{"id":1139,"date":"2011-06-11T13:35:48","date_gmt":"2011-06-11T10:35:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=1139"},"modified":"2011-06-11T13:35:48","modified_gmt":"2011-06-11T10:35:48","slug":"disi-ureme-organlari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/disi-ureme-organlari\/","title":{"rendered":"Di\u015fi \u00fcreme organlar\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Di\u015fi \u00fcreme organlar\u0131 ; yumurtal\u0131klar yumurta kanallar\u0131, d\u00f6l yatag\u0131 ve vaginadan olu\u015fur.<\/p>\n<p>Yumurtal\u0131klar (ovaryumlar) :Yumurtal\u0131klar erkekteki testislerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r.Yani, mayoz b\u00f6l\u00fcnme ( oogenez) yap\u0131larak, yakla\u015f\u0131k, ayda, bir yumurta h\u00fccresi \u00fcreten ve di\u015filik hormonlar\u0131n\u0131 salg\u0131layan bezlerd\u0131r.<\/p>\n<p>Yum\u0131rtal\u0131klar kar\u0131n bo\u015flugunun iki alt yan\u0131na as\u0131l\u0131 bulunan bir \u00e7ift bezdir. \u0130\u00e7lerine folik\u00fcl denilen binlerce kesim bulunur. Yumurta h\u00fccresini,folik\u00fcl keseleri olu\u015fturur. \u00dcreme yetene\u011fi de fol\u00fck\u00fcllerde yumurta olu\u015fmas\u0131yla yani ergenlikle ( 12-13 ya\u015flarda ) ba\u015flar. yumurta yapma yetene\u011fi kad\u0131nlarda 45-50 ya\u015flar\u0131 dolay\u0131nda sona erer. Bu duruna menopoz denir.<\/p>\n<p>Yumurta kanallar\u0131 (fallopi t\u00fcpleri) : Yumurta kanallar\u0131, yumurtal\u0131klara bakan serbest u\u00e7lar\u0131 huni gibi ve \u00e7evresi b\u00fcsk\u00fcll\u00fc kanallard\u0131r. Di\u011fer u\u00e7lar\u0131 dar ve d\u00f6l yatag\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Yumurtal\u0131kta olu\u015fan yumurtan\u0131n,yumurtal\u0131ktan al\u0131narak d\u00f6l yatag\u0131na iletilmesini sa\u011flar. D\u00f6llenme yumurta kanal\u0131nda olur.<\/p>\n<p>D\u00f6lyata\u011f\u0131 (uterus,rahim):D\u00f6lyata\u011f\u0131,yumurta kanal\u0131nda d\u00f6llenme yumurtan\u0131n yerle\u015fip geli\u015fti\u011fi kar\u0131n bo\u015flu\u011funun alt\u0131nda, armut \u015feklinde bir organd\u0131r.\u00fcst k\u0131sm\u0131ndan yumurta kanallar\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r.Alt k\u0131sm\u0131n vagine yoluyla d\u0131\u015far\u0131ya a\u00e7\u0131l\u0131r.Kal\u0131n,d\u00fcz kaslardan yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\u0130\u00e7inde bol kan damar\u0131 bulunur.Uterus i\u00e7 duvar\u0131 mukus denilen s\u0131v\u0131 salg\u0131layan zarla kapl\u0131 ve s\u00fcnger gibidir.\u00c7eperlerindeki kaslar,hamilelik s\u00fcresince geni\u015fleyerek d\u00f6lyatag\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fcmesini saglar.Do\u011fum s\u0131ras\u0131nda da ritmik kas\u0131lmalarla bebe\u011fin d\u0131\u015far\u0131 at\u0131lmas\u0131nda etkilidir.<\/p>\n<p>Va\u011fina(d\u00f6l yolu):Vagina, uterusun alt ucundan d\u0131\u015far\u0131ya uzanan \u00e7iftle\u015fme borusudur.Dogumda,bebe\u011fin d\u00f6lyatag\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131 ve ay hali s\u0131ras\u0131ndaki d\u00f6llenmemi\u015f yumurta ile bir miktar kan\u0131n at\u0131lmas\u0131 vagine ile olur.Vaginenin uzunlu\u011fu 8-10cm .kadard\u0131r. Esneyerek uzay\u0131p geni\u015fleyebilir.<\/p>\n<p>Kad\u0131nlarda ,bulu\u011f \u00e7ag\u0131ndan sonra ba\u015flayan 28-32g\u00fcnl\u00fck d\u00f6nemler halinde tekrarlanan \u00fcreme devresine \u2018menstruasyan devri\u2019 (mestruasyon periyodu)denir.menstruasyon devri,d\u00f6rt evreden incelenir:<\/p>\n<p>1.Folik\u00fcl Evresi:Kad\u0131n\u0131n ,her ay bir yumurtal\u0131\u011f\u0131 faaliyete di\u011feri , dinlenme halindedir.Faaliyet halindeki yumurtal\u0131\u011f\u0131 folik\u00fcllerinde,di\u015fi e\u015fiye ana h\u00fccrelerinden , olgunla\u015fmam\u0131\u015f yumurtalar olu\u015fur bunlardan birisi (nadiren birka\u00e7\u0131)olgunla\u015farak yumurtaya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Bu olay 10-14 g\u00fcnde olur.Bu arada polikullar \u00f6strongen hormonu salg\u0131layan ,d\u00f6l yatag\u0131n\u0131n (rahmin)geli\u015fip ,s\u00fcngersi bir yap\u0131 kazanmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<p>2.Ovulasyon Evresi :\u0130\u00e7inde yumurta olgunla\u015fm\u0131\u015f olan folik\u00fcl\u00fcn y\u0131rt\u0131larak, Yumurtan\u0131n d\u0131\u015far\u0131 b\u0131rak\u0131lmas\u0131na ovulasyon ( yumurta b\u0131rak\u0131m\u0131), ovulasyonun ger\u00e7ekle\u015ftigi evrede ovulasyon evresi denir. Ovulasyon, menstruasyon devrinin tam ortas\u0131ndaki g\u00fcnde olur. Ovulasyonla b\u0131rk\u0131lan yumurta, yumurta kanal\u0131na ge\u00e7erek ilerler. Bundan sonraki birka\u00e7g\u00fcn i\u00e7inde d\u00f6llenebilir.<\/p>\n<p>3.Korpuz-luteum (sar\u0131 c\u0131s\u0131m evresi): Y\u0131rt\u0131lan folek\u00fcller degi\u015ferek sar\u0131 renkli bir yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Buna korpuz l\u00fcteum, Bu degi\u015fimin oldu\u011fu evreyede kopuz-luteum evresi denir.10-14 g\u00fcn s\u00fcrer. Bu evrede tekrar yumurta olu\u015fmaz.<\/p>\n<p>korpuz-luteum, propgesteron hormonu salg\u0131lamaya ba\u015flar. Az miktarda \u00f6ztrogen salg\u0131lar. Bu hormonlar sayesinde d\u00f6l yatag\u0131 geli\u015fmeye devam eder. Yumurta, yumurta kanal\u0131nda d\u00f6llenirse olu\u015fan zigot d\u00f6l yatag\u0131na yerle\u015ferek hamilelik ba\u015flam\u0131\u015f olur. Bu evrede doguma kadar s\u00fcrer.<\/p>\n<p>4.Menseteruasyon evresi : Yumurta,yumurta kanal\u0131ndayken d\u00f6llenmezse korpuz luteon bozulur ve prokezteron azal\u0131r. Prokezteron azal\u0131nca,d\u00f6l yatag\u0131n\u0131n i\u00e7 k\u0131sm\u0131 par\u00e7alan\u0131r. B\u00f6ylece d\u00e7llenmemi\u015f yumurta, par\u00e7alanm\u0131\u015f dokular, bir miktar kanla birlikte vaginadan at\u0131l\u0131r. 3-5 g\u00fcn kadar s\u00fcren bu olaya menstruasyon (=ay hali,regl hali veya ayba\u015f\u0131 kanamas\u0131 ) denir.<\/p>\n<p>Menstruasyondan sonra yeniden folek\u00fcl evresi ba\u015flayarak,ayn\u0131 olaylar tekrarlan\u0131r. Hamile bayanlarda da dogumdan sonrada yeniden ba\u015flar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Di\u015fi \u00fcreme organlar\u0131 ; yumurtal\u0131klar yumurta kanallar\u0131, d\u00f6l yatag\u0131 ve vaginadan olu\u015fur. Yumurtal\u0131klar (ovaryumlar) :Yumurtal\u0131klar erkekteki testislerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r.Yani, mayoz b\u00f6l\u00fcnme ( oogenez) yap\u0131larak, yakla\u015f\u0131k, ayda, bir yumurta h\u00fccresi \u00fcreten ve di\u015filik hormonlar\u0131n\u0131 salg\u0131layan bezlerd\u0131r. Yum\u0131rtal\u0131klar kar\u0131n bo\u015flugunun iki alt yan\u0131na as\u0131l\u0131 bulunan bir \u00e7ift bezdir. \u0130\u00e7lerine folik\u00fcl denilen binlerce kesim bulunur. Yumurta h\u00fccresini,folik\u00fcl keseleri olu\u015fturur. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[3372,3369,3374,2367,3371,3373,3375,2297,3370],"class_list":["post-1139","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-allopi-tupleri","tag-disi-ureme-organlari","tag-korpuz-luteum","tag-mayoz-bolunme","tag-oogenez","tag-ovulasyon","tag-propgesteron-hormonu","tag-uterus","tag-yumurta-kanallari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1139","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1139"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1139\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1139"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1139"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1139"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}