{"id":2543,"date":"2012-01-19T18:35:40","date_gmt":"2012-01-19T18:35:40","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/\/?p=2543"},"modified":"2012-01-19T18:35:40","modified_gmt":"2012-01-19T18:35:40","slug":"hac-suresinin-1-18-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/hac-suresinin-1-18-ayet-tefsiri-fizilalil-kuran-seyyid-kutub\/","title":{"rendered":"Hac Suresi’nin 1-18.Ayet Tefsiri \u2013 Fizilal\u2019il Kur\u2019an \u2013 Seyyid Kutub"},"content":{"rendered":"

1- Ey insanlar Rabb’inizden korkunuz. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u0131yamet an\u0131n\u0131n sars\u0131nt\u0131s\u0131 m\u00fcthi\u015f bir olayd\u0131r.<\/p>\n

2- O sars\u0131nt\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u00fcn b\u00fct\u00fcn \u00e7ocuk emziren kad\u0131nlar memedeki \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 bir yana b\u0131rak\u0131verirler, b\u00fct\u00fcn hamile kad\u0131nlar \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrler, insanlar\u0131 sarho\u015f gibi g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn, oysa sarho\u015f de\u011fildirler. Ama Allah’\u0131n azab\u0131 a\u011f\u0131rd\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Olduk\u00e7a \u015fiddetli, son derece korkun\u00e7 bir giri\u015f. Deh\u015fetinden, kalplerin tiril tiril titredi\u011fi bir sahne… T\u00fcm insanlara y\u00f6nelik kapsaml\u0131 bir \u00e7a\u011fr\u0131 ile ba\u015fl\u0131yor:<\/p>\n

“Ey insanlar.”<\/p>\n

Onlar\u0131 Allah’dan korkmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor.<\/p>\n

“Rabb’inizden korkunuz.”<\/p>\n

Ayr\u0131ca onlar\u0131 o zorlu g\u00fcn\u00fcn deh\u015fetinden sak\u0131nd\u0131r\u0131yor.<\/p>\n

“\u00c7\u00fcnk\u00fc k\u0131yamet an\u0131n\u0131n sars\u0131nt\u0131s\u0131 m\u00fcthi\u015f bir olayd\u0131r.”<\/p>\n

Bu \u015fekilde genel bir korkutma ile ba\u015fl\u0131yor. Ve belirsiz bir ifade kullan\u0131l\u0131yor. Bu belirsizlik etrafa dile getirilmesi olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7 bir deh\u015fet havas\u0131 yay\u0131yor. \u015e\u00f6yle deniyor: Bir sars\u0131nt\u0131… Ve bu sars\u0131nt\u0131 “b\u00fcy\u00fck bir \u015feydir.” Hi\u00e7bir a\u00e7\u0131klama, hi\u00e7bir tan\u0131m yap\u0131lm\u0131yor…<\/p>\n

Sonra ayr\u0131nt\u0131ya ge\u00e7iliyor. Birdenbire korkutman\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015f\u0131yor. Daha deh\u015fet verici oluyor. Bir de bak\u0131yoruz, yavrusunu bir kenara b\u0131rakan t\u00fcm emzikli analar\u0131 kapsayan bir sahne ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Bak\u0131yorlar ama bir \u015fey g\u00f6remiyorlar. Hareket ediyorlar ama bilin\u00e7li de\u011fil. Bu sahne \u00f6te taraftan kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 deh\u015fetin yaratt\u0131\u011f\u0131 korkunun etkisi ile kar\u0131nlar\u0131ndakileri d\u00fc\u015f\u00fcren hamile kad\u0131nlar\u0131 da kaps\u0131yor. Bir de sarho\u015f insanlar yeral\u0131yor sahnede. Ama asl\u0131nda sarho\u015f de\u011fildirler. Bo\u015f ve bayg\u0131n bak\u0131\u015flar\u0131ndan, y\u00fcr\u00fcrken sa\u011fa sola yalpalay\u0131\u015flar\u0131ndan sarho\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyorlar. S\u00fcrekli dalgalan\u0131p duran yo\u011fun bir kalabal\u0131\u011f\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 bir sahnedir bu. Daha okunur okunmaz g\u00f6zler bu sahneyi g\u00f6recek gibi oluyor. Bu arada insan d\u00fc\u015f\u00fcncesi de o andan itibaren sahnenin etkisine girmi\u015ftir. Ama g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr derecede somutla\u015fan bu deh\u015fet onu da \u015fa\u015fk\u0131na \u00e7eviriyor. Art\u0131k korku doruklara \u00e7\u0131km\u0131\u015f gibidir. Bu eni boyu \u00f6l\u00e7\u00fclemeyen canl\u0131 bir deh\u015fettir. Sadece insanlar\u0131n ruhlar\u0131 \u00fczerinde b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 etki ile \u00f6l\u00e7\u00fclebilir. Emzirdikleri yavrular\u0131n\u0131 unutan analar \u00fczerindeki etkisi ile bilinir. Oysa analar, insan\u0131n akl\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131ndan al\u0131p g\u00f6t\u00fcren dayan\u0131lmaz bir deh\u015fetle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmad\u0131klar\u0131 s\u00fcrece, a\u011f\u0131zlar\u0131 memelerinde olan yavrular\u0131n\u0131 unutmazlar. Bu deh\u015fetin boyutlar\u0131 kar\u0131nlar\u0131ndakileri d\u00fc\u015f\u00fcren hamile di\u015filer, sarho\u015f olmad\u0131klar\u0131 halde sarho\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnen insanlar \u00fczerindeki etkisi ile de\u011ferlendirilebilir:<\/p>\n

“Ama Allah’\u0131n azab\u0131 a\u011f\u0131rd\u0131r.”<\/p>\n

Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, \u00e7ok \u015fiddetli etkiye sahip, \u015fu kalpleri tiril tiril titretecek kadar korkun\u00e7 bir giri\u015ftir.<\/p>\n

Bu deh\u015fet verici korkunun g\u00f6lgesinde Allah hakk\u0131nda ileri geri konu\u015fan, tart\u0131\u015fmaya giren, i\u00e7inde Allah korkusunun duygusu uyanmayan birtak\u0131m kimselerin oldu\u011fu anlat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

3- Kimi insanlar do\u011fru bir bilgiye dayanmaks\u0131z\u0131n Allah hakk\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131rlar ve her \u015farlatan \u015feytana uyarlar.<\/p>\n

4- Bu \u015feytana ili\u015fkin kesinle\u015fmi\u015f h\u00fckme g\u00f6re kim onun pe\u015finden giderse kendisini do\u011fru yoldan sapt\u0131rarak alevli ate\u015fin azab\u0131na s\u00fcr\u00fckler.<\/strong><\/p>\n

Allah hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmaya girmek, ister varl\u0131\u011f\u0131, ister birli\u011fi, ister g\u00fcc\u00fc, ister bilgisi, ister s\u0131fatlar\u0131ndan birisi hakk\u0131nda olsun… Evet b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131 bekleyen ve Allah korkusundan ve O’nun ho\u015fnutlu\u011fundan ba\u015fka bir yolla kurtulu\u015f imk\u00e2n\u0131 bulunmayan bu korkunun g\u00f6lgesinde b\u00f6yle bir tart\u0131\u015fmaya girmek… \u0130nsan\u0131 tiril tiril titreten, insan\u0131n \u00f6d\u00fcn\u00fc koparan bu korkunun zarar\u0131ndan sak\u0131nmayan ak\u0131l ve kalp sahibi birinin b\u00f6yle bir tart\u0131\u015fmaya girmesi son derece tuhaf bir tutum olarak beliriyor.<\/p>\n

Ke\u015fke bu tart\u0131\u015fma bir bilgiye, kesin bir ilme dayansayd\u0131! Ama ne gezer! Bilgisizce giri\u015filen bir tart\u0131\u015fmad\u0131r bu. Kan\u0131ttan yoksun ileri geri konu\u015fmaktan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. \u015eeytana uymaktan kaynaklanan sap\u0131k\u00e7a bir tart\u0131\u015fmad\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n bir grubu heva ve hevesi do\u011frultusunda Allah hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmaya girer.<\/p>\n

“Ve her \u015farlatan \u015feytana uyarlar.”<\/p>\n

Haddi a\u015fan, ger\u00e7e\u011fe kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan ve \u015f\u0131mar\u0131k olanlar \u015feytan\u0131n pe\u015fine tak\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n

“Bu \u015feytana ili\u015fkin kesinle\u015fmi\u015f h\u00fckme g\u00f6re kim onun pe\u015finden giderse kendisini do\u011fru yoldan sapt\u0131rarak alevli ate\u015fin azab\u0131na s\u00fcr\u00fckler.”<\/p>\n

\u015eeytan\u0131n kendi izleyicilerini hidayetten ve do\u011fruluktan sapt\u0131rmas\u0131, onlar\u0131 alevli ate\u015fe s\u00fcr\u00fcklemesi, \u00f6nceden planlanm\u0131\u015f bir ka\u00e7\u0131n\u0131lmazl\u0131kt\u0131r. Ayet onlar\u0131 alaya alarak \u015feytan\u0131n izleyicilerini alevli ate\u015fe s\u00fcr\u00fckleyi\u015fini, “k\u0131lavuzluk etme’ “yol g\u00f6stericilik yapma” \u015feklinde ifade ediyor.<\/p>\n

“Alevli ate\u015fin azab\u0131na s\u00fcr\u00fckler.”<\/p>\n

\u0130nsan\u0131 yoklu\u011fa, sap\u0131kl\u0131\u011fa ve fel\u00e2kete s\u00fcr\u00fckleyen \u015fu yol g\u00f6stericili\u011fe bak\u0131n!.. YARATILI\u015e… D\u0130R\u0130L\u0130\u015e VE ALLAH GER\u00c7E\u011e\u0130<\/p>\n

Yoksa insanlar \u00f6l\u00fcmden sonra dirili\u015fin ger\u00e7ekle\u015fmesinden ku\u015fku mu duyuyorlar? K\u0131yamet sars\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131n olup olmayaca\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcpheleniyorlar m\u0131? Tekrar hayata d\u00f6nmekten ku\u015fku duyuyorlarsa, ilk defa hayat\u0131n nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na bak\u0131p d\u00fc\u015f\u00fcns\u00fcnler. Kendi i\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131na, \u00e7evrelerindeki d\u00fcnyaya baks\u0131nlar. O zaman bu i\u015fin son derece kolay ve al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funu dile getiren bir\u00e7ok kan\u0131tla kar\u015f\u0131la\u015facaklard\u0131r. Ne var ki, i\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131ndaki ve \u00e7evrelerindeki kan\u0131tlar\u0131 g\u00f6r\u00fcp d\u00fc\u015f\u00fcnmeden ge\u00e7ip gidenler de kendileridir…<\/p>\n

5- Ey insanlar, e\u011fer \u00f6ld\u00fckten sonra dirilece\u011finizden ku\u015fkunuz varsa, biliniz ki, g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc kan\u0131tlamak i\u00e7in sizi \u00f6nce topraktan, sonra spermadan, sonra embriyodan, sonra yap\u0131s\u0131 belli-belirsiz bir \u00e7i\u011fnemlik et par\u00e7as\u0131ndan yaratt\u0131k. Size belirtmek i\u00e7in diledi\u011fimizi belli bir s\u00fcrenin sonuna kadar rahimlerde tutar\u0131z. Sonra da sizleri \u00e7ocuk olarak meydana \u00e7\u0131kar\u0131r\u0131z. B\u00f6ylece yeti\u015fip ergenlik \u00e7a\u011f\u0131na gelirsiniz. Kiminizin erken ya\u015fta can\u0131 al\u0131n\u0131r ve kiminiz de \u00f6mr\u00fcn\u00fcn en k\u00f6t\u00fc d\u00f6nemine kadar ya\u015fat\u0131l\u0131r ki, bilirken bir \u015fey bilmez olur.<\/strong><\/p>\n

Yery\u00fcz\u00fcn\u00fc de kupkuru g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn. Fakat biz oraya su g\u00f6nderdi\u011fimizde titre\u015fir, kabar\u0131r ve her g\u00f6zal\u0131c\u0131 bitkinin \u00e7iftini yeti\u015ftirir.<\/p>\n

Dirili\u015f daha \u00f6nce varolan bir hayat\u0131n tekrar verilmesidir. \u015eu halde dirili\u015f -insanlar\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fclerine g\u00f6re- hayat\u0131 ilk defa ger\u00e7ekle\u015ftirmekten daha kolayd\u0131r. Ger\u00e7i Allah’\u0131n g\u00fcc\u00fcne g\u00f6re kolay \u015fey, zor \u015fey olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc ilk defa yapmak da tekrarlamak gibi, onun iradesinin y\u00f6neli\u015finin eseridir.<\/p>\n

“Onun i\u015fi. bir \u015feyin olmas\u0131n\u0131 istedi mi, ona sadece “ol” demektir, hemen oluverir.” (Yasin Suresi, 37)<\/p>\n

Ne var ki, Kur’an insanlar\u0131 kendi \u00f6l\u00e7\u00fclerine, mant\u0131klar\u0131na ve kavrama yeteneklerine g\u00f6re zorunlu tutuyor ve kalplerini heran kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131, ya\u015fad\u0131klar\u0131 ve g\u00f6r\u00fcp bildikleri \u015feylere y\u00f6neltiyor. Basiretli bir g\u00f6zle, a\u00e7\u0131k bir kalple, kavrayan bir duyarl\u0131l\u0131kla bakacak olurlarsa bu da ola\u011fan\u00fcst\u00fc olaylardan biridir. Ama bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc olay\u0131 g\u00f6rd\u00fckleri halde, heran kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 halde bilin\u00e7li bir \u015fekilde bakm\u0131yorlar, dikkat etmiyorlar.<\/p>\n

Ya bu insanlar nedirler? Neyin nesidirler? Nereden gelmi\u015flerdir? Nas\u0131l oldular? Hangi evrelerden ge\u00e7tiler?<\/p>\n

“Sizi \u00f6nce topraktan yaratt\u0131k.”<\/p>\n

\u0130nsan \u015fu d\u00fcnyan\u0131n \u00e7ocu\u011fudur. Onun topra\u011f\u0131ndan \u00e7\u0131km\u0131\u015f, onun topra\u011f\u0131ndan olu\u015fmu\u015f, onun topra\u011f\u0131nda hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130nsan\u0131n bedeninde yer alan her elementin ayn\u0131s\u0131 anas\u0131 say\u0131lan toprakta mevcuttur. Ama y\u00fcce Allah’\u0131n insan\u0131n i\u00e7ine yerle\u015ftirdi\u011fi ve ruhundan bir soluk olarak \u00fcfledi\u011fi o latif s\u0131r hari\u00e7. \u0130nsan bunun sayesinde toprakta yeralan elementlerden farkl\u0131 bir \u00f6zellik kazan\u0131r. Ama \u00f6z\u00fc, iskeleti ve yiyecekleri ile topraktan bir par\u00e7ad\u0131r. B\u00fct\u00fcn elementleri bu toprakta somutla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Ama toprak nerede insan nerede? \u015eu basit ve bilin\u00e7siz atomlar nerede? Aktif ve alg\u0131layan, etkileyen ve etkilenen, ayaklar\u0131n\u0131 yere basarken kalbi ile g\u00f6klere do\u011fru y\u00fckselen, d\u00fc\u015f\u00fcncesi ile aralar\u0131nda toprak da olmak \u00fczere, t\u00fcm maddenin \u00f6tesinde dola\u015fan bu m\u00fckemmel yarat\u0131k nerede?<\/p>\n

Ku\u015fkusuz bu, derinli\u011fi ve boyutlar\u0131 uzun mesafeleri kapsayan ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir de\u011fi\u015fimdir. Ayn\u0131 zamanda \u00f6l\u00fcleri diriltmekten aciz olmayan ilahi g\u00fcce tan\u0131kl\u0131k etmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc yarat\u0131\u011f\u0131 topraktan ilk defa vareden O’dur.<\/p>\n

“Sonra spermadan, sonra embriyodan, sonra yap\u0131s\u0131 belli-belirsiz bir \u00e7i\u011fnemlik et par\u00e7as\u0131ndan yaratt\u0131k. Size belirtmek i\u00e7in diledi\u011fimiz belli bir s\u00fcrenin sonuna kadar rahimlerde tutar\u0131z. Sonra da sizleri \u00e7ocuk olarak meydana \u00e7\u0131kar\u0131r\u0131z.”<\/p>\n

Basit ve cans\u0131z toprak elementleri ile canl\u0131 sperma h\u00fccrelerinden olu\u015fan meni aras\u0131ndaki mesafe korkun\u00e7tur. Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn evrelerinde b\u00fcy\u00fck bir s\u0131r yatmaktad\u0131r; hayat s\u0131rr\u0131… Milyarlarca senedir s\u00fcren bu s\u0131r hakk\u0131nda insanlar hal\u00e2 kayda de\u011fer bir \u015fey bilmemektedirler. Milyarlarca senedir heran basit elementlerden canl\u0131 h\u00fccrelere do\u011fru ger\u00e7ekle\u015fen bu say\u0131s\u0131z d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmler hakk\u0131nda doyurucu bir \u015fey bilmemektedirler. B\u00fct\u00fcn bu olup bitenleri g\u00f6zlemlemek ve onaylamaktan ba\u015fka bir \u015fey gelmiyor ellerinden. \u0130nsan bu konuda olduk\u00e7a istekli de olsa hayat\u0131n yarat\u0131l\u0131\u015f ve ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f s\u0131rr\u0131n\u0131 ke\u015ffedemez. Her defas\u0131nda bir imk\u00e2ns\u0131zl\u0131kla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131r.<\/p>\n

Bunun yan\u0131nda bir de insan menisinin p\u0131ht\u0131la\u015fm\u0131\u015f kana, p\u0131ht\u0131la\u015fm\u0131\u015f kan\u0131n bir \u00e7i\u011fnem ete, bir \u00e7i\u011fnem etin de insana d\u00f6n\u00fc\u015fmesi s\u0131rr\u0131 var!<\/p>\n

Nedir meni? Erke\u011fin suyudur. Bu suyun bir damlas\u0131nda binlerce sperma var. Bunlar aras\u0131nda bir tanesi rahimdeki suda bulunan kad\u0131n yumurtas\u0131n\u0131 d\u00f6ller. Onunla b\u00fct\u00fcnle\u015fir ve rahmin duvar\u0131na yap\u0131\u015f\u0131p kal\u0131r.<\/p>\n

Sperma taraf\u0131ndan d\u00f6llenen bu yumurtada… Her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeten kudretin, onu kendi iradesi ile oraya yerle\u015ftiren g\u00fcc\u00fcn yard\u0131m\u0131 ile rahmin duvar\u0131na as\u0131l\u0131 kalan bu k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck noktada… Evet bu k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck noktada ilerde olu\u015facak insan\u0131n t\u00fcm \u00f6zellikleri, bedensel \u00f6zellikleri, uzunlu\u011fu, k\u0131sal\u0131\u011f\u0131, \u015fi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131-zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131, \u00e7irkinli\u011fi-g\u00fczelli\u011fi, hastal\u0131\u011f\u0131-sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 bir bir mevcuttur. Bu noktac\u0131kta insan\u0131n sinirsel, akli ve ruhsal \u00f6zellikleri de yatmaktad\u0131r; e\u011filimleri, ihtiraslar\u0131, karakterleri y\u00f6neli\u015fleri, saplant\u0131lar\u0131-yetenekleri gibi…<\/p>\n

Kim d\u00fc\u015f\u00fcnebilir ya da do\u011frulayabilir ki, b\u00fct\u00fcn bunlar o rahmin duvar\u0131na as\u0131l\u0131p kalan k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck noktada yeral\u0131yor? Bu k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck ve zay\u0131f noktan\u0131n \u015fu m\u00fckemmel ve herbiri di\u011ferinden farkl\u0131 bir varl\u0131k olan insan oldu\u011funu kim d\u00fc\u015f\u00fcnebilir? Hi\u00e7bir zaman yery\u00fcz\u00fcnde birbirine t\u0131pat\u0131p benzeyen iki insan g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f de\u011fildir.<\/p>\n

Sonra p\u0131ht\u0131la\u015fm\u0131\u015f kandan, bir \u00e7i\u011fnem ete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm… Bu kat\u0131la\u015fm\u0131\u015f kan par\u00e7as\u0131d\u0131r. Ne bir \u00f6zelli\u011fi ne de bir bi\u00e7imi vard\u0131r? Sonra yarat\u0131l\u0131yor ve \u015fekil al\u0131yor. Kemiklerden bir iskelete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor, bunlara da et giydiriliyor. Ya da e\u011fer insana d\u00f6n\u00fc\u015fmesi takdir edilmemi\u015fse rahim taraf\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131 at\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

“Size belirtmek i\u00e7in.”<\/p>\n

Burada, bir \u00e7i\u011fnem et ile \u00e7ocuk aras\u0131nda bir istasyon var. Ayetin ak\u0131\u015f\u0131 bu ara c\u00fcmlecik ile bu istasyonda duruyor.<\/p>\n

“Size belirtmek i\u00e7in.”<\/p>\n

Bir \u00e7i\u011fnem etteki i\u015faretleri a\u00e7\u0131klamak m\u00fcnasebeti ile ilahi g\u00fcc\u00fcn kan\u0131tlar\u0131n\u0131 size a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in… Bu da Kur’an-\u0131 Kerim’deki edebi ahenk y\u00f6ntemine uygun olarak ifade ediliyor.<\/p>\n

Ayet, ceninin ge\u00e7irdi\u011fi evrelerle birlikte ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n

“Diledi\u011fimizi belli bir s\u00fcrenin sonuna kadar rahimlerde tutar\u0131z:”<\/p>\n

Y\u00fcce Allah tamamlanmas\u0131n\u0131 dilediklerini, zaman\u0131 gelinceye kadar rahimlerde tutar.<\/p>\n

“Sonra da sizleri \u00e7ocuk olarak meydana \u00e7\u0131kar\u0131r\u0131z.”<\/p>\n

\u015eu ilk evre ile son evre aras\u0131ndaki korkun\u00e7 mesafeye bak\u0131n!<\/p>\n

Bu mesafe zaman itibariyle al\u0131\u015f\u0131lageldi\u011fi \u015fekliyle dokuz aya denk d\u00fc\u015fmektedir. Ama meninin \u00f6zellikleri ile \u00e7ocu\u011fun \u00f6zelliklerinin farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan bundan \u00e7ok daha uzun bir mesafedir. G\u00f6zle g\u00f6r\u00fclmeyen sperma ile birtak\u0131m organlara karakteristik \u00e7izgilere ve niteliklere, s\u0131fat ve yeteneklere, e\u011filim ve ihtiraslara sahip m\u00fckemmel bir yarat\u0131k olan insan aras\u0131ndaki mesafe korkun\u00e7tur.<\/p>\n

Bilin\u00e7li bir d\u00fc\u015f\u00fcnce bu mesafeyi ifade etmeye kalk\u0131\u015famaz. Sadece her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeten ilahi kudretin yapt\u0131klar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda defalarca ve \u00fcrpererek durur, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Sonra ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131, bu \u00e7ocu\u011fun \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rd\u00fckten sonra ge\u00e7irdi\u011fi evreleri anlatmaya ba\u015fl\u0131yor. G\u00f6zlerden uzak bunca deh\u015fet verici mucizenin ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi o gizli d\u00fcnyadan ayr\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

“B\u00f6ylece yeti\u015fip ergenlik \u00e7a\u011f\u0131na gelirsiniz.”<\/p>\n

Bedensel, akli ve ruhsal geli\u015fmenizi tamamlars\u0131n\u0131z. Ayr\u0131cal\u0131klar bak\u0131m\u0131n dan yeni do\u011fmu\u015f bir \u00e7ocuk ile geli\u015fmesini tamamlam\u0131\u015f insan aras\u0131nda \u00f6ylesine b\u00fcy\u00fck farklar var ki, bunlar zamanla ifade edilen mesafelerin \u00e7ok \u00fcst\u00fcndedirler. Ne var ki, harikalar yaratan ilahi g\u00fcc\u00fcn eliyle ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Yeni do\u011fan \u00e7ocu\u011fa geli\u015fmi\u015f bir insan\u0131n \u00f6zellikleri ve yeteneklerini yerle\u015ftiren ve zaman\u0131 gelince yeteneklerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan O’dur. Ayn\u0131 \u015fekilde rahmin duvar\u0131na as\u0131l\u0131p kalan o k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck noktaya bir \u00e7ocu\u011fun \u00f6zelliklerini yerle\u015ftiren de O’dur. Halbuki bu nokta baya\u011f\u0131 bir su’dan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/p>\n

“Kiminizin erken ya\u015fta can\u0131 al\u0131n\u0131r ve kiminiz de \u00f6mr\u00fcn\u00fcn en k\u00f6t\u00fc d\u00f6nemine kadar ya\u015fat\u0131l\u0131r ki; bilirken bir \u015fey bilmez olur.”<\/p>\n

\u00d6len her canl\u0131, eninde sonunda varaca\u011f\u0131 ak\u0131bete do\u011fru yol al\u0131r. Ama \u00f6mr\u00fcn en d\u00fc\u015f\u00fck zaman\u0131na kadar ya\u015fayan\u0131n durumu ise, her zaman \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnmeye a\u00e7\u0131k bir sayfad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle birisi, bilgi sahibi, g\u00fc\u00e7l\u00fc, bilin\u00e7li ve olgun bir duruma ula\u015ft\u0131ktan sonra yeniden \u00e7ocukla\u015f\u0131yor. Haf\u0131zas\u0131, bilinci ve bilgisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir \u00e7ocuktur art\u0131k. Planlama ve de\u011ferlendirmesinde bir \u00e7ocuk gibi davran\u0131r. Bir \u00e7ocuk gibi k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir \u015feyden dolay\u0131 mutlu olur, yine en basit bir \u015fey a\u011flat\u0131r onu. Haf\u0131za bak\u0131m\u0131ndan \u00e7ocuktur, hi\u00e7bir \u015fey tutamaz akl\u0131nda. Unutkand\u0131r, hi\u00e7bir \u015fey hat\u0131rlayamaz. \u00c7ocuklar gibi olaylar\u0131 ve deneyimleri ayr\u0131 ayr\u0131 ele al\u0131r, aralar\u0131nda bir ilgi kuramaz. Duygu ve bilin\u00e7 olarak bir sonuca ula\u015famaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc daha sonucu getirmeden ba\u015f\u0131n\u0131 unutur:<\/p>\n

“Ki bilirken bir \u015fey bilmez olur.”<\/p>\n

B\u00f6ylece d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc, yorumlar yapt\u0131\u011f\u0131, bat\u0131la uyarak Allah ve s\u0131fatlar\u0131 hakk\u0131nda gereksiz tart\u0131\u015fmalara girdi\u011fi akl\u0131ndan ve bilincinden bu bilgi \u00e7\u0131kar gider.<\/p>\n

Ayeti kerime, insanda meydana gelen yaratma ve diriltme sahnelerini sunduktan sonra toprakta ve bitkilerde meydana gelen yaratma ve diriltme sahnelerini sunmaya ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n

“Yery\u00fcz\u00fcn\u00fc de kupkuru g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn. Fakat biz oraya su g\u00f6nderdi\u011fimizde titre\u015fir, kabar\u0131r ve her g\u00f6zal\u0131c\u0131 bitkinin \u00e7iftini yeti\u015ftirir.”<\/p>\n

S\u00f6n\u00fcp kurumaya y\u00fcz tutmak hayatla \u00f6l\u00fcm aras\u0131nda bir a\u015famad\u0131r. Sudan \u00f6nce yerde b\u00f6yle olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc su hayat ve canl\u0131lar i\u00e7in vazge\u00e7ilmez bir unsurdur. Topra\u011f\u0131n \u00fczerine su indi\u011fi zaman “harekete ge\u00e7er ve kabar\u0131r.” Son derece ilgin\u00e7 bir hareket. Bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalardan y\u00fczlerce y\u0131l \u00f6nce Kur’an-\u0131 Kerim bunu ortaya koyuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc kurumu\u015f toprak \u00fczerine su iner inmez sars\u0131larak harekete ge\u00e7er. Suyu i\u00e7er ve kabar\u0131r. Geli\u015ferek bitkiler i\u00e7in hayat elveri\u015fli hale gelir.<\/p>\n

“Her g\u00f6zal\u0131c\u0131 bitkinin \u00e7iftini yeti\u015ftirir.”<\/p>\n

Hayat\u0131n gizlendikt\u00e9n sonra ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131, kurumaya y\u00fcz tuttuktan sonra canlanmas\u0131 kadar g\u00fczel bir \u015fey var m\u0131d\u0131r?<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim b\u00fct\u00fcn canl\u0131 varl\u0131klar aras\u0131ndaki yak\u0131nl\u0131ktan bu \u015fekilde s\u00f6z eder. Onlar\u0131, ayetlerin birinde topluca dile getirir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu, canl\u0131lar aras\u0131ndaki bu g\u00fc\u00e7l\u00fc yak\u0131nl\u0131\u011fa dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in ba\u015fvurulan son derece ilgin\u00e7 bir y\u00f6ntemdir. Bu ayn\u0131 zamanda hayat unsurunun birli\u011fini, hayat, toprak, bitkiler, hayvan ve insanlar aras\u0131nda oraya buraya y\u00f6nelten iradenin birli\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n

6- Bunlar g\u00f6steriyor ki, Allah ger\u00e7ektir, O \u00f6l\u00fcleri diriltir, g\u00fcc\u00fc her \u015feye yeter.<\/p>\n

7- Ve k\u0131yamet an\u0131 kesinlikle gelecektir, bunda ku\u015fku yoktur, Allah mezarlardaki \u00f6l\u00fcleri diriltecektir.
\n<\/strong>
\nBu… Yani insan\u0131n topraktan yarat\u0131lmas\u0131, ceninin birtak\u0131m olu\u015fu evrelerinden ge\u00e7mesi, \u00e7ocu\u011fun hayat evrelerini birer birer a\u015fmas\u0131, kurumaya y\u00fcz tuttuktan sonra topraktan hayat\u0131n filizlenmesi… Y\u00fcce Allah’\u0131n ger\u00e7e\u011fin ta kendisi olu\u015fu ile ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r… \u015eu halde s\u00fcrekli ge\u00e7erli olan bir yasad\u0131r ve koydu\u011fu yasalar\u0131 bozmayan, onlar\u0131 de\u011fi\u015ftirmeyen yarat\u0131c\u0131n\u0131n ger\u00e7ekli\u011finden kaynaklanmaktad\u0131r. Hayat\u0131n bu y\u00f6nde bir geli\u015fme g\u00f6stermesi, bu evrelerden ge\u00e7mesi, hayat\u0131 s\u00fcr\u00fckleyen, program\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen a\u015famalar\u0131n\u0131 belirleyen iradeyi g\u00f6stermektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Allah’\u0131n ger\u00e7e\u011fin ta kendisi olu\u015fu ile bu s\u00fcreklilik, bu kal\u0131c\u0131l\u0131k ve bu s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmaz y\u00f6neli\u015f aras\u0131nda sa\u011flam bir ili\u015fki vard\u0131r:<\/p>\n

“O \u00f6l\u00fcleri diriltir.”<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6l\u00fcleri diriltmek, yeniden hayat vermektir. \u0130lk defa hayat\u0131 vareden O’dur. \u0130kinci defa vareden de O’dur.<\/p>\n

“Allah, mezarlardaki \u00f6l\u00fcleri diriltecektir.”<\/p>\n

Hakettikleri kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 als\u0131nlar diye. Yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n hikmeti ve plan\u0131 bu dirili\u015fi zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc.<\/p>\n

Ceninin, sonra \u00e7ocu\u011fun \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rmeden \u00f6nce ge\u00e7ti\u011fi b\u00fct\u00fcn bu evreler g\u00f6steriyor ki, bu evreleri planlayan irade insan\u0131 kemal yurdunda kendisi i\u00e7in m\u00fcmk\u00fcn olan m\u00fckemmellik derecesine y\u00fckseltmek istemektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan \u015fu d\u00fcnya hayat\u0131nda bu m\u00fckemmellik noktas\u0131na ula\u015fam\u0131yor. Bir noktaya kadar gelip duruyor, sonra gerilemeye ba\u015fl\u0131yor:<\/p>\n

“Ki, bilirken bir \u015fey bilmez olur.”<\/p>\n

\u015eu halde insan\u0131n tam eksiksizlik derecesine ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in ahiret yurdunun olmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r.<\/p>\n

\u0130nsan\u0131n ge\u00e7ti\u011fi bu evreler iki y\u00f6nden dirili\u015fe kan\u0131tl\u0131k olu\u015fturmaktad\u0131r. Birincisi, bu evreler g\u00f6steriyor ki, ilk defa yaratan tekrar yaratabilir. \u0130kincisi, bu evreleri planlayan irade insan\u0131n m\u00fckemmelle\u015fmesini ahiret yurdunda tamamlamaktad\u0131r. B\u00f6ylece yaratma ve yeniden yaratma yasalar\u0131, hayat ve dirili\u015f yasalar\u0131, hesapla\u015fma ve yap\u0131lanlar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131k g\u00f6rmesine ili\u015fkin yasalar ayn\u0131 ama\u00e7 do\u011frultusunda bulu\u015fuyor, hepsi de varl\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda tart\u0131\u015fma s\u00f6zkonusu olmayan, her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeten ve her \u015feyi planlayan y\u00fcce yarat\u0131c\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na tan\u0131kl\u0131k ediyor.<\/p>\n

B\u0130LG\u0130S\u0130ZCE TARTI\u015eMAK VE KAVURUCU AZAP<\/p>\n

8- \u0130nsanlar aras\u0131nda \u00f6ylesi var ki, do\u011fru bir bilgiye dayanmaks\u0131z\u0131n, yol g\u00f6stereni ve ayd\u0131nlat\u0131c\u0131 bir kitab\u0131 olmaks\u0131z\u0131n Allah hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmaya giri\u015fir.<\/p>\n

9- Bu tart\u0131\u015fma s\u0131ras\u0131nda k\u00fcstah\u00e7a gerdan k\u0131rar. Ama\u00e7, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 Allah yolundan sapt\u0131rmakt\u0131r. B\u00f6ylesini d\u00fcnyada rezil edece\u011fimiz gibi k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc de ona kavurucu azab\u0131 tatt\u0131r\u0131r\u0131z.<\/p>\n

10- O g\u00fcn ona “Bu ceza, vaktiyle kendi ellerinle i\u015fledi\u011fin g\u00fcnahlar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r; Allah kullar\u0131na asla haks\u0131zl\u0131k etmez” denecektir.<\/strong><\/p>\n

Bunca kan\u0131ttan sonra Allah hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmaya girmek olduk\u00e7a tuhaf ve yak\u0131\u015f\u0131ks\u0131z bir tutum olarak beliriyor. Peki tart\u0131\u015fma bilgisizce ba\u015flat\u0131lsa ne olur? Hi\u00e7bir kan\u0131ta dayanmasa, bir bilgiye uymasa, kalbi ve akl\u0131 ayd\u0131nlatan, ger\u00e7e\u011fi ortaya koyan, insan\u0131 tart\u0131\u015fma g\u00f6t\u00fcrmez bilgiye ula\u015ft\u0131ran bir kitaptan kaynaklanmasa durum ne olur?<\/p>\n

Kur’an ifadesi insanlar\u0131n i\u00e7inde bulunan bu s\u0131n\u0131f\u0131n bir tablosunu \u00e7iziyor. Bu tabloda bir kibirlilik durumu, bir b\u00f6b\u00fcrlenme g\u00f6ze \u00e7arp\u0131yor.<\/p>\n

“K\u00fcstah\u00e7a gerdan k\u0131rar.”<\/p>\n

Bir taraf\u0131na y\u00fcklenerek yan durur. Bu adam ger\u00e7e\u011fe dayanmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in onun yerini kibir ve b\u00f6b\u00fcrlenme ile doldurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n

“Amac\u0131, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 Allah yolundan sapt\u0131rmakt\u0131r.”<\/p>\n

Kendisi yapmakla yetinmez, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da sap\u0131kl\u0131\u011fa s\u00fcr\u00fckler. Sapan ve sapt\u0131ran bu kibirin burnunun s\u00fcrtmesi, k\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekir.<\/p>\n

“B\u00f6ylesini d\u00fcnyada rezil edece\u011fiz.”<\/p>\n

Rezil r\u00fcsva olmak kibirlili\u011fe kar\u015f\u0131l\u0131kt\u0131r. Y\u00fcce Allah sapan ve sapt\u0131ran kibirlilerin, gururlananlar\u0131n -bir s\u00fcre bekletse de- kibirini k\u0131rmadan, onlar\u0131n burunlar\u0131n\u0131 s\u00fcrtmeden b\u0131rakmaz. Kimi zaman daha \u00e7ok rezil olsunlar, iyice horlans\u0131nlar diye biraz s\u00fcre tan\u0131r onlara. Ama ahiret azab\u0131 \u00e7ok \u015fiddetlidir, daha ac\u0131d\u0131r.<\/p>\n

“K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc de ona kavurucu azab\u0131 tatt\u0131r\u0131r\u0131z.”<\/p>\n

Bir anda ileriye d\u00f6n\u00fck bu tehdit g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen bir realiteye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Hem de ayetlerin ak\u0131\u015f\u0131ndaki ufac\u0131k bir y\u00f6nelme ile. Anlat\u0131m \u00fcslubundan do\u011frudan hitap \u00fcslubuna ge\u00e7mek suretiyle:<\/p>\n

“Bu ceza, vaktiyle kendi ellerinle i\u015fledi\u011fin g\u00fcnahlar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r; Allah kullar\u0131na asla haks\u0131zl\u0131k etmez.”<\/p>\n

Sanki o anda yak\u0131c\u0131 azapla birlikte azarlan\u0131yor, k\u0131nan\u0131yor gibi…<\/p>\n

MENFAAT\u00c7I YAKLA\u015eIMLAR<\/strong><\/p>\n

Surenin ak\u0131\u015f\u0131 \u015fimdi de insanlar aras\u0131nda bir di\u011fer \u00f6rne\u011fi sunuyor. Her ne kadar o g\u00fcnk\u00fc davet hareketi bu \u00f6rnekle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalm\u0131\u015fsa da bu \u00f6rne\u011fin her ku\u015fakta yeniden ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu tip insanlar inan\u00e7 sistemini k\u00e2r-zarar terazisinde tartarlar. Onlar inanc\u0131 pazarda al\u0131nabilecek bir meta san\u0131rlar:<\/p>\n

11- \u0130nsanlar aras\u0131nda \u00f6ylesi de var ki, s\u0131n\u0131rl\u0131 ve somut bir ama\u00e7 u\u011fruna Allah’a kulluk eder. E\u011fer i\u015fleri
\niyi giderse ho\u015fnut olur. Fakat e\u011fer s\u0131nav ama\u00e7l\u0131 bir s\u0131k\u0131nt\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsa y\u00fczgeri eder, s\u0131rt \u00e7evirir. B\u00f6ylesi hem d\u00fcnyay\u0131 hem de ahireti kaybeder ki, i\u015fte apa\u00e7\u0131k h\u00fcsran budur.<\/p>\n

12- Allah’\u0131 bir yana b\u0131rakarak kendisine ne zarar ve ne de fayda dokunduramayan s\u00f6zde ilahlara yalvar\u0131r. \u0130\u015fte koyu sap\u0131kl\u0131k budur.<\/p>\n

13- O, zarar\u0131 faydas\u0131ndan daha yak\u0131nda olana yalvar\u0131r. B\u00f6ylesi ne fena bir destek\u00e7i ve k\u00f6t\u00fc bir yanda\u015ft\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u0130nan\u00e7 sistemi m\u00fc’minin hayat\u0131nda de\u011fi\u015fmez odak noktas\u0131d\u0131r. \u00c7evresindeki d\u00fcnya sars\u0131l\u0131r, ama o bu nokta \u00fczerinde de\u011fi\u015fmeden durur. Olaylar ve etkenler \u00e7eker, ama o, sars\u0131lmayan bir kayaya yap\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7evresindeki t\u00fcm dayanaklar devrilir ama o, devrilmeyen ve y\u0131k\u0131lmayan bir temele dayanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\u0130\u015fte m\u00fc’minin hayat\u0131nda inan\u00e7 bu kadar \u00f6nemlidir. Bu y\u00fczden m\u00fc’min inan\u00e7 sistemine yap\u0131\u015fmal\u0131, ona dayanmal\u0131, ona g\u00fcvenmeli, inanc\u0131nda bir sars\u0131nt\u0131 ge\u00e7irmemeli, inanca kar\u015f\u0131l\u0131k bir \u00f6d\u00fcl\u00fcn beklentisi i\u00e7inde olmamal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc inanc\u0131n kendisi bir \u00f6d\u00fcld\u00fcr. \u0130nan\u00e7 kendisine s\u0131\u011f\u0131n\u0131lan bir korunak, yaslan\u0131lan bir dayanakt\u0131r. Evet, inan\u00e7 kalbin \u0131\u015f\u0131\u011fa a\u00e7\u0131k olmas\u0131n\u0131n, do\u011fru yolu bulmaya istekli olmas\u0131n\u0131n \u00f6d\u00fcl\u00fcd\u00fcr. Bu y\u00fczden y\u00fcce Allah bu kalbi korumak, ona g\u00fcven vermek i\u00e7in inan\u00e7 sistemini bah\u015fetmi\u015ftir. \u0130nan\u00e7 bir \u00f6d\u00fcld\u00fcr, \u00e7evresindeki \u015fa\u015fk\u0131nlar\u0131n \u00e7aresizli\u011fini, esen r\u00fczg\u00e2rlara kap\u0131l\u0131p gitmelerini, kas\u0131rgalar\u0131n onlar\u0131 savurup atmalar\u0131n\u0131, bunal\u0131mlar\u0131n bask\u0131s\u0131 alt\u0131nda inlediklerini g\u00f6rd\u00fck\u00e7e m\u00fc’minler bu \u00f6d\u00fcl\u00fcn de\u011ferini kavrarlar. \u00d6te taraftan m\u00fc’minlerin inan\u00e7lar\u0131 sayesinde kalpleri huzura ermi\u015ftir. Ayaklar\u0131 g\u00fcvenle yere basar, vicdanlar\u0131 rahatt\u0131r. Her zaman Allah’la ili\u015fki i\u00e7indedirler ve bu ili\u015fkiden mutluluk duyarlar.<\/p>\n

Ama ayetin de\u011findi\u011fi bu gruba mensup insanlar ise, inan\u00e7 sistemine pazarda al\u0131n\u0131p sat\u0131lan bir meta g\u00f6z\u00fcyle bakarlar:<\/p>\n

“E\u011fer i\u015fleri iyi giderse ho\u015fnut olur.”<\/p>\n

“Yani “iman iyidir. Baksana yarar sa\u011fl\u0131yor. S\u00fct\u00fc artt\u0131r\u0131yor, ziraat\u0131 geli\u015ftiriyor, ticareti k\u00e2rl\u0131 k\u0131l\u0131yor, s\u00fcr\u00fcm\u00fc garantiliyor” der.<\/p>\n

“Fakat e\u011fer s\u0131nav ama\u00e7l\u0131 bir s\u0131k\u0131nt\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsa y\u00fczgeri eder, s\u0131rt \u00e7evirir. B\u00f6ylesi hem d\u00fcnyay\u0131 hem de ahireti kaydeder.”<\/p>\n

Ba\u015f\u0131na gelen musibetten dolay\u0131 d\u00fcnyay\u0131 kaybeder, \u00e7\u00fcnk\u00fc sabretmez, kararl\u0131l\u0131k g\u00f6stermez, bu musibet kar\u015f\u0131s\u0131nda Allah’a d\u00f6nmez. Y\u00fcz\u00fcst\u00fc d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc, ahiret inanc\u0131n\u0131 yitirdi\u011fi, kendisini d\u00fcze \u00e7\u0131karacak do\u011fru yoldan sapt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ahireti de kaybeder.<\/p>\n

Kur’an-\u0131 Kerim’in ifade tarz\u0131, onun Allah’a y\u00f6nelik ibadetini “bir yol kenar\u0131ndaym\u0131\u015f gibi” \u015feklinde tasvir etmektedir: Bu ibadet inanca dayanmamakta, bu y\u00fczden o ki\u015fi s\u00fcrekli ve kal\u0131c\u0131 olarak ibadet etmemektedir. Kur’an-\u0131 Kerim bu tip insanlar\u0131n ibadetini daha ilk dokunu\u015fta yere y\u0131k\u0131lacak gibi dengesiz duran bedensel bir hareket gibi tasvir ediyor. Bunun i\u00e7in bir fitne ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131nca hemen y\u00fcz\u00fcst\u00fc yere kapan\u0131yor. Dengesiz durdu\u011fu i\u00e7in yere yuvarlanmas\u0131 kolay oluyor.<\/p>\n

Ticarette k\u00e2r-zarar hesab\u0131n\u0131 yapmak do\u011fru ve yararl\u0131 bir davran\u0131\u015ft\u0131r. Ama inan\u00e7 i\u00e7in b\u00f6yle bir yakla\u015f\u0131m i\u00e7inde olmak do\u011fru de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc inan\u00e7 ger\u00e7ektir ve s\u0131rf bunun i\u00e7in kabul edilir. Ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ve hidayeti alg\u0131lamaya m\u00fcsait bir kalbin olumlu tepkisi sonucu ger\u00e7ekle\u015fir bu. Zaten b\u00f6yle bir kalp alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131 \u015feye \u015f\u00f6yle veya b\u00f6yle tepki g\u00f6stermek zorundad\u0131r. \u0130nan\u00e7 sistemi, \u00f6z\u00fcnde ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 i\u00e7 g\u00fcven, huzur ve ho\u015fnutluk itibariyle kendi kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 da beraberinde ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bu y\u00fczden inanca kar\u015f\u0131l\u0131k d\u0131\u015fardan bir ba\u015fka \u00f6d\u00fcl istenmez.<\/p>\n

M\u00fc’min, yol g\u00f6stericili\u011fine, yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan ve himayesinden duydu\u011fu i\u00e7 huzura \u015f\u00fckretmek amac\u0131 ile Rabb’ine ibadet eder. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda bir \u00f6d\u00fcl varsa, iman ve ibadetin \u00fczerine y\u00fcce Allah’\u0131n kendisine y\u00f6nelik bir l\u00fctfudur.<\/p>\n

M\u00fc’min ibadet etti\u011fi ilah\u0131n\u0131 denemez. O daha ba\u015ftan itibaren Rabb’inin takdir etti\u011fi her \u015feyi kabullenmi\u015ftir. Rabbinin kendisini denemeye tabi tuttu\u011fu her \u015feye teslim olmu\u015ftur. Daha ba\u015ftan itibaren darl\u0131\u011fa da bollu\u011fa da u\u011framay\u0131 ho\u015fnutlukla kabul etmi\u015ftir. Ama bu, pazarda sat\u0131c\u0131 ile al\u0131c\u0131 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen bir al\u0131\u015fveri\u015f s\u00f6zle\u015fmesi de\u011fildir. Bu, yarat\u0131lm\u0131\u015f\u0131n yarat\u0131c\u0131s\u0131na, hakk\u0131nda karar verme yetkisine sahip, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n temel kayna\u011f\u0131 Rabb’ine teslim olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Fitne an\u0131nda y\u00fcz\u00fcst\u00fc yere kapanan ki\u015fi, ku\u015fkusuz b\u00fcy\u00fck bir kayba u\u011frar.<\/p>\n

“\u0130\u015fte apa\u00e7\u0131k h\u00fcsran budur.”<\/p>\n

\u0130\u00e7 huzurunu, g\u00fcvenini, kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, ho\u015fnutlu\u011funu kaybeder. Bunun yan\u0131nda mal, evlat, sa\u011fl\u0131k ayr\u0131ca y\u00fcce Allah’\u0131n kullar\u0131n\u0131 denedi\u011fi ve hayat i\u00e7in \u00f6nem ta\u015f\u0131yan de\u011ferler konusunda da b\u00fcy\u00fck kayba u\u011frar. Y\u00fcce Allah ba\u011fl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131, imtihan kar\u015f\u0131s\u0131ndaki sab\u0131rlar\u0131n\u0131, u\u011fruna kendilerini adamalar\u0131n\u0131, kaza ve kederini kar\u015f\u0131lama bi\u00e7imlerini denemek i\u00e7in bu konularda kullar\u0131n\u0131 imtihan eder. Musibet an\u0131nda y\u00fcz\u00fcst\u00fc yere kapanan ki\u015fi ayr\u0131ca ahireti de kaybeder. Ahiretteki nimetleri, Allah’\u0131n yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ho\u015fnutlu\u011funu kaybeder. Ama ne b\u00fcy\u00fck kay\u0131p!<\/p>\n

Bir yar\u0131n kenar\u0131ndaym\u0131\u015f gibi Allah’a ibadet eden ki\u015fi nereye y\u00f6nelecek? Allah’dan uzakla\u015f\u0131p nereye meyledecek?<\/p>\n

“Allah’\u0131 bir yana b\u0131rakarak kendisine ne zarar ve ne de fayda dokunduramayan s\u00f6zde ilahlara yalvar\u0131r.”<\/p>\n

\u0130lk cahiliye d\u00f6neminde oldu\u011fu gibi bir heykele, bir puta dua eder, ona yalvar\u0131r. Ya da insanlar\u0131n sadece Allah’a y\u00f6nelmekten, O’nun belirledi\u011fi yol ve sisteme uymaktan sapt\u0131klar\u0131 her zaman ve mekanda ge\u00e7erli olan di\u011fer cahiliye sistemlerinde oldu\u011fu gibi bir \u015fahsa ya da y\u00f6ne veya \u00e7\u0131kara ibadet eder. Peki b\u00fct\u00fcn bunlar nedir? Bu, dualar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131k g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc biricik merciden sapmad\u0131r:<\/p>\n

“\u0130\u015fte koyu sap\u0131kl\u0131k budur.”<\/p>\n

Budur do\u011fru yoldan ve hidayetten uzak olan\u0131n en somut ifadesi:<\/p>\n

“O, zarar\u0131 faydas\u0131ndan daha yak\u0131nda olana yalvar\u0131r.”<\/p>\n

Bir puta ya da \u015feytana veya insano\u011flundan herhangi bir dayana\u011fa dayan\u0131r, ona ibadet eder. Oysa bunlar\u0131n hi\u00e7biri insana zarar veya fayda verme g\u00fcc\u00fcne sahip de\u011fildir. Hatta zarara neden olu\u015fturmalar\u0131 daha yak\u0131n bir ihtimaldir. Bu y\u00fczden zarar\u0131 yarar\u0131ndan yak\u0131nd\u0131r. Bu tutumun vicdanda meydana getirdi\u011fi zarar; kalbin parampar\u00e7a olmas\u0131, \u00e7e\u015fitli kuruntular\u0131n ve zilletin bask\u0131s\u0131 alt\u0131nda ezilmesi \u015feklinde somutla\u015f\u0131r. Ayr\u0131ca pratik hayat\u0131nda da \u00e7e\u015fitli zararlara u\u011frar. Sap\u0131kl\u0131k ve kayb\u00e0 u\u011framan\u0131n ard\u0131ndan ahirette g\u00f6rece\u011fi azap da bunu ifade etmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeterlidir:<\/p>\n

“B\u00f6ylesi ne fena bir destek\u00e7idir.”<\/p>\n

\u0130nsana ne zarar ne de yarar dokundurma g\u00fcc\u00fcne sahip olmayan \u015fu zay\u0131f yarat\u0131k…<\/p>\n

“K\u00f6t\u00fc bir yanda\u015ft\u0131r.”<\/p>\n

\u0130nsan\u0131n zarara u\u011framas\u0131na neden olan… Bu dost ve yolda\u015f\u0131n bir heykel, bir put olmas\u0131 ile birtak\u0131m insanlar\u0131n her zaman ve her yerde tanr\u0131 ya da yar\u0131 tanr\u0131 edindikleri bir insan olmas\u0131 farketmez.<\/p>\n

M\u00dc’M\u0130N\u0130N M\u00dcKAFATI<\/strong><\/p>\n

Y\u00fcce Allah m\u00fc’minler i\u00e7in d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n t\u00fcm nimetlerinden daha iyi \u015feyler biriktiriyor. M\u00fc’minler bir musibet veya imtihan esnas\u0131nda d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n t\u00fcm nimetlerini kaybetseler de bu y\u00fczden zarara u\u011framazlar:<\/p>\n

14- Allah, iman edip iyi ameller i\u015fleyenleri altlar\u0131ndan \u00e7e\u015fitli \u0131rmaklar akan cennetlere yerle\u015ftirir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Allah istedi\u011fini yapar.<\/strong><\/p>\n

\u015eu halde bir musibete u\u011frayan, bir imtihana tabi tutulan ki\u015fi sabretmeli, sars\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Allah’\u0131n rahmetine, yard\u0131m\u0131na, zarar\u0131 giderebilece\u011fine, onun yerine bir \u00f6d\u00fcl verebilece\u011fine olan g\u00fcvenini s\u00fcrd\u00fcrmelidir.<\/p>\n

Ama y\u00fcce Allah’\u0131n d\u00fcnya ve ahiretteki yard\u0131m\u0131na olan g\u00fcvenini yitiren; imtihan\u0131n en zorlu an\u0131nda, s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n en dayan\u0131lmaz noktas\u0131nda Allah’\u0131n yard\u0131m\u0131ndan \u00fcmit kesen biri, art\u0131k istedi\u011fini yapabilir, diledi\u011fi tarafa gidebilir. Fakat bu, i\u00e7inde bulundu\u011fu s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 gidermeyecektir, ba\u015f\u0131ndaki musibeti de\u011fi\u015ftirmeyecektir.<\/p>\n

15- Kim d\u00fcnyada ve ahirette Allah’\u0131n kendisine yard\u0131m etmeyece\u011fi vehmine (san\u0131s\u0131na) kap\u0131l\u0131rsa evinin tavan\u0131na ba\u011flayaca\u011f\u0131 bir ipi bo\u011faz\u0131na ge\u00e7irdikten sonra onu kessin ve arkas\u0131ndan baks\u0131n bakal\u0131m, bu giri\u015fin umutsuzluktan kaynaklanan \u00f6fkesini giderebiliyor mu?<\/strong><\/p>\n

Bu, insan\u0131n i\u00e7indeki kini ve bu kinin neden oldu\u011fu davran\u0131\u015flar\u0131 sergileyen son derece hareketli bir sahnedir. Allah ile bir ba\u011f\u0131 bulunmayan insan\u0131n, bir zarara u\u011frad\u0131\u011f\u0131nda, i\u00e7 s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131n doruklara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 an\u0131 somutla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n

S\u0131k\u0131nt\u0131 an\u0131nda Allah’\u0131n yard\u0131m\u0131ndan \u00fcmidini kesen biri, \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n gelece\u011fi b\u00fct\u00fcn yollar\u0131, huzur veren t\u00fcm esintileri ve b\u00fct\u00fcn kurtulu\u015f \u00fcmitlerini yitirir. S\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n korkun\u00e7 bask\u0131s\u0131 alt\u0131na girer. \u0130\u00e7indeki bunal\u0131m dayan\u0131lmaz hale gelir. \u00dcstelik bunlar musibetin, bunal\u0131m\u0131n etkisini gittik\u00e7e de artt\u0131r\u0131r.<\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n d\u00fcnya ve ahirette kendisine yard\u0131m etmeyece\u011fini sanan kimse g\u00f6\u011fe bir ip uzats\u0131n da bu ipe as\u0131ls\u0131n ya da bo\u011fsun kendini. Sonra ipi kessin de yere d\u00fc\u015fs\u00fcn yahut nefesini kessin bo\u011fulsun. Sonra da baks\u0131n bu plan\u0131 \u00f6fkesini giderecek mi?<\/p>\n

Ne yaz\u0131k ki, Allah’\u0131n yard\u0131m\u0131na \u00fcmit ba\u011flanmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece musibetlere, imtihanlara katlanmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Allah’a y\u00f6nelinmedik\u00e7e kurtulu\u015f yolu yoktur. Zarar\u0131 atlatmak imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r. Allah’dan yard\u0131m istenmedik\u00e7e kurtulu\u015f m\u00fccadelesi vermek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Karamsarl\u0131ktan kaynaklanan hi\u00e7bir hareket verimli olmaz, s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 artt\u0131rmaktan ba\u015fka bir i\u015fe yaramaz… Z\u00efhninin bu s\u0131k\u0131nt\u0131yla daha \u00e7ok u\u011fra\u015fmas\u0131na, Allah’\u0131n yard\u0131m\u0131 gelmedi\u011fi i\u00e7in bu s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 gidermekten aciz olmas\u0131na neden olur. \u015eu halde s\u0131k\u0131nt\u0131ya d\u00fc\u015fenler, Allah’\u0131n ruhundan bir soluk getiren bu esintiyi duymak i\u00e7in bu \u0131\u015f\u0131k yolunu s\u00fcrekli a\u00e7\u0131k bulundurmal\u0131d\u0131rlar…<\/p>\n

KUR’AN VE B\u00dcY\u00dcK MAHKEME<\/strong><\/p>\n

Do\u011fru yolda ve sap\u0131kl\u0131kta olman\u0131n neden oldu\u011fu bu t\u00fcr durumlar\u0131 ayr\u0131ca hidayet ve sap\u0131kl\u0131k \u00f6rneklerini a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in y\u00fcce Allah bu Kur’an\u0131 indirmi\u015ftir. Kalplerini bu Kur’an\u0131n mesaj\u0131n\u0131 alg\u0131layacak \u015fekilde a\u00e7\u0131k tutanlar onunla yollar\u0131n\u0131 bulsunlar diye… Y\u00fcce Allah hidayeti onlara nasip eder b\u00f6ylece…<\/p>\n

16- Biz Kur’an\u0131 i\u015fte b\u00f6yle a\u00e7\u0131k ayetler halinde indirdik. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Allah istedi\u011fi kimseyi do\u011fru yola iletir. “<\/strong><\/p>\n

Y\u00fcce Allah’\u0131n iradesi hidayet ve sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131n s\u00fcrekli yar\u0131\u015f i\u00e7inde olmalar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu y\u00fczden hidayeti isteyen birisi i\u00e7in y\u00fcce Allah’\u0131n iradesi, bu konudaki yasas\u0131 uyar\u0131nca o ki\u015finin hidayete ermesi \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015fir. Sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 isteyen i\u00e7in de \u00f6yle. Ama burada yaln\u0131zca hidayet \u00fczere bulunma durumunun s\u00f6zkonusu edilmesi, do\u011fru yolda olan bir kalbin ihtiya\u00e7 duydu\u011fu \u015fekilde ayetlerin anlamlar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131 nedeniyledir.<\/p>\n

Ama farkl\u0131 inan\u00e7lara sahip de\u011fi\u015fik topluluklara gelince; onlar\u0131n aras\u0131ndaki sorunu k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc y\u00fcce Allah \u00e7\u00f6z\u00fcmleyecektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu topluluklar\u0131n ba\u011fl\u0131 bulunduklar\u0131 inan\u00e7 sistemlerindeki hak ve bat\u0131l, hidayet ve sap\u0131kl\u0131k unsurlar\u0131n\u0131 en iyi O bilir.<\/p>\n

17- M\u00fc’minler, yahudiler, sabiiler, hristiyanlar, ate\u015fe tapanlar ve Allah’a ortak ko\u015fanlar var ya, Allah k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc bunlar hakk\u0131ndaki ay\u0131rd edici h\u00fckm\u00fcn\u00fc verecektir. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz Allah her \u015feyin tan\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Bu topluluklar daha \u00f6nce tan\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Burada ise, y\u00fcce Allah’\u0131n diledi\u011fini do\u011fru yola iletti\u011fini, kimin do\u011fru yolda, kimin sap\u0131kl\u0131kta oldu\u011funu bildi\u011fini, herkesi O’nun hesaba \u00e7ekece\u011fini, en sonunda O’na d\u00f6n\u00fclece\u011fini, O’nun her \u015feyi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulamak amac\u0131 ile s\u00f6zkonusu ediliyorlar.<\/p>\n

\u0130nsanlar d\u00fc\u015f\u00fcnceleri, istekleri ve e\u011filimleri ile y\u00f6neldikleri halde, onlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki t\u00fcm evren f\u0131trat\u0131 gere\u011fi yarat\u0131c\u0131s\u0131na y\u00f6nelir, O’nun koydu\u011fu yasalara boyun e\u011fer, O’na y\u00f6nelip secde eder.
\n
\n18- G\u00f6klerdeki ve yerdeki t\u00fcm varl\u0131klar\u0131n, g\u00fcne\u015fin, ay\u0131n, y\u0131ld\u0131zlar\u0131n, da\u011flar\u0131n, a\u011fa\u00e7lar\u0131n, hayvanlar\u0131n ve \u00e7ok say\u0131da insan\u0131n Allah’a secde ettiklerini, O’nun buyru\u011funa boyun e\u011fdiklerini g\u00f6rm\u00fcyor musun? Bir\u00e7ok say\u0131daki insan da azaba \u00e7arp\u0131lmay\u0131 haketmi\u015ftir. Allah’\u0131n al\u00e7altt\u0131\u011f\u0131 kimseye hi\u00e7 kimse onur kazand\u0131ramaz. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Allah diledi\u011fini yapar.<\/strong><\/p>\n

\u0130nsan kalbi bu ayeti d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc zaman, daha \u00f6nce kavrad\u0131\u011f\u0131 kavramad\u0131\u011f\u0131 y\u0131\u011f\u0131nlarca yarat\u0131k, bildi\u011fi bilmedi\u011fi bir s\u00fcr\u00fc y\u0131ld\u0131z ve gezegenin, insan\u0131n \u00fczerinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u015fu d\u00fcnyada yeralan da\u011flar, a\u011fa\u00e7lar ve hayvanlar\u0131n… B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n hep birlikte \u00fcrpererek Allah’a secde ettiklerini, ba\u015fkas\u0131na de\u011fil sadece O’na y\u00f6neldiklerini; birlikte ve uyum i\u00e7inde yaln\u0131zca O’na y\u00f6neldiklerini g\u00f6r\u00fcr… Ama insan hari\u00e7, Bu birlikten ayr\u0131lan sadece O’dur.<\/p>\n

“Bir\u00e7ok say\u0131daki insan da azaba \u00e7arp\u0131lmay\u0131 haketmi\u015ftir.”<\/p>\n

Bu birlik ve beraberlik i\u00e7inde hareket eden kafilede insan\u0131n ayk\u0131r\u0131 davrand\u0131\u011f\u0131 g\u00f6ze \u00e7arpmaktad\u0131r.<\/p>\n

Burada azab\u0131 hakedenin a\u015fa\u011f\u0131lanmay\u0131 da haketti\u011fi vurgulanmaktad\u0131r.<\/p>\n

“Allah’\u0131n al\u00e7altt\u0131\u011f\u0131 kimseye hi\u00e7 kimse onur kazand\u0131ramaz.”<\/p>\n

Allah’\u0131n bah\u015fetti\u011finden ba\u015fka onur, onun verdi\u011finden ba\u015fka \u00fcst\u00fcnl\u00fck yoktur. Ku\u015fkusuz boyun e\u011filecek biricik ilah olan Allah’dan ba\u015fkas\u0131na boyun e\u011fen, al\u00e7al\u0131r a\u015fa\u011f\u0131lan\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1- Ey insanlar Rabb’inizden korkunuz. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u0131yamet an\u0131n\u0131n sars\u0131nt\u0131s\u0131 m\u00fcthi\u015f bir olayd\u0131r. 2- O sars\u0131nt\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u00fcn b\u00fct\u00fcn \u00e7ocuk emziren kad\u0131nlar memedeki \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 bir yana b\u0131rak\u0131verirler, b\u00fct\u00fcn hamile kad\u0131nlar \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrler, insanlar\u0131 sarho\u015f gibi g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn, oysa sarho\u015f de\u011fildirler. Ama Allah’\u0131n azab\u0131 a\u011f\u0131rd\u0131r. Olduk\u00e7a \u015fiddetli, son derece korkun\u00e7 bir giri\u015f. Deh\u015fetinden, kalplerin tiril tiril titredi\u011fi …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1578],"tags":[1698,1683,1696,1583,1597,1600,1599,1584,1697,1582,1587,1588,1591,1594,1593,1595,1592,1590,1586,1589,1585],"class_list":["post-2543","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-ayetler","tag-fizilalil-kuran-tefsiri-etiketler-fizilalil-kuran-tefsiri","tag-hac-suresinin-tefsiri","tag-kuran","tag-kuran-tefsiri","tag-sehid-seyyid-kutub","tag-seyyid-kutub","tag-sure","tag-sureler","tag-tefsir","tag-tefsir-dersler","tag-tefsir-dersleri","tag-tefsir-dinle","tag-tefsir-indir","tag-tefsir-izle","tag-tefsir-kitaplari","tag-tefsir-mp3","tag-tefsir-nedir","tag-tefsir-oku","tag-tefsirdersi","tag-tefsirler-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2543","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2543"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2543\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2543"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2543"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2543"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}