{"id":13468,"date":"2013-05-24T01:19:43","date_gmt":"2013-05-23T22:19:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/?p=13468"},"modified":"2013-05-24T01:19:43","modified_gmt":"2013-05-23T22:19:43","slug":"hicretin-gaye-ve-hedefi-ve-tahakkuku-icin-seraitin-tekevvunu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/hicretin-gaye-ve-hedefi-ve-tahakkuku-icin-seraitin-tekevvunu\/","title":{"rendered":"H\u0130CRET\u2019\u0130N GAYE VE HEDEF\u0130 VE TAHAKKUKU \u0130\u00c7\u0130N \u015eERA\u0130T\u2019\u0130N TEKEVV\u00dcN\u00dc"},"content":{"rendered":"<div>\n<h1>\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/h1>\n<h1>H\u0130CRET\u2019\u0130N GAYE VE HEDEF\u0130 VE TAHAKKUKU \u0130\u00c7\u0130N \u015eERA\u0130T\u2019\u0130N TEKEVV\u00dcN\u00dc<\/h1>\n<\/div>\n<p>Bilindi\u011fi gibi, din (ed-d\u00een); kanun, k\u00e2ide ve nizam anlam\u0131na gelmektedir. Ve mutlak ba\u011flay\u0131c\u0131 \u00f6zelli\u011fi vard\u0131r. Ki; \u201cteb\u00e2\u00e2, kanuna ve nizama boyun e\u011fme ve \u2018itaat etme\u2019 zorundad\u0131r.\u201d \u201cTeb\u00e2\u00e2, kanunlar\u0131n d\u00e2iresinde ve yolunda bulunmak mecburiyetindedir.\u201d \u201c\u0130nsanlar, kanun ve nizama ba\u011flanma ve gere\u011fiyle amel etme m\u00fckellefiyeti alt\u0131ndad\u0131r.\u201d \u201cKanun ve niz\u00e2ma uymak, insanlar\u0131n boyunlar\u0131na bor\u00e7tur.\u201d \u201c\u0130nsanlar\u0131n, kanunlara kar\u015f\u0131 y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri vard\u0131r.\u201d \u201cTeb\u00e2\u00e2, emniyet ve huzur i\u00e7erisinde bulunmalar\u0131n\u0131 kanunlara ve nizama bor\u00e7ludur.\u201d \u201cKanunlar, insanlar\u0131 kendisine boyun e\u011fdirir.\u201d \u201cKanun ve kaideler, y\u00f6n verici, idare edici ve h\u00fckmedicidir.\u201d \u201cKanunlar, kendine t\u00e2bi olanlar\u0131n m\u00fck\u00e2fat\u0131n\u0131, isyan edenlerin de it\u00e2b\u0131n\u0131, yani yap\u0131lan\u0131n (amelin) kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 (cezas\u0131n\u0131) belirleyendir, onu mutaz\u00e2mm\u0131nd\u0131r.\u201d gibi isti\u2019m\u00e2ller, ifade ve izahlar; da \u2018-ne\u2019 ve \u2018de-y-ne\u2019 f\u00ee\u00eel k\u00f6k\u00fcnden gelen dinin esasda ve \u00f6z olarak kanun, nizam anlam\u0131nda oldu\u011funu, sair t\u00e2l\u00ee manalar\u0131 da bu temel anlam\u0131n \u00fczerine bina ederek m\u00fcndemi\u00e7 bulundu\u011funu isb\u00e2t etmektedir.<a title=\"\" href=\"#_ftn1\">[1]<\/a> \u201cAdet, yol; geni\u015f ve gidilen yol; su yolu, su kayna\u011f\u0131; p\u0131nar, m\u00fcctem\u00ee\u00e2, ba\u011flan\u0131lan umde, prensip ve meslek\u201d gibi anlamlar ta\u015f\u0131yan s\u00fcnnet, \u015feri\u00e2t, minh\u00e2c ve millet kelimeleri de \u00e7o\u011fu kez ayn\u0131 anlamda kullan\u0131lmakta, baz\u0131 kez n\u00fcans ve uygulama farkl\u0131l\u0131klar\u0131 g\u00f6stermektedir.<a title=\"\" href=\"#_ftn2\">[2]<\/a><\/p>\n<p>Buna g\u00f6re; insan hayat\u0131n\u0131 muhatab ittih\u00e2z eden ve y\u00f6nlendirmeyi es\u00e2s alan dinler; hak olan ile olmayan, diye ikiye ayr\u0131l\u0131r. B\u00e2t\u0131l kategorisine d\u00e2hil bir s\u00fcr\u00fc dinler (d\u00fczenler, ideolojiler) vard\u0131r. Fakat hak din, tektir. O da, \u0130sl\u00e2m\u2019d\u0131r.<a title=\"\" href=\"#_ftn3\">[3]<\/a> Demek: \u0130sl\u00e2m dininin (kanunlar\u0131n\u0131n) d\u0131\u015f\u0131nda kalan s\u00e2ir dinler (d\u00fczenler) tamamen bat\u0131ld\u0131r; ondan dolay\u0131 da Allah taraf\u0131ndan hepsi de reddedilmi\u015ftir. \u0130sl\u00e2m dini, y\u00fcce Allah\u2019\u0131n insanlar i\u00e7in g\u00f6nderdi\u011fi mutlak bir hid\u00e2yet ve nur kayna\u011f\u0131d\u0131r. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n kurtulu\u015funu garanti alt\u0131na alan \u2018\u0130l\u00e2hi kanunlar mecmu\u00e2s\u0131d\u0131r. Ki; ona ba\u011flanan ve t\u00e2bi olanlar, iki cihanda mutlak kurtulu\u015fa ermi\u015f, ona ters d\u00fc\u015f\u00fcp t\u00e2bi olmayanlar ise maddi ve manevi h\u00fcsrana ve fel\u00e2ketlere gark olarak cehennemi boylam\u0131\u015f olacaklard\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n ba\u015f\u0131na bel\u00e2 ve musallat olmu\u015f ta\u011fut\u00ee g\u00fc\u00e7ler ve \u015feytan\u0131n u\u015fa\u011f\u0131 olan k\u00e2firler: \u201c\u2026Allah\u2019\u0131n nurunu (\u0130sl\u00e2m\u2019\u0131) a\u011f\u0131zlar\u0131yla s\u00f6nd\u00fcrmek isterler. Fakat muhakkak ki Allah, nurunu tamamlayacakt\u0131r, k\u00e2firler kerih g\u00f6rse de!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn4\">[4]<\/a> Zira; \u201cO (Allah), Res\u00fbl\u00fcn\u00fc hid\u00e2yetle ve hak din ile -(s\u0131rf) o dini b\u00fct\u00fcn din(ler)e galib k\u0131lmak i\u00e7in- g\u00f6nderendir; isterse m\u00fc\u015frikler ho\u015f g\u00f6rmesinler!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn5\">[5]<\/a><\/p>\n<p>Allah\u2019\u0131n dininin korunmas\u0131 ve h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131 da, tebli\u011f merh\u00e2lesinden sonra ve onu ta\u2019kiben dil, mal, can ile olan t\u00fcrleriyle cih\u00e2d yoluyla, hususen mukatele (sava\u015f) ile m\u00fcmk\u00fcn olaca\u011f\u0131, azg\u0131n ta\u011futlar\u0131n bundan ba\u015fka bir yol ile hizaya gelmelerinin m\u00fcmk\u00fcn olamayaca\u011f\u0131 iz\u00e2hdan v\u00e2restedir. Onun i\u00e7in y\u00fcce rabbimiz; \u201c(Ey iman edenler!) Sizin ho\u015funuza gitmedi\u011fi h\u00e2lde, uhdenize k\u0131tal yaz\u0131l(\u0131p farz k\u0131l\u0131n)d\u0131. Olur ki, bir \u015fey ho\u015funuza gitmezken, o, sizin i\u00e7in hay\u0131rl\u0131 olur. Bir \u015feyi de sevdi\u011finiz h\u00e2lde, o da hakk\u0131n\u0131zda \u015fer olur (neyin hay\u0131rl\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ancak) Allah bilir, siz bilemezsiniz.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn6\">[6]<\/a>; \u201cFitne (\u015firk ve k\u00fcf\u00fcr) kalmay\u0131ncaya ve (yery\u00fcz\u00fcnde) din, s\u00e2dece Allah\u2019\u0131n oluncaya kadar onlarla (k\u00e2firlerle) sava\u015f\u0131n!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn7\">[7]<\/a> gibi ayetlerle, durumu a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmu\u015f, ger\u00e7ek m\u00fc\u2019minlere tutacaklar\u0131 yolu g\u00f6stermi\u015f bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130nsanl\u0131\u011f\u0131 kas\u0131p kavuran m\u00fcstekbir ve ta\u011fut\u00ee g\u00fc\u00e7ler, ancak cih\u00e2d ve k\u0131tal ile dizgine vurulabilir, b\u00f6ylece \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n \u00f6n\u00fcndeki engeller y\u0131k\u0131larak, \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n h\u00e2kimiyetine giden kap\u0131lar ve yollar a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f olur. Evet; \u201c&#8230;Allah da (cihad ve k\u0131tal gibi) emirleriyle hakk\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa vurmay\u0131, k\u00e2firlerin arkas\u0131n\u0131 kesmeyi irade buyurdu. (Ki, bunun hikmeti): M\u00fccrimler (kafirler) istemeseler de, bat\u0131l\u0131 iptal (yok) ve hakk\u0131 (\u0130sl\u00e2m\u2019\u0131) da ihkak (h\u00e2kim k\u0131lmak) i\u00e7indi.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn8\">[8]<\/a> \u201cO k\u00e2firleri nerede bulursan\u0131z \u00f6ld\u00fcr\u00fcn; onlar sizi (yurtlar\u0131n\u0131zdan) nas\u0131l \u00e7\u0131karm\u0131\u015flarsa, siz de onlar\u0131 \u00f6yle \u00e7\u0131kar\u0131n! Ve fitne (\u015firkin, k\u00fcfr\u00fcn) varl\u0131\u011f\u0131 \u2018katl\u2019den daha \u2018e\u015fedd\u2019dir&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn9\">[9]<\/a>; \u201c O haram aylar ge\u00e7ince, art\u0131k o m\u00fc\u015frikleri nerede bulursan\u0131z, \u00f6ld\u00fcr\u00fcn! Onlar\u0131 yakalay\u0131p esir edin, onlar\u0131 hapsedin ve onlar\u0131n ge\u00e7it yerlerini tutun. E\u011fer tevbe ederler, namaz k\u0131l\u0131p zek\u00e2tlar\u0131n\u0131 verirlerse, kendilerini serbest b\u0131rak\u0131n. Ger\u00e7ekten Allah, Gafur\u2019dur, Rahim\u2019dir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn10\">[10]<\/a>; \u201cOnlarla muk\u00e2tele edin ki, Allah sizin ellerinizle onlara (\u00f6l\u00fcmle-zilletle) az\u00e2b etsin ve onlar\u0131 peri\u015fan etsin; size onlara kar\u015f\u0131 zafer versin de m\u00fc\u2019minler toplulu\u011funun kalplerini \u015fif\u00e2ya kavu\u015ftursun ve m\u00fc\u2019minlerin kalplerindeki \u011fayz\u0131 gidersin. Allah diledi\u011fi kimseye tevbe n\u00e2sip eder. Allah Alim\u2019dir, Hakim\u2019dir. (Ey iman edenler!) Yoksa siz (kendi halinize) terk olunaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131, i\u00e7inizden cih\u00e2d edenleri (ve etmeyenleri) Allah\u2019tan, Res\u00fbl\u00fcnden ve m\u00fc\u2019minlerden ba\u015fkas\u0131n\u0131 s\u0131r dostu (edinenlerle) edinmeyenleri Allah\u2019\u0131n bilmedi\u011fini mi sand\u0131n\u0131z? (h\u00e2lbuki) Allah, ne yaparsan\u0131z (hepsinden) haberd\u00e2rd\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn11\">[11]<\/a>; \u201c\u0130man edenlerin, hicret edenlerin ve Allah yolunda mallar\u0131yla, canlar\u0131yla sava\u015fanlar\u0131n Allah\u2019\u0131n indinde derecesi \u00e7ok b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Kurtulu\u015fa erenler de, onlar\u0131n t\u00e2 kendileridir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn12\">[12]<\/a>; \u201cEy iman edenler! Ne oldunuz ki size: Allah yolunda elbirlik gazaya \u00e7\u0131k\u0131n! De\u00adnildi\u011fi zaman yere (\u00e7ak\u0131l\u0131p) a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131n\u0131z? Ahiretten (vaz ge\u00e7ip de) d\u00fcnya hayat\u0131na m\u0131 raz\u0131 oldunuz? Fakat bu d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131n f\u00e2idesi ahiretin yan\u0131nda pek azd\u0131r. E\u011fer (Allah yolunda cih\u00e2da) elbirlik \u00e7\u0131kmazsan\u0131z, (Allah) sizi pek ac\u0131kl\u0131 bir az\u00e2ba d\u00fc\u00e7\u00e2r eder, yerinize sizden ba\u015fka (itaatli) bir kavmi getirir. Siz ona hi\u00e7 bir \u015feyle zarar veremezsiniz. Allah, her \u015feye hakk\u0131yla kadirdir. (Onun i\u00e7in, ey m\u00fc\u2019minler!) Sizler gerek hafif, gerek a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak elbirlik seferber olun! Allah yolunda mallar\u0131n\u0131zla, canlar\u0131n\u0131zla cih\u00e2d edin! E\u011fer bilirseniz bu, sizin i\u00e7in \u00e7ok hay\u0131rl\u0131d\u0131r.\u201d <a title=\"\" href=\"#_ftn13\">[13]<\/a>; \u201cMuhakkak ki Allah, kendi yolunda birbirine kenetlenmi\u015f bir bina gibi saf ba\u011flayarak sava\u015fanlar\u0131 sever.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn14\">[14]<\/a>&#8230; gibi, pek \u00e7ok ayet-i kerime, \u0130sl\u00e2m\u2019da cih\u00e2d\u0131n ve sava\u015f\u0131n \u00f6nemini belirtmekte, dinin korunmas\u0131n\u0131 ona ba\u011flamakta, bunun en b\u00fcy\u00fck bir imtihan vesilesi oldu\u011funu g\u00f6stermektedir&#8230;<\/p>\n<p>\u201cAllah\u2019a ve Res\u00fbl\u00fcne imandan sonra, en faziletli amel cih\u00e2dd\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn15\">[15]<\/a>; \u201c\u0130nsanlar\u0131n en faziletlisi, Allah yolunda mal\u0131 ile can\u0131 ile cih\u00e2d eden m\u00fc\u2019mindir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn16\">[16]<\/a>; \u201cAllah yolunda cih\u00e2da denk bir amele g\u00fcc\u00fcn\u00fcz yetmez!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn17\">[17]<\/a>; \u201cM\u00fc\u015friklere kar\u015f\u0131 mallar\u0131n\u0131zla, ellerinizle ve dillerinizle cih\u00e2d edin!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn18\">[18]<\/a>; \u201cBir kimse gaza etmeden ve onu g\u00f6nl\u00fcnden ge\u00e7irmeden \u00f6l\u00fcrse, nifak\u0131n bir \u015fu\u2019besi \u00fczerine \u00f6l\u00fcr.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn19\">[19]<\/a>; \u201c\u0130\u011fne usul\u00fcyle (inceden inceye) al\u0131\u015fveri\u015fe dalar, \u00f6k\u00fcz\u00fcn (ziraat\u0131n vs.) kuyru\u011funa yap\u0131\u015f\u0131p ekin ekme\u011fe raz\u0131 olur da cih\u00e2d\u0131 terk ederseniz, Allah sizi zillete d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. Dininiz(in cih\u00e2d h\u00fckm\u00fcn)e d\u00f6n\u00fcnceye kadar (Allah-u Te\u00e2l\u00e2) zilleti \u00fczerinizden kald\u0131rmaz.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn20\">[20]<\/a>; \u201cBir kavim cih\u00e2d\u0131 terkederse, Allah kendilerine mutlaka umumi bir az\u00e2b verir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn21\">[21]<\/a>; \u201cCennette y\u00fcz derece vard\u0131r. Her derecenin aras\u0131, g\u00f6kle yer aras\u0131 gibidir. Allah, bu dereceleri, kendi yolunda sava\u015fanlar i\u00e7in haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn22\">[22]<\/a>; \u201cEn b\u00fcy\u00fck g\u00fcn\u00e2hlardan biri de, sava\u015ftan ka\u00e7makt\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn23\">[23]<\/a>; \u201cD\u00fc\u015fmanla kar\u015f\u0131la\u015fmay\u0131 temenni etmeyin; Allah\u2019tan afiyet dileyin ama onlarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman da (sava\u015fta) sabr(-\u00fc sebat) edin! Bilin ki; cennet, k\u0131l\u0131\u00e7lar\u0131n g\u00f6lgesi alt\u0131ndad\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn24\">[24]<\/a> gibi daha pek \u00e7ok hadis-i \u015ferifler, mezk\u00fbr ayetleri tefsir ve izah sadedinde dinin korunmas\u0131 ve hakim k\u0131l\u0131nmas\u0131nda cihad\u0131n en elzem bir v\u00e2s\u0131ta oldu\u011funu, bunun terki halinde madd\u00ee ve manevi s\u00fck\u00fbtun ve fel\u00e2ketlerin ba\u015fg\u00f6sterece\u011fini g\u00f6stermekte; cih\u00e2d\u0131n kudsiyetine dikkatleri \u00e7ekmekte; ger\u00e7ekten iman etmi\u015f olanlar\u0131 bu \u0130l\u00e2h\u00ee ve mukaddes hizmete ve g\u00f6reve te\u015fvik etmektedir&#8230;<\/p>\n<p>\u0130sl\u00e2m dini, \u2018f\u0131trat dini\u2019 oldu\u011fu<a title=\"\" href=\"#_ftn25\">[25]<\/a>; her do\u011fan \u00e7ocuk \u0130sl\u00e2m dini \u00fczere do\u011fdu\u011fu h\u00e2lde<a title=\"\" href=\"#_ftn26\">[26]<\/a>;&#8230; Ferd\u00ee veya i\u00e7tima\u00ee m\u00fc\u015f\u00e2hh\u00e2s bir g\u00fc\u00e7 h\u00e2line gelen \u015firk ve k\u00fcf\u00fcr d\u00fczenleri taraf\u0131ndan, uygulanan \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc bask\u0131 ve idl\u00e2l metodlar\u0131 y\u00fcz\u00fcnden, insanl\u0131k; \u00fczerinde bulundu\u011fu f\u0131trat dini olan \u0130sl\u00e2m\u2019dan \u00e7\u0131kmakta, b\u00e2t\u0131l dinlerin ve ideolojilerin kurban\u0131 durumuna gelmektedir. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131; d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc bu batakl\u0131ktan kurtarmak i\u00e7in peygamberlerin ve s\u00e2d\u0131k takip\u00e7ilerinin konu\u015fan dilleri ve uzanan elleri k\u00e2fir g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan susturulmakta ve \u015fiddetli zul\u00fcmlerle-bask\u0131larla geri tepilmekte, bi\u00e7\u00e2re insanl\u0131k o kurtar\u0131c\u0131 \u0130l\u00e2h\u00ee nurdan mahrum b\u0131rak\u0131lmaktad\u0131r. \u0130sl\u00e2m tarihini dolduran bu amans\u0131z zul\u00fcmlerin bir k\u0131sm\u0131 kitapta ve s\u00fcnnette beyan edilmi\u015f, hakikat ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131na, \u0130l\u00e2h\u00ee ve tarih\u00ee ger\u00e7ekler g\u00f6sterilmi\u015ftir.<a title=\"\" href=\"#_ftn27\">[27]<\/a> \u0130\u015fte; fiil\u00ee cih\u00e2d (k\u0131tal), bu fitneyi insanlar \u00fczerinden kald\u0131rmak ve insanlar\u0131 do\u011fduklar\u0131 gibi vicd\u00e2nlar\u0131yla ve f\u0131tr\u00e2tlar\u0131yla ba\u015f ba\u015fa b\u0131rakmak ve f\u0131trat\u0131n bozulmadan devam\u0131n\u0131 sa\u011flamak ve f\u0131trat \u00fczerindeki d\u0131\u015f etkileri ve bask\u0131lar\u0131 ref etmek gibi ulv\u00ee gayelerin tahakkuku i\u00e7in Allah-u Te\u00e2l\u00e2 taraf\u0131ndan te\u015fri k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u0130l\u00e2h\u00ee vecibe olmaz olsayd\u0131, yery\u00fcz\u00fc fesada gider, insanl\u0131k hayat\u0131 felce u\u011frayarak tar-u mar olurdu.<a title=\"\" href=\"#_ftn28\">[28]<\/a><\/p>\n<p>\u201cKalpleri ta\u015f gibi, hatta ondan da kat\u0131 olan\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn29\">[29]<\/a> k\u00e2firler, ancak cih\u00e2d ve k\u0131tal yolu ile frenlenebilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlarda \u2018ak\u0131l, \u015fuur, basiret, tef\u00e2kkuh, tefekk\u00fcr ve vicdan\u2019 denen melekeler gitmi\u015f, yerlerine bunlar\u0131n tam z\u0131dd\u0131 gelmi\u015ftir. Evet; \u201cYery\u00fcz\u00fcnde y\u00fcr\u00fcyen hayvanlar\u0131n, Allah kat\u0131nda en k\u00f6t\u00fcs\u00fc \u015f\u00fcphesiz ki k\u00e2fir olanlard\u0131r. Art\u0131k onlar, iman etmezler\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn30\">[30]<\/a>; \u201cAndolsun ki biz, \u2018cin ve ins\u2019ten bir\u00e7o\u011funu (k\u00e2fir olanlar\u0131n\u0131) cehennem i\u00e7in yaratm\u0131\u015f\u0131zd\u0131r. Onlar\u0131n (k\u00e2firlerin) kalpleri vard\u0131r, (ama) onlarla idr\u00e2k etmezler; g\u00f6zleri vard\u0131r, bunlarla g\u00f6rmezler, kulaklar\u0131 vard\u0131r (ama), bunlarla i\u015fitmezler. Onlar d\u00f6rt ayakl\u0131 hayvanlar gibidir. Hatta (onlardan) daha da sap\u0131kt\u0131rlar. Onlar, gaflete d\u00fc\u015fenlerin ta kendileridir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn31\">[31]<\/a>; \u201cYoksa onlar\u0131n \u00e7o\u011funu hakikaten (s\u00f6z, nasihat) dinlerler yahut ak\u0131llan\u0131rlar m\u0131 san\u0131yorsun? Onlar, ba\u015fka de\u011fil, ancak d\u00f6rt ayakl\u0131 hayvanlar gibidir. Belki yolca daha sap\u0131kt\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn32\">[32]<\/a>&#8230;<\/p>\n<p>\u0130\u015fte; insanl\u0131k \u00fczerinde despot bir d\u00fczen kuran bu k\u00e2firler g\u00fcruhunu yola getirecek, zul\u00fcmden ve bask\u0131dan cayd\u0131racak tek alternatif, \u2018cihad ve k\u0131tal\u2019d\u0131r. \u201cHer halde sizin, onlar\u0131n y\u00fcreklerinde (ya\u015fayan) korkunuz Allah\u2019tan (korkmalar\u0131ndan) daha \u015fiddetlidir. Bunun sebebi: onlar\u0131n tefekk\u00fch etmez (ince d\u00fc\u015f\u00fcnmez) bir kavim olmalar\u0131ndand\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn33\">[33]<\/a> Ayet-i kerimesi Allah\u2019tan korkmayan k\u00e2firlerin, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n g\u00fcc\u00fcnden korkacaklar\u0131n\u0131 ve korktuklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamakta, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 bu hususta \u015fiddetle tahrik etmektedir. \u201cEy iman edenler! K\u00e2firlerden size yak\u0131n olanlarla muk\u00e2tele edin. Onlara sizde b\u00fcy\u00fck bir azm-\u00fc \u015fiddet bulsunlar. Bilin ki Allah, muhakkak takva sahipleriyle beraberdir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn34\">[34]<\/a>; \u201cSen Allah yolunda \u00e7arp\u0131\u015f! Sen ancak nefsinden sorumlusun. \u0130man edenleri de sava\u015fa te\u015fvik et (co\u015ftur)! Olur ki Allah, o k\u00e2firlerin \u015fiddet ve tazyikini defeder. Allah, tazyik ve az\u00e2b bak\u0131m\u0131ndan k\u00e2firlerden (intikam almakta) daha \u015fiddetlidir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn35\">[35]<\/a>; \u201cEy Peygamber! Allah sana ve senin izinde giden m\u00fc\u2019minlere yeter! Ey Peygamber! M\u00fc\u2019minleri sava\u015fa te\u015fvik et!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn36\">[36]<\/a><\/p>\n<p>Allah\u2019a iman edip dayanmak, k\u00e2inatta en b\u00fcy\u00fck g\u00fcc\u00fc meydana getirir. Hi\u00e7 bir dayana\u011f\u0131 olmayan k\u00e2firler ve ta\u011fut\u00ee g\u00fc\u00e7lerin u\u015faklar\u0131, d\u00e2ima y\u0131k\u0131lmaya ve yok olmaya mahk\u00fbm zavall\u0131lard\u0131r. \u201cAllah\u2019tan ba\u015fka dostlar (dayanaklar, yard\u0131mc\u0131lar) edinen (k\u00e2fir)lerin h\u00e2li, kendine bir ev yapan \u00f6r\u00fcmce\u011fin h\u00e2li gibidir. H\u00e2lbuki evlerin (bar\u0131naklar\u0131n) en zay\u0131f\u0131, muhakkak ki \u00f6r\u00fcmcek yuvas\u0131d\u0131r, e\u011fer bilselerdi!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn37\">[37]<\/a> B\u00f6yle olmakla beraber, ilk bak\u0131\u015fta ve zahiren o k\u00e2fir ve m\u00fcnaf\u0131k g\u00fc\u00e7ler \u2018b\u00fcy\u00fck ve birlik\u2019mi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcrse de asl\u0131nda onlar tamamen kof ve b\u00f6l\u00fck p\u00f6r\u00e7\u00fckt\u00fcr. \u201cOnlar\u0131 (k\u00e2firleri, m\u00fcnaf\u0131klar\u0131) g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn zaman; g\u00f6vdeleri (kal\u0131plar\u0131, k\u0131yafetleri belki) ho\u015funa gider. E\u011fer s\u00f6ylerlerse, s\u00f6zlerini dinlersin. (H\u00e2lbuki) onlar (\u00e7ubuklu Yemen kuma\u015f\u0131) giydirilmi\u015f (kocaman) k\u00fct\u00fckler (kereste, odunlar) gibidir. Her g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc kendi aleyhlerinde sanarlar. (As\u0131l, en tehlikeli) d\u00fc\u015fman onlard\u0131r. O halde, onlardan sak\u0131n! Allah, gebertsin onlar\u0131! Nas\u0131l olup da (haktan) d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn38\">[38]<\/a>; \u201cOnlar (k\u00e2firler) m\u00fcstahkem kasabalarda, yahud duvarlar (siperler) arkas\u0131nda bulunmaks\u0131z\u0131n sizinle toplu bir halde sava\u015famazlar. Kendi aralar\u0131ndaki sava\u015flar\u0131 ise \u00e7etindir. Sen onlar\u0131 derli toplu (m\u00fcttefik) san\u0131rs\u0131n. H\u00e2lbuki (onlar\u0131n) kalpleri darmada\u011f\u0131n\u0131kt\u0131r. Bunun sebebi \u015fudur: \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar, ak\u0131llar\u0131n\u0131 kullanmaz bir kavimdir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn39\">[39]<\/a><\/p>\n<p>B\u00f6yle rezil bir g\u00fcruh olan k\u00e2firlerin say\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7oklu\u011fu, sava\u015f\u0131n neticesine asla etki etmeyecektir. Zira fetih ve zaferin Allah\u2019tan oldu\u011fu<a title=\"\" href=\"#_ftn40\">[40]<\/a> ma\u2019lumdur. \u201c&#8230;Allah\u2019a m\u00fcl\u00e2ki olacaklar\u0131n\u0131 (kavu\u015facaklar\u0131n\u0131) bilenler dediler: Nice az bir topluluk, daha \u00e7ok bir toplulu\u011fa Allah\u2019\u0131n izniyle g\u00e2lip gelmi\u015ftir. Allah, (cih\u00e2d\u2019da) sabredenlerle beraberdir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn41\">[41]<\/a>; \u201cEy iman edenler! Allah\u2019\u0131n (dininin) yard\u0131mc\u0131lar\u0131 olun!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn42\">[42]<\/a>; \u201cEy iman edenler! E\u011fer Allah\u2019(\u0131n dini olan \u0130sl\u00e2m\u2019)a yard\u0131m ederseniz, o da size yard\u0131m eder ve ayaklar\u0131n\u0131z\u0131 (k\u00e2firler kar\u015f\u0131s\u0131nda) sabit k\u0131lar (kayd\u0131rmaz)! K\u00e2fir olanlara gelince: D\u00fc\u015f\u00fc\u015f onlara! Allah, amellerini bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Onlar yery\u00fcz\u00fcnde bir gezip dola\u015fmad\u0131lar m\u0131? Baksalar ya, kendilerinden \u00f6ncekilerin akibeti nas\u0131l olmu\u015f? Allah, onlar\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fc kaz\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Z\u00e2ten o k\u00e2firlere de \u00f6ylesi yara\u015f\u0131r. (M\u00fc\u2019minlerin muzaffer, k\u00e2firlerin m\u00fcnhezim olmalar\u0131n\u0131n) se\u00adbebi \u015fu: \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah, iman edenlerin mevlas\u0131d\u0131r (dostu, yard\u0131mc\u0131s\u0131, dayana\u011f\u0131d\u0131r). K\u00e2firlere gelince: Onlar\u0131n mevlas\u0131 (yard\u0131mc\u0131lar\u0131, asla) yoktur!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn43\">[43]<\/a><\/p>\n<p>\u201c&#8230;E\u011fer i\u00e7inizden sabr-u sebata malik yirmi (ki\u015fi) bulunursa, onlar iki y\u00fcze g\u00e2lebe ederler. E\u011fer sizden y\u00fcz (ki\u015fi) olursa, k\u00e2firlerden binini yener. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar, anlamazlar g\u00fcruhudur.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn44\">[44]<\/a>; G\u00fc\u00e7 ve moral y\u00f6n\u00fcnden iyi durumda b\u00f6yle olmakla beraber, z\u00e2af ve acziyet zuhur etti\u011fi zamanda ise, bire iki nisbeti, \u0130l\u00e2h\u00ee bir l\u00fctuf olarak ihsan edilmi\u015f\u00adtir.<a title=\"\" href=\"#_ftn45\">[45]<\/a> \u201cO k\u00e2firler, (yakalar\u0131n\u0131 kurtar\u0131p) ge\u00e7tiklerini ve (sizi) aciz b\u0131rakacaklar\u0131n\u0131 asla zannetmesin(ler). (Onun i\u00e7in) siz de onlara (d\u00fc\u015fmanlara) kar\u015f\u0131 g\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fcn yetti\u011fi kadar (her t\u00fcrl\u00fc) kuvvet ve (cih\u00e2d i\u00e7in) ba\u011flan\u0131p beslenen atlar (ve sava\u015f binekleri) haz\u0131rlay\u0131n ki, bununla Allah\u2019\u0131n d\u00fc\u015fman\u0131 ve sizin d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z (olanlar)\u0131 ve bunlardan ba\u015fka, sizin bilemeyip de Allah\u2019\u0131n bildi\u011fi di\u011ferlerini korkutas\u0131n\u0131z. Allah yolunda ne harcarsan\u0131z (ecri) size eksiksiz \u00f6denir ve siz asla haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frat\u0131lmazs\u0131n\u0131z.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn46\">[46]<\/a> gibi ayetler, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc ve uyan\u0131k bulunmas\u0131n\u0131, her nevi sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmas\u0131n\u0131 emretmekte, \u015fu hadis-i \u015ferifler de bunu tefsir, te\u2019yid ve izah etmektedir: \u201cOnlar (kafirler-m\u00fcnaf\u0131klar) i\u00e7in g\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fcn yetebildi\u011fi kadar kuvvet haz\u0131rlay\u0131n! Dikkat: (En \u00f6nemli olan) kuvvet at\u0131c\u0131l\u0131kt\u0131r! Dikkat: Kuvvet, at\u0131c\u0131l\u0131kt\u0131r! Dikkat: Kuvvet, at\u0131c\u0131l\u0131kt\u0131r!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn47\">[47]<\/a> \u201cSize (pek \u00e7ok) yerler fethedilecektir. Allah, size k\u00e2fidir. O halde, (o fetihlerin haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in) sizden biriniz oklar\u0131yla oynamaktan (sava\u015f e\u011fitimi ve at\u0131\u015f ta\u2019limi yapmaktan) \u00e2ciz de\u011fildir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn48\">[48]<\/a>; \u201cHer kim at\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6\u011frenir de sonra onu terk ederse bizden de\u011fildir&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn49\">[49]<\/a>; \u201c\u00dcmmetimden bir taife, hakka yard\u0131mc\u0131 olmaya devam edecektir (k\u00e2firlerin \u00e7oklu\u011fundan korkmayacakt\u0131r). Onlara, muhalefette bulunanlar (k\u00e2firler ve m\u00fcnaf\u0131klar) zarar veremeyecektir. Nih\u00e2yet Allah\u2019\u0131n emri (k\u0131yamet), onlar bu h\u00e2ldeyken gelecektir.\u201d <a title=\"\" href=\"#_ftn50\">[50]<\/a> \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<p>\u015eu hadis-i \u015ferfler de, fiil\u00ee cih\u00e2d i\u00e7in gerekli g\u00fc\u00e7 ve say\u0131 miktar\u0131 i\u00e7in bizlere ipu\u00e7lar\u0131 vermektedir: \u201cHz. Huzeyfe(ra)\u2019den: Res\u00fbl\u00fbllah (asm) bize hit\u00e2ben: \u0130nsanlardan m\u00fcsl\u00fcman\u0131m diyen (erkek)leri bana yaz\u0131p getiriniz! Buyurdu. Biz de bin be\u015f y\u00fcz (1500) erkek ad\u0131 yazarak Efendimize sunduk ve o zaman kendi kendimize; \u2018biz art\u0131k bin be\u015f y\u00fcz m\u00fcc\u00e2hid olduk, d\u00fc\u015fmandan hi\u00e7 korkmay\u0131z!\u2019 demi\u015ftik. \u015eimdi bak\u0131yorum da m\u00fcsl\u00fcmanlar hayli \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde, bizi (\u00f6yle) bir korkakl\u0131k alm\u0131\u015f ki; ki\u015fi yaln\u0131z ba\u015f\u0131na namaza duruyor da korkarak k\u0131l\u0131yor. Biz o mutlu devirde, Hudeybiye veya Hendek sava\u015flar\u0131nda 1500 ki\u015fi iken, d\u00fc\u015fmandan korkmak hat\u0131r\u0131m\u0131zdan bile ge\u00e7mezdi.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn51\">[51]<\/a>; \u201cArkada\u015flar\u0131n (say\u0131 bak\u0131m\u0131ndan) en hay\u0131rl\u0131s\u0131 d\u00f6rt, seriyyelerin (m\u00fcfrezelerin) en hay\u0131rl\u0131s\u0131 d\u00f6rt y\u00fcz, ordular\u0131n en hay\u0131rl\u0131s\u0131 d\u00f6rt bindir ve on iki bin(ki\u015filik \u0130sl\u00e2m\u00ee bir g\u00fc\u00e7, art\u0131k) azl\u0131ktan dolay\u0131 asl\u00e2 ma\u011flub edilmez!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn52\">[52]<\/a><\/p>\n<p>\u0130\u015fte; \u0130sl\u00e2m dininin m\u00fcdafaa ve muhafazas\u0131n\u0131n yolunu, O\u2019nun t\u00fcm cihana h\u00e2kim k\u0131l\u0131nmas\u0131 i\u00e7in yap\u0131lacak hareketi, tak\u0131n\u0131lacak tav\u0131r ve tarz\u0131, takip edilecek us\u00fbl\u00fc, al\u0131nacak v\u00e2z\u2019iyeti ve tedbiri, haz\u0131rl\u0131k safhas\u0131n\u0131 ve durumunu genel hatlar\u0131yla bildiren bu ayet-i kerimeler ve hadis-i \u015ferifler muvacehesinde, ger\u00e7ek M\u00fcsl\u00fcmanlar; geni\u015f bir muhakeme ve muh\u00e2sebe i\u00e7erisine girmeli, kendi b\u00f6lgelerindeki ta\u011futlarla hesapla\u015fmada m\u00fckellefiyet derecelerini ve boyutlar\u0131n\u0131 tesbit ve ta\u2019yin etmelidir. Ta\u011fut\u00ee d\u00fczenlerle fikr\u00ee ve kavl\u00ee irtibatlar\u0131n\u0131 kesmi\u015f, onlardan beri olmu\u015f (kalb\u00ee ve kavl\u00ee hicret etmi\u015f) m\u00fcsl\u00fcmanlar, Allah\u2019\u0131n dinini mutlak pl\u00e2nda h\u00e2kim k\u0131lmak i\u00e7in cih\u00e2d\u0131n her t\u00fcrl\u00fcs\u00fcne ba\u015fvurma g\u00f6revi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya bulunmaktad\u0131r. Bu t\u00fcr m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n, yani \u2018cih\u00e2d g\u00fcc\u00fcne h\u00e2iz olanlar\u0131n\u2019 beldelerini terk etmeleri, yani \u2018beden\u00ee hicret\u2019 yoluna gitmeleri asla c\u00e2iz de\u011fildir. Bu, do\u011frudan do\u011fruya cih\u00e2ddan ka\u00e7mak, k\u00e2firlerden fir\u00e2r etmektir ki, bunun en b\u00fcy\u00fck g\u00fcn\u00e2hlardan oldu\u011fu kesinkes sabittir.<a title=\"\" href=\"#_ftn53\">[53]<\/a> Hatta, bunun m\u00fcn\u00e2f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n al\u00e2metlerinden oldu\u011funu \u0130sl\u00e2m\u00ee n\u00e2slardan anlamaktay\u0131z.<a title=\"\" href=\"#_ftn54\">[54]<\/a>\u00a0 G\u00fc\u00e7leri k\u00e2fi geldi\u011fi h\u00e2lde, cih\u00e2d\u0131 terk edenlerin az\u00e2b-\u0131 elime u\u011frat\u0131laca\u011f\u0131; Allah\u2019\u0131n onlar\u0131, onlar\u0131n da Allah\u2019\u0131 sevdi\u011fi yeni bir m\u00fcc\u00e2hid kavimle tebdil edilece\u011fini<a title=\"\" href=\"#_ftn55\">[55]<\/a> buyuran \u201cAllah-u Te\u00e2l\u00e2, dilerse, bir f\u00e2cirle de bu dini te\u2019yid (aziz ve ihya) eyler.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn56\">[56]<\/a> Ve M\u00fcsl\u00fcman\u0131z! Dedikleri halde, sava\u015ftan ka\u00e7anlar\u0131 rezil eder&#8230;<\/p>\n<p>\u015eu halde; m\u00fcsl\u00fcmanlar kendi b\u00f6lgelerinde Allah\u2019\u0131n dinini h\u00e2kim k\u0131lmak i\u00e7in cih\u00e2d \u00e7\u0131\u011f\u0131r\u0131n\u0131 a\u00e7mal\u0131, cih\u00e2d yapabilme imk\u00e2n\u0131 bulundu\u011fu m\u00fcd\u00addet\u00e7e hicret etmeyi, beldesini terk etmeyi hayal bile etmemelidir. Bu t\u00fcr bir terk olay\u0131, ad\u0131na hicret de dense, ger\u00e7ekte fir\u00e2rd\u0131r; kendi yuv\u00e2s\u0131 mesabesinde olan yurdunu Allah\u2019\u0131n d\u00fc\u015fmanlar\u0131na teslim ederek zilletle ka\u00e7makt\u0131r. Bunun da ger\u00e7ek bir imanla, \u0130sl\u00e2m\u2019la ve insanl\u0131kla izah edilebilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ancak; ger\u00e7ekten cih\u00e2d yapabilme g\u00fcc\u00fcnden mah\u00adrum bulunanlar ve cih\u00e2d i\u00e7in gerekli haz\u0131rl\u0131klarda bulunabilme imk\u00e2n\u0131 olmayanlar, b\u00f6ylece \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n muktaziy\u00e2tiyle amel edemeyenler ve s\u00fcrekli olarak k\u00e2fir g\u00fc\u00e7lerin madd\u00ee ve manev\u00ee tazyiki alt\u0131nda kalanlar, cih\u00e2dla de\u011fil, hicretle m\u00fckelleftir. Zira Allah-u Te\u00e2l\u00e2, g\u00fc\u00e7 ve takatten fazla bir y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck ve m\u00fckellefiyet, insanlara y\u00fcklemi\u015f de\u011fildir.<a title=\"\" href=\"#_ftn57\">[57]<\/a> Bu izah\u00adlardan; hicret olay\u0131n\u0131n m\u00e2hiyeti de anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, keyfiyeti de kanaatindeyim.<\/p>\n<p>Bu durumda, hicret denen m\u00fckellefiyet mevzu-u bahs olmaktad\u0131r. Hicretin; geni\u015f anlam\u0131yla ki\u015finin ferd, aile ve toplum olarak nefsin, \u015feytan\u0131n, hev\u00e2 ve hevesin te\u2019sir\u00e2t\u0131ndan, yani t\u00fcm \u0130l\u00e2h\u00ee menhiyattan (enf\u00fcs\u00ee, derun\u00ee pl\u00e2nda) kalben (fikren-itik\u00e2den), kavlen ve fiilen (amelen) uzakla\u015fmas\u0131; ayn\u0131 uygulamay\u0131, m\u00fc\u015f\u00e2hh\u00e2s menhiyat ve m\u00fcnker\u00e2t olan k\u00e2fir-m\u00fc\u015frik ve m\u00fcn\u00e2f\u0131k ferd, aile, kurum, toplum ve d\u00fczenler \u00fczerinde de (afak\u00ee-haric\u00ee pl\u00e2nda) icra etmesi, canl\u0131 ve m\u00fccessem bir \u0130sl\u00e2m h\u00e2line gelebilmesi i\u00e7in, madd\u00ee, co\u011fraf\u00ee; ruh\u00ee ve manev\u00ee m\u00fcsait bir ortam olu\u015fturmas\u0131 veya var olan m\u00fcs\u00e2it ortama (d\u00e2r\u2019\u00fcl-em\u00e2n\u2019a veya d\u00e2r\u2019\u00fcl-\u0130sl\u00e2m\u2019a) do\u011fru yola \u00e7\u0131kmas\u0131, k\u00e2fir ve m\u00fc\u015frik toplumu, tekrar geri d\u00f6nerek feth etmek \u00fczere, terk etmesi demek oldu\u011funu daha \u00f6nceleri g\u00f6rm\u00fc\u015f; k\u00e2fir d\u00fczenlerden, toplumlardan bedenen ayr\u0131lman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalan k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 (k\u0131sa da olsa) izah etmi\u015ftik. Bu son \u015f\u0131kk\u0131n, yani bedenen k\u00e2firleri, k\u00e2fir toplumlar\u0131 \u2018terk\u2019in (hicretin) me\u015fru\u00eeyyet kazanabilmesi i\u00e7in, ki\u015finin art\u0131k tamamen \u00e2ciz ve yaln\u0131z kalmas\u0131; m\u00fcc\u00e2hede i\u00e7in gerekli malzeme ve elemandan tamamen mahrum bulunmas\u0131; fiil\u00ee, kavl\u00ee ve kalb\u00ee olarak art\u0131k \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 ya\u015fayabilme ve tebli\u011f edebilme imk\u00e2n\u0131n\u0131n asl\u00e2 kalmamas\u0131 ve s\u00fcrekli her nevi \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc tazyiklere maruz kald\u0131\u011f\u0131 halde, hi\u00e7 bir mukavemet g\u00fcc\u00fcne sahip bulunmamas\u0131 gibi \u00e7ok ciddi ve kapsaml\u0131 fakt\u00f6rlerin olmas\u0131 \u015fartt\u0131r. Bu gibi \u015ferait alt\u0131nda, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n; art\u0131k ba\u015fkalar\u0131na \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 tebli\u011f edebilme ihtim\u00e2lleri kalmad\u0131\u011f\u0131 gibi; kendi itik\u00e2d\u0131n\u0131 ve dinini de yava\u015f yava\u015f kaybetme, verece\u011fi ta\u2019vizlerle gedikler a\u00e7ma ve art\u0131rma tehlikeleriyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelmeleri s\u00f6z konusudur. Ki, bu durumda o gibi yerlerde kalman\u0131n ve ik\u00e2met etmenin asla caiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131; en k\u0131sa zamanda m\u00fcsait bir yere, \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 ya\u015fayabilmek ve cih\u00e2d i\u00e7in haz\u0131rl\u0131klar yapabilmek gayesiyle hicretin gerekli oldu\u011funu, \u2018Kitab\u2019dan ve s\u00fcnnetten \u00f6\u011fren\u00admi\u015f bulunuyoruz&#8230;<\/p>\n<p>Evet; \u201c(hicret etmeyerek, kendilerine zulmeden, o) \u00d6z nefisleri\u00adnin zalimleri olarak, canlar\u0131n\u0131 alaca\u011f\u0131 kimselere melekler derler ki: \u2018Ne i\u015fte idiniz?\u2019 (de hicret etmediniz?), onlar: \u2018Yer(y\u00fcz\u00fcn)de (d\u00eenin emirleri\u00adni, tebli\u011fi ve cihad\u0131 tatbikden) aciz(kimse)lerdik,\u2019 derler. Melekler de: \u2018Allah\u2019\u0131n arz\u0131 (yery\u00fcz\u00fc) geni\u015f de\u011fil miydi? Siz de orada (kalmay\u0131p, otur\u00admay\u0131p da) hicret edeydiniz, ya!\u2019 derler. \u0130\u015fte onlar (b\u00f6yle zelil kimselerdir.) Onlar\u0131n bar\u0131naklar\u0131 cehennemdir. Ve o, ne k\u00f6t\u00fc bir yerdir.\u201d; \u201cErkeklerden, kad\u0131nlardan, \u00e7ocuklardan, z\u00e2\u2019f ve acz i\u00e7inde b\u0131rak\u0131l\u0131p da (hicret edebilmek i\u00e7in hi\u00e7 bir) \u00e7\u00e2reye g\u00fcc\u00fc yetmeyen ve bir yol bulamayanlar m\u00fcstesn\u00e2! \u0130\u015fte onlar (da b\u00f6ylece m\u00e2\u2019z\u00fbrdur) Allah\u2019\u0131n, onlar\u0131 affedece\u011fini umabilir(ler). Allah \u00e7ok afedici, \u00e7ok yarl\u0131\u011f\u00e2y\u0131c\u0131d\u0131r.\u201d; \u201cKim Allah yolunda hicret ederse, yer(y\u00fcz\u00fcn)de gidecek, bar\u0131nacak bir\u00e7ok yerler de bulur, geni\u015flik de bulur. Kim evinden Allah\u2019a ve O\u2019nun Res\u00fbl\u00fcne Muhacir olarak \u00e7\u0131k\u0131p da, sonra kendisine \u00f6l\u00fcm yeti\u015firse, muhakkak ki onun m\u00fck\u00e2fat\u0131 Allah\u2019a d\u00fc\u015f\u00adm\u00fc\u015ft\u00fcr. Allah \u00e7ok yarl\u0131\u011fay\u0131c\u0131, \u00e7ok esirgeyicidir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn58\">[58]<\/a>; \u201c&#8230;\u0130man edip hicret etmeyenlere, hicret edecekleri zamana kadar, sizin onlara hi\u00e7 bir \u015fey ile vel\u00e2yetiniz (dostlu\u011funuz, yard\u0131m etme ve koruma sorumlulu\u011funuz) yoktur.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn59\">[59]<\/a>; \u201cOnlar, kendilerinin k\u00fcfrettikleri gibi sizin de k\u00fcfredip onlarla beraber olman\u0131z\u0131 arzu ettiler. O halde, onlar Allah yolunda hicret edinceye kadar (onlar\u0131n) i\u00e7lerinden dostlar edinmeyin. E\u011fer (hicret etmeye ald\u0131r\u0131\u015f etmeyip de) y\u00fcz \u00e7evirirlerse, onlar\u0131 nerede bulursan\u0131z yakalay\u0131p, tutun, onlar\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcn. Onlardan ne bir dost, ne de bir yard\u0131mc\u0131 edinmeyin.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn60\">[60]<\/a><\/p>\n<p>\u201cK\u00fcff\u00e2rla sava\u015f devam ettik\u00e7e hicret kesilmez.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn61\">[61]<\/a>; \u201cK\u00fcf\u00fcr ve k\u00e2firler var oldu\u011fu ve k\u00fcf\u00fcr fitnesi devam etti\u011fi m\u00fcddet\u00e7e de cih\u00e2d ve sava\u015f s\u00fcrecek, k\u0131yamet kopuncaya veya yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn t\u00fcm\u00fcne \u0130sl\u00e2m h\u00e2kim k\u0131l\u0131n\u0131ncaya kadar m\u00fcc\u00e2hede ve muk\u00e2tele devam edecektir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn62\">[62]<\/a>; \u201cAllah\u2019a ib\u00e2det etmen ve m\u00fc\u015frikleri terk etmen hususunda biat\u0131n\u0131 kabul ediyorum.\u201d <a title=\"\" href=\"#_ftn63\">[63]<\/a>; \u201cBen, m\u00fc\u015frikler aras\u0131nda ik\u00e2met eden her m\u00fcsl\u00fcmandan beriyim (\u00e7\u00fcnk\u00fc); ate\u015fleri bir birinden ay\u0131rt edilmez.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn64\">[64]<\/a>; \u201cM\u00fc\u015friklerin beldesinde oturmay\u0131n ve on\u00adlardan kad\u0131n almay\u0131n! Her kim onlarla oturur ve onlardan kad\u0131n al\u0131rsa, o da onlar gibidir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn65\">[65]<\/a> gibi, bir \u00e7ok ayet ve hadisler, \u015fartlar tekevv\u00fcn etti\u011fi zaman, hicretin b\u00fcy\u00fck bir vecibe oldu\u011funu, ondan ka\u00e7\u0131narak zilleti, k\u00e2firlerin boyundurlu\u011fu alt\u0131nda ya\u015faman\u0131n ger\u00e7ek bir iman ve \u0130sl\u00e2m anlay\u0131\u015f\u0131 ile izah edilemiyece\u011fini ve bunun d\u00fcnyev\u00ee ve uhrev\u00ee h\u00fcsranlar-felaketler getirece\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade etmektedir&#8230;<\/p>\n<p>Hicret edilmesi gereken yerde ve zamanda, Allah yolunda hicret edenler, Allah-u Te\u00e2l\u00e2 taraf\u0131ndan medh edilmekte ve ebed\u00ee hayatla ve saadetle m\u00fcjdelenmektedir: \u201cAllah\u2019a ve Res\u00fbl\u00fcne ger\u00e7ek iman edenler ve (vatanlar\u0131ndan) hicret edip de Allah yolunda cih\u00e2d edenler (var ya) i\u015fte onlar, Allah\u2019\u0131n rahmetini umarlar. \u015e\u00fcphesiz ki Allah, \u011e\u00e2fur\u2019dur, Rahim\u2019dir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn66\">[66]<\/a> \u201c(Dinlerini korumak ve ya\u015famak i\u00e7in) Hicret edenlerin, yurtlar\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lan\u00adlar\u0131n, benim yolumda i\u015fkenceye, hakarete, ziy\u00e2na u\u011frayanlar\u0131n, muh\u00e2rebe edenlerin ve \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlerin g\u00fcn\u00e2hlar\u0131n\u0131 and olsun ki \u00f6rtece\u011fim ve Allah kat\u0131ndan bir m\u00fckafat olmak \u00fczere, onlar\u0131 muhakkak ki alt\u0131ndan \u0131rmaklar akar cennetlere de sokaca\u011f\u0131m. (Ondan da b\u00fcy\u00fck ve) g\u00fczel sevab (m\u00fck\u00e2fat) ise Allah\u2019\u0131n indindedir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn67\">[67]<\/a>; \u201c\u0130man edip hicret edenler, mallar\u0131yla ve canlar\u0131yla Allah yolunda cih\u00e2d edenler; ve (Muhacirleri)bar\u0131nd\u0131r\u0131p yard\u0131m edenler (yok mu?) i\u015fte onlar! Onlar\u0131n b\u00e2z\u0131lar\u0131, b\u00e2z\u0131lar\u0131n\u0131n (birbirlerinin) velileridir (dostu, yard\u0131mc\u0131s\u0131, koruyucusu ve kollay\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r)\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn68\">[68]<\/a>; \u201ciman edip hicret edenler ve Allah yolunda cih\u00e2d yapanlar ve (Muhacirleri) bar\u0131nd\u0131ranlar ve yard\u0131m edenler: \u0130\u015fte ger\u00e7ekten m\u00fc\u2019min olanlar bunlard\u0131r. (\u0130lah\u00ee) Ma\u011ffiret ve u\u00e7suz-bucaks\u0131z r\u0131z\u0131k da onlar\u0131nd\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn69\">[69]<\/a>; \u201c\u0130man edenler ve hicret edenler, Allah yolunda mallar\u0131yla ve canlar\u0131yla cih\u00e2d edenler, Allah kat\u0131nda daha b\u00fcy\u00fck dereceye sahiptirler. \u0130\u015fte bunlar, d\u00fcnya ve ahiret saadetine kavu\u015fanlard\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn70\">[70]<\/a>; \u201cKendilerine zul\u00fcm yap\u0131ld\u0131ktan sonra, Allah yolunda hicret edenleri, elbette d\u00fcnyada g\u00fczel bir \u015fekilde yerle\u015ftiririz. Ahiret m\u00fck\u00e2fat\u0131 ise, muhakkak ki \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr, e\u011fer iman etmeyenler bunu bilseler!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn71\">[71]<\/a>; \u201cO muh\u00e2cirler, m\u00fc\u015friklerin eziyetlerine sabredenler ve Rablerine tevekk\u00fcl edenlerdir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn72\">[72]<\/a>; \u201cSonra, senin Rabbin, i\u015fkencelere u\u011frat\u0131ld\u0131kdan sonra (yurtlar\u0131ndan) hicret edenlerin, sonra da (durmay\u0131p, Allah yolunda) cih\u00e2d edenlerin (ve bu u\u011furda) sabr(-u sebat) g\u00f6sterenlerin yan\u0131ndad\u0131r. Ondan sonra, muhakkak ki rabbin \u011eafur\u2019dur, Rahim\u2019dir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn73\">[73]<\/a>; \u201c(\u0130sl\u00e2m\u2019da k\u0131dem ve \u00f6ncelikte) birinci dereceyi kazanan muh\u00e2cirler ve ens\u00e2r, bir de g\u00fczel amellerle onlara t\u00e2bi olanlar (yok mu? \u0130\u015fte) Allah onlardan r\u00e2z\u0131 olmu\u015ftur. Onlar da Allah\u2019tan r\u00e2z\u0131 olmu\u015flard\u0131r. (Allah) bunlar i\u00e7in -kendileri i\u00e7inde ebedi kal\u0131c\u0131 olmak \u00fczere- altlar\u0131ndan \u0131rmaklar akar cennetler haz\u0131rlad\u0131. \u0130\u015fte bu, en b\u00fcy\u00fck bahtiyarl\u0131kt\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn74\">[74]<\/a> gibi ayet-i kerimeler, \u0130sl\u00e2m\u2019da hicretin ne derece \u00f6nemli ve \u015fartlar\u0131 tekevv\u00fcn edince ne derece elzem oldu\u011funu isbat etmektedir&#8230;<\/p>\n<p>\u201cHicret et! Zira (\u015fimdi) hicret gibi amel yoktur.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn75\">[75]<\/a>; \u201c&#8230;Hic\u00adret (gibi, b\u00fcy\u00fck bir ibadet) olmasa idi, kendimi Ens\u00e2r\u2019dan biri sayard\u0131m. (Fakat, hicretin sevab\u0131 daha \u00fcst\u00fcn oldu\u011fundan, kendimi Muh\u00e2cir sayar\u0131m.)\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn76\">[76]<\/a> \u201cMuhakkak ki niyetler amellere g\u00f6redir. Bir kimse niyet etti\u011fini \u015f\u00fcbhesiz bulacakt\u0131r. Kim Allah\u2019a ve Res\u00fbl\u00fc\u2019ne hicret ederse, onun hicreti Allah\u2019a ve Res\u00fbl\u00fcne\u2019dir&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn77\">[77]<\/a> Hadisleriyle de \u00f6nemine ve m\u00e2hiyetine dikkat \u00e7ekilen hicret, \u0130sl\u00e2m devletini bir k\u00fcll olarak te\u2019sis etmek i\u00e7in sarfedilecek olan cehd-\u00fc gayretin (her t\u00fcrl\u00fc cih\u00e2d\u0131n) ilk ad\u0131m\u0131 ve ilk kap\u0131s\u0131d\u0131r. Cih\u00e2d edebilme ortam\u0131 bulunmayan bir yerden \u00e7\u0131karak, bu ortam\u0131n bulundu\u011fu yere gitmek veya b\u00f6yle bir ortam\u0131n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapmak i\u00e7in ba\u015fvurulan hicret hareketi, \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in hayat\u00ee bir ehemmiyeti haizdir. Cih\u00e2d\u2019\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 durumlarda hic\u00adret etmek bir vecibe oldu\u011fu gibi; hicret zarureti bulunmayan durumlarda ise cihad etmek bir vecibe olarak tebell\u00fcr etmektedir. Zira; \u201c(art\u0131k) Hicret bitti. Cih\u00e2d hususunda biat\u0131n\u0131 al\u0131yorum.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn78\">[78]<\/a>; \u201cMekke\u2019nin fethinden sonra (o devir i\u00e7in) hicret (ihtiyac\u0131 art\u0131k) yoktur. Fakat, cih\u00e2d ve (\u0130sl\u00e2ma hizmet gibi) iyi niyet(ler) var. Sava\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131zda hemen ko\u015fun!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn79\">[79]<\/a>; \u201cHicret, (devr-i saadet) ehli i\u00e7in (Mekke fethinden sonra) ge\u00e7mi\u015ftir. L\u00e2kin \u0130sl\u00e2m (\u00fczere bulunmak, ona hizmet etmek) ve cihad (da seb\u00e2t) ve hay\u0131r(l\u0131 amelle de \u0130sl\u00e2m\u00ee hizmetlerde bulunmak) hususunda biat bakidir.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn80\">[80]<\/a>; gibi hadisi \u015ferifler ile Res\u00fbl\u00fbllah Sall\u00e2llahu Aleyhi ve \u00c2lihi ve Sellem Efendimizin ve y\u00fcce esh\u00e2b\u0131n fiil\u00ee tatbikatlar\u0131 bunu sarahaten n\u00e2t\u0131k bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Hicret, cih\u00e2d\u0131n ilk ad\u0131m\u0131 ve kap\u0131s\u0131 oldu\u011fundan dolay\u0131, cih\u00e2dla hicretin birlikte ge\u00e7ti\u011fi ayetlerde, \u00f6nce hicret, sonra da cih\u00e2ttan bah\u00adsedilmekte; hicreti m\u00fcte\u00e2kib, hemen cih\u00e2d zikredilmektedir. \u201cGer\u00e7ekte! \u0130man edenler, hicret edenler ve cih\u00e2d edenler&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn81\">[81]<\/a> anlam\u0131ndaki bir \u00e7ok ayetler, bu ger\u00e7e\u011fin a\u00e7\u0131k delili ve bariz if\u00e2desidir. \u201c&#8230;Ni\u00e7in Allah yo\u00adlunda sava\u015fmayal\u0131m? (Ki bizler), yurtlar\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131k, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131zdan uzak b\u0131rak\u0131ld\u0131k.\u201d <a title=\"\" href=\"#_ftn82\">[82]<\/a>; \u201cAndlar\u0131n\u0131 bozan, o peygamberi s\u00fcr\u00fcp \u00e7\u0131karmay\u0131 kuran ve bununla beraber ilk defa da sizinle kendileri (muharebeye) ba\u015flayan bir kavm ile sava\u015fmaz m\u0131s\u0131n\u0131z? Onlardan korkacak m\u0131s\u0131n\u0131z? E\u011fer (ger\u00e7ekten) inanm\u0131\u015f kimselerseniz, kendisinden korkman\u0131za daha \u00e7ok lay\u0131k olan bir Allah vard\u0131r.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn83\">[83]<\/a>; \u201c&#8230;Onda (haram aylarda) muharebe etmek b\u00fcy\u00fck (g\u00fcn\u00e2h)d\u0131r. (Ama, insanlar\u0131) Allah yolundan men etmek, onu ink\u00e2r etmek, (ziyaret\u00ad\u00e7ilerin) Mescid-i Haram\u2019a gitmelerine m\u00e2ni olmak, onun halk\u0131n\u0131 oradan \u00e7\u0131karmak ise, Allah kat\u0131nda daha b\u00fcy\u00fck (g\u00fcn\u00e2h)t\u0131r. Fitne (\u015firk ve k\u00fcf\u00fcr) katl\u2019den de beterdir. K\u00e2firler, g\u00fc\u00e7leri yetse, sizi dininizden d\u00f6nd\u00fcr\u00fcnceye kadar sizinle sava\u015fmalar\u0131nda devam edeceklerdir&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn84\">[84]<\/a> gibi ayetler ve benzerleri de bu vak\u0131aya i\u015faret etmektedir.<\/p>\n<p>Ta\u011fut\u00ee d\u00fczenler; tarihin b\u00fct\u00fcn d\u00f6nemlerinde, \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n muhte\u015fem nuruyla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelince, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde paniklere kap\u0131lm\u0131\u015f, f\u0131trat dini olan \u0130sl\u00e2m\u2019a halk y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n tem\u00e2y\u00fcl ve deh\u00e2let etmesiyle birlikte k\u00fcf\u00fcr d\u00fczenlerinin ve saltanatlar\u0131\u00adn\u0131n y\u0131k\u0131laca\u011f\u0131na kan\u00e2at getirerek zecri tedbirler almaya ve b\u00fcy\u00fck tazyikler uygulamaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u201c(Lut aleyhisselam i\u00e7in) kavminin cevab\u0131: \u2018\u00c7\u0131kar\u0131n onlar\u0131 memleketinizden! \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar, fazla temizlik yapar insanlard\u0131r!\u2019 demelerinden ba\u015fka (bir \u015fey) olmad\u0131.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn85\">[85]<\/a>; \u201cOnun (Hz. \u015eu\u00e2yb\u2019\u0131n) kavminden (iman etmeyi) kibirlerine yediremeyen kodamanlar \u015f\u00f6yle dedi: \u2018Ey \u015euayb! Seni ve beraberindeki iman edenleri ya muhakkak memleketimizden \u00e7\u0131kararaca\u011f\u0131z yahud, mutlaka bizim dinimize d\u00f6neceksiniz.\u2019 (dediler)&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn86\">[86]<\/a> gibi ayetler, bu hususta sadece birer numunedir. Allah-u Te\u00e2l\u00e2, \u015firk, k\u00fcf\u00fcr ve zulm\u00fcn her t\u00fcrl\u00fcs\u00fcn\u00fc \u015fiddetle menetti\u011fi gibi, bunlarla e\u015f anlamda ve yak\u0131n derecede olan yurtlardan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 da \u015fiddetle menetmi\u015f, \u0130l\u00e2h\u00ee ahd alm\u0131\u015f; lakin zul\u00fcm tims\u00e2li olan azg\u0131n insanl\u0131k (ta\u011fut\u00eelik) her hususta oldu\u011fu gibi bu hususta da hakk\u0131 \u00e7i\u011fnemi\u015f, b\u00f6ylece Allah\u2019\u0131n d\u00fcnyev\u00ee ve uhrev\u00ee azab\u0131n\u0131 hak etmi\u015ftir.<a title=\"\" href=\"#_ftn87\">[87]<\/a> \u201c\u0130\u015fte, hak tan\u0131mayan ve hakk\u0131 kuvvette bilen zalime kar\u015f\u0131, hakk\u0131n lisan\u0131 kuvvettir.\u201d Fehv\u00e2s\u0131nca, bu zalimlerin tac\u0131n\u0131 ve taht\u0131n\u0131 y\u0131kmak, bi\u00e7\u00e2re insanl\u0131\u011f\u0131 bu ta\u011fut\u00ee g\u00fc\u00e7lerin zul\u00fcm ate\u015finden kurtarmak i\u00e7in; mukaddes cih\u00e2d\u0131n her t\u00fcrl\u00fcs\u00fcn\u00fcn b\u00fcy\u00fck haz\u0131rl\u0131klar\u0131 yap\u0131lmal\u0131, insanl\u0131\u011fa Allah\u2019\u0131n kurtar\u0131c\u0131 nizam\u0131 olan \u0130sl\u00e2m, b\u00fct\u00fcn ihti\u015fam\u0131yla sunulmal\u0131d\u0131r. Bulunduklar\u0131 b\u00f6lgelerde, t\u00fcm m\u00fcsl\u00fcmanlar, bunun tahakkukunu sa\u011flamal\u0131; m\u00fcsait ortam olu\u015fturmal\u0131, buna engel olacak b\u00fct\u00fcn manialar\u0131 bertaraf ederek a\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ger\u00e7ekten, bu t\u00fcr g\u00fc\u00e7 ve atmosferden uzak bulunanlar da, \u00e2cilen hicret a\u015famas\u0131na ge\u00e7melidir ki, bu da z\u00e2ten cih\u00e2d\u0131n ilk ve en cidd\u00ee ad\u0131\u00adm\u0131d\u0131r. Demek; hicret, cih\u00e2d\u0131n d\u00e2hilindedir ve onun zarur\u00ee merhalelerindedir. Evet, hicret; Allah\u2019\u0131n m\u00fclk\u00fcn\u00fc i\u015fg\u00e2l ederek ta\u011fut\u00ee sultalar\u0131n\u0131 kur\u00admu\u015f yerli ve yabanc\u0131 \u015feytan\u00ee g\u00fc\u00e7lere kar\u015f\u0131, Allah yolunda ba\u015fkald\u0131rman\u0131n ve \u2018k\u0131yam\u2019 etmenin bil-fiil \u2018birinci\u2019 basama\u011f\u0131d\u0131r. Ve hareket serbest\u00eesi el\u00adlerinden al\u0131nm\u0131\u015f olan Hizbullahilerin buka\u011f\u0131lar\u0131n\u0131 koparmas\u0131, tevhid bayra\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7mas\u0131 ve \u2018mukaddes cihad\u2019 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapmas\u0131d\u0131r. Hicret ile ancak, da\u00ad\u011f\u0131n\u0131k kuvvetler \u2018tek g\u00fc\u00e7\u2019 h\u00e2line gelecek, gizli kalm\u0131\u015f cevherler-de\u011ferler belirlenecek, z\u00e2if kalbler g\u00fc\u00e7lenecek, zalimlerin-ta\u011futlar\u0131n \u00fczerlerine \u00fczerlerine gidilecek ve al\u00e7ak saltanatlar\u0131 tar-u m\u00e2r edilecektir. \u0130\u015fte, peygamberlerin serveri olan Res\u00fbl\u00fbllah Sall\u00e2llahu Aleyhi ve \u00c2lihi ve Sellem Efendimizin, \u015fanl\u0131 ash\u00e2b\u0131yla birlikte ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri ve k\u0131yamete kadar gelecek t\u00fcm nesille\u00adre k\u0131yam, cihad, \u015fehadet \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 tutan m\u00fcbarek hicretleri, b\u00f6yle nuran\u00ee, muh\u00adte\u015fem ve azametli bir hicrettir; ki, bu ilah\u00ee ve l\u00e2hut\u00ee hicret; karanl\u0131k d\u00fcnyay\u0131 ayd\u0131nl\u0131\u011fa bo\u011fmu\u015f, t\u00fcm \u015firk-k\u00fcf\u00fcr ve zulm\u00fcn hakimiyetini kovmu\u015f, \u0130sl\u00e2m nizam\u0131n\u0131n hakimiyetinin temelini v\u00fccuda getiren ma\u2019nev\u00ee bir g\u00fcne\u015f gibi, insanl\u0131k ufkuna do\u011fmu\u015ftur.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n, c\u00e2hiliye \u00fcnvan\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f bir zaman\u0131nda ve mek\u00e2n\u0131nda ger\u00ad\u00e7ekle\u015fen bu kutlu hicret, cehalet girdab\u0131 i\u00e7erisine gark olmu\u015f habis zihni\u00adyetin h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131 esnas\u0131nda, uygulanan insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 zul\u00fcm, i\u015fkence, eza, cef\u00e2, vah\u015fet ve cinayet zincirinden dolay\u0131 Allah-u Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n y\u00fcce emri ve m\u00fcs\u00e2adesi \u00fczerine vaki olmu\u015f, tarihin seyrini de\u011fi\u015ftiren \u2018ems\u00e2lsiz\u2019 zaferleri ve fetihleri do\u011furmu\u015ftur. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131, mutlak fel\u00e2ketlerden ve esaretlerden kurtarmak, ger\u00e7ek h\u00fcrriyeti sa\u011flayarak s\u00e2dece Allah\u2019a kullu\u011funu idr\u00e2k ettirmek i\u00e7in g\u00f6nderilmi\u015f bulunan \u0130sl\u00e2m dininin y\u00fcce prensiplerini tebli\u011f eder\u00adken, her t\u00fcrl\u00fc tahkir, istihza ve tazyiklere ma\u2019ruz b\u0131rak\u0131lan Allah\u2019\u0131n Res\u00fbl\u00fcne -ha\u015fa- mecnun, \u015fair, sahir gibi l\u00e2kaplar takan <a title=\"\" href=\"#_ftn88\">[88]<\/a> ve \u201c&#8230; Bu mu, Allah\u2019\u0131n peygamber diye g\u00f6nderdi\u011fi?&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn89\">[89]<\/a> diye istihza eden habis m\u00fc\u015frikler, Allah\u2019\u0131n kitab\u0131na -ha\u015f\u00e2- sihir demekle<a title=\"\" href=\"#_ftn90\">[90]<\/a> birlikte, \u201c&#8230;\u015eu kur\u2019an, iki memleketten (Mekke ve Taif\u2019ten) bir b\u00fcy\u00fck (zengin, komprador) adama indirilseydi, ya!&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn91\">[91]<\/a> diye, iblis\u00e2ne temennilerde bulunacak kadar, bir garabet ve hamakat \u00f6rne\u011fi sergilemi\u015flerdir.<\/p>\n<p>Asl\u0131nda, tarihin t\u00fcm devirlerinde hak din olan \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 tebli\u011f eden ve insanlar\u0131 dal\u00e2letten ve zul\u00fcmattan kurtarmak i\u00e7in gayret sarfeden Allah-u Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n b\u00fct\u00fcn peygamberlerine, kendi zamanlardaki k\u00e2firler ve ta\u011futlar ayn\u0131 \u015fekilde muamele etmi\u015f; -h\u00e2\u015f\u00e2- \u201cs\u00e2hir, mecnun, \u015fair\u201d\u00a0 gibi yaftalarla kamuoyunun ve halk kitlelerinin g\u00f6zlerinden d\u00fc\u015f\u00fcrmek istemi\u015flerdir.<a title=\"\" href=\"#_ftn92\">[92]<\/a> K\u00e2\u00adinat\u0131n y\u00fcce Rabbi ve halik\u0131 olan Allah-u Te\u00e2l\u00e2, sevgili Habib-i Ekremine (asm) durumu naklederek, m\u00fcbarek \u2018r\u00e2kik\u2019 g\u00f6n\u00fcllerini tesliyette bulunmu\u015ftur. Evet; \u201cAnd olsun ki, (Ey Res\u00fbl\u00fcm!) senden \u00f6nce g\u00f6nderilen peygamberlerle de istihza edildi. Fakat, istihza ettikleri o hak, i\u00e7lerinden maskaral\u0131k edenleri ku\u015fat\u0131verdi (de helak oldular).\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn93\">[93]<\/a>;\u00a0 \u201cAnd olsun, ki; (Ey Res\u00fbl\u00fcm!) senden \u00f6nce gelen peygamberlerle de istihz\u00e2 edildi. Ben de o k\u00e2firlere bir m\u00fcddet i\u00e7in meydan verdim. Sonra da onlar\u0131 azapla yakalay\u0131verdim. Benim azab\u0131m, nas\u0131l da deh\u015fetli olmu\u015ftu!\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn94\">[94]<\/a>; \u201cYemin olsun ki, senden evvel de bir\u00e7ok peygamberlerle alay edildi de, i\u00e7lerinden alay edenleri, o alay et\u00adlikleri \u015fey (azap) ku\u015fat\u0131verdi.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn95\">[95]<\/a>; \u201c(Ey resul\u00fcm! Sana m\u00fc\u015friklerin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi) onlardan evvelki (\u00fcmmet)ler de bir peygamber gelince; muhakkak (aynen) b\u00f6yle; ya sihirb\u00e2z dediler, ya da mecnun&#8230; Hepsi de bu s\u00f6z\u00fc birbirine tavsiye mi ettiler? Do\u011frusu onlar hep ta\u011funlar (azg\u0131nlar) toplulu\u011fudur.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn96\">[96]<\/a><\/p>\n<p>Bu ad\u00eece yalan, iftira ve hakaret kampanyas\u0131 k\u00e2fi gelmeyince ve halk y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131 \u00fczerinde fazla tesir b\u0131rakmay\u0131nca; bu sefer de fizik\u00ee i\u015f\u00adkence yollar\u0131na tevess\u00fcl eden Mekke\u2019nin canavar m\u00fc\u015frikleri, y\u00fcce Res\u00fbl\u00fbllaha (asm) do\u011fdu\u011fu beldeyi zindan ve cehennem h\u00e2line getirmi\u015flerdir. Davas\u0131ndan taviz vermesi i\u00e7in, Kurey\u015f\u2019in Ebu Talib\u2019in nezdinde giri\u015ftikleri te\u00ad\u015febb\u00fcsleri duyan ve \u201cAllah\u2019a yemin olsun ki, \u00fczerimdeki bu vazifeyi (teb\u00adli\u011fi) b\u0131rakabilmem, her hangi birinizin g\u00fcne\u015ften bir ate\u015f par\u00e7as\u0131 koparma\u00ads\u0131ndan zordur. Ve g\u00fcne\u015f sa\u011f elime, ay da sol elime konsa bu i\u015ften (\u0130sl\u00e2m\u00ee tebli\u011fden) vazge\u00e7mem. Ya Allah bu dini h\u00e2kim k\u0131lar yahut da ben bu u\u011furda can\u0131m\u0131 veririm.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn97\">[97]<\/a> diye mukabelede bulunan Allah\u2019\u0131n Res\u00fbl\u00fcn\u00fcn \u00fczerine Kurey\u015fli \u015ferirler taraf\u0131ndan topraklar at\u0131lmakta, bo\u011faz\u0131na sicim ge\u00e7irilerek bo\u011fulma\u011fa ramak b\u0131rak\u0131lmakta, hep birlikte \u00fczerine at\u0131larak \u00f6l\u00add\u00fcr\u00fclmek istenmekte, kesilmi\u015f deve i\u015fkembesinin pisli\u011fini Ka\u2019be\u2019de namaz k\u0131larken \u00fczerine koymak gibi haysiyetsizce muamelelere t\u00e2bi tutulmakta, ge\u00e7\u00adti\u011fi yollara dikenler ve pislikler at\u0131lmakta, hemen hemen her g\u00fcn b\u00fcy\u00fck i\u015fkencelere, ha\u00adkaretlere, darbelere m\u00e2\u2019ruz b\u0131rak\u0131lmakta, y\u0131llarca her t\u00fcrl\u00fc boykot ve ambargolar uygulanmakta, de\u011fi\u015fik yerlerde ve zamanlarda ayak tak\u0131mlar\u0131na ta\u015flat\u0131lmakta, m\u00fcbarek v\u00fccudu ve ayaklar\u0131 kan-revan i\u00e7inde kalmakta, h\u00fcla\u00adsa, ak\u0131l ve hayale gelmeyecek kadar her t\u00fcrl\u00fc zul\u00fcmler ve i\u015fkenceler edilmektedir.<a title=\"\" href=\"#_ftn98\">[98]<\/a><\/p>\n<p>Bilhassa, Taif\u2019e, \u0130sl\u00e2m\u00ee tebli\u011f i\u00e7in gittiklerinde; hayat\u0131n\u0131n en a\u011f\u0131r ve en ac\u0131kl\u0131 g\u00fcnlerini ya\u015fayan ve kimsesiz, garib bir halde topyek\u00fcn taaruzlara ve zul\u00fcmlere maruz kalan, tamamen takatsiz ve b\u00eet\u00e2b d\u00fc\u015ferek bir ba\u011fa s\u0131\u011f\u0131nan Allah\u2019\u0131n y\u00fcce Res\u00fbl\u00fc, \u201cAllah\u0131m! Zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131mdan, \u00e7aresizli\u011fimden, in\u00adsanlarla ba\u015fa \u00e7\u0131kamamamdan sana \u015fik\u00e2yet\u00e7iyim. Ey merh\u00e2metlilerin en merha\u00admetlisi! Sen zay\u0131flar\u0131n rabbisin; sen benim de rabbimsin! Beni kime b\u0131rak\u0131\u00adyorsun? Bana y\u00fcz ek\u015fiten yabanc\u0131lara m\u0131? Yoksa benim i\u015fime kar\u015f\u0131 ba\u015f\u0131bo\u015f b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n d\u00fc\u015fmana m\u0131? E\u011fer sen bana kar\u015f\u0131 gaz\u00e2b etmemi\u015fsen hi\u00e7 bir \u015feye ald\u0131r\u0131\u015f etmem&#8230;\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn99\">[99]<\/a> diye devam eden h\u00e2zin duay\u0131 edince; Allah\u2019\u0131n emriyle Hz. Cebrail gelir, m\u00fc\u015friklerin tamam\u0131n\u0131 yere ge\u00e7irme teklifini su\u00adnarken, O y\u00fcce Res\u00fbl: \u201cHay\u0131r, ben Allah\u2019tan, onlar\u0131n s\u00fclb\u00fcnden yaln\u0131z Allaha kulluk eden, O\u2019na hi\u00e7bir \u015feyi ortak ko\u015fmayan bir nesil \u00e7\u0131karmas\u0131n\u0131 dili\u00adyorum.\u201d<a title=\"\" href=\"#_ftn100\">[100]<\/a> cevab\u0131n\u0131 vererek, kendisine bu kadar zul\u00fcm, bask\u0131 ve i\u015fkenceyi reva g\u00f6ren canilere kar\u015f\u0131, bir umman\u0131 and\u0131ran \u015fefkatini ve merhametini g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n<p>M\u00fc\u015friklerin zul\u00fcm, cef\u00e2 ve i\u015fkencesine s\u00e2dece y\u00fcce Res\u00fbl (asm) ma\u2019\u00adruz kalmamakta, o\u2019na t\u00e2bi olan ve O\u2019nun \u0130l\u00e2h\u00ee \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na icabet eden m\u00fcsl\u00fc\u00admanlar, bilhassa kabilesi olmayan mustazaflar ve fakir m\u00fcminler de b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde hedef al\u0131nmakta; her t\u00fcrl\u00fc zul\u00fcm, i\u015fkence ve cinayetlere d\u00fc\u00e7\u00e2r k\u0131l\u0131nmaktad\u0131r. Z\u00e2ten, Allah-u Te\u00e2l\u00e2, b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetleri bu t\u00fcr imtihanlara t\u00e2\u00adbi k\u0131lm\u0131\u015f, bunun \u2018S\u00fcnnetullah\u2019tan oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a if\u00e2de etmi\u015ftir.<a title=\"\" href=\"#_ftn101\">[101]<\/a><\/p>\n<p>\u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n mutlak kurtulu\u015f \u00e7\u00e2resini ve re\u00e7etesini \u0130l\u00e2h\u00ee b\u00fcnyesinde ta\u015f\u0131yan \u0130sl\u00e2m niza\u00adm\u0131n\u0131n Mekke toplumunda ve dolay\u0131s\u0131yla yery\u00fcz\u00fcnde hakim olmamas\u0131 ve dev\u00adlet h\u00e2line gelmemesi i\u00e7in b\u00fct\u00fcn g\u00fc\u00e7leriyle \u00e7al\u0131\u015fan h\u00eezbu\u015f\u015feytan ve ta\u011fut\u00ee g\u00fc\u00e7ler, gayet zay\u0131f durumda bulunan m\u00fcsl\u00fcmanlar \u00fczerinde \u015fiddetli bask\u0131lar, zul\u00fcmler ve i\u015fkenceler icr\u00e2 etmekte yar\u0131\u015f i\u00e7erisine girmi\u015f, insanl\u0131\u011f\u0131 bu \u0130l\u00e2h\u00ee nurdan ve saadetten mahrum b\u0131rakmay\u0131, geli\u015fen bu kutlu hareketi \u00e7\u0131k\u0131\u015f yerinde bo\u011fmay\u0131 istihdaf etmi\u015ftir. K\u00e2\u2019be\u2019de namaz k\u0131lmay\u0131, tavaf etmeyi, kelime-i tevhidi getirmeyi, nazil olan Kur\u2019an ayetlerini okumay\u0131, bunlar\u0131 ba\u015fkas\u0131na anlatmay\u0131 ve kendi kendine aleni olarak terenn\u00fcm etmeyi, putlar\u0131 reddetmeyi, \u00fc\u00e7 be\u015f ki\u015fi bir araya gelmeyi ve sohbet d\u00fczenleme\u00adyi, panay\u0131rlarda bunlar\u0131 a\u00e7\u0131klamay\u0131 ve m\u00fcsl\u00fcman oldu\u011funu s\u00f6ylemeyi, Res\u00fbl\u00fbllah\u2019\u0131 (asm) \u00f6vmeyi, Allah-u Te\u00e2l\u00e2\u2019y\u0131 birlemeyi, m\u00fc\u015friklikten ber\u00ee ol\u00admay\u0131 ve bunu a\u00e7\u0131klamay\u0131, \u015firk-k\u00fcf\u00fcr-fuhu\u015f-zul\u00fcm-cin\u00e2yet ve kumar gibi menhiyy\u00e2t\u0131 k\u0131namay\u0131 \u015fiddetle yasaklayan; ferd\u00ee ibadete kar\u015f\u0131 her t\u00fcrl\u00fc \u00f6nleyici zecri ted\u00adbirler ve m\u00fceyyideler uygulayan Mekke m\u00fc\u015frikleri, O y\u00fcce Res\u00fbl\u00fc (asm) ve s\u00e2d\u0131k takip\u00e7ilerini; art\u0131k, yok etmenin hesab\u0131n\u0131 ve pl\u00e2n\u0131n\u0131 yapmaya, bunu da h\u0131zl\u0131 bi\u00e7imde uygulamaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>Art\u0131k ash\u00e2b\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 lin\u00e7 etme; ellerini ayaklar\u0131n\u0131 ba\u011fla\u00adyarak g\u00fcnlerce dayak atma ve a\u00e7 b\u0131rakma; bir k\u0131sm\u0131n\u0131 ate\u015fle da\u011flama ve direklere ba\u011flama; bir k\u0131sm\u0131n\u0131 m\u0131zraklama ve k\u0131l\u0131\u00e7la ikiye bi\u00e7me; bir k\u0131sm\u0131n\u0131, ayaklar\u0131n\u0131 ters istikamete giden iki deveye ba\u011flamak ve devele\u00adri ko\u015fturmak suretiyle par\u00e7alama; bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kumlar \u00fczerinde iplerle s\u0131rt \u00fcst\u00fc \u00e7ekme ve \u00fczerine kayalar koyarak g\u00fcne\u015f alt\u0131nda i\u015fkenceye t\u00e2bi tutma ve \u00e7\u00f6l\u00fcn k\u0131zg\u0131n kumlar\u0131nda s\u00fcr\u00fcnd\u00fcrme-inletme, diri diri ate\u015fe at\u00adma ve ate\u015ften demir \u00e7ubuklarla k\u0131zartma-yakma ve bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da boyun\u00adlar\u0131na ip tak\u0131larak dola\u015ft\u0131r\u0131lma gibi saymakla bitmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayan \u00e7e\u015fitli zul\u00fcmlerle, i\u015fkencelerle ve cinayetlerle tenkil ve peri\u015fan etmeyi meslek ve itiyad edinen \u0130sl\u00e2m d\u00fc\u015fman\u0131 habis \u015fahsiyet ve mihr\u00e2klar, b\u00f6ylece do\u011fan \u0130sl\u00e2m g\u00fcne\u015fini s\u00f6n\u00add\u00fcrmeyi ama\u00e7lam\u0131\u015flard\u0131r.<a title=\"\" href=\"#_ftn102\">[102]<\/a><\/p>\n<p>H\u00e2lbuki \u201c&#8230; Muhakkak ki Allah-u Te\u00e2l\u00e2, kendi nurunu tamamlayacak\u00adt\u0131r, k\u00e2firler ho\u015flanmasalar da.\u201d (Saff: 8); (Tevbe: 32) \u201cO, Res\u00fbl\u00fcn\u00fc hid\u00e2yetle ve hak din ile (s\u0131rf) o dini (\u0130sl\u00e2m\u2019\u0131) her dine g\u00e2lib k\u0131lmak i\u00e7in g\u00f6nderendir; isterse m\u00fc\u015frikler ho\u015flanmas\u0131n.\u201d (Tevbe: 33; Saff: 9) \u201c&#8230; Allah da, emirleriyle hakk\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa vurmay\u0131, k\u00e2firlerin arkas\u0131n\u0131 kesmeyi irade buyuruyordu. Bunun hikmeti \u015fu idi: (Allah) o m\u00fccrimler (m\u00fc\u015frikler) istemese de, hakk\u0131 (\u0130sl\u00e2m\u2019\u0131) ihk\u00e2k (payidar) edecek; bat\u0131l (olan t\u00fcm \u015firk) d\u00fczenleri, kanunlar\u0131 da (yok edip) ipt\u00e2l buyuracakt\u0131. (Enfal: 7-8) B\u00f6ylece; k\u00e2\u00adfirlerin, m\u00fc\u015friklerin ve kan i\u00e7ici zalimlerin korktuklar\u0131 ba\u015flar\u0131na gelecek; Allah\u2019\u0131n y\u00fcce dini, de\u011fil yaln\u0131z Mekke\u2019ye, t\u00fcm d\u00fcnyaya h\u00e2kim olacak\u00adt\u0131r. M\u00fc\u015friklerin ar\u015f\u2019a dayanan zul\u00fcmleri, bu \u0130l\u00e2h\u00ee h\u00e2kimiyeti asl\u00e2 engelleyemeyecek, aksine olarak h\u0131zland\u0131racakt\u0131r. Bu zul\u00fcmler, ancak siper ve hareket \u00fcss\u00fc de\u011fi\u015fikli\u011fine sebep olacak; bu da, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n daha da bi\u00adlenmesini, bilin\u00e7lenmesini ve b\u00fcy\u00fck tecr\u00fcbelerle m\u00fccehhez olarak d\u00fcnya maz\u00adlumlar\u0131na ve mustazaflar\u0131na, kurtar\u0131c\u0131 ellerini uzatmalar\u0131n\u0131 do\u011furacak\u00adt\u0131r, do\u011furmu\u015ftur da.<\/p>\n<p>\u201cBir vakit, o k\u00e2firler, seni ba\u011flay\u0131p hapsetmeleri, ya \u00f6ld\u00fcrmeleri ya da (Mekke\u2019den) \u00e7\u0131karmalar\u0131 i\u00e7in sana tuzak kuruyorlard\u0131. Onlar bu hile\u00adyi kurarlarken Allah, hilelerini ba\u015flar\u0131na y\u0131k\u0131veriyordu. Allah, tuzak ku\u00adranlara mukabele edenlerin en hay\u0131rl\u0131s\u0131d\u0131r(Enfal: 30); \u201c(Ey Res\u00fbl\u00fcm!) Seni memleketinden (Mekke\u2019den) \u00e7\u0131karan(halk)lardan daha kuvvetli nice memleket\u00adler (halk\u0131) vard\u0131 ki, (t\u00fcrl\u00fc azaplarla) onlar\u0131 helak ettik de kendilerini (az\u00e2ptan) kurtaran olmam\u0131\u015ft\u0131.\u201d (Muhammed: 13); \u201cBir kavim ile sava\u015fmaz m\u0131s\u0131\u00adn\u0131z ki, onlar yeminlerini bozdular ve peygamberi (Mekke\u2019den) \u00e7\u0131karmaya ka\u00adrar verdiler ve \u00fcstelik ilk \u00f6nce size taaruza onlar ba\u015flad\u0131lar. Yoksa on\u00adlardan korkuyor musunuz? E\u011fer, ger\u00e7ek m\u00fcminlerseniz, Allah, kendisinden korkman\u0131za daha ziy\u00e2de l\u00e2y\u0131kt\u0131r.\u201d (Tevbe: 13) ayetleriyle, m\u00fcsl\u00fcmanlara kar\u015f\u0131 m\u00fc\u015friklerin durumu a\u00e7\u0131klanmakta; m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n da durum muh\u00e2sebesi yapma\u00adlar\u0131 istenmektedir. Hazret-i \u00d6mer\u2019in, m\u00fcsl\u00fcmanlara deh\u015fetli i\u015fkenceler ya\u00adpan m\u00fc\u015friklere; \u201c\u0130stedi\u011finizi yap\u0131n\u0131z! E\u011fer 300 ki\u015fi olmu\u015f olsayd\u0131k, ya biz size bu \u015fehri (\u015fimdilik) b\u0131rak\u0131r g\u00eederdik (g\u00fc\u00e7lenerek, geri gelirdik), ya\u00adhut da siz buray\u0131 (\u015fimdi) b\u0131rak\u0131r giderdiniz.\u201d(\u0130. Esir: 2\/88) demesi, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n mukavemet edebilme g\u00fcc\u00fcn\u00fcn say\u0131s\u0131 ve ondan mahrum bulunduklar\u0131 zaman, tak\u0131nacaklar\u0131 tav\u0131r konusunda yol g\u00f6sterici bir ipucu vermektedir.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte; m\u00fcsl\u00fcmanlar, fiili cihad ve mukatele edebilme g\u00fcc\u00fcnde bulunma\u00add\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131, hicret etme g\u00f6revi ve vecibesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gel\u00admi\u015flerdir. Hicret; cih\u00e2d\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla \u0130sl\u00e2m devletini tesis et\u00admenin ilk ad\u0131m\u0131 olmas\u0131ndan dolay\u0131, cev\u00e2z pl\u00e2n\u0131nda de\u011fil, fariza pla\u00adn\u0131nda ele al\u0131nm\u0131\u015f ve hicret etmeyenler, kitab ve s\u00fcnnette \u015fiddetli bir \u015fe\u00adkilde k\u0131nanarak \u0130lah\u00ee az\u00e2pla tehdit edilmi\u015ftir. (Bak\u0131n\u0131z; Nisa: 89, 97-100; Enfal: 72; Tirmiz\u00ee: 3\/169; Nese\u00ee: 7-8\/4 69; B. Mer\u00e2m: 4\/94)\u2026<\/p>\n<p>K\u00e2firlerle her t\u00fcrl\u00fc (tebli\u011f de d\u00e2hil) ili\u015fkileri kesilen; onlarla t\u00fcm kalb\u00ee-fikr\u00ee, kavl\u00ee ve amel\u00ee ba\u011flar\u0131n\u0131 koparan m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n art\u0131k, o bel\u00addede (cihad yapabilme g\u00fc\u00e7leri olmad\u0131\u011f\u0131 vakit) durmalar\u0131, bar\u0131nmalar\u0131 m\u00fcm\u00adk\u00fcn de\u011fildir. Zira, art\u0131k Allah\u2019\u0131n dinini yayma, h\u00e2kim k\u0131lma, hatta ya\u015fama imk\u00e2nlar\u0131 kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Onun i\u00e7in; Allah\u2019\u0131n dinini bir k\u00fcll olarak ya\u015fa\u00adyabilmek, kendi beldelerini fethetme kap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7mak, giderek t\u00fcm d\u00fcnya\u00adya a\u00e7\u0131lmak ve \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n cihan\u015f\u00fcmul h\u00e2kimiyetini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in hicret; vak\u0131adan kaynaklanan din\u00ee ve akl\u00ee bir zaruret olarak tebell\u00fcr etmektedir.<\/p>\n<p>\u0130sl\u00e2m niz\u00e2m\u0131n\u0131 cih\u00e2na h\u00e2kim k\u0131lmak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmakla, cehd-\u00fc gayret (tebli\u011f ve cihad) etmekle m\u00fckellef bulunan Allah\u2019\u0131n Res\u00fbl\u00fc (asm) ve ger\u00e7ek m\u00fcsl\u00fcmanlar, hedeflerine varabilmek i\u00e7in de\u011fi\u015fik zaman ve mek\u00e2nlarda muh\u00adtelif hareket \u015fekilleri, cih\u00e2d taktikleri ve manevralar\u0131 tatbik etmi\u015fler, gerekti\u011fi takdirde \u00fcs ve siper de\u011fi\u015ftirme yollar\u0131na ba\u015fvurmu\u015flard\u0131r. Res\u00fbl\u00fbllah Sall\u00e2llahu Aleyhi ve \u00c2lihi ve Sellem Efendimizin, Ebu Talibe; \u201cAmca! G\u00fc\u00adne\u015f sa\u011f elime, ay da sol elime konsa bu i\u015ften vaz ge\u00e7mem. Ya, Allah bu dini h\u00e2kim k\u0131lar (h\u00e2kim oluncaya kadar \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131m); yahut da ben bu u\u011furda ca\u00adn\u0131m\u0131 veririm!\u201d (\u0130. Esir: 2\/65; \u0130. Hi\u015fam: 1\/353; El-Bid\u00e2ye: 3\/42) dedi\u011fi kuds\u00ee s\u00f6z, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n hedeflerini g\u00f6stermekte; tebl\u00ee\u011f, hicret ve cih\u00e2d gibi fak\u00adt\u00f6rlerin bu \u0130l\u00e2h\u00ee hedefe gidici, g\u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fc v\u00e2s\u0131talar ve vesileler oldu\u011funu; saadet-i ebediyeyi ve r\u0131za-\u0131 \u0130lahiye\u2019yi kazanabilme yolunun bu \u0130l\u00e2h\u00ee g\u00f6rev i\u00e7erisinde m\u00fcndemi\u00e7 bulundu\u011funu isbat etmektedir.<\/p>\n<p>Y\u00fcce Res\u00fbl (asm) ve \u015fanl\u0131 eshab\u0131, i\u015fte bu ulv\u00ee hedefi ger\u00e7ele\u015ftirmek gayesiyle, Allah\u2019\u0131n emir ve m\u00fcsadesi \u00fczerine Mekke\u2019den, Medine\u2019ye (Yesrib) hicret karar\u0131 vermi\u015f, bunun i\u00e7in de peyderpey haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 ya\u00adparak harekete ge\u00e7mi\u015flerdir.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece, bu kuds\u00ee beden\u00ee, fiziki, cism\u00e2n\u00ee, af\u00e2k\u00ee ye umum\u00ee cihetiyle de ger\u00e7ekle\u015fen hicret; daha evvel katedilen kalb\u00ee, fikr\u00ee, ruh\u00ee, enf\u00fcs\u00ee, amel\u00ee, ferd\u00ee ve ailev\u00ee hicret merhalelerini tamamlayarak kem\u00e2le erdirmi\u015f ve \u0130sl\u00e2m\u2019daki hicret olay\u0131, bir b\u00fct\u00fcnl\u00fck ve m\u00fckemmeliyet arzetmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Mekke ile birlikte \u2018D\u00fcnya Fethi\u2019ni ve \u2018Cihan\u015f\u00fcmul \u0130sl\u00e2m Devleti\u2019ni m\u00fcjdeleyen ve insanl\u0131\u011f\u0131n kurtulu\u015f \u00fcmitlerini canland\u0131ran y\u00fcce Res\u00fbl\u00fcn (asm) bu kutlu hicreti; g\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131nda, de\u011fi\u015fik b\u00f6lgelerde ya\u015fayan d\u00fcnya m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 i\u00e7in \u015fahlan\u0131\u015f, d\u00fcnyay\u0131 talan eden emperyalist g\u00fc\u00e7lere ve onlar\u0131n yerli i\u015fbirlik\u00e7ileri olan u\u015faklar\u0131na kar\u015f\u0131 k\u0131yama kalk\u0131\u015f, es\u00e2ret zincirlerini par\u00e7alay\u0131\u015f ve Allah\u2019\u0131n hak niz\u00e2m\u0131 olan \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131 h\u00e2kim k\u0131l\u0131\u015f ve bunlar i\u00e7in harekete ge\u00e7i\u015f ad\u0131m\u0131n\u0131 att\u0131rmal\u0131, b\u00f6yle ulv\u00ee bir \u015fuurun ve hareketin enerji kayna\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturmal\u0131d\u0131r. Her y\u0131l, kutlanmas\u0131 mutad olan Hicret-i Muhammedi (asm) olay\u0131n\u0131n, m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 o g\u00fcnk\u00fc n\u00fbra, imana ve \u015fuura ula\u015ft\u0131rmas\u0131 hususunda y\u00fcce rabbimize acizane du\u00e2, ta\u00adzarru ve niyazlar\u0131m\u0131z\u0131 arzediyoruz.<\/p>\n<div><br clear=\"all\" \/><\/p>\n<hr align=\"left\" size=\"1\" width=\"33%\" \/>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref1\">[1]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 El-M\u00fcfredat: 253; Lisan&#8217;\u00fcl-Arab (\u0130. Manz\u00fbr): 13\/166-ve devam\u0131ndaki izahlar, dikkatlice ele al\u0131n\u0131rsa, n\u00fcans fark\u0131yla birlikte, es\u00e2s y\u00f6n\u00adden hepsi de ayn\u0131 anlama gelmektedir. Ki; gayenin has\u0131l\u0131 \u00f6nemlidir, tali farkl\u0131l\u0131klar de\u011fil.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref2\">[2]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 El-M\u00fcfred\u00e2t: 216,217; Hak Dini Kur&#8217;an Dili: 1\/81-91,483-484.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref3\">[3]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Al-i \u0130mran(3): 19<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref4\">[4]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9) : 32; Saff(61):8<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref5\">[5]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 33; Saff(61): 9<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref6\">[6]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2):216<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref7\">[7]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2):193; Enfal(8): 39<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref8\">[8]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 7-8<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref9\">[9]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 191<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref10\">[10]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 5; ve, &#8220;Onun i\u00e7in o k\u00fcfredenlerle (sava\u015f i\u00e7in) kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z vakit, boyunlar\u0131n\u0131 vurun! Nihayet onlar\u0131 mec\u00e2lsiz bir ha\u00adle getirdi\u011finiz zaman, art\u0131k ba\u011f\u0131 s\u0131k\u0131 tutun. (Ondan) Sonra ise, ya iyilik (yap\u0131n), yahud fidye (al\u0131n) Yeter ki harb a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 b\u0131raks\u0131n(lar); (i\u015f\u00adte \u0130lah\u00ee emir) b\u00f6yledir. E\u011fer Allah dileseydi, onlardan (muharebesiz ola\u00adrak da) elbet intikam al\u0131rd\u0131. Fakat, (sava\u015f\u0131 emretmesi) sizi birbirinizle imtihan etmesi i\u00e7indir. Allah, yolunda \u00f6ld\u00fcrenlerin amellerini asla bo\u015fa \u00e7\u0131karmaz O! Onlara muvaff\u00e2kiyet verir, h\u00e2llerini iyile\u015ftirir. Onlar\u0131 kendilerine tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131 cennete sokar.&#8221;Muhammed(47): 4-6.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref11\">[11]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 14-16<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref12\">[12]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 20<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref13\">[13]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 38-39,41<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref14\">[14]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Saff(61): 4<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref15\">[15]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ter\u011fib ve Terhib: 3\/158-159; M\u00fcslim: 9\/77<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref16\">[16]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nese\u00ee: 5-6\/377; M\u00fcslim:9\/84-86; Ter\u011fib ve Terhib:3\/159<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref17\">[17]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ter\u011fib ve Terhib: 3\/164,165; Nese\u00ee: 5-6\/387<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref18\">[18]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nese\u00ee: 5-6\/372<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref19\">[19]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/122; Nese\u00ee: 5-6\/372; Ter\u011fib ve Terhib:3\/245; Sel\u00e2met Yollar\u0131:4\/90; Ebu Davud: 3\/421.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref20\">[20]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ter\u011fib ve Terhib: 3\/244<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref21\">[21]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ter\u011fib ve Terhib: 3\/246<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref22\">[22]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/76; Nese\u00ee: 5-6\/388-389<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref23\">[23]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 16; Ter\u011fib ve Terhib: 3\/193-198; M\u00fcslim (Terc.): 1\/373-378; 9\/30-37; Ayr\u0131ca, \u015fu ayetler de konuya i\u015faret etmektedir: &#8220;Allah&#8217;a ve ahiret g\u00fcn\u00fcne iman etmekte olanlar malla\u00adr\u0131yla, canlar\u0131yla cihad etmeleri hususunda senden izin istemez(ler ve s\u0131v\u0131\u015f\u0131p, cihaddan geri kalmazlar). Allah, takva sahiplerini \u00e7ok iyi bi\u00adlendir. Senden ancak, Allah&#8217;a ve ahiret g\u00fcn\u00fcne inanmaz, kalpleri \u015fek ve \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015f\u00fcp de kendilerini o \u015f\u00fcphelerinin i\u00e7inde \u015fa\u015f\u0131r\u0131p bocalar bulan kim\u00adseler izin isterler (cihaddan geri kalmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar).&#8221; Tevbe(9): 44,45; Da\u00adha nice ayetlerle birlikte, &#8220;Her kim harb etmeden ve(ya) onu g\u00f6nl\u00fcnden ge\u00e7irmeden \u00f6l\u00fcrse, nif\u00e2k\u0131n bir \u015fubesi \u00fczerinde \u00f6l\u00fcr.&#8221; M\u00fcslim:9\/122; Selamet Yollar\u0131 (B\u00fclu\u011f&#8217;\u00fcl-Meram): 4\/90; Ebu Davud:3\/421; Nese\u00ee: 5-6\/372; Ter\u011fib ve Ter\u00adhib: 3\/245 hadis-i \u015ferifi de konuyla yak\u0131ndan alakadard\u0131r. Ve yine bak\u0131n\u0131z; \u0130bn-i Abidin: 8\/386; Siyer-i Kebir: 1\/140.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref24\">[24]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 8\/467, 468; R. Salihin: 783; Tirmizi: 3\/205; Z. Buhari: 500; Tecrid-i Sarih:8\/356.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref25\">[25]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Rum(30): 30<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref26\">[26]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Z.Buhari:201; Buhari(Arap\u00e7a): K.Cen\u00e2iz:80, K.Tefsir:30\/1; K. Kader:3; Tecrid-i Sarih: 4\/529; M\u00fcslim:10\/637-643; M\u00fcsned-i \u0130bn-i Hanbel:2\/279, 315, 346; 3\/435; 4\/24; \u0130lh&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref27\">[27]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nisa(4): 157-158; A&#8217;raf (7): 123-128, 141; Bakara: (2):49-50; 85-91, 214, 258; \u0130brahim(14): 6-18; Enbiya(21): 41, 68-71, 74-77; Ankebut(29): 2-4, 14-15, 24-26, 29-34, 36-40, 49-55, 67-68; Kasas(28):38-41; Nazi\u00e2t(79):15-25; B\u00fcruc(85):4-8; Enfal(8): 30; \u015euara(26): 6-29, 49-67, 152-158, 166-174, 178-190, 200-209; Hicr(15): 6, 15; Muhamraed (47): 13; Z. Buhari: 640; Tecrid-i Sarih: 9\/302; M\u00fcslim: 11\/479; Tirmizi: 5\/499; \u0130bn&#8217;\u00fcl-Esir: 1\/272-279, 335-342; El-Bid\u00e2ye: 3\/42-47, 134, 271; Mecm\u00e2&#8217;uz-Zev\u00e2id: 6\/14-21, 47; 9\/267 vd.; Hilye:1\/31; 8\/308; Taberi: 2\/230; \u0130lh..<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref28\">[28]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bak\u0131n\u0131z; Bakara (2): 251; Enfal(8): 73; Hac(22): 40<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref29\">[29]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 74<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref30\">[30]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 55<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref31\">[31]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 A&#8217;raf(7): 179<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref32\">[32]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Furkan(35): 44<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref33\">[33]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ha\u015fr(59): 13<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref34\">[34]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 123<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref35\">[35]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nisa(4): 84<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref36\">[36]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 64-65<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref37\">[37]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ankebut(29): 41<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref38\">[38]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcnaf\u00eek\u00fbn(63): 4<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref39\">[39]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ha\u015fr(59): 14<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref40\">[40]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Fetih(48): 1-4; Saff(61): 13<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref41\">[41]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 249<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref42\">[42]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Saff(61): 14<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref43\">[43]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Muhammed(47): 7-11<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref44\">[44]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 65<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref45\">[45]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 66<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref46\">[46]<\/a>.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 60<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref47\">[47]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/134<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref48\">[48]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/135<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref49\">[49]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/136<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref50\">[50]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/137-141; B\u00fclu\u011f&#8217;\u00fcl-Meram (S. Yollar\u0131): 4\/99<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref51\">[51]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Z. Buhari: 514; Tecrid-i Sarih: 8\/418; M\u00fcslim: 2\/27-29; Daha az\u0131 i\u00e7in bak\u0131n\u0131z; \u0130bn-i Esir: 2\/88.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref52\">[52]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tirmizi: 3\/134; Ramuz&#8217;\u00fbl-Eh\u00e2dis: sah.407; S. Kebir: 1\/140; \u0130. Abidin: 8\/386.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref53\">[53]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bak\u0131n\u0131z; 147 no&#8217;lu dipnot.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref54\">[54]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/122 ; Ebu Davud:3\/421; S. Yollar\u0131: 4\/90; Nese\u00ee: 5-6\/372; Ter\u011fib ve Terhib: 3\/245; Ayr\u0131ca: &#8220;Allah&#8217;a ve ahiret g\u00fcn\u00fcne iman edenler, cihaddan ka\u00e7mak i\u00e7in izin istemez; ancak (kalplerinde) iman olmayanlar izin isterler.&#8221; anlam\u0131ndaki (Tevbe: 44, 45) ayetler ve ben\u00adzerleri, konuyu a\u00e7\u0131k\u00e7a tasrih etmektedir.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref55\">[55]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00e2ide(5): 54; Tevbe(9): 39; Muhammed(47): 38; Fat\u0131r(35): 15-17; Nis\u00e2(4): 133 gibi ayetlere ve tefsirlerine bak\u0131n\u0131z.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref56\">[56]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 1\/434; Cami&#8217;us-Sa\u011fir: 1\/38, 268; Siyer-i Kebir:1\/169<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref57\">[57]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 286<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref58\">[58]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nisa(4): 97-100<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref59\">[59]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 172<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref60\">[60]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nisa(4): 89<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref61\">[61]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nese\u00ee: 7-8\/203; B\u00fclu\u011f&#8217;\u00fcl-Meram (S.Yollar\u0131): 4\/98<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref62\">[62]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bak\u0131n\u0131z; Bakara(2): 193; Enfal(8): 39; Tevbe(9): 5; Muhammed(47): 4; Nese\u00ee: 7-8\/203; B\u00fclu\u011f&#8217;Ul-Meram: 4\/99; M\u00fcslim: 9\/137-141<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref63\">[63]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nese\u00ee: 7-8\/205<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref64\">[64]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tirmizi: 3\/169; B\u00fclu\u011f&#8217;\u00fcl-Meram: 4\/94; Nese\u00ee: 7-8\/469<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref65\">[65]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tirmizi: 3\/169<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref66\">[66]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 195<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref67\">[67]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Al-i \u0130mran(3): 195<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref68\">[68]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 72<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref69\">[69]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enfal(8): 74<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref70\">[70]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 20<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref71\">[71]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nahl(l6): 40<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref72\">[72]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nahl(16): 41<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref73\">[73]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nahl(16): 110<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref74\">[74]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 100<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref75\">[75]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nese\u00ee: 7-8\/201<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref76\">[76]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Z.Buhari: 665; Tecrid-i Sarih: 10\/8<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref77\">[77]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Z.Buhari: 31; Tecrid: 1\/64; M\u00fcslim: 9\/116; Ebu Davud:3\/206; \u0130bn-i M\u00e2ce: 10\/499-500; Nese\u00ee: 1-2\/75; 7-8\/573; M\u00fcsned-i \u0130bn-i Hanbel: l\/25, 43; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref78\">[78]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Nese\u00ee:7-8\/198, 203<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref79\">[79]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 7\/118; 9\/42; Nese\u00ee:7- 8\/203; Bulu\u011f&#8217;\u00fcl-Meram (S.Yollar\u0131): 4\/94; Ebu Davud: 3\/405; Darim\u00ee: K.S\u00eere: 69; M\u00fcsned-i Ahmed \u0130bn-i Hanbel: 1\/266, 316; 2\/215; 3\/22, 401; 5\/71, 187; 6\/466; Hayat&#8217;us-Sahabe: 1\/357; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref80\">[80]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 M\u00fcslim: 9\/4-0; Z. Buhari: 499; Tecrid-i Sarih: 8\/353<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref81\">[81]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 \u00d6rnek i\u00e7in bak\u0131n\u0131z; Bakara(2): 218; Enfal(8): 72, 74-75; Tevbe(9): 20; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref82\">[82]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 246<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref83\">[83]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tevbe(9): 13<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref84\">[84]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bakara(2): 217<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref85\">[85]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 A&#8217;raf(7):82; Yakla\u015f\u0131k olarak \u015eu\u00e2ra(26): 167<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref86\">[86]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 A&#8217;raf (7): 88<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref87\">[87]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Bak\u0131n\u0131z; Bakara(2): 83-86<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref88\">[88]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 H\u00fbd(11): 7; Hicr(15): 6,15; \u0130sra(17): 47, 88-100; Enbiya(21): 3, 5; Furkan(2): 8; Sebe(34): 43; Ahkaf(46): 7-9; Saffat(37): 15, 36; Z\u00e2riy\u00e2t(51): 39; Kamer(54):2, 51; Tur(52): 29-31; Hakka(69): 41-42; M\u00fcddessir(74): 22-25; \u0130slam Tarihi (Mekke Devri): 4\/54-56; 5\/119-126; \u0130bn-i Hi\u015fam (Terc.): 1\/357-362; \u0130bn&#8217;ul-Es\u00eer (Terc.): 2\/57; K\u0131sas-\u0131 Enbiya: 1\/77-78; Hayat&#8217;us-Sahabe (Hadislerle M\u00fcsl\u00fc\u00admanl\u0131k): 1\/51, 58; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref89\">[89]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 \u0130sra(17): 94-96; Furkan(25): 41&#8230; Evet; Allah&#8217;\u0131n Y\u00fcce Resul\u00fc, teb\u00adli\u011f i\u00e7in gitti\u011fi her yerde hakarete u\u011fruyor, \u00e7e\u015fitli zul\u00fcmlere-i\u015fkencelere maruz kal\u0131yor; Allah; senden ba\u015fka peygamber olarak g\u00f6nderecek kimse bula\u00admad\u0131 m\u0131?&#8221; diye alay ediliyor ve b\u00f6ylece \u0130l\u00e2h\u00ee vazifesi s\u00fcrekli olarak en\u00adgellenmek isteniyordu. Konu i\u00e7in, \u00f6rnek olarak bak\u0131n\u0131z; El-Bid\u00e2ye: 3\/136; Del\u00e2il&#8217;in-N\u00fcb\u00fcvve: 103; \u0130bn&#8217;\u00fcl-Es\u00eer(Terc.): 2\/92; \u0130bn-i Hi\u015fam (Terc.): 2\/76; \u0130lh&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref90\">[90]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Zuhruf(43): 30; En&#8217;am(6): 5-8; Sebe(34): 43; Ahkaf(46):7-8; M\u00fcddessir(74): 24-25; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref91\">[91]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Zuhruf(43): 31<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref92\">[92]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 \u015eu\u00e2ra(26): 153, 185; M\u00e2ide(5): 110; En&#8217;am(6): 10; Yunus(10): 73-78; Ra&#8217;d(13): 32; \u0130sra(17): 101-104; Taha(20): 63; Enbiya(21): 41; Neml(27): 13-14; Kasas(28): 36-40; Z\u00e2riy\u00e2t(51): 39, 52; Kamer(54): 9, 27; Saff(61): 6<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref93\">[93]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 En&#8217;am(6): 10.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref94\">[94]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Ra&#8217;d(13): 32<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref95\">[95]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Enbiy\u00e2(21): 41<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref96\">[96]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Z\u00e2riyat(51): 52-53<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref97\">[97]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 \u0130bn&#8217;\u00fcl-Esir(Terc.): 2\/65; \u0130bn-i Hi\u015fam(Terc.): 1\/353; El-Bid\u00e2ye: 3\/42<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref98\">[98]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 El-Bid\u00e2ye: 3\/42, 46, 136, 271; \u0130bn-i Hi\u015fam (Terc.): 1\/359-422, 472-477; 2\/77; \u0130bn&#8217;ul-Es\u00eer (Terc.): 2\/61-95; H\u0131lye:1\/31; 8\/308; Mecm\u00e2&#8217;uz-Zev\u00e2id: 6\/14, 16-21; 8\/227; 9\/47, 267; Z.Buhari: 540; Tecrid-i Sarih: 2\/757-761; 9\/31-33; M\u00fcslim (Terc.): 8\/602-6l0; Hayat&#8217;us-Sahabe (H.M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131k): 1\/261-274; Asr-\u0131 Saa\u00addet: 1\/159-188; \u0130sl\u00e2m Tarihi (Mekke Devri): 5\/5-73, 127-129; (Bu konunun \u00f6ze\u00adti i\u00e7in bak\u0131n\u0131z; \u0130hsan S\u00fcreyya S\u0131rma&#8217;n\u0131n \u0130sl\u00e2m\u00ee Tebli\u011f&#8217;in Mekke D\u00f6nemi ve \u0130\u015fkence adl\u0131 kitab\u0131).<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref99\">[99]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Tarih-i Taber\u00ee: 2\/230; Tecrid-i S\u00e2rih (Terc.): 2\/759; \u0130bn-i Hi\u015fam (Terc.): 2\/77-78; \u0130bn&#8217;ul-Es\u00eer (Terc.): 2\/93.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref100\">[100]<\/a> \u00a0\u00a0 Z. Buhari: 544-545; Tecrid-i S\u00e2rih: 2\/760; 9\/31-33; Sahih-i M\u00fcslim (Terc.): 8\/600, 607; (Arap\u00e7a-K.Sitte Serisi): 2\/1417, 1420-1421; \u0130sl\u00e2m Tarihi (A. K\u00f6ksal-Mekke Devri): 5\/75-76.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref101\">[101]<\/a> \u00a0\u00a0 Mesel\u00e2; \u201c(Ey \u0130man edenler!) Yoksa siz, sizden evvel ge\u00e7en (\u00fcmmet)lerin hali ba\u015f\u0131n\u0131za gelmeden, (\u00f6yle, kolay kolay) cennete giriverece\u011finizi mi sand\u0131n\u0131z? Onlara \u00f6yle yoksulluk(lar) ve s\u0131k\u0131nt\u0131(lar) gelip \u00e7att\u0131 ve (\u00f6yle \u00e7e\u015fitli bel\u00e2larla) sars\u0131ld\u0131lar ki, hatta peygamber(leri) maiyyet(ler)&#8217;indeki m\u00fc\u2019minlerle birlikte \u2018Allah&#8217;\u0131n yard\u0131m\u0131 ne zaman?\u2019 diyordu! G\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fc a\u00e7\u0131n: (Sabr-\u00fc sebat ederseniz) Allah&#8217;\u0131n yard\u0131m\u0131 muhakkak ki yak\u0131nd\u0131r.&#8221; (Bakara: 214) &#8220;Yoksa, Allah i\u00e7inizden m\u00fccahede edenleri ve sabredenleri (bilip) belli etmeden, (rahat rahat) cennete giriverece\u011finizi mi sand\u0131n\u0131z?\u201d (Al-i \u0130mran:142); \u201cO insanlar sand\u0131lar m\u0131 ki, iman ettik!\u201d demeleriyle b\u0131rak\u0131lacaklar da, imtih\u00e2na \u00e7ekilmiyecekler? Do\u011frusu biz, onlardan evvelkileri de (\u00e7e\u015fitli musibetlerle) denedik. Allah, (imtihan etmek suretiyle iman\u0131nda) s\u00e2d\u0131k olanlar\u0131 da muhakkak bilecek, yalanc\u0131 olanlar\u0131 da elbette bilecek!\u201d (Ankebut: 2-3) ayet-i kerimeleri ile; &#8220;&#8230; Sizden evvelkilerden \u00f6ylesi vard\u0131 ki, (k\u00e2firler) onun ba\u015f\u0131n\u0131 d\u0131\u015farda b\u0131rakarak yere g\u00f6merler ve onun ba\u015f\u0131n\u0131 b\u00f6ylece testere ile ikiye ay\u0131r\u0131rlard\u0131 da, onu (yine de) dininden \u00e7eviremezlerdi. Baz\u0131lar\u0131n\u0131n da demir tarak(lar)la v\u00fccutlar\u0131 (etleri, derileri ve sinirleri) taran\u0131rd\u0131 da, dinlerinden (yine de) d\u00f6nmezlerdi.&#8221; (Z. Buhari: 640; Tecrid: 9\/302; Ebu Davud: 5\/575; vs\u2026) gibi hadisler, konuyu a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmaktad\u0131r. Benzerleri i\u00e7in de bak\u0131n\u0131z; M\u00fcslim (Terc.): 11\/479-481; Tirmizi: 5\/449; \u0130bn&#8217;ul-Esir: 1\/235, 272-279, 335-342; ilaahir&#8230; Zalimlerin akibeti i\u00e7in de bak\u0131n\u0131z; En&#8217;am (6):11; Nahl(16): 36; Neml(27): 69; Kasas(28): 39-42; Fecr(89): 6-14; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230; B\u00f6ylece mazlumlar rahatlam\u0131\u015f ve g\u00f6n\u00fclleri \u015fifa bulmu\u015ftur.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p><a title=\"\" href=\"#_ftnref102\">[102]<\/a> \u00a0\u00a0 Bak\u0131n\u0131z; Asr-\u0131 Saadet: 1\/169-181; \u0130bn-i Hi\u015fam: 1\/356, 391, 424-445; \u0130bn-i Esir: 2\/68-91; Hayat&#8217;us-Sahabe (H. M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131k): 1\/275-298; \u0130l\u00e2\u00e2hir&#8230;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM H\u0130CRET\u2019\u0130N GAYE VE HEDEF\u0130 VE TAHAKKUKU \u0130\u00c7\u0130N \u015eERA\u0130T\u2019\u0130N TEKEVV\u00dcN\u00dc Bilindi\u011fi gibi, din (ed-d\u00een); kanun, k\u00e2ide ve nizam anlam\u0131na gelmektedir. Ve mutlak ba\u011flay\u0131c\u0131 \u00f6zelli\u011fi vard\u0131r. Ki; \u201cteb\u00e2\u00e2, kanuna ve nizama boyun e\u011fme ve \u2018itaat etme\u2019 zorundad\u0131r.\u201d \u201cTeb\u00e2\u00e2, kanunlar\u0131n d\u00e2iresinde ve yolunda bulunmak mecburiyetindedir.\u201d \u201c\u0130nsanlar, kanun ve nizama ba\u011flanma ve gere\u011fiyle amel etme m\u00fckellefiyeti alt\u0131ndad\u0131r.\u201d &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[16622,16635,16636,16637],"class_list":["post-13468","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","tag-hicret","tag-hicretin-gaye-ve-hedefi","tag-hicretin-gaye-ve-hedefi-ve-tahakkuku-icin-seraitin-tekevvunu","tag-serait"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13468","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13468"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13468\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13468"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13468"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13468"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}