar\u0131ndan biri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Yoksa, s\u00f6zlerinin i\u00e7eri\u011fi b\u00f6yle de olsa bir M\u0131s\u0131rl\u0131 Firavun’un adamlar\u0131ndan birine bu tarzda hitap edemezdi.<\/p>\n

Baz\u0131 m\u00fcfessirler, bu s\u00f6zlerin K\u0131ptiye de\u011fil, \u0130srail k\u00f6kenliye ait oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015fler. Onlara g\u00f6re, Hz. Musa \u0130srail k\u00f6kenliye: “Besbelli sen bir azg\u0131ns\u0131n.” deyip ikisinin d\u00fc\u015fman\u0131 olan K\u0131ptiyi yakalamak \u00fczere \u00f6fkeyle ona do\u011fru y\u00f6nelince, \u0130srail k\u00f6kenli olan adam Hz. Musa’n\u0131n kendisine k\u0131zd\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanm\u0131\u015f, bu y\u00fczden yukar\u0131daki s\u00f6zleri sarf ederek sadece kendisinin bildi\u011fi bu s\u0131rr\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa vurmu\u015ftur. Bu m\u00fcfessirlerin b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmelerinin nedeni, M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n bu s\u0131rdan haberdar olmamalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Ne var ki, bu s\u00f6zleri s\u00f6yleyenin K\u0131pti olmas\u0131 daha yak\u0131n bir ihtimaldir. Nitekim bu s\u0131rr\u0131n yay\u0131lma nedenini de a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131k. M\u0131s\u0131rl\u0131 konu hakk\u0131nda olu\u015fan ko\u015fullar\u0131n da yard\u0131m\u0131 ile feraseti ve sezgisi sayesinde bu s\u0131rr\u0131n fark\u0131na varm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

HZ. MUSA’YA ULA\u015eAN HABER
\n<\/strong>
\nG\u00f6r\u00fclen o ki, adam\u0131n bir \u00f6nceki olay\u0131 hat\u0131rlamas\u0131 \u00fczerine Hz. Musa daha fazla ileri gitmemi\u015f, adam\u0131 b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. O da Musa’dan kurtulur kurtulmaz gidip Firavun kavminin ileri gelenlerine arad\u0131klar\u0131 adam\u0131n sald\u0131ran Musa oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015ftir. Burada ge\u00e7en sahneden sonra hik\u00e2yenin ak\u0131\u015f\u0131nda bir bo\u015fluk var. Sonra yeni bir sahne sunuluyor. \u015eehrin uzak bir k\u00f6\u015fesinden bir adam Musa’n\u0131n yan\u0131na geliyor. Firavun kavminin ileri gelenlerinin kendisi hakk\u0131nda yapt\u0131klar\u0131 toplant\u0131y\u0131 ve verilmek istenen cezay\u0131 haber vererek onu uyar\u0131yor. Hayat\u0131n\u0131 kurtarmas\u0131 i\u00e7in \u015fehirden ka\u00e7mas\u0131n\u0131 tavsiye ediyor.
\n20- \u015eehrin \u00f6b\u00fcr ucundan bir adam ko\u015farak geldi; “Ey Musa, ileri gelenler seni \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in aralar\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyorlar. Hemen uzakla\u015f. Do\u011frusu ben sana \u00f6\u011f\u00fct veriyorum ” dedi.<\/strong><\/p>\n

Hi\u00e7 ku\u015fkusuz kudret eli, iradesini yerine getirmek \u00fczere gerekti\u011fi anda hemen devreye girer, a\u00e7\u0131kca olaya m\u00fcdahale eder.<\/p>\n

Firavun’un \u00e7evresinden, h\u00fck\u00fcmet \u00fcyelerinden ve kendisine yak\u0131n olanlardan olu\u015fan bu ileri gelenler bunun Musa’n\u0131n i\u015fi oldu\u011funu \u00f6\u011frendikleri, Musa’n\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi bu eylemdeki tehlike sinyalini alg\u0131lad\u0131klar\u0131 ku\u015fkusuzdur. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu eylem \u00f6z\u00fc itibariyle bir ba\u015fkald\u0131r\u0131, bir direni\u015f ve ezilen \u0130srailo\u011fullar\u0131’na yard\u0131m niteli\u011findedir. \u015eu halde bu olay ola\u011fan\u00fcst\u00fc toplan\u0131p bir karara varmay\u0131 gerektirecek kadar tehlikeli bir olayd\u0131r. E\u011fer su\u00e7, s\u0131radan bir adam \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u olsayd\u0131 Firavun ve \u00f6nde gelen kurmaylar\u0131 bu kadar ilgilenmezlerdi. Bu s\u0131rada kudret eli ileri gelenlerden birini se\u00e7iyor. B\u00fcy\u00fck bir ihtimalle bu adam Firavun ailesine mensup iman\u0131n\u0131 gizleyen bir m\u00fc’mindir. Gafir suresinde s\u00f6z\u00fc edilen ki\u015fi de budur.(Firavun ailesine mensup iman\u0131n\u0131 gizleyen m\u00fc’min bir adam \u015f\u00f6yle dedi: “Rabb’im Allah’d\u0131r dedi\u011fi i\u00e7in bir adam\u0131 \u00f6ld\u00fcrecek misiniz?” (Gafir Suresi, 28)) Kudret eli “\u015fehrin \u00f6b\u00fcr ucundan” kral\u0131n adamlar\u0131 yeti\u015fmeden \u00f6nce ko\u015farak, olay\u0131n \u00f6neminin bilincinde olarak Musa’ya haber vermesi i\u00e7in onu g\u00f6revlendiriyor: “Ey Musa, ileri gelenler seni \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in aralar\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyorlar. Hemen uzakla\u015f. Do\u011frusu ben sana \u00f6\u011f\u00fct veriyorum.”<\/p>\n

21- Musa, korku i\u00e7inde \u00e7evresini g\u00f6zetleyerek \u015fehirden \u00e7\u0131kt\u0131. “Rabb’im! Beni \u015fu zalim kavimden kurtar. ” dedi.<\/strong><\/p>\n

Burada bir kez daha Hz. Musa’n\u0131n heyecanl\u0131 ki\u015fili\u011finin belirgin \u00f6zelli\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Endi\u015feli ve korkuyor. Bu y\u00fczden durmadan etraf\u0131na bak\u0131n\u0131p duruyor. Bu \u00f6zelli\u011fin yan\u0131 s\u0131ra do\u011frudan Allah’dan yard\u0131m isteme, O’nun himayesini ve g\u00f6zetimini bekleme, korkulu ortamdan ka\u00e7\u0131p onun korusuna s\u0131\u011f\u0131nma, g\u00fcven ve kurtulu\u015fu onun kat\u0131ndan umma \u00f6zelli\u011fini de g\u00f6zl\u00fcyoruz.<\/p>\n

“Rabb’im! Beni \u015fu zalim kavimden kurtar.”<\/p>\n

Sonra ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 onu \u015fehrin d\u0131\u015f\u0131nda izlemeye koyuluyor. Korkuyor, endi\u015feli bak\u0131\u015flarla etraf\u0131n\u0131 g\u00f6zetliyor. Tek ba\u015f\u0131na, yapayaln\u0131zd\u0131r. Allah’a g\u00fcvenmekten, onun yard\u0131m\u0131n\u0131 ve yol g\u00f6stericili\u011fini istemekten ba\u015fka hi\u00e7bir \u015feye sahip de\u011fildir:<\/p>\n

22- Medyen’e do\u011fru y\u00f6nelince; “\u00dcmit ederim ki Rabb’im do\u011fru yola iletir. ” dedi.<\/strong><\/p>\n

Burada, tek ba\u015f\u0131na, yurdundan kovulmu\u015f biri olarak \u015eam’\u0131n g\u00fcneyinde ve Hicaz’\u0131n kuzeyinde yer alan Medyen’e do\u011fru \u00e7\u00f6llerden yol al\u0131rken Musa’n\u0131n ki\u015fili\u011fini g\u00f6zl\u00fcyoruz. Mesafeler \u00e7ok uzak, yollar uzad\u0131k\u00e7a uzuyor. Ne yiyece\u011fi var ne de bu yolculuk i\u00e7in gerekli olan haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131… \u015eehirden korku i\u00e7inde ve \u00e7evresini g\u00f6zetleyerek \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Kendisine \u00f6\u011f\u00fct veren m\u00fc’min adam\u0131n uyar\u0131s\u0131 \u00fczerine endi\u015felenmi\u015f ve oyalanmadan, yan\u0131na yol az\u0131\u011f\u0131 almadan kendisine u\u00e7suz bucaks\u0131z \u00e7\u00f6llerde yol g\u00f6stericilik yapacak bir k\u0131lavuz tutmadan \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. B\u00fct\u00fcn bu olumsuzluklar\u0131n yan\u0131nda Rabb’ine y\u00f6nelmi\u015f, b\u00fct\u00fcn\u00fcyle O’na teslim olmu\u015f, O’nun yol g\u00f6stericili\u011fini bekleyen nefsini g\u00f6zl\u00fcyoruz: “\u00dcmit ederim ki Rabb’im beni do\u011fru yola iletir.”<\/p>\n

MEDYENE KA\u00c7I\u015e<\/strong><\/p>\n

Bir s\u00fcre kendisini g\u00fcvenlik daha do\u011frusu refah i\u00e7inde, konforlu ve her t\u00fcrl\u00fc nimete bo\u011fulmu\u015f bir hayat s\u00fcrd\u00fckten sonra Hz. Musa’y\u0131 yeniden korkulu bir atmosferin tam ortas\u0131nda buluyoruz. Yaln\u0131z ba\u015f\u0131na, yery\u00fcz\u00fcn\u00fc t\u00fcm maddi g\u00fc\u00e7lerinden yoksun bir durumda buluyoruz. Firavun ve askerleri pe\u015fine d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, her yerde onu ar\u0131yorlar. K\u00fc\u00e7\u00fckken yapamad\u0131klar\u0131n\u0131 (\u00f6ld\u00fcrme olay\u0131n\u0131) \u015fimdi yapmak i\u00e7in. Ne var ki o zaman Musa’y\u0131 g\u00f6zeten ve koruyan kudret eli \u015fimdi de onu koruyup g\u00f6zetliyor ve onu kesinlikle d\u00fc\u015fmanlar\u0131na teslim etmiyor. \u0130\u015fte Musa \u015fimdi de uzun bir yola koyulmu\u015f, zorbalar\u0131n elinin ula\u015famayaca\u011f\u0131 bir b\u00f6lgeye gidiyor:
\n23- Medyen suyuna geldi\u011finde, kuyunun ba\u015f\u0131nda insanlar\u0131n hayvanlar\u0131n, sulad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Onlardan ba\u015fka, hayvanlar\u0131n\u0131 sudan al\u0131koyan iki k\u0131z g\u00f6rd\u00fc. Onlara; “Derdiniz nedir?” dedi. Dediler ki; “\u00c7obanlar sulay\u0131p \u00e7ekilmeden biz onlar\u0131n i\u00e7ine sokulup hayvanlar\u0131m\u0131z\u0131 sulamay\u0131z. Babam\u0131z \u00e7ok ya\u015fl\u0131d\u0131r, onun i\u00e7in bu i\u015fi biz yap\u0131yoruz. ”<\/p>\n

24- Musa onlar\u0131n hayvanlar\u0131n\u0131 sulad\u0131, sonra g\u00f6lgeye \u00e7ekildi; “Rabb’im, do\u011frusu bana indirece\u011fin her hayra muhtac\u0131m” dedi.<\/strong><\/p>\n

Medyen b\u00f6lgesindeki bir su kayna\u011f\u0131na ula\u015fmas\u0131 ile birlikte me\u015fakkatli ve uzun yolculu\u011fu sona ermi\u015fti. Suyun ba\u015f\u0131na geldi\u011finde yorgun ve bitkindi. O s\u0131rada, Hz. Musa’n\u0131nki gibi bozulmam\u0131\u015f bir f\u0131trat\u0131n, insani \u00f6zelliklerini yitirmemi\u015f bir nefsin rahats\u0131z olaca\u011f\u0131, kald\u0131ramayaca\u011f\u0131 bir sahne ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yor. \u00c7obanlar\u0131n sulamak \u00fczere hayvanlar\u0131n\u0131 suyun ba\u015f\u0131na s\u00fcrd\u00fcklerini, \u00f6te yandan iki kad\u0131n\u0131n da hayvanlar\u0131n\u0131 suyun ba\u015f\u0131na s\u00fcremediklerini g\u00f6r\u00fcyor. Oysa insani \u00f6zelliklerini yitirmemi\u015f ve f\u0131tratlar\u0131 bozulmam\u0131\u015f insanlara yak\u0131\u015fan, \u00f6ncelikle iki kad\u0131n\u0131n hayvanlar\u0131na su i\u00e7irmelerine, s\u00fcr\u00fclerini aradan \u00e7\u0131karmalar\u0131na m\u00fcsaade etmektir. Normal olan erkeklerin onlara yol verip yard\u0131mc\u0131 olmalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Yurdundan ka\u00e7an, kovalanan ve uzun yolculuktan yorgun d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olan Musa-sel\u00e2m \u00fczerine olsun- b\u00f6ylesine anormal ve \u00e7irkin bir tablo kar\u015f\u0131s\u0131nda yorgunlu\u011funu, yabanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bahane ederek oturup dinlenmiyor. Tam tersine kalk\u0131p o iki kad\u0131n\u0131n yan\u0131na gidiyor ve bu tuhaf durumlar\u0131n\u0131n nedenini soruyor:<\/p>\n

“Onlara, derdiniz nedir? dedi.”<\/p>\n

“Dediler ki; ;\u00c7obanlar sulay\u0131p \u00e7ekilmeden biz onlar\u0131n i\u00e7ine sokulup hayvanlar\u0131m\u0131z\u0131 sulamay\u0131z. Babam\u0131z \u00e7ok ya\u015fl\u0131d\u0131r Onun i\u00e7in bu i\u015fi biz yap\u0131yoruz.”<\/p>\n

Kad\u0131n\u0131n kenara \u00e7ekilmelerinin, koyunlar\u0131n\u0131 arkada b\u0131rak\u0131p suyun ba\u015f\u0131na gitmekten al\u0131koymalar\u0131n\u0131n nedenini anlatt\u0131lar. Neden anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, zay\u0131fl\u0131k… Onlar kad\u0131nd\u0131rlar, bu \u00e7obanlarsa erkek. Babalar\u0131 da \u00e7obanl\u0131k yapamayacak bu adamlarla m\u00fccadele edemeyecek kadar ya\u015fl\u0131d\u0131r. Bunun \u00fczerine Hz. Musa gayrete geliyor, bozulmam\u0131\u015f f\u0131trat\u0131 harekete ge\u00e7iyor. Gerekeni yapmak \u00fczere \u00f6ne at\u0131l\u0131yor. Onurlu ve sayg\u0131n erkeklerin yapmas\u0131 gerekti\u011fi gibi \u00f6nce iki kad\u0131n\u0131n s\u00fcr\u00fcs\u00fcne su i\u00e7irmek i\u00e7in \u00f6ne ge\u00e7iyor. Oysa Hz. Musa bilmedi\u011fi bir yerde yabanc\u0131 biridir. Burada bir dayana\u011f\u0131, bir yard\u0131mc\u0131s\u0131 yoktur. \u00dcstelik az\u0131ks\u0131z, haz\u0131rl\u0131ks\u0131z \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 bir uzun yolculuktan geldi\u011fi i\u00e7in son derece yorgun ve bitkindir de. \u00d6te yandan yurdundan kovulmu\u015f birisidir, pe\u015finde ac\u0131mas\u0131z d\u00fc\u015fmanlar var. Ne var ki, b\u00fct\u00fcn bu olumsuzluklar onu insanl\u0131\u011f\u0131n, mertli\u011fin ve iyili\u011fin gereklerini yerine getirmekten, tertemiz ruhlar\u0131n yak\u0131ndan tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 tabi hakk\u0131 ger\u00e7ek yerine koymaktan al\u0131koymuyor.<\/p>\n

“Musa onlar\u0131n hayvanlar\u0131n\u0131 sulad\u0131.”<\/p>\n

Bu da y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00f6zetimi alt\u0131nda yeti\u015fen ruhun soylulu\u011funu g\u00f6steriyor. Ayn\u0131 zamanda uzun bir yolculuk sonucu olduk\u00e7a yorgun d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen onun cayd\u0131r\u0131c\u0131, heybetli g\u00fcc\u00fcne de i\u015faret etmektedir. Belki de, \u00e7obanlar\u0131n i\u00e7ine korku salan g\u00fc\u00e7 onun bedensel g\u00fcc\u00fcnden \u00e7ok ruhsal g\u00fcc\u00fc olmu\u015ftur. \u00c7\u00fcnk\u00fc insanlar daha \u00e7ok kalplerin ve ruhlar\u0131n g\u00fcc\u00fcnden etkilenirler:<\/p>\n

“Sonra g\u00f6lgeye \u00e7ekildi.” Bu ifade o g\u00fcnlerin kavurucu ve s\u0131cak g\u00fcnler oldu\u011funa, Hz. Musa’n\u0131n yolculu\u011funun bu s\u0131cak ve kavurucu g\u00fcnlerde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n

“Rabb’im, do\u011frusu bana indirece\u011fin her hayra muhtac\u0131m dedi.”<\/p>\n

Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- bedeniyle maddi ve esenlik verici g\u00f6lgeye s\u0131\u011f\u0131n\u0131rken ruhuyla ve kalbiyle de geni\u015f ve engin bir g\u00f6lgeye, kerim ve iyilik sahibi y\u00fcce Allah’\u0131n g\u00f6lgesine s\u0131\u011f\u0131n\u0131yor: “Rabb’im, do\u011frusu bana indirece\u011fin her hayra muhtac\u0131m.” Rabb’im ben gurbetteyim, kimsesizim. Rabb’im ben fakirim. Rabb’im ben yaln\u0131z\u0131m. Rabb’im ben zay\u0131f\u0131m. Rabb’im senin l\u00fctfuna, iyili\u011fine ve keremine muhtac\u0131m.<\/p>\n

Biz bu s\u00f6zler aras\u0131nda bu kalbin \u00e7\u0131rp\u0131n\u0131\u015f\u0131n\u0131, g\u00fcvenilir bir koruyuculu\u011fa, s\u00e0\u011flam bir dayana\u011fa, esenlik veren engin bir g\u00f6lgeye s\u0131\u011f\u0131n\u0131\u015f\u0131n\u0131 i\u015fitiyoruz. Yak\u0131n bir duay\u0131, kalbin t\u00fcm duygular\u0131n\u0131 ifade eden bir f\u0131s\u0131ldamay\u0131, dost\u00e7a bir yakla\u015f\u0131m\u0131, derin bir ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 duyuyoruz.<\/p>\n

“Rabb’im, do\u011frusu bana indirece\u011fin her hayra muhtac\u0131m.”<\/p>\n

EVL\u0130L\u0130K \u00d6NCES\u0130 SADE VE SA\u011eLIKLI TEKL\u0130FLER<\/strong><\/p>\n

Biz Hz. Musa ile -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- birlikte dua sahnesine dalm\u0131\u015fken ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 kurtulu\u015f sahnesini g\u00f6stermede acele ediyor. Bu ama\u00e7la duaya verilen cevab\u0131n ne kadar \u00e7abuk geldi\u011fini vurgulamak i\u00e7in ayette \u00e7abukluk ifade eden “fa” ba\u011flac\u0131 kullan\u0131l\u0131yor. Sanki g\u00f6k ko\u015fuyor ve yalvaran bu yabanc\u0131 kalbin duas\u0131na cevap veriyor.
\n25- O s\u0131rada iki k\u0131zdan biri utana utana Musa’n\u0131n yan\u0131na geldi; “Babam sulama \u00fccretini \u00f6demek i\u00e7in seni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor” dedi. Musa k\u0131zlar\u0131n babalar\u0131n\u0131n yan\u0131na gelerek ba\u015f\u0131ndan ge\u00e7en olaylar\u0131 anlat\u0131nca O; “Korkma, o zalim kavimden kurtuldun” dedi.<\/strong><\/p>\n

Allah’\u0131n kurtar\u0131\u015f\u0131na bak\u0131n… Onun yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 seyredin… Hi\u00e7 ku\u015fkusuz ya\u015fl\u0131 adam\u0131n bu daveti; yoksul, muhta\u00e7 Musa’n\u0131n duas\u0131na g\u00f6kten gelen cevapt\u0131r. Ya\u015fl\u0131 adam\u0131n bu daveti, onun i\u00e7in bir koruma ve onurland\u0131rmad\u0131r. Bu davet, iyili\u011fin \u00f6d\u00fcl\u00fcd\u00fcr. “\u0130ki k\u0131zdan biri” getiriyor bu daveti. Gelirken “Utana utana geliyordu.” Temiz, iyi, iffetli ve terbiyeli k\u0131zlar\u0131n bir erkekle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131nda yapt\u0131klar\u0131 gibi “Utana utana geliyordu.” Ne k\u0131r\u0131tma, ne \u00e7al\u0131m, ne g\u00f6steri\u015f ne de ba\u015ftan \u00e7\u0131karma. Geliyor ve en k\u0131sa, en \u00f6z s\u00f6zlerle daveti ula\u015ft\u0131r\u0131yor, yol g\u00f6steriyor, babas\u0131n\u0131n yan\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor. Bunu Kur’an-\u0131 Kerim \u015f\u00f6yle anlat\u0131-yor. “Baham sulama \u00fccretini \u00f6demek i\u00e7in seni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor.” K\u0131z\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131ndaki utanga\u00e7l\u0131\u011f\u0131n yan\u0131 s\u0131ra s\u00f6zlerinde de bir a\u00e7\u0131kl\u0131k, dikkatlilik ve anla\u015f\u0131l\u0131rl\u0131k \u00f6n plandad\u0131r. S\u00f6zlerini a\u011fz\u0131nda gevelemiyor, oldu\u011fu gibi ve dolamba\u00e7l\u0131 hale getirmeden s\u00f6yl\u00fcyor. Ayn\u0131 \u015fekilde bu da \u00f6zelli\u011fini kaybetmemi\u015f, temiz ve do\u011fru bir f\u0131trat\u0131n belirtisidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc tertemiz kalm\u0131\u015f iffetli k\u0131zlar erkeklerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131nda, onlarla konu\u015ftuklar\u0131nda f\u0131tratlar\u0131 gere\u011fi utan\u0131rlar, ama iffetliklerine ve do\u011fruluklar\u0131na olan g\u00fcvenlerinden dolay\u0131 laf\u0131 a\u011f\u0131zlar\u0131nda gevelemezler. Kar\u015f\u0131s\u0131ndakini tahrik edecek, ba\u015ftan \u00e7\u0131karacak, heyecanland\u0131racak \u015fekilde konu\u015fmazlar. Laf\u0131 uzatmadan, gerekti\u011fi kadar a\u00e7\u0131k konu\u015furlar.<\/p>\n

Ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 bu konuda fazla bir \u015fey s\u00f6ylemeden sahneyi bitiriyor. Gen\u00e7 k\u0131z\u0131n davet etmesi ve Hz. Musa’n\u0131n da davete uymas\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda da izleyiciye d\u00fc\u015f\u00fcnecek bir alan b\u0131rakm\u0131yor. Ard\u0131ndan Hz. Musa ile ya\u015fl\u0131 adam\u0131n bulu\u015fma sahnesi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yoruz. Ancak bu ya\u015fl\u0131 adam\u0131n ismi belirtilmiyor. Bu ya\u015fl\u0131n\u0131n bildi\u011fimiz \u015euayb peygamberin karde\u015finin o\u011flu oldu\u011fu, ad\u0131n\u0131n da Yesrun oldu\u011fu s\u00f6ylenmektedir.(Daha \u00f6nce “F\u0131 Zil\u00e2l-il Kur’an”da bu adam\u0131n \u015euayb peygamber oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015ftim. Bir keresinde de bu adam\u0131n \u015euayb peygamber olabilece\u011fi gibi, olmayabilece\u011fini de s\u00f6ylemi\u015ftim. \u015eimdi ise bu adam\u0131n \u015euayb peygamber olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, Medyen halk\u0131ndan ya\u015fl\u0131 bir adam oldu\u011funu tercih ediyorum. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc tercih etmemin nedeni, adam\u0131n ya\u015fl\u0131 olu\u015fudur. Oysa \u015euayb peygamber -sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kavminden kendisini yalanlayanlar\u0131n yok edili\u015flerini g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc ve geride sadece kendisine inananlar kalm\u0131\u015ft\u0131. \u015eayet bu adam kavminden geriye kalan m\u00fc’minler aras\u0131nda ya\u015famakta olan \u015euayb peygamber olsayd\u0131, \u00e7oban!ar, ya\u015fl\u0131 peygamberlerinin k\u0131zlar\u0131ndan \u00f6nce hayvanlar\u0131n\u0131 sulamazlard\u0131. M\u00fc’min toplumlar\u0131n davran\u0131\u015f \u015fekli bu de\u011fildir. ilk ku\u015faktan beri m\u00fc’minler peygamberlerine ve k\u0131zlar\u0131na b\u00f6yle davranmazlar.<\/p>\n

Bunun yan\u0131 s\u0131ra Kur’an’da kay\u0131npederinin Hz. Musa’ya herhangi bir \u015fey \u00f6\u011fretti\u011finden de s\u00f6z edilmiyor. \u015eayet bu adam \u015euayb peygamber olsayd\u0131, on y\u0131l birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Musa’yla konu\u015furken baz\u0131 peygamberlik s\u00f6zlerini mutlaka i\u015fitecekti.)<\/p>\n

“Musa k\u0131zlar\u0131n babalar\u0131n\u0131n yan\u0131na gelerek ba\u015f\u0131ndan ge\u00e7en olaylar\u0131 anla-t\u0131nca O; korkma, o zalim kavimden kurtuldun” dedi.<\/p>\n

Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Hz. Musa’n\u0131n g\u00fcvenli\u011fe ihtiyac\u0131 vard\u0131. Bedeninin yemeye ve i\u00e7meye ihtiyac\u0131 oldu\u011fu gibi. Ne var ki, ruhunun g\u00fcvenli\u011fe olan ihtiyac\u0131 bedeninin yiyece\u011fe olan ihtiyac\u0131ndan daha fazlayd\u0131. Bu y\u00fczden ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131 bulu\u015fma sahnesinde bu sayg\u0131n ya\u015fl\u0131n\u0131n “Korkma” s\u00f6z\u00fcn\u00fc \u00f6nplana \u00e7\u0131kar\u0131yor. Hz. Musa’n\u0131n ba\u015f\u0131ndan ge\u00e7enleri anlatmas\u0131ndan sonra ya\u015fl\u0131 adam\u0131n Musa’n\u0131n i\u00e7ine duygusunu ak\u0131tmak, kendisini emniyette hissetmesini sa\u011flamak i\u00e7in s\u00f6yledi\u011fi ilk s\u00f6z olarak bu kelimeyi ifade ediyor. Sonra a\u00e7\u0131klamada bulunuyor, g\u00fcvenlikte olu\u015funun nedenini vurguluyor. “O zalim kavimden kurtuldun” \u00c7\u00fcnk\u00fc Medyen \u00fczerinde bir etkinlikleri yoktur, y\u00f6netimleri alt\u0131nda de\u011fil. Bu y\u00fczden Medyendekilere eziyet edemezler, buradakilere zarar veremezler.<\/p>\n

Sonra sahnede iffetli ve tertemiz bir kad\u0131n\u0131n sesini i\u015fitiyoruz.
\n26- K\u0131zlardan biri; “Babac\u0131\u011f\u0131m, bunu \u00e7oban olarak tut, \u00fccretle tuttuklar\u0131n\u0131n en hay\u0131rl\u0131s\u0131 budur. \u00c7\u00fcnk\u00fc hem g\u00fc\u00e7l\u00fc hem de g\u00fcvenilir. “<\/strong><\/p>\n

Hem o hem de k\u0131z karde\u015fi koyunlar\u0131 g\u00fctmenin, suyun ba\u015f\u0131nda erkeklerle didi\u015fmenin ve erkeklerin i\u015fini yapan her kad\u0131nda oldu\u011fu gibi bedensel y\u0131pranman\u0131n zorluklar\u0131n\u0131 \u00e7ekiyorlard\u0131. Bu a\u011f\u0131r i\u015flerin alt\u0131nda eziliyor, karde\u015fi de \u00f6yle. Evinde oturan bir kad\u0131n olmak istiyordu. \u0130ffetli, \u00f6rt\u00fcl\u00fc, otlakta ve su ba\u015flar\u0131n-da yabanc\u0131 erkeklerle didi\u015fmeyen evinin kad\u0131n\u0131 olmak istiyordu. \u0130ffetli bir ruh’a temiz bir kalbe, bozulmam\u0131\u015f bir f\u0131trata sahip bir kad\u0131n erkeklerle d\u00fc\u015f\u00fcp kalk-maktan ve bu durumdan kaynaklanan a\u00e7\u0131kl\u0131ktan, s\u00fcslenip p\u00fcslenmekten ho\u015flanmaz, tam tersine rahats\u0131z olur.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu, yurdundan kovulmu\u015f yabanc\u0131 bir gen\u00e7tir. Ayn\u0131 zamanda g\u00fc\u00e7l\u00fc ve g\u00fcvenilir bir ki\u015fidir. Yabanc\u0131 biri olmas\u0131na ra\u011fmen \u00e7obanlar\u0131 korkutan, bu y\u00fczden kendisine yol verip koyunlar\u0131n su i\u00e7mesini sa\u011flayan g\u00fcc\u00fcn\u00fc de g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. Halbuki ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc olursa olsun yabanc\u0131 her zaman zay\u0131ft\u0131r. Sonra \u00e7a\u011f\u0131rmak \u00fczere yan\u0131na giderken konu\u015fmas\u0131 ve bak\u0131\u015flar\u0131ndaki iffetli tavr\u0131ndan dolay\u0131 onun g\u00fcvenilir biri oldu\u011funu da g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. Bu y\u00fczden kendisini ve karde\u015fini \u00e7al\u0131\u015fmaktan, didi\u015fmekten, erkeklerle i\u00e7i\u00e7e ya\u015famaktan kurtarmas\u0131 i\u00e7in babas\u0131ndan Musa’y\u0131 \u00fccretle tutmas\u0131n\u0131 istiyor. Hem Musa \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in g\u00fcc\u00fc kuvveti yerinde biridir. Namus a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fcvenilir olan birisi di\u011fer konularda da g\u00fcvenilir birisidir. K\u0131z bu \u00f6neride bulunurken kem k\u00fcm etmiyor, laf\u0131 gevelemiyor, k\u00f6t\u00fc zanda bulunulmas\u0131ndan, hakk\u0131nda dedikodu yap\u0131lmas\u0131ndan korkmuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc ruhu temizdir, duygular\u0131 pakt\u0131r onun. Bu y\u00fczden herhangi bir \u015feyden korkmuyor. Babas\u0131na bu \u00f6neride bulunurken s\u00f6z\u00fc anla\u015f\u0131lmaz bir \u015fekilde evirip \u00e7evirmiyor.<\/p>\n

\u00d6te yandan Musa’n\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6sterme bak\u0131m\u0131ndan kuyunun a\u011fz\u0131n\u0131 kapatt\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenen ve yirmi veya k\u0131rk yahut daha fazla ya da daha az ki\u015finin zor kald\u0131ra-bildikleri bir ta\u015f\u0131 tek ba\u015f\u0131na kald\u0131rmak gibi m\u00fcfessirlerin anlatt\u0131klar\u0131 rivayetlere de gerek yoktur. Bir kere kuyu kapal\u0131 de\u011fildi. Sadece \u00e7obanlar kuyunun ba\u015f\u0131n-da hayvanlar\u0131n\u0131 suluyorlard\u0131, O da gelip onlar\u0131 uzakla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f ve iki kad\u0131n\u0131n hayvanlar\u0131na su i\u00e7irmi\u015fti.<\/p>\n

Ayn\u0131 \u015fekilde onun namus a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fcvenilir biri oldu\u011funun kan\u0131t\u0131 olarak, g\u00fcya k\u0131z\u0131 g\u00f6rmemek i\u00e7in “sen arkamdan gel, yolu bana tarif et” dedi\u011fini hatta \u00f6nce kendisinin k\u0131z\u0131 izledi\u011fi ancak r\u00fczgar k\u0131z\u0131n eteklerini havaland\u0131r\u0131p topuklar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcnmesine neden oldu\u011fu i\u00e7in bu s\u00f6z\u00fc s\u00f6yledi\u011fi \u015feklindeki rivayetlere de gerek yoktur. B\u00fct\u00fcn bunlar yersiz zorlamalard\u0131r ve s\u00f6z konusu olmayan bir ku\u015fkuyu ortadan kald\u0131rma amac\u0131na y\u00f6neliktir. Oysa Hz. Musa -sel\u00e2m \u00fczerine olsun-bak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 haramdan sak\u0131nan, temiz duygular besleyen biridir, k\u0131z da \u00f6yledir. Bir erkekle bir kad\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 esnas\u0131nda iffetlilik, hi\u00e7bir zorlamaya ve yapmac\u0131k bir davran\u0131\u015fa gerek duymadan basit ve sade bir harekette kendili\u011finden belirir.<\/p>\n

Ya\u015fl\u0131 adam K\u0131z\u0131n\u0131n bu \u00f6nerisini olumlu kar\u015f\u0131l\u0131yor. Belki de bu adam k\u0131z\u0131n\u0131n ve Musa’n\u0131n birbirlerine kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak besledikleri g\u00fcven duygusunu, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 duyulan normal f\u0131tri e\u011filimi, bir yuva kurmaya uygun do\u011fal arzuyu hissetmi\u015fti. G\u00fc\u00e7 ve g\u00fcvenirlilik \u00f6zellikleri bir erkekte bulundu mu bu bozulmam\u0131\u015f, lekelenmemi\u015f ve Allah’\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 f\u0131trattan sapmam\u0131\u015f gen\u00e7 k\u0131z tabiat\u0131n\u0131 kendine \u00e7eker. Ya\u015fl\u0131 adam, sekiz y\u0131l hizmet etmesi ve koyunlar\u0131n\u0131 g\u00fctmesi kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda k\u0131zlar\u0131ndan birini kendisiyle evlendirece\u011fini Musa’ya s\u00f6ylerken bu iki hedefi birle\u015ftir:ni\u015f oluyordu. Ayr\u0131ca bu hizmet s\u00fcresini on y\u0131la tamamlarsa kendisinden bir l\u00fctuf olaca\u011f\u0131n\u0131 yoksa bunu yapmak zorunda olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor.
\n27- K\u0131zlar\u0131n babas\u0131; “Bana sekiz y\u0131l \u00e7al\u0131\u015fmana kar\u015f\u0131l\u0131k bu iki k\u0131z\u0131mdan birini sana nikahlamak istiyorum. E\u011fer bu s\u00fcreyi on y\u0131la tamamlarsan o senin taraf\u0131ndan bir iyiliktir. Ben sana zahmet vermek istemem. \u0130n\u015fallah, beni iyi kimselerden bulacaks\u0131n” dedi.<\/strong><\/p>\n

\u0130\u015fte b\u00f6yle, adam gayet a\u00e7\u0131k ve sade bir dille hangisi oldu\u011funu belirtmeden k\u0131zlar\u0131ndan birini Musa’ya \u00f6neriyor. Belki de adam; daha \u00f6nce de belirtti\u011fimiz gibi delikanl\u0131 ile aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 g\u00fcven ortam\u0131 olu\u015fan k\u0131z\u0131n\u0131n hangisi oldu\u011funu sezmi\u015fti. Adam k\u0131z\u0131n\u0131 nikahlamas\u0131n\u0131 istiyor ve bundan utanm\u0131yor. Bir aile kurmay\u0131, bir yuva olu\u015fturmay\u0131 \u00f6neriyor, bunda da utan\u0131lacak bir \u015fey yoktur. S\u0131k\u0131lmaya, \u00e7ekingen davranmaya, dolayl\u0131 s\u00f6zlerle ima etmeye gerek yoktur. Normal f\u0131trattan sapan, yapay bo\u015f v\u00e9 anlams\u0131z geleneklere kul-k\u00f6le olan toplumlarda g\u00f6r\u00fclen zorlamalara, t\u00f6relere gerek yoktur. Bu t\u00fcr toplumlarda yayg\u0131n bu anlams\u0131z gelenekler babay\u0131 ya da k\u0131z\u0131n velisini, k\u0131z\u0131n\u0131 veya k\u0131z karde\u015fini ya da bir yak\u0131n\u0131, ahl\u00e2k\u0131n\u0131 ve dinini be\u011fendi\u011fi, evlilik hayat\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde y\u00fcr\u00fctece\u011fi yeterlilikte oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc birine sunmas\u0131na engel olu\u015ftururlar. Bu toplumlarda erke\u011fin ya da velisinin yahut vekilinin ilk ad\u0131m\u0131 atmas\u0131 bir zorunluluktur. Aksi taktirde teklifin, k\u0131z taraf\u0131ndan gelmesi yak\u0131\u015f\u0131k almaz. Bu t\u00fcr sap\u0131k toplumlar\u0131n \u00e7ifte standartlar\u0131ndan biri de \u015fudur: Bu toplumlarda gen\u00e7 erkekler ve k\u0131zlar serbest\u00e7e bulu\u015fur, birbirleriyle konu\u015fur, kayna\u015f\u0131rlar. Ni\u015fan ve evlilik niyeti s\u00f6z konusu olmadan birbirlerinin v\u00fccutlar\u0131n\u0131n gizli y\u00f6nlerini g\u00f6r\u00fcrler. Ama ni\u015fanlanma \u00f6nerilince ya da evlilikten s\u00f6z edilince birden herkesi yapmac\u0131k bir utanma al\u0131r, araya a\u015f\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 engeller konur. A\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa, sadeli\u011fe ve kolayl\u0131\u011fa engel olurlar.<\/p>\n

Peygamber efendimiz-sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- d\u00f6neminde babalar k\u0131zlar\u0131n\u0131 erkeklere \u00f6nerirlerdi. Hatta bizzat peygambere-sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun gidip kendileriyle evlenmesini, olmasa uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc biriyle evlendirmesini isterlerdi. B\u00fct\u00fcn bunlar a\u00e7\u0131k bir dille, tertemiz duygularla, g\u00fczel bir edeple ifade edilirdi. Hi\u00e7 kimsenin onuru incinmez, kesinlikle utan\u00e7 duymazd\u0131. Nitekim Hz. \u00d6mer -Allah ondan raz\u0131 olsun- k\u0131z\u0131 Hafsa’y\u0131 Hz. Ebu Bekir’e \u00f6nermi\u015f ama Hz. Ebu Bekir ses \u00e7\u0131karmam\u0131\u015ft\u0131. Sonra Hz. Osman’a sunmu\u015f o da mazeret belirtmi\u015fti. Peygamber efendimiz-sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- bunlar\u0131 duyunca “belki de y\u00fcce Allah her ikisinden daha iyi birisini ona nasip eder” diyerek Hz. \u00d6mer’in g\u00f6nl\u00fcn\u00fc ho\u015f etmi\u015fti. Daha sonra peygamberimiz Hz. Hafsa ile evlenmi\u015fti. Yine bir g\u00fcn bir kad\u0131n peygamberimizden -sal\u00e2t ve sel\u00e2m \u00fczerine olsun- kendisiyle evlenmesini istemi\u015fti. Fakat peygamberimiz mazeret bildirerek kendisiyle evlenemeyece\u011fini belirtmi\u015fti. Bunun \u00fczerine kad\u0131n istedi\u011fi bir ki\u015fiyle evlendirmek \u00fczere velayetini -evlendirme yetkisini- ona b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131. Peygamberimiz de onu Kur’an’dan iki sure ezbere bilmekten ba\u015fka mal varl\u0131\u011f\u0131 bulunmayan bir adamla evlendirmi\u015fti. Adam kad\u0131na bu iki sureyi \u00f6\u011fretmi\u015f bu da kad\u0131n\u0131n mehri yerine ge\u00e7mi\u015fti.<\/p>\n

\u0130\u015fte \u0130sl\u00e2m toplumu, aile binas\u0131n\u0131, organik yap\u0131s\u0131n\u0131, bu derece sade ve ayd\u0131nl\u0131k bir ortamda ger\u00e7ekle\u015ftiriyordu. Herhangi bir zorlamaya, laf\u0131 evirip \u00e7evirmeye, yapmac\u0131k ve e\u011fri b\u00fc\u011fr\u00fc tav\u0131rlara yer vermeden…<\/p>\n

Hz. Musa’n\u0131n yan\u0131ndaki ya\u015fl\u0131 adam da b\u00f6yle yapm\u0131\u015ft\u0131. Musa’ya bu \u00f6neride bulunmu\u015f ve kendisine zorluk \u00e7\u0131karmayaca\u011f\u0131na, a\u011f\u0131r i\u015flere ko\u015fturup yormayaca\u011f\u0131na s\u00f6z vermi\u015fti. Allah’\u0131n izniyle davran\u0131\u015flar\u0131 ve s\u00f6z\u00fcne ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan Musa’n\u0131n kendisini iyi bir insan olarak bulmas\u0131n\u0131 dilemi\u015fti. Bu da y\u00fcce Allah’a kar\u015f\u0131 kendisinden s\u00f6z ederken insan\u0131n tak\u0131naca\u011f\u0131 g\u00fczel bir edep tavr\u0131d\u0131r. Bu ya\u015fl\u0131 adam da kendisini temize \u00e7\u0131karm\u0131yor, kesinlikle iyi bir insan oldu\u011funu s\u00f6ylemiyor. Sadece \u00f6yle biri olmay\u0131 \u00fcmid ediyor, bu i\u015fi de y\u00fcce Allah’\u0131n iradesine b\u0131rak\u0131yor.<\/p>\n

Hz. Musa \u00f6neriyi kabul ediyor, s\u00f6zle\u015fmeyi uyguluyor; ayn\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131k ve dikkatlilikle. Ve Allah’\u0131 \u015fahit tutuyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1- Ta. sin. mim. 2- Bunlar apa\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n ayetleridir. Sure, apa\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n benzeri harflerden meydana geldi\u011fine dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in bu harflerle ba\u015fl\u0131yor. Eri\u015filmez bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011fe sahip olan; fani insanlar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 bu harflerden olu\u015fan di\u011fer s\u00f6zlere oranla y\u00fcce bir makamda olan bu Kitab’\u0131n bu t\u00fcr harflerden meydana geldi\u011fini vurgulamak istiyor: “Bunlar apa\u00e7\u0131k Kitab’\u0131n ayetleridir.” \u015eu halde …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1683,1690,1583,1597,1600,1599,1584,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2503","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-etiketler-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-kassas-suresi-tefsiri","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2503","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2503"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2503\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2503"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2503"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2503"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}