10. Ders<\/b><\/p>\n
Bismillahirrahmanirrahim<\/b><\/p>\n
Yedi g\u00f6k ve yerle onlarda ne varsa hepsi O’nu noksan s\u0131fatlardan tenzih eder ve hi\u00e7bir \u015fey yoktur ki, O’na hamdederek O’nu noksan s\u0131fatlardan tenzih etmesin. Yaln\u0131z siz onlar\u0131n tespih edi\u015flerini anlayamazs\u0131n\u0131z. \u015e\u00fcphe yok ki O, azap etmede acele etmez, halimdir ve su\u00e7lar\u0131 \u00f6rter. (\u0130sr\u00e2\/44)<\/p>\n
Tespih, Allah’\u0131 Tenzih ve Tahmit Etmektir<\/b><\/p>\n
\u00d6nceki derste, \u00e2lemlerin Rabbini tespih ve O’na hamdetmek hususunda sohbet ettik. Arz edildi\u011fi gibi tespih, \u00e2lemlerin Rabbini her t\u00fcrl\u00fc ay\u0131p ve noksandan m\u00fcnezzeh bilmektir. Zat a\u00e7\u0131s\u0131ndan Allah h\u00fcdustan ve ezel\u00ee olmay\u0131p sonradan v\u00fccuda gelmekten m\u00fcnezzehtir. S\u0131fat a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise Allah’\u0131n s\u0131fatlar\u0131 zat\u0131na zait ve ar\u0131z olan bir \u015fey de\u011fildir. Yani ar\u0131z de\u011fildir. Fiil a\u00e7\u0131s\u0131ndan da yapt\u0131klar\u0131 ve yapmakta oldu\u011fu \u015feylerin hepsi hikmet ve maslahat \u00fczeredir. “Suphanallah”\u0131n manas\u0131 da budur.<\/p>\n
Elhamdulillah’\u0131n manas\u0131na gelince… Elhamd\u00fclillah, var olan t\u00fcm kemaller Allah’a aittir demektir. B\u00fct\u00fcn varl\u0131k ve nimetler Allah’\u0131nd\u0131r. Bu tespih ve tahmit (hamdetmek) de iki k\u0131s\u0131md\u0131r. Tekvin\u00ee ve te\u015fri\u00ee (teklif\u00ee tespih).<\/p>\n
Tekvin\u00ee tespih Kur’\u00e2n’\u0131n bir\u00e7ok ayetinde yer alan “Yedi g\u00f6k ve yerle onlarda ne varsa hepsi onu noksan s\u0131fatlardan tenzih eder.” diye buyrulan tespihtir. S\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn ba\u015f\u0131nda tilavet etti\u011fimiz ayette de b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n Allah’\u0131 tespih etti\u011fi hakikati beyan edilmektedir.<\/p>\n
Araz ve cevher silsilesinden olan b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar, Allah’\u0131 tespih etmektedirler. Ama nas\u0131l ve neyle tespih ve tahmit ettiklerine gelince; bu hususta iki g\u00f6r\u00fc\u015f vard\u0131r. \u00c2lim ve ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar tahkik sonunda bu neticelere varm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n
Birinci g\u00f6r\u00fc\u015f \u00e7o\u011fu ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr. Bunlara g\u00f6re tespihten maksat h\u00e2l diliyledir. Yani her mevcut h\u00e2l diliyle “suphanallah” ve “elhamd\u00fclillah” diye feryat etmektedir. V\u00fccut ve t\u00fcm \u00f6zelli\u011fiyle b\u00fct\u00fcn yap\u0131lar, yap\u0131c\u0131y\u0131 tenzih etmekte ve O’nun hikmet ve kudretini g\u00f6stermektedir. Sivrisinekten file kadar b\u00fct\u00fcn canl\u0131 varl\u0131klar yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 tespih etmektedir. Sivrisinek sahip oldu\u011fu letafet ve zarafetle, “suphanallah, \u00e2lemlerin yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n hi\u00e7bir eksikli\u011fi yoktur, cimrilik ve kusur diye bir \u015fey yoktur O’nda” diye feryat etmektedir. “Var edenim ve yarat\u0131c\u0131m b\u00fct\u00fcn kemallere sahiptir” diye hayk\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n
Allah’\u0131n kudret, hikmet ve kemalini tan\u0131mak i\u00e7in hi\u00e7bir a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 olmayan \u015fu zay\u0131f ve c\u0131l\u0131z sivrisine\u011fin v\u00fccudunu m\u00fctalaa etmek yeterlidir asl\u0131nda. Sivrisine\u011fin de hem a\u011fz\u0131, hem g\u00f6zleri vard\u0131r. Sindirim ve tenas\u00fcl organ\u0131 da vard\u0131r. Bundan da ilgin\u00e7 olan\u0131 fil gibi bir de hortumunun olmas\u0131d\u0131r. Bir \u00fcfleme ve hafif bir r\u00fczg\u00e2rla yerinden hareket eden sivrisine\u011fin hortum \u015feklindeki i\u011fnesi o kadar sivridir ki, s\u00fcratle insan\u0131n bedenini sokmakta ve kan\u0131n\u0131 emmektedir. Sivrisine\u011fin hortumu bir k\u0131ldan daha zariftir. Ama insan\u0131n bedenini \u00f6yle bir \u015fekilde sokmaktad\u0131r ki, insan\u0131n kendisi de anlamamaktad\u0131r. Anlad\u0131\u011f\u0131nda ise o ka\u00e7\u0131p kurtulmu\u015ftur. B\u00f6yle zarif bir hortumun, ortas\u0131 da deliktir. Allah’\u0131n kudretine bak, nas\u0131l da k\u0131ldan ince bir \u015feyin ortas\u0131n\u0131 delmi\u015f ve boru \u015feklinde yaratm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece insan ve hayvan\u0131n bedenine konmakta ve bu hortumun deli\u011finden kan\u0131 bir pompa gibi yukar\u0131 \u00e7ekmektedir. Ne kadar da ak\u0131ll\u0131d\u0131r! Ve ne de ilgin\u00e7 bir hissi vard\u0131r! Ona elini kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etmekte, elinin hareketinin sesini dahi i\u015fitmekte ve firar etmektedir. \u0130\u015fte Sivrisinek ve benzeri hayvanlar, h\u00e2l diliyle yarat\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n noksanl\u0131k ve ay\u0131b\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve b\u00fct\u00fcn kemallere sahip bulundu\u011funu feryat etmektedir.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn a\u011fa\u00e7lar da b\u00f6yledir. U\u00e7an ve otlayan hayvanlar\u0131n bedenleri de b\u00f6yledir. Ku\u015flar\u0131n kanatlar\u0131ndaki her t\u00fcy h\u00e2l diliyle “suphanallah” ve “elhamd\u00fclillah” demektedir. Allah’\u0131 hamt ve tespih eden bir dilleri vard\u0131r.<\/p>\n
H\u00e2l diliyle t\u00fcm mevcudat\u0131n Allah’\u0131 hamt ve tespih etti\u011fini anlamak i\u00e7in \u00e7ok dikkatli olmal\u0131y\u0131z. Hattat\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 bir sat\u0131r yaz\u0131, onu yazan\u0131n g\u00fczel yaz\u0131s\u0131 olan bir kimse oldu\u011funa \u015fahadette bulunmaktad\u0131r. Onun bu hususta noksanl\u0131\u011f\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131na tan\u0131kl\u0131k etmektedir. Acaba \u015fu y\u00fcz, g\u00f6z, kulak, burun, ka\u015f, a\u011f\u0131z ve sair organlar\u0131n da yarat\u0131c\u0131n\u0131n ilim, kudret ve kemali ile b\u00fct\u00fcn noksanl\u0131klardan m\u00fcnezzeh oldu\u011funa tan\u0131kl\u0131k etmedi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir mi?<\/p>\n
Bir grup marifet ehli ise, bundan daha \u00fcst\u00fcn bir manaya inanm\u0131\u015flard\u0131r. Onlar diyorlar ki:<\/p>\n
Biz Kur’\u00e2n-\u0131 Mecid’in ayetleri, Ehlibeyt’ten nakledilen m\u00fctevatir rivayetler ve d\u0131\u015f \u015fahitlerden de b\u00fct\u00fcn varl\u0131k ve mevcudat\u0131n belli bir \u015fuurunun oldu\u011funu anlamaktay\u0131z. B\u00fct\u00fcn melek\u00fbt Allah’\u0131n zikriyle doludur.<\/p>\n
Melek\u00fbt, bat\u0131n manas\u0131ndad\u0131r. Mevcudat\u0131n zahirine m\u00fclk \u00e2lemi diyorlar. Bu \u00e2lemin s\u0131rr\u0131na ve bat\u0131n\u0131na ise melek\u00fbt diyorlar. Bizlere g\u00f6r\u00fcnmeyen ve gizli olan \u00e2lem, melek\u00fbt \u00e2lemi olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
Y\u00fccedir, m\u00fcnezzehtir O mabut ki, her \u015feyin melek\u00fbtu O’nun elindedir ve hepiniz O’na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceksiniz.[1]\n
Zay\u0131f kar\u0131ncan\u0131n bile melek\u00fbtu vard\u0131r. Gayb\u0131 onun melek\u00fbtudur. “Suphanallah” ve “elhamd\u00fclillah” onlar\u0131n melek\u00fbtudur. Ger\u00e7i onlar\u0131n m\u00fclk\u00fc sessizdir. Zahiri sessizdir. Ama bat\u0131n\u0131nda bir velvele, kayna\u015fma ve f\u0131s\u0131lt\u0131lar vard\u0131r. Hepsi “elhamd\u00fclillah” ve “suphanallah” zikrini s\u00f6ylemektedirler.<\/p>\n
\u0130nsan melek\u00fbt \u00e2lemini g\u00f6rebilecek olursa, hayret ve \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k i\u00e7inde kal\u0131r. B\u00fct\u00fcn \u00e7\u00f6l \u00e7ak\u0131llar\u0131n\u0131n, ta\u015flar\u0131n ve mevcudat\u0131n Allah’\u0131 tespih ve tahmit etti\u011fini g\u00f6r\u00fcr. B\u00fct\u00fcn a\u011fa\u00e7lar\u0131n yapraklar\u0131n\u0131n melek\u00fbtu “suphanallah” ve “elhamd\u00fclillah” demektedir. Bu, lisan-\u0131 h\u00e2l ile de\u011fildir; hepsi de zikretmektedirler. Ama bizler anlam\u0131yoruz. Y\u00fcce Allah Kur’\u00e2n’\u0131n bir\u00e7ok yerinde bu hakikati beyan etmi\u015ftir. \u0130nsan\u0131n m\u00fclk diliyle de melek\u00fbt lisan\u0131 gibi daima gece g\u00fcnd\u00fcz tespih etmesi gerekir.[2] Nitekim b\u00fct\u00fcn mevcudat\u0131n bat\u0131n ve melek\u00fbtu zikir h\u00e2lindedir. Siz insanlar da v\u00fccudunuzun melek\u00fbt zikrini a\u015fik\u00e2r k\u0131lmal\u0131s\u0131n\u0131z. Dilinizle de zikrederek onu melek\u00fbtunuza mutab\u0131k h\u00e2le getirmelisiniz…<\/p>\n
E\u015fyan\u0131n melek\u00fbt \u015fuuru ve hayvan, nebat ve cemat (cans\u0131z) \u00e2leminde olan bilin\u00e7 hakk\u0131nda Kur’\u00e2n ve rivayetlerden birtak\u0131m \u00f6rnekler arz edeyim ki, madde \u00f6tesinde bir tak\u0131m hakikatlerin gizli oldu\u011fu a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f olsun. Ger\u00e7i madde \u00e2leminde bir\u00e7ok \u015fey sessiz ve suskundur. Zilz\u00e2l Suresi’nde sarih bir \u015fekilde \u015f\u00f6yle buyrulmaktad\u0131r:<\/p>\n
O g\u00fcn (yery\u00fcz\u00fc) b\u00fct\u00fcn haberlerini anlat\u0131nca…'[3]\n
Yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn zahiri sessiz ve suskundur. Ama Allah-u Te\u00e2l\u00e2 melek\u00fbtunun \u015fuurlu oldu\u011fundan ve k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde \u015fahadette bulunaca\u011f\u0131ndan haber veriyor. \u00dczerine oturdu\u011fun ve Kur’\u00e2n okudu\u011fun yery\u00fcz\u00fc tan\u0131kl\u0131k edecektir. \u00dczerine oturup da g\u00fcnah i\u015fledi\u011fin yery\u00fcz\u00fc de tan\u0131kl\u0131k edecektir. S\u00fcnn\u00ee ve \u015ei\u00ee muhaddislerince nakledilen bir rivayette yer ald\u0131\u011f\u0131 \u00fczere Hazremut’tan bir grup insan Resulullah’\u0131n (s.a.a) huzuruna vararak ondan mucize talebinde bulundular. Peygamber, mescitteki \u00e7ak\u0131l ta\u015flar\u0131ndan bir avu\u00e7 alarak \u015fahadette bulunmalar\u0131n\u0131 emretti. O anda ta\u015flar\u0131n, “Allah’tan ba\u015fka bir il\u00e2h\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131na \u015fahadet ederim ve \u015fahadet ederim ki Muhammed O’nun resul\u00fcd\u00fcr.” dedi\u011fini oradakilerin hepsi i\u015fitti. Daha sonra da Resulullah’\u0131n elindeki bu \u00e7ak\u0131l ta\u015flar “elhamd\u00fclillah” ve “suphanallah” dediler.<\/p>\n
Bu k\u0131ssada ta\u015flar\u0131n tespihini di\u011ferlerine duyurmak, Peygamber’in mucizesi idi. Aksi takdirde s\u0131radan insanlar melek\u00fbt\u00ee tespihi duyamazlar. Zahire \u00e7ak\u0131l\u0131p kalan bir insan, nas\u0131l olur da melek\u00fbt\u00ee sesleri duyabilir? Bu sadece tabii olmayan bir yoldan ve Allah’\u0131n takdiriyle olabilir.<\/p>\n
Kurumu\u015f hurma a\u011fac\u0131n\u0131n hik\u00e2yesi de sahih ve yakin bir hadisedir. Kurumu\u015f hurma a\u011fac\u0131 cemad ve cans\u0131zlar h\u00fckm\u00fcndedir. Peygamber’in mescidinin kenar\u0131nda kurumu\u015f bir hurma a\u011fac\u0131 vard\u0131. Peygamber (s.a.a) namaz\u0131 bitirince bu a\u011faca yaslan\u0131yor ve M\u00fcsl\u00fcmanlara konu\u015fma yap\u0131yordu. Bir g\u00fcn m\u00fcmine bir han\u0131m Peygamber’e \u015funlar\u0131 arz etti: “Ya Resulallah, sizler art\u0131k ya\u015fland\u0131n\u0131z. M\u00fcsl\u00fcmanlara ayakta durarak sohbet edince yoruluyorsunuz. O\u011flum marangozdur. E\u011fer izin verecek olursan\u0131z, o\u011flum \u00fc\u00e7 basamakl\u0131 bir minber yaps\u0131n da konu\u015fma esnas\u0131nda \u00fczerine oturas\u0131n\u0131z.” Peygamber (s.a.a) de izin verince, o\u011flu \u00fc\u00e7 basamakl\u0131 bir minber yapt\u0131 ve mescide getirdi.<\/p>\n
Resulullah namaz\u0131n\u0131 bitirince minbere \u00e7\u0131kmak istedi. Kurumu\u015f hurma a\u011fac\u0131n\u0131n kenar\u0131ndan ge\u00e7ince aniden a\u011fa\u00e7tan ac\u0131 bir inilti duyuldu. Peygamber geri d\u00f6nd\u00fc. B\u00fct\u00fcn ashap ona tevecc\u00fch etti.<\/p>\n
\u0130\u015fte bu melek\u00fbt\u00ee a\u015fkt\u0131r. Zahiri kurumu\u015f bir a\u011fa\u00e7t\u0131r. Ama melek\u00fbtu canl\u0131d\u0131r, \u015fuur sahibidir. Tespih ve tahmit etmektedir. Melek\u00fbtu, Muhammed’i (s.a.a) tan\u0131maktad\u0131r. Bunun \u00fczerine Resulullah o kurumu\u015f a\u011fac\u0131 ba\u011fr\u0131na bast\u0131 ve onu teselli etti.<\/p>\n
Cemadat (cans\u0131zlar) \u00e2leminin melek\u00fbtunun idrak, \u015fuur ve anlay\u0131\u015f\u0131 oldu\u011funun bir\u00e7ok \u015fahitleri vard\u0131r.<\/p>\n
Bir\u00e7ok rivayet vard\u0131r ki, kabirlerin gece g\u00fcnd\u00fcz \u00fc\u00e7 defa nida etti\u011fini beyan etmektedir. Bu nida melek\u00fbt\u00ee bir lisan iledir. Bunun h\u00e2l diliyle oldu\u011funu s\u00f6ylemenin hi\u00e7bir ciheti yoktur. Kabir \u00fc\u00e7 defa, “Ben yaln\u0131zl\u0131k, korku ve karanl\u0131klar eviyim.” diye nida etmektedir. Bizim nerede olaca\u011f\u0131n\u0131 bilemedi\u011fimiz kabrimiz de b\u00f6yle nida edecektir.<\/p>\n
Di\u011fer bir rivayette kabirlerin, “Ben cennet bah\u00e7elerinden bir bah\u00e7e veya cehennem \u00e7ukurlar\u0131ndan bir \u00e7ukurum.” diye nida etti\u011fi de yer alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Hakeza rivayet edildi\u011fine g\u00f6re, m\u00fcminin bedeni kabre konunca onunla konu\u015fmaktad\u0131r. “Benim \u00fczerimde y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn g\u00fcnler ben lezzet al\u0131yor, ho\u015flan\u0131yordum.” demektedir m\u00fcmine… Ama g\u00fcnahk\u00e2r ve k\u00e2fir birinin bedeni, \u00f6l\u00fcnce ona \u015f\u00f6yle demektedir: “Benim \u00fczerimde oldu\u011funda bir g\u00fcnah i\u015fleyince \u00e7ok rahats\u0131z oluyordum. Dolay\u0131s\u0131yla da benim alt\u0131ma girece\u011fin ve de seni \u015fiddetle s\u0131kaca\u011f\u0131m g\u00fcnleri bekliyordum.”<\/p>\n
Bitkiler \u00e2leminin melek\u00fbt\u00ee \u015fuur ve konu\u015fmas\u0131 hakk\u0131nda bir numune daha arz edeyim. \u015eafi\u00ee \u00e2limlerinden biri nakletmektedir ki (\u015eia kaynaklar\u0131nda da yer alm\u0131\u015ft\u0131r): Bir g\u00fcn Resulullah (s.a.a) ve Emir\u00fc’l-M\u00fcminin (a.s) Medine hurmal\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131ndan ge\u00e7erlerken uzaktan bir hurma a\u011fac\u0131n\u0131n, “Bu, Muhammed Resulullah’t\u0131r.” ve Ali (a.s) yan\u0131na var\u0131nca, “Bu da veliyyullah, vasilerin efendisi, hidayet imamlar\u0131n\u0131n imam\u0131 olan Ali’dir.” diye seslendi\u011fini duydular. Hurma a\u011fac\u0131 muhabbet ve sevgisini izhar etmektedir. Peygamberin (s.a.a) risaleti ve Ali’nin (a.s) vel\u00e2yetine tan\u0131kl\u0131k etmektedir. Peygamber bu hurma a\u011fac\u0131ndan bir miktar yedi ve o a\u011fac\u0131 da “Sayhan\u00ee” olarak adland\u0131rd\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde de Medine’nin hurmalar\u0131ndan en iyisi Sayhan\u00ee hurmal\u0131\u011f\u0131ndaki hurmalard\u0131r. “Sayhan\u00ee” ad\u0131 da o g\u00fcnk\u00fc hurma a\u011fac\u0131n\u0131n etti\u011fi “sayha” (nida, sesleni\u015f) m\u00fcnasebetiyle se\u00e7ilmi\u015ftir.<\/p>\n
Hayvanlar hakk\u0131nda da bir\u00e7ok \u00f6rnek ve \u015fahit Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim’de yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Daha \u00f6nce hayvanlar\u0131n \u015fuur, idrak ve hamd\u0131 hakk\u0131nda Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim’den bir numune (H\u00fcdh\u00fcd olay\u0131n\u0131) arz ettim. Neml Suresi’nde de kar\u0131nca ile Hz. S\u00fcleyman k\u0131ssas\u0131 zikredilmi\u015ftir. Kar\u0131ncan\u0131n melek\u00fbtu nas\u0131l da zuhur ederek S\u00fcleyman’la konu\u015fmaktad\u0131r! Ben sadece i\u015faret etmek istedim. Hayvanlar\u0131n zahirine bakma! Onlar zahiren suskundur. S\u00fck\u00fbtu m\u00fclk \u00e2lemine aittir. Ama melek\u00fbtu konu\u015fkand\u0131r.<\/p>\n
M\u00fcfessirlerden biri, meselenin \u015fahidi unvan\u0131yla ilgin\u00e7 bir n\u00fckte zikretmi\u015ftir. “Her \u015feyin melek\u00fbtunun konu\u015ftu\u011funun en a\u00e7\u0131k ve kesin \u015fahidi \u015fu ayet-i \u015ferifedir.” diyor:<\/p>\n
Onlar da, “Her \u015feyi konu\u015fturan Allah, bizi de konu\u015fturdu…” derler.<\/p>\n
Allah b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131 konu\u015fan birer varl\u0131k olarak yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Melek\u00fbtlar\u0131 \u015fu anda da konu\u015fmaktad\u0131r. M\u00fclkleri ise (insanlar d\u0131\u015f\u0131nda) sessiz ve durgundur. Hayvanlar\u0131n zahiri suskundur. Ama melek\u00fbtlar\u0131 hem Peygamber’i, hem de \u0130mamlar\u0131 \u00e7ok iyi tan\u0131maktad\u0131r. Medinet\u00fc’l-Maaciz kitab\u0131nda Masum \u0130mamlar’\u0131n hayvanlarla ilgili bir\u00e7ok kerametleri yer alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n[1]- Y\u00e2s\u00een\/83<\/p>\n[2]- Ahz\u00e2b\/41<\/p>\n[3]- Zilz\u00e2l\/4<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
10. Ders Bismillahirrahmanirrahim Yedi g\u00f6k ve yerle onlarda ne varsa hepsi O’nu noksan s\u0131fatlardan tenzih eder ve hi\u00e7bir \u015fey yoktur ki, O’na hamdederek O’nu noksan s\u0131fatlardan tenzih etmesin. Yaln\u0131z siz onlar\u0131n tespih edi\u015flerini anlayamazs\u0131n\u0131z. \u015e\u00fcphe yok ki O, azap etmede acele etmez, halimdir ve su\u00e7lar\u0131 \u00f6rter. (\u0130sr\u00e2\/44) Tespih, Allah’\u0131 Tenzih ve Tahmit Etmektir \u00d6nceki derste, …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9737,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5072],"tags":[5084,5116,1583,5073],"class_list":["post-9736","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ramazan-ayi-dersleri","tag-ayetullah-huseyin-destgayb","tag-fatiha-suresini-tefisir","tag-kuran","tag-ramazan-ayi-dersleri-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9736","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9736"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9736\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19640,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9736\/revisions\/19640"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9737"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9736"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9736"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kuran\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9736"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}