FARAB\u0130, 870 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkistan’da Siderya (Seyhun) nehri ile Aris’in birle\u015fti\u011fi yerde kurulmu\u015f eski bir yerle\u015fim merkezi olan Farab’da (Otrar’da) do\u011fdu. Babas\u0131, Mehmed ad\u0131nda bir kale komutan\u0131 idi. Hayat\u0131 hakk\u0131nda sa\u011flam ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi pek yoktur. Zaten filozof, bilgin ve sanatk\u00e2r olarak, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 y\u0131llarda bug\u00fcn tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 kadar tan\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131. Hakk\u0131nda bilgi veren kaynaklar kendisinden 150-200 y\u0131l sonra yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, g\u00fcvenilir olmaktan uzakt\u0131r. Efsanelerle s\u00fcslenerek anlat\u0131lan b\u0131r ilim ve sanat adam\u0131d\u0131r .Ebu Nasr\u0131 Farabi, Ar\u0131sto” nun b\u00fct\u00fcn eserlerini a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 ve inceledi\u011fi i\u00e7in Ustad-\u0131 Sani, H\u00e2ce-i Sani, Muallim-i Sani gibi s\u0131fatlar alm\u0131\u015ft\u0131r .Bunlardan ba\u015fka Ebu Nasri Farabi-i T\u00fcrki, Hakim Farabi gibi isimlerle de an\u0131l\u0131r. As\u0131l ad\u0131 Ebu Nasr Muhammed bin Muhammed bin Turhan bin Uzlug’d\u0131r. Bat\u0131 kaynaklar\u0131nda ad\u0131 ”Alpharbius ya da Alphartabi” olarak ge\u00e7er .<\/p>\n
\u0130lk \u00f6\u011frenimini do\u011fdu\u011fu yerde yapt\u0131. Gen\u00e7li\u011finde T\u00fcrkistan’dan g\u00f6\u00e7 ederek bir s\u00fcre Iran’da dola\u015ft\u0131. Daha sonra o zaman\u0131n ilim ve sanat merkezi olan Ba\u011fdat’a gelerek y\u00fcksek \u00f6\u011frenimini burada tamamlad\u0131. B\u00f6ylece anadili olan T\u00fcrk\u00e7e’ den ba\u015fka Fars\u00e7a ve Arap\u00e7a’y\u0131 hristiyan hocalardan ilim dili olan Latince ve eski Yunanca’y\u0131 \u00f6\u011frendi. \u00e7a\u011f\u0131n\u0131n \u00fcnl\u00fc bilginlerinden Ebu Bi\u015fr bin Yunus’tan Mant\u0131k, Ebu Bekr Ibn el Sarrac’dan dilbilgisi dersleri ald\u0131. Bundan sonra Harran \u00dcniversitesi’ne giderek felsefe \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yapt\u0131 ve burada Yuhna bin Haylan’dan Mant\u0131k bilgisini ilerletti. Aristo \u00fczerindeki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 burada yapt\u0131. Ba\u011fdat’a d\u00f6nd\u00fckten bir s\u00fcre sonra M\u0131s\u0131r’a gitti. 941 y\u0131l\u0131nda M\u0131s\u0131r’dan Halep’e gelerek Emir Seyf\u00fcddevIe Hemedani’nin saray\u0131nda bulundu. Zaman\u0131n\u0131n devlet adamlar\u0131ndan sayg\u0131 g\u00f6rd\u00fc. M\u00fctevazi bir hayat s\u00fcren Farabi, Emir’in teklif etti\u011fi y\u00fcksek maa\u015f\u0131 kabu1 etmeyerek, ”D\u00f6rt Dirhem”lik k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00fccretle ya\u015famay\u0131 ye\u011fledi.M\u0131s\u0131r’ da kald\u0131p\u0131 s\u00fcrece T\u00fcrk k\u0131yafeti ile dola\u015f\u0131r ce T\u00fcrk\u00e7e konu\u015furmu\u015f.<\/p>\n
Eski Yunanl\u0131. filozof ve ilim adamlar\u0131n\u0131n eserlerinin Arab\u00e7a’ya \u00e7evrilerek \u00f6\u011frenilmesi Farabi ile ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r denebilir.\u00d6nce Abbasiler , sonra End\u00fcl\u00fcs medeniyeti i\u00e7inde yeti\u015fen isl\u00e2m bilginleri bunlar\u0131 Bat\u0131’ya tan\u0131tm\u0131\u015ft\u0131r .Orta \u00e7a\u011f Avrupas\u0131 bu filozofu Arab dilinden, \u00f6zellikle Kurtuba’l\u0131 ibn-i R\u00fc\u015fd’ den \u00f6\u011frendi. Bat\u0131l\u0131 bilginler Ibn-i R\u00fc\u015fd’\u00fc \u00f6\u011frenmek isterken Farabi’yi okumak zorunda kald\u0131lar. <\/p>\n
Farabi’nin eserlerinin y\u00fczy\u0131llarca Avrupa’da tan\u0131nmas\u0131n\u0131n nedeni budur.B\u00fct\u00fcn Orta \u00e7a\u011f boyunca Avrupa’da b\u00f6ylesine tan\u0131nan, hatt\u00e2 XX. y\u00fczy\u0131lda bile hakk\u0131nda ara\u015ft\u0131rmalar yap\u0131lan, eserleri yay\u0131nlanan Farabi, 950 y\u0131l\u0131nda \u015eam’da \u00f6ld\u00fc ve Bab\u00fcssagir’e g\u00f6m\u00fcld\u00fc. Cenaze namaz\u0131n\u0131 Emir Seyf\u00fcddevle’nin k\u0131ld\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7e\u015fitli kaynaklar belirtiyor .Farabi’yi bir ka\u00e7 y\u00f6nden incelemek gerekir. <\/p>\n
F\u0130LOZOF FARAB\u0130<\/p>\n
Hekim ve”hakim (doktor ve filozof) olmas\u0131na ra\u011fmen, onun b\u00fct\u00fcn s\u0131fatlar\u0131 felsefe ile ilgili y\u00f6n\u00fc i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r .Felsefeyi \u00f6\u011frendikten sonra, g\u00f6r\u00fc\u015flerini Aristo felsefesi do\u011frultusunda geli\u015ftirdi ve bunlar\u0131 bir temele oturtarak kendine \u00f6zg\u00fc bir okul kurdu; olgun eserler yazmaya koyuldu. Psikoloji, metafizik, mant\u0131k, zek\u00e2, madde, zaman, vahdet, bo\u015fluk, mesafe ve say\u0131 gibi kavramlarla ilgili g\u00f6r\u00fc\u015fler ileri s\u00fcrd\u00fc. Iyi bir matematik\u00e7i olu\u015fu ile de \u00fcnl\u00fcd\u00fcr .<\/p>\n
Felsefeye mant\u0131k yolundan girerek metafizik \u00fczerinde durdu. Din ile felsefenin ayr\u0131lmaz bir b\u00fct\u00fcn oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fckten sonra isl\u00e2m felsefesinin kurucusu oldu. Farabi’ye g\u00f6re din ile felsefe aras\u0131ndaki uyu\u015fmazl\u0131k temelde de\u011fil, d\u0131\u015fta kalan yorumlarla d\u00fc\u015f\u00fcncelerin de\u011ferlendirilmesindeki farkl\u0131l\u0131ktan ileri gelir .B\u00f6ylece mant\u0131k ve kavramc\u0131l\u0131\u011f\u0131 geli\u015ftirdi\u011finden, bu etki ile Kel\u00e2m gibi Islami ilim dallar\u0131 kan\u0131tlar\u0131n\u0131 mant\u0131ktan almaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu yoldan hareket eden Farabi, o zamanki ilim dallar\u0131n\u0131 ikiye ay\u0131r\u0131r. Ona g\u00f6re mant\u0131k, metafizik gibi ilimler nazari(teorik), ahl\u00e2k, siyaset(politika), matematik, musiki ise ameli y\u00e2ni pratik ilimdir .
\n Eserlerinin say\u0131s\u0131 yetmi\u015fe yakla\u015f\u0131r. Yaz\u0131lar\u0131n\u0131 tenha yerlerde, su k\u0131y\u0131lar\u0131nda, a\u011fa\u00e7 alt\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131, eserIerindeki bo\u015fluklar\u0131n, defterlere yazmay\u0131p k\u00e2\u011f\u0131tlara not etmesinden, daha sonra bunlar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn kaybolmas\u0131ndan ileri geldi\u011fi s\u00f6ylenir. En tan\u0131nm\u0131\u015f alanlar\u0131 Ed-Talim\u00fc’s-Sani ile \u0130hsan\u00fc’I-Ul\u00fbm’dur. Sonuncu su Do\u011fu d\u00fcnyas\u0131nda yaz\u0131lm\u0131\u015f ilk ansiklopedik eserdir. <\/p>\n
MIJS\u0130K\u00ce\u015e\u0130NAS FARAB\u0130<\/p>\n
M\u00fbsik\u00eedeki \u00f6nemi, Do\u011fu m\u00fbsik\u00eesinin nazariyat\u0131 ile ilgili, Kind\u00ee’den sonra ilk \u00f6nemli eseri yazm\u0131\u015f olmas\u0131n dand\u0131r. M\u00fbsik\u00eenin sanat y\u00f6n\u00fcn\u00fc iyi bildi\u011fi, baz\u0131 m\u00fbsik\u00ee \u00e2letlerini \u00e7ald\u0131\u011f\u0131 ve icad etti\u011fi s\u00f6ylenirse de, eserlerin de ve hakk\u0131nda bilgi veren kitoplarda bu konu ile ilgili geni\u015f bilgi yoktur. M\u00fbsik\u00ee ile astroloji aras\u0131ndaki ilgiyi reddetmi\u015f ve Kind\u00ee’nin kurup geli;tirdi\u011fi okulun ilerlemesine katk\u0131da bulunmu\u015ftur. Kitab\u00fc’I-M\u00fbsik\u00ee\u00fc’I-Keb\u00eer (B\u00fc y\u00fck M\u00fbsik\u00ee Kitab\u0131) ad\u0131ndaki eseri biri sekiz, di\u011feri d\u00f6rt b\u00f6l\u00fcmden olu\u015fmu\u015ftur. Birinci b\u00f6l\u00fcmde m\u00fbsik\u00ee teori lerini anlatt\u0131ktan sonra, ikinci b\u00f6l\u00fcmde kendisinden \u00f6nceki m\u00fbsik\u00ee\u015finaslar\u0131n ileri s\u00fcrm\u00fc\u015f olduklar\u0131 fikirleri ele\u015ftirir. Ayr\u0131ca \u0130ran m\u00fbsik\u00eesi ve sazlar\u0131ndan s\u00f6z ettikten sonra, m\u00fbsik\u00ee \u00f6\u011frenimi ile ilgili fikirler ileri s\u00fcrer. Bu ve EI Methal Fi’I-M\u00fbsik\u00ee ad\u0131ndaki kitaplar\u0131 Aristo ile eski Anadolu filozoflar\u0131, \u00f6zellikle Pythagoras’\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fle rini yans\u0131t\u0131r. \u0130hsan\u00fc’I-Uli\u0131m ad\u0131ndaki eserinde ise m\u00fbsik\u00eenin hangi ilim ve sanat dal\u0131na ba\u011fl\u0131 oldu\u011funa de\u011fin mi\u015ftir. Farab\u00ee’nin m\u00fbsiki ile ilgili g\u00f6r\u00fc\u015flerine etken olan \u015fu iki konudan s\u00f6z etmek gerekecektir:<\/p>\n
\u0130.\u00d6. VI. y\u00fczy\u0131lda Sisam adas\u0131nda do\u011fan PYTHAGORAS, eski \u00e7a\u011f\u0131n en \u00f6nemli matematik\u00e7isi, fizik\u00e7isi ve filozofudur. Seste ahengin(uyum’un) de\u011ferinin tellerin boyu ile orant\u0131l\u0131 oldu\u011funu ortaya koymu\u015f ve ses fizi\u011fini incelemi\u015ftir. Bug\u00fcn “Py\u0131hagoras Gam\u0131” denen bu sistem, bir oktav aral\u0131\u011f\u0131na bir “Do\u011fal Be\u015fliler”dizisini meydana getiren sesler yerle\u015ftirilerek elde edilir. Pratikte kullan\u0131lmaya elveri\u015fli de\u011filse de bir \u00e7ok telli saz buna g\u00f6re akord edilir; “Kemanc\u0131lar Gam\u0131” da denir. Bu Gam’\u0131n \u00fcst\u00fcn yan\u0131 yap\u0131s\u0131 itibariyle b\u00fct\u00fcn “Do \u011fal Be\u015fliler”i vermesidir. “Do\u011fal D\u00f6rtl\u00fc”ler bir oktav i5inde, “Do\u011fal Be\u015fliler”in tamamlay\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011fundan, “Do\u011fal D\u00f6rtl\u00fcler”i de verir. Bu konuyu inceleyen Farab\u00ee, m\u00fbsik\u00eenin m\u00fcsbet y\u00f6n\u00fcn\u00fc ele alm\u0131\u015f ve tenkit\u00e7i bir bak\u0131\u015fla, tam bir “Pythagoras”\u00e7\u0131 olarak g\u00f6r\u00fc\u015flerini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. Arab\u00e7a olarak yazm\u0131\u015f oldu\u011fu m\u00fbsik\u00ee kitab\u0131, bir sanat kitab\u0131 olmaktan \u00e7ok “Akustik” konularla ilgilidir.<\/p>\n
Arab M\u00fbsik\u00eesi ile ilgili ilk kaynaklara, Hicret’in II. y\u00fczy\u0131l\u0131ndan sonra rastlan\u0131~. \u015eairlerin Rebab’a benze yen tek telli bir saz \u00e7alarak \u015fiir okuduklar\u0131 biliniyor. Bu y\u00fczy\u0131ldan ba\u015flayarak Arab M\u00fbsik\u00eesi’nin geli\u015fti\u011fini, perde sistemlerinin tek oktavdan \u00e7\u0131karak geli\u015fme\u011fe ba\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Oysa bu y\u00fczy\u0131llarda Do\u011fu’dan ge lerek \u0130ran ve Suriye’de yayg\u0131nl\u0131k kazanm\u0131\u015f, zaman\u0131na g\u00f6re geli\u015fmi\u015f bir m\u00fbsik\u00ee vard\u0131. \u0130\u015fte bu m\u00fbsik\u00ee Arab M\u00fbsik\u00eesi’ni etkilemi\u015f, \u00f6zellikle ritm te\u015fekk\u00fcl\u00fcne yard\u0131mc\u0131 olmu\u015ftur. \u00cesa bin Abdullah, \u0130bn Musaccah gibi ustalar, M\u00fcslim \u0130bn Muhriz ve bu ki\u015finin \u00e7\u0131raklar\u0131ndan yararlanm\u0131\u015flard\u0131r. Abbasiler’den himaye g\u00f6ren Ibrahim el Mosil\u00ee, o\u011flu \u0130shak gibi sanatk\u00e2rlar\u0131n etkisi ile m\u00fbsik\u00ee merkezi \u00e2deta \u015eam’dan Ba\u011fdat’a ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu s\u00fbretle m\u00fbsik\u00eeye Horasan’\u0131n etkisi egemen olmu\u015ftur. Farab\u00ee’nin m\u00fbsik\u00ee hakk\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015flerini yazmas\u0131 bu d\u00f6ne me rastlar. Kitab\u0131 en eski Arabca m\u00fbsik\u00ee eseri olmas\u0131na ra\u011fmen, i\u015flenen konunun Arab M\u00fbsik\u00eesi ile ili\u015fkisi yoktur.<\/p>\n
FARAB\u00ce hakk\u0131nda pek \u00e7ok eser bilgi verir. Bunlar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc, yukar\u0131da da belirtti\u011fimiz gibi, efsaneler le kar\u0131\u015f\u0131k, inan\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 bilgilerdir. Ibn Ebi Usaybia “Tabakat\u00fc’I-Et\u0131bb\u00e2” ad\u0131ndaki eserde “Bir saz icad etmi\u015ftir; m\u00fbsik\u00eenin amel\u00ee ve nazar\u00ee y\u00f6nlerini iyi bilirdi” diyor. Tezkeret\u00fc’I-H\u00fck\u00fbm-u Fi-Tabakat\u00fc’I-\u00dcmen’de \u015f\u00f6yle bir b\u00f6l\u00fcm var : “Emir Seyf\u00fcddevle-i hemedan\u00ee’nin saz sanatk\u00e2rlar\u0131 bir s\u00fcre \u00e7al\u0131p s\u00f6ylediler. Mecliste bulunan Farab\u00ee daha sonra cebinden tahta par\u00e7alar\u0131 \u00e7\u0131kartarak birbirine ekledi ve \u00e7almaya ba\u015flad\u0131. Orada bulunanlar \u00f6nce g\u00fcld\u00fcler. Sonra saz\u0131n yap\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirerek \u00e7ald\u0131, herkes a\u011flad\u0131. En sonunda herkesi uyutarak sessizce meclisi terk etti,” Buna benzeyen ba\u015fka hik\u00e2yeler de vard\u0131r.<\/p>\n
Hekimba\u015f\u0131 Gevrekz\u00e2de H\u00e2f\u0131z Hasan bin Ahmed(Amed), “Emr\u00e2z-\u0131 Ruhiye-i Nag\u00e2mat-\u0131 M\u00fbsik\u00eeye” ad\u0131n daki risalesinde Farab\u00ee’nin bir \u00e7ok ilim dal\u0131nda oldu\u011fu gibi m\u00fbsik\u00eenin de t\u0131pta kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, Hoca Nas\u0131r\u00ee Tus\u00ee, Hoca Abd\u00fclm\u00fcmin Sof\u00ee ve Safiy\u00fcddin’den \u00f6nce yeni y\u00f6ntemler ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yazar. \u015eeyh\u00fclis l\u00e2m Esad Efendi, Lehcet\u00fc’I-L\u00fcgat’inde Farab\u00ee’yi metheder. Ayr\u0131ca bir \u00e7ok eserde Kemaleddin, Eb\u00fb Ali bin Sina gibi ustalarla M\u0131s\u0131r’da toplanarak o g\u00fcnk\u00fc sistemleri g\u00f6zden ge\u00e7irdikle~inden s\u00f6z eder bu toplant\u0131lar da 24 terkibin 48’e \u00e7\u0131kart\u0131ld\u0131\u011f\u0131na de\u011finilir.<\/p>\n
Bir ba\u015fka eserde Farab\u00ee’den naklen \u015fu bilgiler veriliyor: Bu bilgilere g\u00f6re Farab\u00ee, Ezan m\u00fbsik\u00eesi ne de yer vermi\u015f ve vakitlere g\u00f6re okunacak ezan\u0131n makamlar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle anlatm\u0131\u015f: Sabahleyin Rehavi, Subh-\u0131 Sad\u0131k’ta H\u00fcseyni, G\u00fcne\u015fin iki rehm y\u00fckseldi\u011fi zaman Rast, vakd-i H\u00fcda’da B\u00fbselik, n\u0131sf-\u0131 neharda Zeng\u00fble,vakd-i huz\u00fbrda U\u015f\u015fak, vakd-i gurup’tn Isfahnn, ak\u015fam na\u0131maz\u0131ndc Neva, yats\u0131 namaz\u0131nda B\u00fcz\u00fcrg, vakd-i nevmde Zirefkand makam\u0131.<\/p>\n
Ud ve Kanun’un Farab\u00ee taraf\u0131ndan icad edildi\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclmekle birlikte, do\u011frulu\u011funu kan\u0131tlayacck bir belge yoktur. Belki de Ud \u00fczerinde yeni d\u00fczenlemeler yapm\u0131\u015ft\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc, Ud hakk\u0131nda Kind\u00ee Farab\u00ee’den \u00f6nce bilgi vermi\u015ftir. Nitekim, Prof.Dr. Ahmed S\u00fcheyl \u00dcnver bu konu ile ilgili bir belgeden s\u00f6z ediyor. Yazar bu belgeyi \u0130smnil Saib Efendi’den ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek ba\u015fka kaynak g\u00f6stermiyor. XIII. y\u00fczy\u0131ldan kalan bu belgede, “\u0130ste Farab\u00ee’nin son icad\u0131 olan Ud; Musullu \u0130brahim, \u0130bn Muid, Musullu \u0130shak’\u0131n tellerini yerine koyarak fars\u00e7a s\u00f6zlerle islah ettikleri Ud \u00fcl-M\u00fcsemmen budur” dendikten sonro \u015fekli akordu ve perdeleri hakk\u0131nda bilgi veriliyor. G\u00fcn\u00fcm\u00fcze Farab\u00ee’den m\u00fbsik\u00ee eseri gelmemi\u015ftir. Ona izafe edilen baz\u0131 eserlerin asl\u0131 olmasa gerektir.<\/p>\n
\u0130bni Sina kadar olmamakla birlikte, t\u0131p ilmi ile de u\u011fra\u015fm\u0131\u015f, eserlerinde bu konuya yer vermi\u015f, felsefe kadar ileri g\u00f6t\u00fcrememi\u015f ve tedavi y\u00f6ntemleri ile u\u011fra\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
FARAB\u0130, 870 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkistan’da Siderya (Seyhun) nehri ile Aris’in birle\u015fti\u011fi yerde kurulmu\u015f eski bir yerle\u015fim merkezi olan Farab’da (Otrar’da) do\u011fdu. Babas\u0131, Mehmed ad\u0131nda bir kale komutan\u0131 idi. Hayat\u0131 hakk\u0131nda sa\u011flam ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi pek yoktur. Zaten filozof, bilgin ve sanatk\u00e2r olarak, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 y\u0131llarda bug\u00fcn tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 kadar tan\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131. Hakk\u0131nda bilgi veren kaynaklar kendisinden 150-200 y\u0131l sonra …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1404,1403,1406],"tags":[2132,3427,3431,3436,3435,3433,3432,3429,3405,3428,3430,3434],"class_list":["post-1158","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-matematik-odevleri","category-odevler","category-sosyal-bilgiler-odevleri","tag-aristo","tag-farabi-kimdir","tag-hace-i-sani","tag-ibni-sina","tag-madde","tag-mantik","tag-metafizik","tag-muallim-i-sani","tag-psikoloji","tag-turkistan","tag-ustad-i-sani","tag-zeka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1158","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1158"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1158\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}