{"id":13557,"date":"2014-12-27T14:53:41","date_gmt":"2014-12-27T12:53:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/?p=13557"},"modified":"2014-12-27T14:53:41","modified_gmt":"2014-12-27T12:53:41","slug":"hadislerde-hz-alinin-a-s-fazileti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/hadislerde-hz-alinin-a-s-fazileti\/","title":{"rendered":"HAD\u0130SLERDE HZ. AL\u0130’N\u0130N (A.S) FAZ\u0130LET\u0130"},"content":{"rendered":"

HAD\u0130SLERDE HZ. AL\u0130’N\u0130N -A.S- FAZ\u0130LET\u0130]<\/strong><\/p>\n

Gelelim Hz. Ali’nin (a.s) faziletini ve b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetten \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klayan hadis-i \u015feriflere. Ancak biz burada bu hususu ifade eden Resulullah’\u0131n (s.a.a) hadislerinin hepsine de\u011finmeyece\u011fiz, onlardan sadece birka\u00e7\u0131n\u0131 zikretmekle yetinece\u011fiz. Zira bu konudaki hadisler birka\u00e7 cildi kaplayacak kadar \u00e7oktur. Ancak burada beyan edece\u011fimiz hadisler, b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetince kabul edilen, hi\u00e7bir \u015fekilde ink\u00e2r ve tevil edilemeyecek, bil\u00e2kis b\u00fct\u00fcn \u015ei\u00e2 ve Ehlis\u00fcnnet \u00e2limlerinin, t\u00fcm \u0130sl\u00e2m mezhep ve f\u0131rkalar\u0131n\u0131n h\u00fcccet bildi\u011fi nebev\u00ee hadislerdir.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Sekaleyn Hadis<\/strong>i<\/strong><\/p>\n

B\u00fct\u00fcn raviler ve bilhassa muteber Ehlis\u00fcnnet kaynaklar\u0131ndan Sahih-i Buhar\u00ee, Sahih-i M\u00fcslim ve hakeza Ah-med b. Hambel ve Malik b. Enes bu hadisi nakletmi\u015f ve sahih oldu\u011funu ifade etmi\u015flerdir. Burada rivayet silsilesine de\u011finmeden hadisin i\u00e7eri\u011fini zikretmeyi uygun g\u00f6r\u00fcyorum:<\/strong><\/p>\n

Resulullah \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <\/strong><\/p>\n

“Ben sizin aran\u0131zda iki b\u00fcy\u00fck, de\u011ferli ve muteber \u015fey b\u0131rak\u0131yorum ki, siz \u00fcmmet olarak o iki \u015feye sar\u0131lacak olursan\u0131z, benden sonra dalalete d\u00fc\u015fmezsiniz, onlardan birisi Allah Tebarek ve Tea-la’n\u0131n kullar\u0131na g\u00f6nderdi\u011fi sa\u011flam bir ip olan y\u00fcce Kur’\u00e2n ve di\u011feri de benim Ehlibeytim, itretimdir. Bu ikisi (Kur’\u00e2n ve Resulullah’\u0131n Ehlibeyt’i) havuzda bana ula\u015f\u0131ncaya kadar birbirlerinden ayr\u0131lmazlar. Aran\u0131zda b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131m iki de\u011ferli ve aziz \u015feyi nas\u0131l g\u00f6zetti\u011finize bakaca\u011f\u0131m.”<\/strong><\/p>\n

Yine b\u00fct\u00fcn \u00fcmmet Resulullah’\u0131n (s.a.a) b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 iki de\u011ferli emanetten birisi olan itretinin sadece Emir\u00fc’l-M\u00fc-minin Ali, Fat\u0131ma, Hasan ve H\u00fcseyin oldu\u011funda ittifak et-mi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu hadisi rivayet eden \u0130bn-i Habban \u015f\u00f6yle diyor: Ben bu hadis hakk\u0131nda Mesruf’la birlikte gidip Zeyd b. Erkam’dan Resulullah’\u0131n pak zevcelerinin de itretin kapsam\u0131na girip girmedi\u011fini sorduk. O, “Hay\u0131r, itretin i\u00e7ine girmez; (zira) birisi e\u015fini bo\u015fad\u0131\u011f\u0131 zaman zevcesinin, babas\u0131n\u0131n itretine girdi\u011fini g\u00f6rm\u00fcyor musunuz?”<\/em> diye cevap verdi.<\/strong><\/p>\n

Bu hadis-i \u015ferif Hz. Ali’nin (a.s) \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l ispatlamaktad\u0131r. Evet, ak\u0131ll\u0131 bir ki\u015fi \u00f6nemli bir yolculu\u011fa \u00e7\u0131karken kendisine ait olan \u015feylerin en \u00f6nemlisini vasiyet ve emanet eder. Resulullah (s.a.a) da irtihal vaktinin -yakla\u015f-t\u0131\u011f\u0131n\u0131- hissetti\u011finden olacak ki, Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim ve Ehlibeyti olan iki de\u011ferli ve \u00f6nemli \u015feyi \u00fcmmetine emanet etmi\u015ftir. <\/strong><\/p>\n

Burada dikkat edilmesi gereken \u015fey \u015fudur: Acaba Re-sulullah (s.a.a) bu i\u015fi kendi iste\u011fi \u00fczere mi, yoksa Allah Teala’n\u0131n emriyle mi yapm\u0131\u015ft\u0131r? Elbette Resulullah (s.a.a) kendi nefsinden bir \u015fey s\u00f6ylemez, bil\u00e2kis Allah’\u0131n emriyle yapm\u0131\u015ft\u0131r bu i\u015fi. Acaba y\u00fcce Allah ve Resul\u00fc her \u015feyden daha \u00fcst\u00fcn, aziz ve de\u011ferli olan bir \u015feyi mi emanet b\u0131rakt\u0131, yoksa emanet b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 \u015feyin pek fazla de\u011fer ve \u00f6nemi yok muydu? Elbette Resulullah (s.a.a) \u00e7ok \u00fcst\u00fcn ve de\u011ferli bir \u015feyi emanet ve vasiyet etmi\u015ftir. Bu durumda ancak iki \u015fey de\u011fer ta\u015f\u0131maktad\u0131r ve o da ancak ve ancak Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim ve Resulullah’\u0131n (s.a.a) Ehlibeyti’dir. O h\u00e2lde bu ikisi Re-sulullah’tan (s.a.a) sonra \u00fcmmet aras\u0131nda b\u0131rak\u0131lan \u015feylerin en de\u011ferlisi ve en \u00fcst\u00fcn\u00fcd\u00fcr. <\/strong><\/p>\n

Mezkur hadis, bu iki emanetin k\u0131yamete kadar birbirlerinden ayr\u0131lmayacaklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ifade etmektedir. Yani Allah’\u0131n kel\u00e2m\u0131n\u0131n oldu\u011fu yerde Resulullah’\u0131n (s.a.a) Ehlibeyt ve itretinin itaati de olacak ve Ehlibeyt’in sevgisinin olmad\u0131\u011f\u0131 yerde de hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Allah’\u0131n kelam\u0131n\u0131n sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 da olmayacakt\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u00d6rne\u011fin, Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’ye (a.s) isyan eden ve kendisi gibi bir\u00e7ok azg\u0131nlar\u0131 etraf\u0131na toplayarak b\u00fcy\u00fck fesatlar \u00e7\u0131karan Muaviye b. Ebu S\u00fcfyan, S\u0131ffin’de ma\u011flup duruma d\u00fc\u015f\u00fcnce Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim’i m\u0131zraklar\u0131n ucuna ge\u00e7irerek Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’nin (a.s) taraftarlar\u0131na g\u00f6stermi\u015f ve “Biz, sizleri Allah’\u0131n kel\u00e2m\u0131 olan Kur’\u00e2n’a davet ediyoruz.” demi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Zavall\u0131 sefiller Resulullah’\u0131n (s.a.a) itretini terk etmekle Kur’\u00e2n’a sar\u0131lman\u0131n -imk\u00e2ns\u0131z denilecek kadar- \u00e7ok zor oldu\u011funu unutmu\u015flard\u0131r. Resulullah (s.a.a), “(Bu ikisi) k\u0131yamete kadar birbirinden ayr\u0131lmazlar.”<\/em> buyurmas\u0131na ra\u011fmen S\u0131ff\u0131n’de Ali’ye, Hasan ve H\u00fcseyin’e k\u0131l\u0131\u00e7 \u00e7ektikleri h\u00e2lde Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim’e sayg\u0131 duyduklar\u0131n\u0131 iddia etmeleri ger\u00e7ekten \u015fa\u015f\u0131lacak bir durumdur!<\/strong><\/p>\n

Bundan daha k\u00f6t\u00fcs\u00fc Muaviye’nin o kadar cinayet, h\u0131yanet, zul\u00fcm ve hatta defalarca, insan\u0131 dinden \u00e7\u0131karan \u015feyleri hi\u00e7 \u00e7ekinmeden i\u015flemesini birtak\u0131m sa\u00e7ma mazeretler getirerek \u00f6rtmeye \u00e7al\u0131\u015fan ve onu hay\u0131rla anan din adamlar\u0131n\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131d\u0131r. Evet, Muaviye kendi d\u00fcnyas\u0131n\u0131 kazanmak i\u00e7in o cinayetleri i\u015fledi; ama bu a\u00e7\u0131k hakk\u0131 ink\u00e2r etmeye \u00e7al\u0131\u015fan hocalara ne diyelim!<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Gadir-i Hum Hadisi<\/strong><\/p>\n

Resul-i Ekrem (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <\/strong><\/p>\n

“Ben kimin mevl\u00e2s\u0131ysam, Ali de onun Mevl\u00e2-s\u0131d\u0131r. Allah’\u0131m! Onu seveni sev ve ona d\u00fc\u015fman olana d\u00fc\u015fman ol.”<\/strong><\/p>\n

Bu hadis-i \u015ferifin sahih oldu\u011funu b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti, \u015ei\u00e2 ve Ehlis\u00fcnnet \u00e2limleri ikrar etmi\u015flerdir. <\/strong><\/p>\n

Resulullah (s.a.a) Veda Hacc\u0131’ndan d\u00f6nerken adir-i Hum denilen bi ryerdeasdfa\u015fsdklfdkkdasdklskdGadir-i Hum denilen yerde konaklayarak hitap edece\u011fi toplulu\u011fun say\u0131s\u0131n\u0131n \u00e7ok fazla olu\u015fu ve hem de o topluma emredece\u011fi konunun \u00e7ok \u00f6nem ta\u015f\u0131mas\u0131ndan olacak ki, develerin mahfesinden kendisi i\u00e7in bir minber haz\u0131rlamalar\u0131n\u0131 emretti; Resulullah (s.a.a), emri \u00fczerine haz\u0131rlanan minbere \u00e7\u0131karak mezkur hadisi buyurdular. Bu hadisin a\u00e7\u0131klamas\u0131 ise \u015f\u00f6yledir:<\/strong><\/p>\n

“Ben kimin mevl\u00e2s\u0131 isem ve hakk\u0131nda tasarrufta bulunmaya kendisinden daha evl\u00e2ysam, Ali de onun mevl\u00e2-s\u0131d\u0131r ve hakk\u0131nda tasarrufta bulunmaya kendisinden daha evl\u00e2d\u0131r. Allah’\u0131m! Ali’yi seveni sen de sev ve onun velisi ol, Ali’nin d\u00fc\u015fman\u0131na d\u00fc\u015fman ol.”<\/strong><\/p>\n

Bu hadisi, Gadir-i Hum’da Resulullah’tan (s.a.a ) i\u015fitti\u011fine ikrar eden ashab\u0131n ileri gelenlerinin isimlerini burada zikretmeyi uygun g\u00f6r\u00fcyorum:<\/strong><\/p>\n

Huzeyme b. Sabit, Sehl b. Sad, Adiy b. Hatem, Akabe b. Amir, Ebu Eyyub-i Ensari, Ebu Ye’la Ensari, Ebu Haysem b. Teyhan, Abdullah b. Sabit, Nu’man b. Eclan-i Ensar\u00ee, Sabit b. Vediatu’l-Ensari, Ebu Fezzale el-Ensar\u00ee, Abdurrahman b. Abdurabb, C\u00fcneyde b. Cenda, Zeyd b. Erkam, Zeyd b. \u015eerahil, Cabir b. Abdullah, Abdullah b. Abbas, Ebu Said-i Hudri, Ebuzer, C\u00fcbeyr b. Metam, Hu-zeyfe b. Yeman, Huzeyfe b. Useyd, Selman-i Farsi ve ba\u015fkalar\u0131.<\/strong><\/p>\n

All\u00e2me Esiruddin, “Usdu’l-Gabe” adl\u0131 kitapta, c.3, s. 307’de bu b\u00fcy\u00fck sahabelerin mezkur hadisi aynen rivayet ettiklerini teyit etmektedir. Yine ayn\u0131 kitapta, c.3. s.21; c.1, s.308; c.8, s.283; c.3, s.274’de bu konuyu do\u011frulamaktad\u0131r. Ayr\u0131ca Halebi’nin Siret kitab\u0131n\u0131n 3. cildinde, Yenabiu’l-Mevedde’de, s.40’da ve es-Sevaiku’l-Muhrika’da da bu hadisi yukar\u0131da ismi ge\u00e7en sahabelerin rivayet ettikleri teyit edilmektedir. Bu hadis-i \u015ferifi Sihah kitaplar\u0131n\u0131n hepsi, \u00f6zellikle Sahih-i M\u00fcslim, Nesa\u00ee, Tirmiz\u00ee, \u0130bn-i M\u00e2ce, Ah-med b. Hambel, H\u00e2kim ve di\u011ferleri rivayet etmi\u015flerdir. Bu hadis-i \u015ferifi birazc\u0131k a\u00e7\u0131klayal\u0131m:<\/strong><\/p>\n

Acaba Resulullah (s.a.a) bu \u00f6nemli i\u015fi kendi nefsinden mi, yoksa Allah Teala’n\u0131n emriyle mi yapm\u0131\u015ft\u0131r. Resulullah (s.a.a), Allah’\u0131n emri olmaks\u0131z\u0131n hi\u00e7bir i\u015fe giri\u015fmedi\u011fine g\u00f6re bu i\u015fi de Allah’\u0131n emriyle yapm\u0131\u015ft\u0131r elbette. Acaba Allah Teala ve Resul\u00fc bu i\u015fi bir hikmet \u00fczere mi yapm\u0131\u015flard\u0131r, yoksa bunun hi\u00e7bir hikmeti yok muydu? Allah’\u0131n b\u00fct\u00fcn h\u00fck\u00fcmlerinin bir hikmet ve hedefe dayand\u0131\u011f\u0131nda \u015f\u00fcphe yoktur, dolay\u0131s\u0131yla bu i\u015f de \u00f6nemli bir hikmet \u00fczere yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. O h\u00e2lde bu i\u015fin hikmeti ne olabilir? <\/strong><\/p>\n

Bu hikmeti sadece Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’nin (a.s) sevgi ve muhabbetiyle s\u0131n\u0131rland\u0131rmak istersek, hi\u00e7 de ger\u00e7ek\u00e7i olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah taraf\u0131ndan Ali’yi (a.s) sevmenin farz oldu\u011fu Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim’de “De ki: Sizden, tebli\u011fime kar\u015f\u0131l\u0131k bir \u00fccret istemiyorum, istedi\u011fim, ancak yak\u0131nlar\u0131ma sevgidir.” ayet-i \u015ferifesiyle net bir \u015fekilde ifade edilmi\u015ftir ve bu ayetin a\u00e7\u0131klamas\u0131yla ilgili olarak Resulul-lah (s.a.a) bir\u00e7ok hadis irat etmi\u015ftir. \u0130\u015fte bu hadisler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Ali’yi sevmenin farz olu\u015fu herkes\u00e7e bilinmekteydi. Ancak bu hadis-i \u015ferif sevgiden ba\u015fka bir \u015fey i\u00e7in de buyu-rulmu\u015ftur. <\/strong><\/p>\n

Evet hadisin ak\u0131\u015f\u0131ndan, Resulullah’\u0131n, \u00fcmmeti \u00fczerinde vel\u00e2yeti oldu\u011fu her konuda Ali’nin de vel\u00e2yeti oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Zira Resulullah’\u0131n (s.a.a) hadisin ba\u015f\u0131nda, “Acaba ben m\u00fcminlere canlar\u0131na ve mallar\u0131na oranla kendilerinden daha \u00fcst\u00fcn de\u011fil miyim?”<\/em> ve hadisin sonunda da, “Ben kimin velisiysem, Ali de onun velisidir.”<\/em> \u015feklindeki s\u00f6zlerinden, Resulullah’\u0131n (s.a.a) bu hadisten maksad\u0131n\u0131n, kendisinin veli oldu\u011fu \u015fah\u0131slara Ali’nin de veli oldu\u011funu a\u00e7\u0131klamaktan ba\u015fka bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Bu hadis hakk\u0131nda biraz da hil\u00e2fet olay\u0131n\u0131 ele al\u0131rken bahsedece\u011fiz.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Menzilet Hadisi<\/strong><\/p>\n

Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <\/strong><\/p>\n

“Ey Ali! Sen bana oranla, Harun’un Musa’ya olan mesabesindesin. Ancak benden sonra peygamber yoktur.”<\/strong><\/p>\n

Bu hadis-i \u015ferif de b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti taraf\u0131ndan ikrar ve kabul edilmi\u015ftir. B\u00fct\u00fcn raviler bu hadisi hi\u00e7 teredd\u00fct etmeden rivayet etmi\u015flerdir. Sahih-i Buhar\u00ee, Sahih-i M\u00fcslim, Tirmiz\u00ee, H\u00e2kim, Nesa\u00ee, \u0130bn-i M\u00e2ce ve \u00f6zellikle \u015ei\u00ee \u00e2limler ve S\u00fcnn\u00ee fakihler kendi eserlerinde kaydetmi\u015f ve sahih oldu\u011funu ifade etmi\u015flerdir. <\/strong><\/p>\n

Hadisin anlam\u0131 \u015fudur: <\/strong><\/p>\n

“Ey Ali! Sen bana Harun’un Musa’ya olan mesabesindesin.” <\/em><\/strong>yani, senin benim yan\u0131mdaki makam\u0131n Harun’un Musa (a.s) yan\u0131ndaki makam\u0131 gibidir.<\/strong><\/p>\n

Bu hadis-i \u015ferifin Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’nin (a.s) faziletini ispatlamadaki rol\u00fc apa\u00e7\u0131k bellidir; \u015f\u00fcphe ve tevile gerek yoktur. Zira Hz. Musa’n\u0131n (al\u00e2 nebiyyina ve aleyhisse-l\u00e2m) \u00fcmmeti aras\u0131nda fazilet ve \u00fcst\u00fcnl\u00fckte hi\u00e7 kimse Hz. Harun’la e\u015fit d\u00fczeyde olmad\u0131\u011f\u0131 gibi Resulullah’\u0131n (s.a.a) \u00fcmmeti aras\u0131nda da fazilette Ali’ye (a.s) e\u015fit d\u00fczeyde olan bir ba\u015fka \u015fah\u0131s d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Nerede kald\u0131 ki, fazilette Ali’den daha \u00fcst\u00fcn olsun.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Tayr Hadisi<\/strong><\/p>\n

Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyuruyor: <\/strong><\/p>\n

“Allah’\u0131m! Bu ku\u015fun etini birlikte yememiz i\u00e7in sana ve bana en sevimli olan insan\u0131 g\u00f6nder.” O anda Hz. Ali geldi ve o ku\u015fun etini birlikte yediler.<\/strong><\/p>\n

Bu hadis, sahih olarak alg\u0131lanm\u0131\u015f ve sahih hadisler aras\u0131nda nakledilmi\u015ftir. \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin c\u00fcmlesi bu hadisi do\u011frulam\u0131\u015flard\u0131r. Hadisin tam metni \u015f\u00f6yledir: Bir g\u00fcn bir kad\u0131n Resulullah’a (s.a.a) k\u0131zart\u0131lm\u0131\u015f bir ku\u015f hediye getirdi. Resulullah (s.a.a) ku\u015fun etinden yemeden \u00f6nce Allah’a \u015f\u00f6yle duada bulundu: “Allah’\u0131m! Bu ku\u015fun etini birlikte yememiz i\u00e7in sana ve bana en sevimli olan insan\u0131 g\u00f6nder.”<\/em> O s\u0131rada Ali geldi ve o ku\u015fun etini birlikte yediler.<\/strong><\/p>\n

\u0130sl\u00e2m ulemas\u0131 aras\u0131nda, ister S\u00fcnn\u00ee olsun, ister \u015ei\u00ee, bu hadisi tam olarak kaydetmeyen hi\u00e7 kimse yoktur.<\/strong><\/p>\n

Bu hadisin Ali’nin faziletini ispatlad\u0131\u011f\u0131nda \u015f\u00fcphe yoktur; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu apa\u00e7\u0131k bellidir; ancak maksad\u0131n belirginle\u015fmesi i\u00e7in burada birka\u00e7 hususa de\u011finmek zorunday\u0131z: Acaba Allah Teala, Resul\u00fc’n\u00fcn duas\u0131n\u0131 kabul etmi\u015f midir? Elbette Allah Teala daima Resul\u00fc’n\u00fcn duas\u0131n\u0131 kabul etti\u011fi gibi bu defa da onun iste\u011fini reddetmemi\u015ftir. O h\u00e2lde Allah Teala kendine ve Resul\u00fc’ne en sevimli olan ki\u015fiyi k\u0131zart\u0131lm\u0131\u015f ku\u015fun etinden yemesi i\u00e7in Resul\u00fc’ne g\u00f6ndermi\u015ftir. Bu de\u011ferli ki\u015fi Ali b. Ebutalip idi. <\/strong><\/p>\n

Yine soruyorum: Acaba Allah Teala ve Resul\u00fc’n\u00fcn b\u00fct\u00fcn insanlardan kendilerine aziz ve sevgili bildi\u011fi \u015fah\u0131s b\u00fct\u00fcn yarat\u0131klar\u0131n en \u00fcst\u00fcn\u00fc m\u00fcyd\u00fc, yoksa ondan da \u00fcst\u00fcn olan\u0131 var m\u0131yd\u0131? Elbette efdali (en \u00fcst\u00fcn\u00fc) b\u0131rakarak, b\u00fct\u00fcn yarat\u0131klar aras\u0131nda faziletli olmayan\u0131 se\u00e7mek, ne Allah’\u0131n hikmetine ve ne de Peygamberin \u015fan\u0131na yak\u0131\u015f\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131ndan Allah ve Resul\u00fc’n\u00fcn yan\u0131nda aziz ve sevimli olan ki\u015finin yarat\u0131klar\u0131n en \u00fcst\u00fcn\u00fc ve en de\u011ferlisi olmas\u0131 gerekir. O h\u00e2lde Ali (a.s) b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n en \u00fcst\u00fcn\u00fc, en de\u011ferlisi ve en faziletlisidir.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Muahat (Karde\u015flik) Hadisi<\/strong><\/p>\n

Bu hadisi, \u0130mam Ahmed b. Hambel, Zeyd b. Eb\u00ee Evfa-dan; Mi\u015fkat’\u0131n yazar\u0131, \u0130bn-i \u00d6mer’den; Tirmizi, \u0130bn-i Ebi Evfa’dan; Abdullah b. Ahmed b. Hambel, Said b. C\u00fcbeyr-den; Ahmed kendi M\u00fcsned’inde Ebu Huzeyfe-i Yeman\u00ee-den; Muvaffak, Cabir b. Abdullah’tan; Hameveyni, \u0130bn-i Abbas’tan; \u0130krime, \u0130bn-i Abbas’tan, Zeyd b. Erkam’dan, Sa-id b. M\u00fcseyyib’den, Ebu Emame’den ve Cemi b. Umeyr-den nakletmi\u015ftirler. Bu hadis Ehlis\u00fcnnet ve \u015eia ulemas\u0131 aras\u0131nda “Muahat Hadisi” olarak tan\u0131nm\u0131\u015f, kaydedilmi\u015f ve do\u011frulanm\u0131\u015ft\u0131r. Mi\u015fkatu’l-Envar kitab\u0131n\u0131n yazar\u0131 ve di\u011ferleri ve yine \u015eeyh Ekber Muhyiddin-i Arab\u00ee “Musamere” adl\u0131 kitab\u0131nda bu hadisi onaylam\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131sacas\u0131, M\u00fcsl\u00fcmanlardan hi\u00e7 kimse bunda \u015f\u00fcphe etmemi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Hadisin anlam\u0131 \u015fudur: Resulullah, ashab\u0131 birbirine kar-de\u015f k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda Ali b. Ebutalip Resulullah’\u0131n huzuruna gelerek \u015f\u00f6yle dedi: “Ya Resulullah! B\u00fct\u00fcn ashab\u0131 birbirine kar-de\u015f ettiniz, ama beni bir kimseyle karde\u015f etmediniz.”<\/em> Bunun \u00fczerine Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurdu: “Ey Ali, sen benim d\u00fcnya ve ahirette karde\u015fimsin.”<\/em> <\/strong><\/p>\n

Hadisin tam metni ise \u015fudur: Resulullah (s.a.a) buyuruyor ki:<\/strong><\/p>\n

“Ey Ali, sen benim d\u00fcnya ve ahirette karde\u015fimsin, sen benim vasimsin, sen benim vaadimi ger\u00e7ekle\u015ftirensin ve benim borcumu \u00f6deyensin.” <\/strong><\/p>\n

\u015eimdi bu hadisin Hz. Ali’nin faziletini nas\u0131l ispatlad\u0131\u011f\u0131ndan bahsedelim: Acaba Resulullah bu karde\u015fli\u011fi Allah’\u0131n emriyle mi uygulam\u0131\u015ft\u0131r, kendi iste\u011fiyle mi? Tabi ki Allah’\u0131n emri \u00fczerine uygulam\u0131\u015ft\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc Resulullah’\u0131n Allah’\u0131n emri olmadan bir i\u015fe giri\u015fmi\u015f olmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. “O (konu\u015ftu\u011fu \u015fey) ancak vahiydir.” Acaba Allah Teala ve Resul\u00fc, ashab\u0131 birbirine karde\u015f ederken, Resul\u00fc i\u00e7in se\u00e7ilen kimsenin \u00fcmmetin en \u00fcst\u00fcn\u00fc olmas\u0131 gerekir mi, yoksa onun herkesten \u00fcst\u00fcn olmas\u0131 gerekmez mi? Muhakkak Resulullah’\u0131n karde\u015f edindi\u011fi kimse b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n en \u00fcst\u00fcn\u00fc ve en de\u011ferlisi olmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Resulullah (s.a.a), ashab\u0131n\u0131 birbirine karde\u015f ederken onlar\u0131n birbirine uyum ve e\u015fitli\u011fini de tam bir dikkatle g\u00f6zetmi\u015ftir. <\/strong><\/p>\n

O h\u00e2lde, Ali (a.s) \u00fcmmetin en \u00fcst\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>\u0130lim Hadisi<\/strong><\/p>\n

Resulullah (s.a.a) buyuruyor ki: <\/strong><\/p>\n

“Ben ilim \u015fehriyim, Ali de kap\u0131s\u0131d\u0131r.”<\/strong><\/p>\n

\u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti aras\u0131nda bu hadisi rivayet etmeyen bir ravi ve kabul etmeyen bir \u00e2lim d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu hadis herkes\u00e7e bilinip inan\u0131lmaktad\u0131r. Bu hadisin Hz. Ali’nin faziletini ispatlamakta \u00f6nemli bir yeri vard\u0131r. Resulullah, “Ben ilmin \u015fehriyim, Ali de onun kap\u0131s\u0131d\u0131r.”<\/em> buyuruyor. Bu s\u00f6zden Resulullah’\u0131n maksad\u0131 nedir? \u015e\u00fcphesiz, bir \u015fehre girmek isteyen kimse o \u015fehrin kap\u0131s\u0131ndan girmelidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc aksi durumda \u015feriat ve normale ayk\u0131r\u0131 davranm\u0131\u015f olur. Yine M\u00fcsl\u00fcmanlar din ve d\u00fcnyalar\u0131 i\u00e7in Resulullah’\u0131n ilim ve hikmetine muhta\u00e7t\u0131r. Bu hikmet \u015fehrinin saadet anahtar\u0131 ve rahmet kap\u0131s\u0131 Ali b. Ebutalip’tir. O h\u00e2lde Resulullah’\u0131n ilim ve hikmetinden yararlanmak isteyen bir kimse Ali’yi vas\u0131ta k\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc, b\u00fcy\u00fck ve \u00fcnl\u00fc bir \u015fehre tan\u0131nan kap\u0131s\u0131ndan ba\u015fka bir noktadan girmek zor olup, ak\u0131l ve hikmete ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu gibi Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’yi vas\u0131ta k\u0131lmaks\u0131z\u0131n Resulullah’\u0131n \u015feriat ve hikmetinden yararlanmak da ak\u0131l ve hikmetle ba\u011fda\u015fmamaktad\u0131r. Evet bu, ak\u0131l ve nakilin (hadis) ispat\u0131nda teredd\u00fct etmedi\u011fi genel bir kurald\u0131r.<\/strong><\/p>\n

O h\u00e2lde, Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu ilim ve hikmet mercii, marifet ve \u015feriat h\u00fck\u00fcmlerini ald\u0131klar\u0131 kaynakt\u0131r ve bu da ink\u00e2r edilemez bir ger\u00e7ektir.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Darbe Hadisi<\/strong><\/p>\n

Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <\/strong><\/p>\n

“Ali’nin Hendek sava\u015f\u0131ndaki darbesi, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar b\u00fct\u00fcn insan ve cinlerin ibadetinden daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.”<\/strong><\/p>\n

Hadisin anlam\u0131:<\/strong> Hendek sava\u015f\u0131nda Hz. Ali’nin \u00fcnl\u00fc Amr b. Abduved’e indirdi\u011fi darbe, insan ve cinlerden ibaret olan b\u00fct\u00fcn sekaleynin k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar yapacaklar\u0131 ibadetten daha faziletli ve \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.”<\/strong><\/p>\n

Bu hadisten anla\u015f\u0131lan \u015fudur: K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde b\u00fct\u00fcn insan ve cinlerin iyi amelleri bir tarafta ve Ali b. Ebuta-lib’in de b\u00fct\u00fcn amelinden ziyade, sadece Hendek sava\u015f\u0131nda Amr b. Abduved’e indirdi\u011fi bir darbesi di\u011fer tarafta oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, Allah ve Resul\u00fc nezdinde Ali’nin darbesi b\u00fct\u00fcn insan ve cinlerin amellerinden daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr. <\/strong><\/p>\n

Bu hadis-i \u015ferif \u00fczerinde biraz d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz onun sahih ve sa\u011flam oldu\u011funa yakin edilir. Bu konuyu biraz daha a\u00e7al\u0131m:<\/strong><\/p>\n

Hendek sava\u015f\u0131 Kur’\u00e2n-\u0131 Kerimde “Ahzab Sava\u015f\u0131” diye ge\u00e7mektedir. O g\u00fcn b\u00fct\u00fcn m\u00fc\u015frik kabileler Kurey\u015f k\u00e2firleriyle birle\u015ferek Resulullah ile sava\u015fa gelmi\u015f, o zamana g\u00f6re \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ve \u00f6nemli bir ordu olu\u015fturmu\u015flard\u0131.<\/strong><\/p>\n

Resulullah, b\u00f6yle bir g\u00fcce kar\u015f\u0131 koyman\u0131n \u00e7ok zor oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcnce, Medine-i M\u00fcnevvere’nin etraf\u0131na boydan boya hendek kaz\u0131lmas\u0131n\u0131 emrederek engel olu\u015fturmu\u015ftu. K\u00e2fir ordusunda bir\u00e7ok sava\u015f\u00e7\u0131 ve me\u015fhur pehlivan vard\u0131; onlar\u0131n en cesuru, en g\u00fc\u00e7l\u00fc ve \u00fcnl\u00fcs\u00fc ise Amr b. Abduved idi. <\/strong><\/p>\n

Amr b. Abduved, at\u0131yla hendekten ge\u00e7ip \u0130sl\u00e2m ordusunun kar\u015f\u0131s\u0131na dikildi ve Resulullah’a hitap ederek kendisiyle sava\u015facak bir er istedi. O zaman Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalip, Resulullah’tan sava\u015f i\u00e7in izin istedi. Resu-lullah s\u0131rf ashab\u0131 denemek i\u00e7in Ali’ye m\u00fcsaade etmedi. Amr b. Abduved tekrar er isteyince, b\u00fct\u00fcn ashap sessiz kald\u0131. \u0130mam ikinci kez sava\u015fmak i\u00e7in izin istedi. Ama bu defa da Resulullah ashab\u0131 s\u0131namak i\u00e7in izin vermedi. <\/strong><\/p>\n

M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n bu durumunu g\u00f6ren Amr b. Abduved, \u0130sl\u00e2m ordusuna kar\u015f\u0131 bir\u00e7ok tahkirle dolu recezler okudu. Bunun \u00fczerine \u0130mam tekrar sava\u015f izni istedi. Bu defa Re-sulullah Ali’ye sava\u015f i\u00e7in izin verdi. Resulullah’\u0131n k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131 ku\u015fan\u0131p, onun sar\u0131\u011f\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131na takarak o deh\u015fet dolu meydana do\u011fru ilerledi. Bu s\u0131rada Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurdu: “\u015eimdi iman\u0131n t\u00fcm\u00fc k\u00fcfr\u00fcn t\u00fcm\u00fcyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya geldi.”<\/em> Allah’\u0131n aslan\u0131 Ali Murtaza Amr b. Abduved’i \u00f6ld\u00fcrmesi \u00fczerine k\u00fcf\u00fcr ma\u011flup, iman ise galip olunca Re-sulullah \u015f\u00f6yle buyurdu: “Ali’nin Hendek sava\u015f\u0131ndaki darbesi, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n ve cinlerin ibadetinden daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.”<\/em><\/strong><\/p>\n

Evet, ger\u00e7ekten de Ali’nin canlar feda olas\u0131 o me\u015fhur darbesi olmasayd\u0131, muhakkak Amr b. Abduved’in darbesiyle \u0130sl\u00e2m’\u0131n b\u00fct\u00fcn temelleri y\u0131k\u0131lacak ve sekaleynin (insan ve cinlerin) ibadetinden de bir eser kalmayacakt\u0131. \u0130\u015fte bunun i\u00e7indir ki \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin, \u0130mam Ali’yi, \u0130sl\u00e2m dininin ikinci kurucusu olarak kabul etmeleri \u00e7ok yerinde bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Fakat ne yaz\u0131k ki, \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti aras\u0131nda durum tersine d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu da bir\u00e7ok k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lar do\u011furmu\u015ftur… Acaba bu \u00fcz\u00fcc\u00fc durumlara sebep olan nedir???<\/strong><\/p>\n

\u015eimdiye kadar aktard\u0131\u011f\u0131m\u0131z hadislerin d\u0131\u015f\u0131nda y\u00fczlerce sahih, muteber ve \u0130sl\u00e2m ulemas\u0131n\u0131n do\u011fru kabul etti\u011fi hadisler de vard\u0131r ki, biz onlara de\u011finmeyi gerekli g\u00f6rmedik. \u00c7\u00fcnk\u00fc, amac\u0131m\u0131z Hz. Ali’nin (a.s) \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ortaya koyan b\u00fct\u00fcn ayet ve hadisleri s\u0131ralamak de\u011fildir. Aksine amac\u0131m\u0131z, sadece o y\u00fcce zat\u0131n b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetten \u00fcst\u00fcn oldu\u011funu ispatlamakt\u0131r. E\u011fer Ali b. Ebutalib’in derecesi ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc hakk\u0131nda inen apa\u00e7\u0131k ayetleri, nakledilen sahih hadisleri, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ittifak etti\u011fi rivayetleri ve yine o y\u00fcce ki\u015finin insan\u0131 hayrete d\u00fc\u015f\u00fcren kerametlerini ve a\u00e7\u0131k mucizelerini bir araya toplayacak olursak, buna ne “Kamu-su’l-L\u00fcgat” ve ne de “Kamusu’l-A’lam” gibi hacimli ciltleri i\u00e7eren ansiklopediler yeterli gelir. Hatta “Kamusu’l-Ulum =Bilimler Ansiklopedisi” geni\u015fli\u011finde daha fazla ciltlere varan bir eser yazmak zorunda kal\u0131r\u0131z. Bu durumda da o esere “G\u00f6rkemli deniz m\u00fccevhere imrenerek bakar” ad\u0131n\u0131 vermeliyiz. <\/strong><\/p>\n

Burada \u00f6nemli ve amac\u0131m\u0131za uygun hususlara de\u011finmeyi gerekli g\u00f6r\u00fcyorum. O hususlar \u015funlardan ibarettir:<\/strong><\/p>\n

Ehlis\u00fcnnet’in de\u011ferli \u00e2limlerinden olan me\u015fhur yazar Ahmed b. Abdurabbih, \u0130sl\u00e2m \u00e2leminde me\u015fhur ve yayg\u0131n olan Ikdu’l-Ferid adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n 2. cildinde, “\u0130hticac-u Me’-mun Mea Ulema-i Ba\u011fdad Fi Tefzil-i Ali b. Ebitalip.” Yani, Abbas\u00ee halifesi Me’mun’un, Ba\u011fdat ulemas\u0131yla, Ali b. Ebutalib’in \u00fcmmetin en \u00fcst\u00fcn\u00fc olu\u015fuyla ilgili tart\u0131\u015fmas\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, Me’mun’un, Ali’nin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne dair istidlalini b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kaydedip nakletmektedir; ben de o istidlalden anla\u015f\u0131lan\u0131 terc\u00fcme ederek naklediyorum: <\/strong><\/p>\n

\u0130bn-i Abdurabbih, zaman\u0131n\u0131n \u00fcnl\u00fc \u00e2lim ve m\u00fc\u00e7tehitlerinden olan \u0130shak b. \u0130brahim b. \u0130smail b. Hammad b. Zeyd’den \u015f\u00f6yle rivayet eder: Harun Re\u015fid’in o\u011flu Me’-mun’un d\u00f6neminde hil\u00e2fet kad\u0131s\u0131 ve h\u00fckm\u00fc ge\u00e7erli olan m\u00fcft\u00fcs\u00fc Yahya b. Eksem bir g\u00fcn yan\u0131ma gelerek \u015f\u00f6yle dedi: Halife Me’mun Ba\u011fdat ulemas\u0131ndan h\u00fck\u00fcm, mesele, soru ve istidlalde g\u00fc\u00e7l\u00fc olan k\u0131rk ki\u015fiyi se\u00e7memi istemi\u015ftir. Bu \u00f6zelliklere sahip tan\u0131d\u0131klar\u0131n varsa, s\u00f6yle de isimlerini kaydedeyim.<\/strong><\/p>\n

\u0130smail b. Hammad \u015f\u00f6yle diyor: Ben birka\u00e7 ki\u015finin ismini verdim ve Yahya b. Eksem de b\u00fcy\u00fck ulemadan oldu\u011funa yakin etti\u011fi k\u0131rk ki\u015finin ismini yazd\u0131. Ard\u0131ndan bir g\u00fcn sonra \u015fafak s\u00f6kerken kendi evinde toplanmam\u0131z\u0131 istedi. Biz, kararla\u015ft\u0131r\u0131lan zamanda onun evinde toplanarak sabah namaz\u0131n\u0131 orada k\u0131ld\u0131k. Bizim sorumuz \u00fczerine Yahya \u015f\u00f6yle dedi: “Halife, \u00f6nemli bir mesele hakk\u0131nda konu\u015fmak i\u00e7in sizi davet etmi\u015ftir.” <\/strong><\/p>\n

Daha sonra bizi Me’mun’un saray\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Me’mun-un huzuruna girince oturmam\u0131za izin verdi. Me’mun, k\u0131ymetli c\u00fcbbe ve aba giymi\u015f, ba\u015f\u0131na siyah sar\u0131k takm\u0131\u015ft\u0131. Biz oturdu\u011fumuzda abas\u0131n\u0131 ve sar\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kard\u0131; bize de aba ve sar\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131p rahat olmam\u0131z\u0131 emretti. Daha sonra rahat etmemizi sa\u011flamak i\u00e7in baz\u0131 emirler verdi. Ard\u0131ndan Halife f\u0131k\u0131h ve ahkamla ilgili birka\u00e7 soru sordu, biz de uzmanl\u0131k alan\u0131m\u0131za g\u00f6re cevab\u0131n\u0131 vermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Ancak halife Me’mun bizi davet etmekten amac\u0131n\u0131n bunlar\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bil\u00e2kis \u00e7ok daha \u00f6nemli bir meseleyi ispatlamam\u0131z gerekti\u011fini ifade ederek \u015f\u00f6yle devam etti: <\/strong><\/p>\n

“Ben halife Me’mun, Allah’\u0131n dinine inanarak Ali b. Ebutalib’i herkesten daha \u00fcst\u00fcn ve hil\u00e2fete daha l\u00e2y\u0131k biliyorum ve sizin de d\u00fc\u015f\u00fcnce ve g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcz\u00fc a\u00e7\u0131klayarak bunu kabul etmenizi istiyorum.”<\/strong><\/p>\n

\u0130shak b. \u0130brahim, ben, “Herkesin konuyu bilmesi i\u00e7in Halife’nin, Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’nin fazilet ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc hususundaki delillerini sunmas\u0131 daha uygun olur.” dedim.<\/strong><\/p>\n

Halife Me’mun \u00f6nerimi kabul ederek \u015f\u00f6yle sordu: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, fazilet neyle kan\u0131tlan\u0131r; \u00f6rne\u011fin “Falan adam filancadan \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.” demek i\u00e7in gerekli olan nedir? Ey \u0130shak; Resulullah (s.a.a), insanlar\u0131 \u0130sl\u00e2m dinine davet etmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn salih amellerden hangisi daha \u00fcst\u00fcnd\u00fc?”<\/strong><\/p>\n

\u0130shak: <\/strong><\/p>\n

\u2013 \u0130hl\u00e2sla \u015fahadet getirip, herkesten \u00f6nce M\u00fcsl\u00fcman olmak her \u015feyden daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

Me’mun: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Do\u011fru dedin. B\u00fct\u00fcn insanlardan \u00f6nce M\u00fcsl\u00fcman olan Ali b. Ebutalip de\u011fil midir?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Evet; ama, Ali M\u00fcsl\u00fcman olurken \u00e7ocuktu, daha bul\u00fb\u011fa ermemi\u015fti. M\u00fckellef iken herkesten \u00f6nce \u0130sl\u00e2m’\u0131 kabul eden Ebu Bekir b. Ebu Kuhafe’dir.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Ali b. Ebi Talip Allah’\u0131n ilham\u0131yla m\u0131 \u0130sl\u00e2m getirdi, Resulullah’\u0131n daveti \u00fczere mi? <\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Bu soru \u00fczerine ben d\u00fc\u015f\u00fcnceye dald\u0131m.” diyor. <\/strong><\/p>\n

Me’mun: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Ali’nin ilhamla M\u00fcsl\u00fcman oldu\u011funu s\u00f6yleme sak\u0131n, \u00e7\u00fcnk\u00fc vahiy ancak Resulullah’a gelir. Bu durumda ancak Ali’nin, Resulullah’\u0131n daveti \u00fczere M\u00fcsl\u00fcman oldu\u011funu s\u00f6ylemek zorundas\u0131n.<\/strong><\/p>\n

Ey \u0130shak, Resulullah bir \u00e7ocu\u011fa M\u00fcsl\u00fcman olmay\u0131 \u00f6nermekle ona g\u00fcc\u00fc yetmeyece\u011fi bir \u015feyi \u00f6nermi\u015f olmaz m\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Ben yine d\u00fc\u015f\u00fcnceye dald\u0131m.” diyor.<\/strong><\/p>\n

Me’mun: Allah Teala Kur’\u00e2n’da Peygambere hitaben, “De ki: Ben (hi\u00e7 kimseyi) g\u00fc\u00e7 yetirilmeyecek \u015feyle y\u00fck\u00fcml\u00fc k\u0131lmam.”<\/a>[1]<\/span> buyurmaktad\u0131r. \u00d6yleyse Ali b. Ebutalib m\u00fckellefiyet ya\u015f\u0131na girdikten sonra \u0130sl\u00e2m’a girmi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Ey \u0130shak, ulema ve m\u00fc\u00e7tehitleriniz, Ali’nin fazileti ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc hakk\u0131nda naklettikleri rivayet kadar ba\u015fka biri hakk\u0131nda hadis nakletmi\u015fler midir?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ali b. Ebutalib’in \u00fcst\u00fcnl\u00fck ve derecesi hakk\u0131nda sahih olarak rivayet edilen hadisler ba\u015fka biri hakk\u0131nda nakledilmemi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ebu Bekir’in \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc hakk\u0131nda nakledilen rivayetlerin say\u0131s\u0131 Ali hakk\u0131nda nakledilen rivayetlere ula\u015f\u0131r m\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ula\u015fmaz.<\/strong><\/p>\n

\u2013 \u00d6mer ile Ebu Bekir’in her ikisinin faziletiyle ilgili nakledilen hadislerin say\u0131s\u0131 Ali hakk\u0131nda nakledilen hadislere ula\u015f\u0131r m\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ula\u015fmaz.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ebu Bekir, \u00d6mer ve Osman olmak \u00fczere toplam her \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fcn hakk\u0131nda nakledilen hadislerin say\u0131s\u0131 Ali hakk\u0131nda rivayet edilen hadislere ula\u015f\u0131r m\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ula\u015fmaz.<\/strong><\/p>\n

\u2013 B\u00fct\u00fcn ashab\u0131n ve ashab-\u0131 t\u0131s’a’n\u0131n (dokuz sahab\u00eenin) fazileti hakk\u0131nda nakledilen hadislerin say\u0131s\u0131 Ali hakk\u0131nda rivayet edilen hadislere ula\u015f\u0131r m\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ula\u015fmaz.<\/strong><\/p>\n

Bunun \u00fczerine Me’mun dedi ki: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Kur’\u00e2n okuyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Okuyorum.<\/strong><\/p>\n

\u2013 \u00d6yleyse “Dehr\/\u0130ns\u00e2n Suresi”ni okusana.<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Ben Dehr Suresi’ni ‘Kendileri, ona kar\u015f\u0131 duy-duklar\u0131 sevgiye ra\u011fmen yeme\u011fi yoksula, yetime ve esire yedirdiler. Biz size ancak Allah’\u0131n r\u0131zas\u0131 i\u00e7in yedirmekteyiz; sizden ne bir kar\u015f\u0131l\u0131k istiyoruz ve ne de bir te\u015fekk\u00fcr.’<\/a>[2]<\/span> ayetine kadar okudum.” diyor. <\/strong><\/p>\n

Me’mun: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Bu kimin hakk\u0131nda inmi\u015ftir?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ali b. Ebutalip hakk\u0131nda inmi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

\u2013 “el-Mube\u015f\u015fere bi’l-cenne (cennetle m\u00fcjdelenen)” hadisini duymu\u015f musun?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Duymu\u015fum.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Bu hadiste \u015f\u00fcphe eden k\u00e2fir olur mu?<\/strong><\/p>\n

\u2013 H\u00e2\u015f\u00e2! Olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu rivayet haber-i vahittir ve b\u00f6yle rivayet hakk\u0131nda \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015fen kimse k\u00e2fir olmaz.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, birisi, “\u0130nsan” suresinin Kur’\u00e2n’dan olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylerse ne olur?<\/strong><\/p>\n

\u2013 K\u00e2fir olur.<\/strong><\/p>\n

\u2013 \u00d6yleyse ne diye \u015f\u00fcpheli rivayetle ispatlanan bir fazileti Kur’\u00e2n’\u0131n apa\u00e7\u0131k beyan\u0131yla ispatlanan kesin bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011fe tercih ediyorsunuz?<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Biz bunun \u00fczerine sustuk.” diyor.<\/strong><\/p>\n

Me’mun tekrar sordu: Ey \u0130shak; Tayr hadisini biliyor musun? <\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Biliyorum.” dedim ve Tayr Hadisi’ni naklettim.<\/strong><\/p>\n

Me’mun, “Bu hadis sahih midir?” diye sordu. <\/strong><\/p>\n

\u0130shak, hepimiz, sahihtir dedik.<\/strong><\/p>\n

Me’mun: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Allah Teala, Resul\u00fc’n\u00fcn duas\u0131n\u0131 kabul m\u00fc etti, ret mi etti?<\/strong><\/p>\n

\u2013 H\u00e2\u015f\u00e2! Kabul etti; reddetmedi.<\/strong><\/p>\n

\u2013 \u00d6yleyse Allah Tebareke ve Teala, Resulullah’\u0131n (s.a.a) duas\u0131n\u0131 kabul ederek kendisi ve Resul\u00fc yan\u0131nda en aziz olan kulunu g\u00f6nderdi ona ve b\u00f6ylece k\u0131zart\u0131lm\u0131\u015f hediye ku\u015fu birlikte yediler.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Evet.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Resulullah’\u0131n duas\u0131 \u00fczerine gelip ku\u015fun etinden yiyen kimdi?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Gelip o ku\u015fu Resulullah’la birlikte yiyen Ali idi.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Allah Teala ve Resul\u00fc, \u00fcmmet aras\u0131nda en \u00fcst\u00fcn olan kimseyi tan\u0131yorlar m\u0131yd\u0131, yoksa tan\u0131m\u0131yorlar m\u0131yd\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Tan\u0131yorlard\u0131.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Allah ve Resul\u00fc, yarat\u0131klar ve \u00fcmmet aras\u0131nda en \u00fcst\u00fcn olan kimseyi bildikleri h\u00e2lde \u00fcst\u00fcn olmayan\u0131 m\u0131 sevdiler?<\/strong><\/p>\n

\u2013 En \u00fcst\u00fcn\u00fc sevdiler.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, \u00f6yleyse Ali b. Ebutalib, b\u00fct\u00fcn yarat\u0131klar\u0131n en \u00fcst\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ali yarat\u0131klar\u0131n en \u00fcst\u00fcn\u00fcd\u00fcr… Ama, Ebu Bekir de fazilet sahibidir…<\/strong><\/p>\n

\u2013 Vars\u0131n olsun. Biz en \u00fcst\u00fcn\u00fcn kim oldu\u011funu ispatlamak istiyoruz, fazilete sahip olan kimseyi de\u011fil. Ebu Bekr’in fazilet sahibi oldu\u011funu s\u00f6ylemekle neyi kastediyorsun? <\/strong><\/p>\n

\u2013 Maksad\u0131m Kur’\u00e2n’daki \u015fu ayettir: “\u0130kisi ma\u011farada olduklar\u0131nda arkada\u015f\u0131na \u015f\u00f6yle diyordu: H\u00fczne kap\u0131lma, elbette Allah bizimle beraberdir.”<\/a>[3]<\/span><\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, birisiyle birlikte olmak insan\u0131n ondan fazilet elde etmesine sebep olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc birlikte olan iki ki\u015fi birbirine z\u0131t da olabilirler. Kur’\u00e2n’\u0131n \u015fu ayetini g\u00f6rmedin mi: “Kendisiyle konu\u015fmakta olan arkada\u015f\u0131 ona dedi ki: Seni topraktan… yaratan (Allah)’\u0131 ink\u00e2r m\u0131 ettin?”<\/a>[4]<\/span><\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey halife, bu ayetin ispat\u0131 \u00e7ok zordur. \u00c7\u00fcnk\u00fc buyuruyor ki: “H\u00fczne kap\u0131lma, elbette Allah bizimle beraberdir.”<\/strong><\/p>\n

\u2013Ey \u0130shak, ben senin hakka e\u011filimli ve ba\u011fnazl\u0131ktan uzak biri oldu\u011funu san\u0131yordum; ama senin hala inat ve ba\u011fnazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyorum. Ey \u0130shak, Ebu Bekir’in h\u00fczne kap\u0131lmas\u0131 Allah i\u00e7in miydi, yoksa kendisi i\u00e7in miydi? Allah Teala i\u00e7in oldu\u011funu s\u00f6ylersen o h\u00e2lde neden Resulullah onu Allah i\u00e7in olan bir i\u015ften men ederek, “h\u00fczne kap\u0131lma.” dedi. Yok e\u011fer onun kendisi i\u00e7in h\u00fcz\u00fcnlendi\u011fini ileri s\u00fcrecek olursan bu onun faziletini ispatlamaz.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Kur’\u00e2n buyuruyor ki: “B\u00f6ylece Allah huzur ve g\u00fcvenlik duygusunu indirdi.”<\/a>[5]<\/span><\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Allah Teala huzur ve g\u00fcvenlik duygusunu Resul\u00fc’ne mi g\u00f6nderdi Ebu Bekir’e mi?<\/strong><\/p>\n

\u2013 G\u00fcvenlik duygusunu Ebu Bekir’e de\u011fil Resul\u00fc’ne indirmi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Allah Teala Kur’\u00e2n’da \u015f\u00f6yle buyuruyor: “Sonra Allah Resul\u00fc ile m\u00fcminlerin \u00fczerine g\u00fcven duygusu ve huzur indirdi.”<\/a>[6]<\/span> Allah Teala’n\u0131n Resul\u00fc ile birlikte \u00fczerlerine huzur ve g\u00fcven duygusu indirdikleri kimselerin kimler oldu\u011funu biliyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey halife, kimler oldu\u011funu siz s\u00f6yleyin. <\/strong><\/p>\n

\u2013 Evet, Huneyn Sava\u015f\u0131’nda M\u00fcsl\u00fcmanlar yenilgiye u\u011fray\u0131p ka\u00e7t\u0131lar; ancak Resulullah ile Ha\u015fimo\u011fullar\u0131’ndan yedi ki\u015fi kald\u0131. Peygamber’in amcas\u0131 Abbas b. Abdulmut-talip Resulullah’\u0131n devesinin dizginini tutmu\u015ftu. Be\u015f ki\u015fi de Peygamber’in etraf\u0131n\u0131 sarm\u0131\u015ft\u0131. Ali b. Ebutalip ise yaln\u0131z ve tek ba\u015f\u0131na k\u00e2firlere k\u0131l\u0131\u00e7 sall\u0131yordu. Bunun \u00fczere Allah Teala huzur ve g\u00fcvenlik duygusunu Ali b. Ebutalib’e indirdi.<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Bu konu hepimize malum oldu\u011fu i\u00e7in Me’mu-n’u do\u011frulad\u0131k.” diyor.<\/strong><\/p>\n

Me’mun yine \u015f\u00f6yle sordu: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, ihl\u00e2s \u00fczere getirilen \u015fahadetten sonra en faziletli amel nedir?<\/strong><\/p>\n

\u2013 \u0130hl\u00e2sla getirilen \u015fahadetten sonra en faziletli amel Allah yolunda cihat etmektir.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Bu konuda ashap aras\u0131nda Ali b. Ebutalib’e e\u015fit olan herhangi biri oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnebiliyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Hangi sava\u015f\u0131 ele alal\u0131m?” dedim.<\/strong><\/p>\n

Me’mum: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Bedir, Uhud, H\u00fcneyn, Handek ve Hayber… sava\u015flar\u0131ndan hangisini istersen \u00fczerinde durabilir ve s\u00f6z konusu edebiliriz.<\/strong><\/p>\n

\u0130shak: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Bedir Sava\u015f\u0131’n\u0131 ele alal\u0131m.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Bedir Sava\u015f\u0131’nda k\u00e2firlerden ka\u00e7\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr?<\/strong><\/p>\n

\u2013 K\u00e2firlerden 62 ki\u015fi \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Onlardan ka\u00e7\u0131n\u0131 Ali b. Ebutalip \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr?<\/strong><\/p>\n

\u2013 22 ki\u015fiyi Ali b. Ebutalip, geriye kalan 40’\u0131n\u0131 da di\u011fer ashap \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, H\u00fcneyn’i de ele alal\u0131m.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ele alal\u0131m.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, H\u00fcneyn Sava\u015f\u0131’nda Ha\u015fimo\u011fullar\u0131’ndan yedi ki\u015fi d\u0131\u015f\u0131nda b\u00fct\u00fcn ashap da\u011f\u0131ld\u0131. Tek ba\u015f\u0131na k\u00e2firlere k\u0131l\u0131\u00e7 sallayan yaln\u0131z Ali b. Ebutalip idi. Di\u011ferleri neredeydi?<\/strong><\/p>\n

\u2013O anda Ebu Bekir b. Ebu Kuhafe Resulullah’la isti\u015fare etmekteydi…<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ebu Bekir’in Resulullah’la isti\u015fare etti\u011fi konuda Re-sulullah ba\u011f\u0131ms\u0131z ve m\u00fcsta\u011fni miydi, yoksa Ebu Bekir’in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne mi muhta\u00e7t\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Resulullah’\u0131n b\u00fct\u00fcn i\u015fleri Allah’\u0131n vahyi \u00fczere ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir ve bu konuda hi\u00e7 kimseye muhta\u00e7 de\u011fildi.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Ebu Bekir veya ba\u015fka bir sahabenin m\u00fcdahale etmesine gerek kalmayan bir i\u015f, \u00f6yle hassas bir anda k\u00e2firlere k\u0131l\u0131\u00e7 sallamakla e\u015fit tutulacak derecede \u00f6nemli olabilir mi?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey halife, o sava\u015fa kat\u0131lanlar i\u00e7in, ister bilfiil sava\u015f-s\u0131nlar, ister sava\u015fmas\u0131nlar sevap vard\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Allah Teala’n\u0131n Kur’\u00e2n’da, “Allah… cihat edenleri oturanlara g\u00f6re derece olarak \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.”<\/a>[7]<\/span> buyurdu\u011funu g\u00f6rm\u00fcyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Ben bunun cevab\u0131n\u0131 veremeyince, halife konu\u015fmas\u0131na \u015f\u00f6yle devam etti” diyor:<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Muval\u00e2t Hadisi’ni biliyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u0130shak, “Biliyorum” dedim ve hadisi senet ve ravileriy-le naklettim.<\/strong><\/p>\n

Me’mun: <\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, bu hadisten anla\u015f\u0131l\u0131yor ki Ali b. Ebutalib’in \u00fczerine kimsenin vel\u00e2yeti farz olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde, Allah Teala ve Resul\u00fc, Ebu Bekir’in, \u00d6mer b. Hattab’\u0131n ve b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00fczerine Ali b. Ebutalib’in vel\u00e2yetini farz k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ey \u0130shak, o h\u00e2lde ba\u015fkas\u0131nda da var olan bu fazilet nas\u0131l bir fazilettir?<\/strong><\/p>\n

\u0130shak diyor ki: Biz buna da cevap veremeyip sessiz kal\u0131nca Me’mun yine dedi ki:<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ey \u0130shak, Menzilet Hadisi’ni duymu\u015f musun?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Evet, duymu\u015fum.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Harun’un Musa (a.s) ile bir ana ve babadan oldu\u011funu biliyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Biliyorum.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ali b. Ebutalib’le Resulullah’\u0131n (s.a.a) bir ana ve babadan olmad\u0131klar\u0131n\u0131 da biliyor musun?<\/strong><\/p>\n

\u2013Biliyorum.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Harun’un Musa’ya (a.s) ba\u015fka bir nispeti var m\u0131d\u0131r?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Harun Musa’n\u0131n halifesi ve vasisidir.<\/strong><\/p>\n

\u2013 Ali b. Ebutalib’in de Resulullah’a hil\u00e2fet ve vasilikten ba\u015fka bir nispeti yoktur.<\/strong><\/p>\n

\u0130shak diyor ki: Ba\u011fdat \u00e2lim ve m\u00fc\u00e7tehitlerinden k\u0131rk ki\u015fi olarak bu apa\u00e7\u0131k ger\u00e7e\u011fi kabullenip, do\u011frulamaktan ba\u015fka bir \u00e7are bulamad\u0131k ve hepimiz dilimiz ve kalbimizle bunu itiraf ettik. Bu anda Me’mun y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6ky\u00fcz\u00fcne tutarak \u015f\u00f6yle dedi: <\/strong><\/p>\n

“Allah’\u0131m, sen \u015fahit ol ki ben, Ali b. Ebutalib’in fazilet ve vel\u00e2yetini ispatlad\u0131m ve halk\u0131 bu yola davet ettim. \u015e\u00fcphesiz tek yol g\u00f6sterici sensin.”<\/strong><\/p>\n

* * *<\/strong><\/p>\n

Ehlis\u00fcnnet \u00e2lim ve fakihlerinin en se\u00e7kinlerinden olan All\u00e2me \u0130bn-i Abdurabbih, Ikdu’l-Ferid adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc cildinin 37. sayfas\u0131nda nakletti\u011fi Me’mun’un Ba\u011fdat ulemas\u0131yla tart\u0131\u015fmas\u0131 burada sona erdi. Ancak burada birka\u00e7 noktaya de\u011finmeyi gerekli g\u00f6r\u00fcyorum:<\/strong><\/p>\n

Evvel\u00e2, Halife Me’mun, Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’nin (a.s) vel\u00e2yet ve faziletlerini sa\u011flam ve kesin delillerle ispatlamas\u0131na ra\u011fmen, kendi hil\u00e2feti d\u00f6neminde imamet makam\u0131n\u0131n miras\u00e7\u0131s\u0131 olan \u0130mam R\u0131za’ya (a.s) \u00e7ektirdi\u011fi elem ve \u0131st\u0131rap, \u00e7e\u015fitli musibetler M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n kalbini yakm\u0131\u015f ve yakmaya devam edecektir. Evet, tarih b\u00f6yle cinayet ve \u00e7irkinlikleri elektrik misali ge\u00e7mi\u015ften gelecek nesle nakletmekte ve onlar\u0131 ayd\u0131nlatmaktad\u0131r… <\/strong><\/p>\n

Evet; Me’mun’un, “Hidayet veren ancak Allah Teala-d\u0131r.” s\u00f6z\u00fc bir ger\u00e7ektir.<\/strong><\/p>\n

\u0130kinci olarak, All\u00e2me \u0130bn-i Abdurabbih’in de rivayet etti\u011fi gibi o toplant\u0131da Me’mun’un huzurunda haz\u0131r olup bu ihticac\u0131 duyarak itiraf eden k\u0131rk \u00e2lim o zaman\u0131n m\u00fc\u00e7tehitleri idiler. \u015eimdi \u015f\u00f6yle bir soruyla kar\u015f\u0131la\u015fmaktay\u0131z: Acaba s\u0131radan insanlar\u0131n bile halledebilece\u011fi b\u00f6yle a\u00e7\u0131k ve ilm\u00ee bir meseleyi, zaman\u0131nda \u0130sl\u00e2m \u00e2leminin e\u015fsiz b\u00fcy\u00fck ve \u00f6nemli bir \u015fehrinin en bilgili ve fakihleri olan k\u0131rk \u00e2lim ve m\u00fc\u00e7tehit, o meseleyi halletmede neden o kadar zorlu\u011fa d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f ve Me’mun’un istidlaline muhta\u00e7 kalm\u0131\u015flard\u0131r; oysa b\u00f6yle bir meseleyi ispatlay\u0131p bu konuda g\u00f6r\u00fc\u015f belirtmek ulama ve m\u00fc\u00e7tehitlerin vazifesiydi, Me’mun’un de\u011fil. \u00c7\u00fcn-k\u00fc ulema, asr\u0131n ilm\u00ee mercii, sultan ve halifeler ise zamanlar\u0131n\u0131n kanun\u00ee ve \u00f6rf\u00ee h\u00e2kimleriydi…<\/strong><\/p>\n

Ne yaz\u0131k ki, \u00f6nemli din\u00ee meseleleri ispatlamaktan \u00e7ekinmek sonucu, geriye i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131lmaz bir\u00e7ok \u00f6r\u00fcmcek a\u011flar\u0131n\u0131 and\u0131ran karma\u015f\u0131k olaylar yuma\u011f\u0131n\u0131 miras b\u0131rakm\u0131\u015flard\u0131r. Miras\u00e7\u0131lar\u0131 hen\u00fcz de bu yumak i\u00e7inde \u00e7\u0131rp\u0131nmaktad\u0131rlar. <\/strong><\/p>\n

\u0130\u015fte bu y\u00fczden bir\u00e7ok \u00e2lim, as\u0131rlar\u0131n\u0131n halife ve sultanlar\u0131n\u0131n yalaklar\u0131 olup hakimlerin arzu ve isteklerine uygun olarak hareket etmekten ve hatta o do\u011frultuda fetva vermekten \u00e7ekinmemi\u015flerdir. Bu sebeple masum \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti de g\u00fcn\u00fcm\u00fczde o cinayet a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n zehirli meyvelerini tatmaktad\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olarak, me\u015fhur “Akaidu’n-Nesef\u00ee” adl\u0131 kitapta, yazar, halifelerin isimlerini s\u0131ras\u0131yla yazd\u0131ktan sonra \u015f\u00f6yle diyor: <\/strong><\/p>\n

“\u00dcst\u00fcnl\u00fck konusunda da bu s\u0131ralama ge\u00e7erlidir. Yani birinci halife ikinci halifeden, ikinci halife \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc halifeden, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc halife de d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc halifeden daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.”<\/strong><\/p>\n

K\u0131saca \u015f\u00f6yle demek istiyor: Allah ve Resul\u00fc kat\u0131ndaki makam, mevki, \u00fcst\u00fcnl\u00fck ve yak\u0131nl\u0131k konusundaki s\u0131ralama da, halk aras\u0131nda hil\u00e2fet konusunda ger\u00e7ekle\u015fen s\u0131ralamaya g\u00f6redir. Bak\u0131n ne kadar da yersiz ve delilsiz bir h\u00fck\u00fcmd\u00fcr!<\/strong><\/p>\n

Buna g\u00f6re, birinci halife Ebu Bekir ikinci halife \u00d6mer b. Hattab’dan daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr, ikinci halife de \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc halife Osman b. Affan’dan daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr, Osman ise Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib’den \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

“Akaidu’n-Nesef\u00ee” diye adland\u0131r\u0131lan bu kitab\u0131n yazar\u0131, Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan All\u00e2me Nesef\u00ee’dir. Bu kitap Ehlis\u00fcnnet’te, \u00f6zellikle Hanefi’ler i\u00e7erisinde \u00e7ok me\u015fhur ve yayg\u0131nd\u0131r. Ancak, ben Ehlis\u00fcnnet’ten bir ki\u015fi olup Hanefilikte kad\u0131l\u0131k makam\u0131na sahibim ve bu kitab\u0131 bir\u00e7ok \u015ferh ve a\u00e7\u0131klamayla okumu\u015f ve defalarca dersini vermi\u015fimdir. Buna ra\u011fmen bu h\u00fckm\u00fc reddediyor ve buna itiraz ediyorum. Fakat sayg\u0131de\u011fer okuyucular\u0131m\u0131zdan ilk ba\u015fta bana itiraz etmemelerini, “Bu, ge\u00e7mi\u015f uleman\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerine ters d\u00fc\u015f\u00fcyor” dememelerini rica ediyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc ge\u00e7mi\u015f uleman\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fleri kesin delillerle ispatlanmad\u0131k\u00e7a bizim i\u00e7in kesin bir h\u00fck\u00fcm te\u015fkil etmez. H\u00e2lbuki ben burada, “\u00dcst\u00fcnl\u00fck bu s\u0131ralama esas\u0131ncad\u0131r.” s\u00f6z\u00fcn\u00fcn delilsiz bir h\u00fck\u00fcm oldu\u011funu ve tercih edilecek bir yan\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ispatlayaca\u011f\u0131m.<\/strong><\/p>\n

Evet; “Nesef\u00ee”, halifelerde fazilet ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck hil\u00e2fet s\u0131ras\u0131na g\u00f6redir” diyor.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi ben diyorum ki, b\u00f6yle delilsiz bir h\u00fck\u00fcm vermek, k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne taklidin en a\u015fa\u011f\u0131 derecesidir.<\/strong><\/p>\n

Elbette burada ele\u015ftiriyi geni\u015f bir \u00f6l\u00e7\u00fcde ispatlamak i\u00e7in delil sunulmas\u0131 gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc delili olmayan bir h\u00fckm\u00fc ispatlamaya \u00e7al\u0131\u015fmak, evvela imk\u00e2ns\u0131z ve ikincisi de tercih edilecek y\u00f6n\u00fc olmayan bir \u015feyi di\u011ferine tercih etmek olur, ki bunlar\u0131n her ikisi de do\u011fru de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n

Evet; \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerinin ispat\u0131nda delil, akl\u00ee ve nakl\u00ee olmak \u00fczere iki k\u0131s\u0131md\u0131r. Ancak \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerinin ispat\u0131nda akl\u00ee delil m\u00fcstakil olmay\u0131p nakl\u00ee delilin yard\u0131m\u0131na muhta\u00e7t\u0131r. Ama \u0130sl\u00e2m’da, h\u00fck\u00fcmlerin ispat\u0131nda nakl\u00ee delil tek ba\u015f\u0131na yeterlidir.<\/strong><\/p>\n

Dolay\u0131s\u0131yla bu bahsimizde makulat yoluyla, yani akl\u00ee delillerle Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’nin (a.s) \u00fcmmetin en \u00fcst\u00fcn\u00fc oldu\u011funu ispatlad\u0131k. De\u011ferli okuyucular\u0131m\u0131z, biraz \u00f6nce konuyla ilgili a\u00e7\u0131klamam\u0131za bakabilirler. Resulullah’\u0131n (s.a.a) \u00fcmmetinin ihtil\u00e2f etmedi\u011fi, herkesin ittifakla kabul etti\u011fi nakl\u00ee deliller de iki k\u0131s\u0131md\u0131r: Biri Kur’\u00e2n ayetleri, di\u011feri ise Resulullah’tan (s.a.a) nakledilen sahih hadisler. Nakl\u00ee delillerden say\u0131lan k\u0131yas, icma ve i\u00e7tihada gelince, k\u0131yas\u0131n h\u00fck-m\u00fc ispatlamas\u0131, icman\u0131n ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi ve i\u00e7tihad\u0131n da \u015fartlar\u0131 hakk\u0131nda Resulullah’\u0131n (s.a.a) \u00fcmmeti aras\u0131nda farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler oldu\u011fu i\u00e7in burada onlardan bahsetmeyece\u011fiz.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi Kur’\u00e2n ayetlerine gelelim: Biz burada, Kur’\u00e2n’\u0131n y\u00fcce ayetlerinden sadece ikisiyle yetinece\u011fiz: Birinci ayet; Ali b. Ebutalip, tertemiz e\u015fi Fat\u0131ma-\u0131 Zehra ve onlar\u0131n iki evl\u00e2d\u0131 Hasan ve H\u00fcseyin’den ibaret olan Resulullah’\u0131n (s.a.a) yak\u0131nlar\u0131n\u0131 sevmeyi \u00fcmmet \u00fczerine farz k\u0131lan “Me-veddet Ayeti”dir: <\/strong><\/p>\n

“De ki: Ben, buna kar\u015f\u0131 yak\u0131nlar\u0131ma sevgi d\u0131\u015f\u0131nda sizden hi\u00e7bir \u00fccret istemiyorum.”<\/a>[8]<\/span> <\/strong><\/p>\n

Di\u011feri ise yine bu be\u015f ki\u015fiden ibaret olan \u00c2l-i Aba ve Resulullah’\u0131n Ehlibeyti’nin masum ve g\u00fcnahlardan ar\u0131nm\u0131\u015f oldu\u011funu bildiren “Tathir Ayeti”dir.<\/a>[9]<\/span> Ali b. Ebutalip o be\u015f ki\u015fiden birisi ve Resulullah’tan (s.a.a) sonra onlar\u0131n ikincisidir. Evet, Resulullah’\u0131n (s.a.a) sahip oldu\u011fu fazilet ve masumlu\u011fa Ali de sahip olup bu konuda Resulullah’la (s.a.a) e\u015fittir. Oysa masumluk ve g\u00fcnah i\u015flemezlik, insano\u011flunda daha y\u00fccesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeyecek bir makam ve \u00fcst\u00fcnl\u00fckt\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

Resulullah’tan (s.a.a) nakledilen sahih hadislere gelince:<\/strong><\/p>\n

Nakl\u00ee delillerin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc Resulullah’\u0131n hadisleridir. Biz, Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib’in makam ve mevkisi ve herkesten \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc hususunda Resulullah’tan (s.a.a) nakledilen ve sahih oldu\u011fu ittifakla kabul edilen hadislerin hepsini bu kitapta kaydetmedik. Say\u0131lar\u0131 \u00e7ok olan bu hadislerden \u00f6rnek olarak sadece birka\u00e7\u0131n\u0131 kaydettik. \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturan Ehlis\u00fcnnet, b\u00fct\u00fcn Sihahlar\u0131nda, \u00f6zellikle “Sahih-i Buhar\u00ee” ve “Sahih-i M\u00fcslim”de bu hadisleri nakletmi\u015flerdir. Biz bu hadisleri naklederken Ali b. Ebutalib’in \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin en faziletlisi ve en \u00fcst\u00fcn\u00fc oldu\u011funu ispatlad\u0131k. Tart\u0131\u015fma biliminde delilin delalet etti\u011fi \u015feye ayk\u0131r\u0131 olamayaca\u011f\u0131 da ispatlanm\u0131\u015f bir konudur.<\/strong><\/p>\n

Ayr\u0131ca, iddiam\u0131z\u0131 geni\u015f bir \u015fekilde ispat etmek i\u00e7in “All\u00e2me \u0130bn-i Abdurabbih”in nakletti\u011fi rivayette “Me’mu-n’un Ba\u011fdat ulemas\u0131na ihticac\u0131” adl\u0131 b\u00f6l\u00fcmde, halife Me’-mun’un kendi d\u00f6neminin ulema ve m\u00fc\u00e7tehitlerinin kar\u015f\u0131s\u0131nda Ali b. Ebutalib’in herkesten \u00fcst\u00fcn oldu\u011funu ispatlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Bilhassa Me’mun’un bu istidlali Ehlis\u00fcnnet’in m\u00fc\u00e7tehitlerinin d\u00f6neminde, \u00f6zellikle kendi as\u0131rlar\u0131n\u0131n fetva merciileri olan “Ebu Yusuf, Muhammed b. Hasan \u015eeyban\u00ee, Refer, \u015eafi\u00ee, Ahmed b. Hambel” gibi ileri gelenlerin d\u00f6neminde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi konumuza ge\u00e7elim: <\/strong><\/p>\n

Evet, ben ilim ve sorgulama g\u00fcc\u00fc olanlardan \u015funu soruyorum: “All\u00e2me Nesef\u00ee hangi delile dayanarak b\u00f6yle bir yarg\u0131da bulunmu\u015ftur. \u00c7\u00fcnk\u00fc delile dayal\u0131 olmayan bir iddia tahakk\u00fcm ve dayatma olur. Hz. Ali’de olmay\u0131p di\u011ferlerinde olan, di\u011ferlerini Ali’den \u00fcst\u00fcn k\u0131lan hangi fazilet vard\u0131r. Biz b\u00f6yle bir faziletin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek iddiam\u0131z\u0131 akl\u00ee ve nakl\u00ee delillerle ispatl\u0131yoruz. O h\u00e2lde, halifelerin, hil\u00e2fet s\u0131ras\u0131na g\u00f6re birbirlerinden \u00fcst\u00fcn olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen “All\u00e2me Nesef\u00ee”nin bu s\u00f6z\u00fc delilden yoksun, \u015fahitsiz bir varsay\u0131m ve temelsiz bir zorbal\u0131kt\u0131r\u2026<\/strong><\/p>\n

Konuyu biraz daha a\u00e7al\u0131m: <\/strong><\/p>\n

Biz, falancan\u0131n \u00e2lim, filancan\u0131n halife ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc birisinin de padi\u015fah oldu\u011funu g\u00f6rerek h\u00fckmederiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlar g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclebilen ve kulakla duyulabilen \u015feylerdir. Ancak “falanca, filancadan \u00fcst\u00fcnd\u00fcr” diyebilmek, ger\u00e7ekten zor ve makul olmayan bir \u015feydir.<\/strong><\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc, “falanca filancadan \u00fcst\u00fcnd\u00fcr” derken onun Allah Teala indinde makam\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcn oldu\u011funu kastedersek, b\u00f6yle bir h\u00fck\u00fcm sadece Allah ve Resul\u00fc’ne aittir; bu h\u00fck\u00fcm insanlar\u0131n vazifesinin \u00fcst\u00fcndedir. Fakat o adam\u0131n \u00fcst\u00fcn oldu\u011funu Allah ve Resul\u00fc beyan edecek olursa, bu durumda biz de buna inan\u0131r, iman ederiz. Bu durumda yine h\u00fck\u00fcm Allah Teala’ya dayan\u0131r; biz ise sadece inan\u0131p kabul etmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcy\u00fcz.<\/strong><\/p>\n

Ancak \u00fcst\u00fcnl\u00fckten maksad\u0131m\u0131z, ilk M\u00fcsl\u00fcman olmak, Resulullah’\u0131n (s.a.a) emriyle cihad etmek, herkesten bilgili olmak\u2026 c\u00f6mert ve eli a\u00e7\u0131k olmak, takval\u0131 ve Resulullah’a (s.a.a) herkesten daha yak\u0131n olmak gibi \u00fcst\u00fcnl\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fclerinde di\u011ferlerinden \u00fcst\u00fcn olmaksa, bu durumda, b\u00fct\u00fcn bu konularda Ali b. Ebitalib’in (a.s) herkesten \u00f6nde, b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin salih amellerinden \u00fcst\u00fcn amellere sahip oldu\u011funu \u00f6nceden de ispatlad\u0131k. <\/strong><\/p>\n

Bu konuda, Ehlis\u00fcnnet’iyle, \u015eia’s\u0131yla herkesin sahih olarak ittifakla kabul etti\u011fi Resulullah’\u0131n (s.a.a) sadece “D\u00e2bbe Hadisi” yani, “Hendek’te Ali’nin <\/em>-Amr b. Abduve-d’e indirdi\u011fi- darbesi k\u0131yamete kadar b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n ve cinlerin ibadetinden \u00fcst\u00fcnd\u00fcr.”<\/em> hadisi yeter. Biz \u00f6nceki konularda bu hadisin s\u0131hhati ve konuya nas\u0131l kan\u0131t olu\u015fturdu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde gerekli olan a\u00e7\u0131klamalar\u0131 yapt\u0131k.<\/strong><\/p>\n

Burada \u015fu hususu belirtmemiz gerekir:<\/strong><\/p>\n

Bizim Ehlis\u00fcnnet ulemam\u0131z, bu eserimizi okurken itiraz ederek diyeceklerdir ki: “Bak\u0131n! Ulema-i selefi ele\u015ftiriyor, akaid kitaplar\u0131n\u0131 ele\u015ftirip All\u00e2me ve m\u00fc\u00e7tehitlerin s\u00f6zlerini reddediyor. G\u00f6r\u00fcyor musunuz? \u0130\u015fte bu, Rafiz\u00ee olmu\u015f; halifelerin fazilet ve \u00fcst\u00fcnl\u00fcklerini ink\u00e2r etmektedir. Halifelerin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kabul etmiyor.”<\/strong><\/p>\n

Evet, b\u00f6yle s\u00f6zleri \u00e7ok s\u00f6yleyecek ve \u00f6zellikle diyecekler ki: “Biz b\u00f6yle bir \u015feyi kabul etmeyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc ulema-i selef ve m\u00fc\u00e7tehitler b\u00f6yle bir \u015fey demeden ge\u00e7ip gitmi\u015flerdir. Ulema-i selef ne diyorsa, onlardan sonra gelenler de onu kabul etmelidir. Ulema-i selefin demedi\u011fi bir s\u00f6z kabul edilemez; \u00e7\u00fcnk\u00fc i\u00e7tihad\u0131n kap\u0131s\u0131 kapal\u0131d\u0131r ve\u2026”<\/strong><\/p>\n

Burada, yukar\u0131daki itirazlar\u0131 \u015f\u00f6yle cevapland\u0131rabiliriz:<\/strong><\/p>\n

1-<\/strong> Din ve mezhep karde\u015flerimi yumu\u015fakl\u0131k ve s\u00fckuta \u00e7a\u011f\u0131rarak taklit, taassup ve anlams\u0131z asabiyetten uzak bir \u015fekilde konuyu dikkatlice ve insafla ele al\u0131p incelemeye davet ediyorum\u2026<\/strong><\/p>\n

2-<\/strong> “Ulema-i selefe itiraz edilmi\u015f, ele\u015ftirilmi\u015ftir.” derlerse, bunun cevab\u0131nda \u015funu deriz: Ulema-i selefe itiraz edilip onlar\u0131n ele\u015ftiriye tabi tutulmalar\u0131 ge\u00e7mi\u015fi olmayan yeni bir \u015fey de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ulema-\u0131 selefe onlardan sonra gelen \u00e2limler itiraz edip ele\u015ftirmeseydiler, \u0130sl\u00e2m \u00e2leminde bu kadar \u00e7e\u015fitli kitaplar yaz\u0131lmazd\u0131. Bu kadar kitab\u0131n yaz\u0131l\u0131p bas\u0131lmas\u0131n\u0131n sebebi ulema-\u0131 selefin ele\u015ftiri ve itiraza tabi tutulmas\u0131d\u0131r. Yaz\u0131lan b\u00fct\u00fcn kitaplar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurdu\u011fumuzda, onlar\u0131n, ya seleften nakledilen bir konunun a\u00e7\u0131klamas\u0131 oldu\u011funu ya da reddiye ve ele\u015ftiri oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. \u00c7\u00fcnk\u00fc ulema-\u0131 seleften sonraki \u00e2limlerin kitap ve s\u00f6zleri s\u0131rf selefi kabul etmek olsayd\u0131, ilk yaz\u0131lan kitap yeterli olur, ikinci kitab\u0131n yaz\u0131lmas\u0131na gerek kalmazd\u0131.<\/strong><\/p>\n

Ayr\u0131ca, Nesef\u00ee’nin bu s\u00f6z\u00fcne kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan ilk ki\u015fi ben de\u011filim; “Akaid-i Nesef\u00eeyye”ye \u015ferh yazan All\u00e2me Tafta-zan\u00ee de bu s\u00f6ze itiraz etmi\u015f, onu ele\u015ftirmi\u015ftir. Bunun hususta “\u015eerh-i Nesef\u00eeyye”ye m\u00fcracaat edebilirsiniz\u2026<\/strong><\/p>\n

3-<\/strong> “Akaid kitab\u0131 ele\u015ftirilmi\u015ftir.” denilirse, buna \u015fu cevab\u0131 verebiliriz: “Akide ve \u0130tikat (inan\u00e7), Resulullah’\u0131n Allah Teala’dan bize getirdi\u011fi ve \u0130sl\u00e2m dininde hi\u00e7 kimsenin ink\u00e2r etmedi\u011fi \u015feydir.” Fakat bizim ele\u015ftirdi\u011fimiz bu konuda, Resulullah’\u0131n (s.a.a), Allah taraf\u0131ndan bir \u015fey getirmedi\u011fini defalarca anlat\u0131p ispatlad\u0131k. \u0130tiraz ve ele\u015ftiriye t\u00e2bi tuttu\u011fumuz \u015fey “akaid”den de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n

4-<\/strong> Yap\u0131lan itiraz ve ele\u015ftiriye “Rafiz\u00eelik” ad\u0131 tak\u0131l\u0131rsa, buna da cevap olarak \u015f\u00f6yle diyorum: Resulullah’\u0131n (s.a.a) Ehlibeyti’ne biraz meyledenleri ve \u00f6zellikle Peygamberin Ehlibeyti’nin fazilet ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnden biraz bahsedenleri “Rafiz\u00eelik”le su\u00e7lamak, \u00dcmmeyye ve Abbaso\u011fullar\u0131’n\u0131n mey-dana getirdikleri ve bug\u00fcne kadar devam edip gelen cahilane bir bahanedir. Bu yersiz su\u00e7lama, tarihin en \u00f6nde gelenlerinden ve se\u00e7kin ulamas\u0131ndan olan \u0130mam \u015eafii’nin dedi\u011fi gibi bir su\u00e7 de\u011fil; aksine, tarih\u00ee bir \u015feref ve \u00fcst\u00fcnl\u00fckt\u00fcr. \u0130mam \u015eafi\u00ee’den etti\u011fim rivayeti aynen a\u015fa\u011f\u0131da kaydediyorum:<\/strong><\/p>\n

\u015eerif Nuruddin Ali Semhudi, Cevahiru’l-Ikdeyn adl\u0131 kitab\u0131nda \u015f\u00f6yle rivayet ediyor (Rivayetin Arap\u00e7a metnini kaydettikten sonra \u015eafii’nin beyitlerini de zikrediyor).<\/a>[10]<\/span><\/strong><\/p>\n

Beyhaki, Rabi’ b. S\u00fcleym’den \u015f\u00f6yle nakleder: \u0130mam \u015eafi\u00ee’ye \u015f\u00f6yle dedim: Baz\u0131lar\u0131 Resulullah’\u0131n Ehlibeyti’nin faziletini duymaya tahamm\u00fcl edemiyorlar. Birimizin Ehlibeyt’in fazilet ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde, “Bu, Rafiz\u00eedir” diyorlar.<\/strong><\/p>\n

Bunun \u00fczerine \u0130mam \u015eafi\u00ee \u015fu beyitleri okudu:<\/strong><\/p>\n

\u0130za fi meclisin zeker\u00fb Aliyyen<\/strong><\/p>\n

Ve s\u0131bteyhi ve Fat\u0131mete’z-Zekiyye<\/strong><\/p>\n

Fe ecr\u00e2 be’zuhum zikren sivahu<\/strong><\/p>\n

Fe eygin ennehu selgegiyye<\/strong><\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n

\u0130za zeker\u00fb Aliyyen ev ben\u00eehi<\/strong><\/p>\n

Te\u015fa\u011fele bi’r-rivayati’l-aliyye<\/strong><\/p>\n

Ve gale tecavez\u00fb ya gavm\u00ee an z\u00e2<\/strong><\/p>\n

Fe haza min hadisi’r-Rafiziyye<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

Beri’tu ile’l-muheymini min unasin<\/strong><\/p>\n

Yerevene’r-rafza hubbe’l-Fat\u0131miyye<\/strong><\/p>\n

Al\u00e2 \u00c2li’r-Res\u00fbli sal\u00e2tu Rabb\u00ee<\/strong><\/p>\n

Ve l\u00e2netuhu li-tilke’l-cahiliyye<\/strong><\/p>\n

An\u0131nca bir toplulukta Ali’yi, <\/strong><\/p>\n

\u0130ki o\u011flu ve Fat\u0131ma-\u0131 Zekiy’yi<\/strong><\/p>\n

Baz\u0131 ki\u015filer de anar bir gayriyi<\/strong><\/p>\n

Bil ki o, yanl\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcncedir<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

Ali ve evl\u00e2d\u0131 an\u0131l\u0131nca bir anda<\/strong><\/p>\n

Y\u00fcce s\u00f6zler konu\u015fulur her yanda<\/strong><\/p>\n

Biri de ba\u011f\u0131rarak der ki an\u0131nda:<\/strong><\/p>\n

Rafiz\u00eelik kokusu var kelam\u0131nda<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

Uza\u011f\u0131m ben \u015fu cahil halk kitlesinden<\/strong><\/p>\n

\u0130treti sevene Rafiz\u00ee diyenden<\/strong><\/p>\n

Pak Ehlibeyt’e rahmet olsun Rabbimden<\/strong><\/p>\n

Bu cahillik de pay als\u0131n l\u00e2netinden.<\/strong><\/p>\n

Haf\u0131z Cemaluddin Zerend\u00ee ise \u015eafi\u00ee’den \u015fu beyitleri nakletmi\u015ftir:<\/strong><\/p>\n

Gal\u00fb tereffezte, gutlu kell\u00e2<\/strong><\/p>\n

Me’r-refzu din\u00ee ve le’tikad\u00ee<\/strong><\/p>\n

Ve lak\u00een tevelleytu hayre imamin<\/strong><\/p>\n

Hayre imamin ve hayre hadi<\/strong><\/p>\n

\u0130n kane hubbu’l-vasiyyi refza<\/strong><\/p>\n

Fe ene erfezu’l-ibad\u00ee<\/strong><\/p>\n

Dediler ki Rafiz\u00ee oldun, dedim yok<\/strong><\/p>\n

Rafiz\u00eeli\u011fe benim inanc\u0131m yok<\/strong><\/p>\n

En \u00fcst\u00fcn imam\u0131 sevdim g\u00f6nl\u00fcm tok<\/strong><\/p>\n

Bundan ba\u015fka benim hi\u00e7bir su\u00e7um yok<\/strong><\/p>\n

Rafiz\u00eelik ise Ali’yi sevmek<\/strong><\/p>\n

Bilin Rafiz\u00eeyim ben, herkesten \u00e7ok.<\/strong><\/p>\n

Yine \u0130mam Fahr-i Raz\u00ee, \u0130mam Mezn\u00ee’den, \u0130mam \u015eafi\u00ee’nin, Ehlibeyt hakk\u0131nda \u015fu beyitleri s\u00f6yledi\u011fini nakleder:<\/strong><\/p>\n

Ve ma z\u00e2le kitman\u00eeke hatta keennen\u00ee<\/strong><\/p>\n

Bi reddi’s-s\u00e2il\u00eene le-a’cemu<\/strong><\/p>\n

Ve ektumu vudd\u00ee mea safai meveddet\u00ee<\/strong><\/p>\n

Li neslime an gevli’l-vu\u015fat\u0131 ve eslemu<\/strong><\/p>\n

S\u00fcrekli gizliyorsun benden; sanki ben<\/strong><\/p>\n

Bu sorular\u0131n cevab\u0131n\u0131 veremem<\/strong><\/p>\n

Dedikodudan kurtulmay\u0131 dilerken<\/strong><\/p>\n

Gizlerim sevgimi ben, candan severken.<\/strong><\/p>\n

Yine Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan Beyhaki, Sahl b. Muhammed’den ve Abdulbirr, S\u00fcleyman b. Kuteybe’den naklen \u0130mam \u015eafii’nin bir\u00e7ok kasidesini rivayet etmi\u015flerdir.<\/strong><\/p>\n

Evet; bu su\u00e7lama, s\u0131rf cahilane bir inat ve taassuptan kaynaklanmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc halifelerin mertebesinden yukar\u0131 olan bir fazileti onlara isnat etmeyen bir M\u00fcsl\u00fcman’a “Rafiz\u00eedir” denilmekte ve “bidat\u00e7i” say\u0131lmaktad\u0131r. H\u00e2lbuki bu zavall\u0131 esasen sabit olan bir fazileti “rafz” ve reddetmemi\u015f, herkesi kendi makam ve mertebesinde kabul etmi\u015ftir. <\/strong><\/p>\n

Ancak “Muaviye” yetmi\u015f y\u0131l Ali b. Ebutalib’e -h\u00e2\u015f\u00e2- l\u00e2net ve k\u00fcf\u00fcr etmi\u015f, ettirmi\u015f; Resulullah’\u0131n (s.a.a) min-berinde, binlerce sahabenin huzurunda Resulullah’\u0131n (s.a.a) vasisine l\u00e2net ederek y\u00fcce ar\u015f\u0131 titretmi\u015f, Resulullah’\u0131n (s.a.a) iki torunu Hasan ve H\u00fcseyin’e dedelerinin t\u00fcrbesinde k\u00fcfretmi\u015f, onun bu \u00e7irkin s\u00f6zlerini duyan \u00dcmm\u00fc’l-M\u00fc-minin \u00dcmm\u00fc Seleme, eyvahlar olsun diyerek a\u011flar h\u00e2lde d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f, buna ra\u011fmen o \u00e2lemin nefretine u\u011frayas\u0131ca Muaviye’ye “Rafiz\u00ee” demeyip “Emir\u00fc’l-M\u00fcminin” diye arkas\u0131nda cemaat namaz\u0131 k\u0131lm\u0131\u015flar, o melunu rahmetle anm\u0131\u015flar, tarih kitaplar\u0131nda \u00fcmmete b\u00f6yle cinayetk\u00e2r bir miras b\u0131rakm\u0131\u015flard\u0131r! Evet, Ali’nin faziletini ikrar etmek rafiz\u00eelik olmay\u0131p, ba\u015fka birisinde olmayan bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc kabul etmek rafiz\u00eeliktir. Ne yaz\u0131k ki bu, bir taassuptur; Muaviye ve Mervan’\u0131n emel ve arzular\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fen ci-nayetk\u00e2r bir harekettir.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi konumuza d\u00f6nelim:<\/strong><\/p>\n

5-<\/strong> “Halifelerin \u00fcst\u00fcnl\u00fck ve faziletlerini kabul etmiyor.” derlerse buna da cevap olarak derim ki: Ben halifelerin Allah ve Resul\u00fc yan\u0131nda sabit olan faziletlerini ink\u00e2r etmi-yorum. \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinden hi\u00e7 kimse b\u00f6yle bir \u015feyi ink\u00e2r etmez. Fakat Allah ve Resul\u00fc yan\u0131nda sabit olmayan bir fazileti ink\u00e2r etmenin de bir sak\u0131ncas\u0131 yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ekte olmayan bir \u015feyi var kabul etmek yersiz bir hareket olup bunu yapmak kusurdan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n

6-<\/strong> Halifelerin efdal olmalar\u0131n\u0131 kabul etmedi\u011fim s\u00f6ylenirse buna da cevap olarak \u015f\u00f6yle derim: Halifelerin efdali-yetini ink\u00e2r eden ilk ki\u015fi ben de\u011filim. \u00c7\u00fcnk\u00fc herkesten \u00f6nce bu efdaliyeti halifelerin kendileri kabul etmemi\u015flerdir. Bu alanda Ehlis\u00fcnnet ulamas\u0131 \u015f\u00f6yle rivayet eder: Birinci halife “Ebu Bekir b. Eb\u00ee Kuhafe” halife olduktan birka\u00e7 g\u00fcn sonra minbere \u00e7\u0131karak \u015f\u00f6yle dedi:<\/strong><\/p>\n

“Beni halifelikten muaf g\u00f6r\u00fcn, beni halifelikten muaf g\u00f6r\u00fcn! Ali aran\u0131zda oldu\u011fu s\u00fcrece ben sizin en \u00fcst\u00fcn\u00fcn\u00fcz de\u011filim, sizin en \u00fcst\u00fcn\u00fcn\u00fcz Ali’dir.” <\/strong><\/p>\n

Yine “Gadir-i Hum”da, ikinci halife \u00d6mer b. Hattap “Muval\u00e2t Hadisi”ni duyunca, “M\u00fcbarek olsun, m\u00fcbarek ol-sun ey Ali! Bug\u00fcn benim ve b\u00fct\u00fcn m\u00fcmin erkek ve kad\u0131nlar\u0131n velisi oldun.” dedi.<\/strong><\/p>\n

Bu konuda Ehlis\u00fcnnet kitaplar\u0131nda y\u00fczlerce hadisle kar\u015f\u0131la\u015fmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr; insafl\u0131 olup hakk\u0131 kabul etmemiz gerekir.<\/strong><\/p>\n

7-<\/strong> “Ulema-i selefin dedi\u011fi her \u015feyi, onlardan sonra gelen \u00e2limler azalt\u0131p \u00e7o\u011faltmadan kabul etmelidir.” deseler, bunu da \u015f\u00f6yle cevaplar\u0131z:<\/strong><\/p>\n

B\u00f6yle bir s\u00f6z do\u011fru de\u011fildir. Ulema-i selefin dedi\u011fi her \u015feyi onlardan sonra gelen uleman\u0131n azalt\u0131p \u00e7o\u011faltmadan kabul etmeleri zorunlu olsayd\u0131 o h\u00e2lde neden Ehlis\u00fcnnet’in ileri gelenlerinden olan “Ebu Hanife”den sonra fetva makam\u0131na ge\u00e7en Ebu Yusuf, hocas\u0131 Ebu Hanife’nin verdi\u011fi fetvalar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 kabul etmemi\u015ftir ve yine Ebu Yusuf’tan birka\u00e7 g\u00fcn sonra fetva veren Muhammed b. Hasan \u015eeyban\u00ee, Ebu Yusuf’un fetvalar\u0131ndan bir \u00e7o\u011funu reddetmi\u015ftir. Hakeza, Ebu Hanife’den elli y\u0131l sonra gelen Ebu Abdullah \u015eafi\u00ee, Ebu Hanife’nin verdi\u011fi h\u00fck\u00fcmlerin bir\u00e7o\u011funu reddetmi\u015ftir. Mesel\u00e2, Ebu Hanife’nin kabul etti\u011fi k\u0131yas\u0131, ondan az bir zaman sonra gelen “Abdullah b. \u015eafi\u00ee ve Ahmed b. Hambel” gibi m\u00fc\u00e7tehitler reddetmi\u015flerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc a\u00e7\u0131k nasla ispat olmayan, zan ve i\u00e7tihatla verilen h\u00fck\u00fcmleri ret veya kabul etmek i\u00e7in ikinci m\u00fc\u00e7tehidin zann-\u0131 galibine m\u00fcracaat edilir.<\/strong><\/p>\n

8-<\/strong> “\u0130\u00e7tihat kap\u0131s\u0131 kapanm\u0131\u015ft\u0131r.” diyecekler. Buna cevab\u0131m\u0131z ise \u015fudur: Birincisi, bu s\u00f6z i\u00e7tihat de\u011fil; al\u0131\u015fkanl\u0131\u011fa dayal\u0131, delilsiz ve ispats\u0131z bir h\u00fckm\u00fc delille \u00e7\u00fcr\u00fctmektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz m\u00fc\u00e7tehitlik de\u011fil, mukallitlik vazifesini yerine getirmek g\u00fcc\u00fcne bile sahip de\u011filiz.<\/strong><\/p>\n

\u0130kincisi, “\u0130\u00e7tihat kap\u0131s\u0131 kapanm\u0131\u015ft\u0131r.” s\u00f6z\u00fc delil ve bur-handan son derece uzakt\u0131r. \u015eimdi burada bu \u00f6nemli meselenin \u00fczerinde dural\u0131m:<\/strong><\/p>\n

Birincisi, bu mesele o kadar \u00f6nemli, ciddi ve geni\u015f bir konudur ki, bunun b\u00fct\u00fcn mahiyetini a\u00e7\u0131klamak bizim ilm\u00ee g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc ve fenn\u00ee g\u00f6zlemlerimizi a\u015far. Buna ra\u011fmen yine de \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmleri ve dini bilimler \u00e7er\u00e7evesi i\u00e7inde d\u00fc\u015f\u00fcncemizi beyan etmeyi gerekli g\u00f6rerek \u015f\u00f6yle deriz:<\/strong><\/p>\n

a- \u015e\u00fcphesiz \u0130sl\u00e2m’\u0131n h\u00fck\u00fcmlerinden birini ispatlamak i\u00e7in, hi\u00e7 kimsenin reddedemeyece\u011fi delil ve burhan getirilmelidir; biz bunu defalarca vurgulad\u0131k.<\/strong><\/p>\n

b- A\u00e7\u0131kt\u0131r ki, \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerini ispatlamak i\u00e7in “akl\u00ee” ve “nakl\u00ee” olmak \u00fczere iki delilden yararlan\u0131labilir. Fakat daha \u00f6nce de dedi\u011fimiz gibi akl\u00ee delil, h\u00fckm\u00fcn ispat\u0131nda m\u00fcstakil de\u011fildir (nakl\u00ee delile ihtiya\u00e7 vard\u0131r).<\/strong><\/p>\n

Burada, bu konuyu akl\u00ee tecr\u00fcbelerimizle biraz inceleyelim:<\/strong><\/p>\n

Acaba sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’da i\u00e7tihat gerekli miydi? E\u011fer gerekli de\u011fildiyse, \u00f6yleyse neden M\u00fcsl\u00fcmanlar i\u00e7tihad\u0131 gerekli bilerek i\u00e7tihada giri\u015fmi\u015flerdir. Demek ki, i\u00e7tihat o zaman da gerekli ve zarur\u00ee bir \u015feydi. O h\u00e2lde neden birka\u00e7 y\u00fcz y\u0131l sonra art\u0131k i\u00e7tihada gerek duyulmad\u0131 ve hatta imk\u00e2ns\u0131z say\u0131ld\u0131? Bu ikinci karar\u0131n delili ve dayana\u011f\u0131 nedir? Sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’da i\u00e7tihat d\u00f6neminin kapand\u0131\u011f\u0131 ve art\u0131k i\u00e7tihada gerek kalmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenirse, buna \u015f\u00f6yle cevap verebiliriz: \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmleri Resulullah’\u0131n (s.a.a) d\u00f6neminde, “Bug\u00fcn size dininizi tamamlad\u0131m.” ayetiyle tamamlanm\u0131\u015f ve sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’da i\u00e7tihatla tamamlanmaya ihtiya\u00e7 duyulmam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6yleyse i\u00e7tihat, \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerinin tamamlanmas\u0131 i\u00e7in de\u011fil, ba\u015fka bir \u015fey i\u00e7in gereklidir. O da \u015fundan ibarettir: “Zaman\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle zan ve i\u00e7tihada dayal\u0131 h\u00fck\u00fcmler de de\u011fi\u015febilir.”<\/strong><\/p>\n

Evet, k\u0131rk veya elli y\u0131ll\u0131k bir zaman\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle, zan ve i\u00e7tihada dayal\u0131 h\u00fck\u00fcmlerin de\u011fi\u015fmesi de m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funa g\u00f6re, binlerce y\u0131l\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle zan ve i\u00e7tihatla ispatlanan h\u00fck\u00fcmlerin de\u011fi\u015fmesi neden m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131n? H\u00e2lbuki bu da tabi\u00ee bir \u015feydir… Fakat biz makulatla u\u011fra\u015fmay\u0131 fazla gerekli g\u00f6rm\u00fcyoruz; zaten vazifemiz de de-\u011fildir. <\/strong><\/p>\n

Gelelim nakl\u00ee delillere:<\/strong><\/p>\n

Nakl\u00ee delillere ba\u015flamadan \u00f6nce, okuyucular\u0131m\u0131z\u0131n, \u0130sl\u00e2m dininde i\u00e7tihad\u0131n gerekli ve zarur\u00ee bir konu oldu\u011funu bilmeleri, i\u00e7tihat kap\u0131s\u0131n\u0131n kapand\u0131\u011f\u0131 s\u00f6z\u00fcn\u00fcn delilsiz bir iddia oldu\u011funa kanaat getirmeleri i\u00e7in Ehlis\u00fcnnet’in en muteber kitab\u0131 olan “Dairetu’l-Mearif” kitab\u0131n\u0131n i\u00e7tihat alan\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc burada kaydediyorum. Bak\u0131n\u0131z 22 citlik “Dairetu’l-Mearif”in yazar\u0131 “Muhammed Vecdi”, bu eserinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc cildinde ne diyor:<\/strong><\/p>\n

“Toplumun yeni duydu\u011fu ihtiya\u00e7lar\u0131n gerektirdi\u011fi kadar\u0131yla, h\u00fck\u00fcmler i\u00e7tihatla ispatlan\u0131r. H\u00fck\u00fcmleri i\u00e7tihat edebilecek m\u00fc\u00e7tehitlere her as\u0131rda ihtiya\u00e7 vard\u0131r. \u0130sl\u00e2m’\u0131n birinci asr\u0131ndan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc asr\u0131na kadar m\u00fc\u00e7tehitler i\u00e7tihat ediyor, \u0130sl\u00e2m’\u0131n ilk \u00f6\u011fretileriyle yeni \u00e7\u0131kan olaylar\u0131 birle\u015ftirmede g\u00f6r\u00fc\u015flerinin birbirine ters d\u00fc\u015fmesinden hi\u00e7 \u00e7ekinmi-yorlard\u0131. Ancak toplumsal gev\u015fekliklerin meydana geldi\u011fi ve \u0130sl\u00e2m’\u0131n esrar\u0131n\u0131 anlayamad\u0131klar\u0131 sonraki d\u00f6nemlerde, kusurlar\u0131n\u0131n \u00fczerini \u00f6rtmek i\u00e7in i\u00e7tihat kap\u0131s\u0131n\u0131n kapand\u0131\u011f\u0131n\u0131 bahane ederek mazeret getirdiler. Oysa Kur’\u00e2n’\u0131n net ifadesine ve sahih hadislere g\u00f6re i\u00e7tihat kap\u0131s\u0131 k\u0131yamete kadar a\u00e7\u0131kt\u0131r\u2026”<\/strong><\/p>\n

Buradan a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, i\u00e7tihat, Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim ve Resulullah’\u0131n (s.a.a) sahih hadisleriyle ispat olmu\u015f, \u0130sl\u00e2m dininin ileri gelenleri bunu s\u00fcrekli uygulam\u0131\u015flard\u0131r. Hicretten \u00fc\u00e7 y\u00fcz y\u0131l sonra zalim h\u00fck\u00fcmetlere uyan d\u00fcnya-perest ulema ve fakihler, kendilerinde \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerinde i\u00e7tihat etme liyakati g\u00f6remeyince, zamanlar\u0131n\u0131n sultanlar\u0131, halifeleri, zalim y\u00f6neticilerin isteklerinin aksine bir i\u015fe giri\u015fmeleri, onlar\u0131n yan\u0131nda makamlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesine, d\u00fcnyev\u00ee zararlar\u0131na, dirhem ve dinarlar\u0131n\u0131n azalmas\u0131na sebep olaca\u011f\u0131ndan, “\u0130\u00e7tihat kap\u0131s\u0131 ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.” gibi zalimane bir s\u00f6z uydurdular. <\/strong><\/p>\n

Onlardan sonra gelen M\u00fcsl\u00fcmanlar da, akla ve nakle dayal\u0131 olmayan “\u0130\u00e7tihat kap\u0131s\u0131 kapanm\u0131\u015ft\u0131r.” s\u00f6z\u00fcn\u00fc \u015fer’\u00ee bir s\u00f6z kabul edip susmu\u015f ve buna kar\u015f\u0131 ses \u00e7\u0131karmam\u0131\u015flard\u0131r. Oysa m\u00fctevatir ve en sahih rivayetlerle, “\u0130\u00e7tihat kap\u0131s\u0131 kapal\u0131d\u0131r.” bidatini halifelerin \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 ispatlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00dcmmeyyeo\u011fullar\u0131’n\u0131n zulm\u00fcnden daha yeni kurtulan zavall\u0131 \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti, bu kez de Harunlar, Me’mun’lar, M\u00fctevekkiller ve bunlar gibi bir\u00e7ok zalim Abbas\u00ee halifelerin a\u011f\u0131r bidat y\u00fck\u00fc alt\u0131nda ezilmi\u015f kalm\u0131\u015flard\u0131. \u00dcmeyye-o\u011fullar\u0131’n\u0131n y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 g\u00f6ren Abbas\u00eeler, elbette \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin “merkeze”, yani Fat\u0131mao\u011fullar\u0131’na e\u011filimlerini de g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131. \u0130\u015fte bu sebeple \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin hakk\u0131 s\u00f6yleyen dillerini kesmek i\u00e7in b\u00f6yle s\u00f6ylemi\u015flerdir.<\/strong><\/p>\n

Bu nedenle b\u00fct\u00fcn Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131 ya inzivaya \u00e7ekilmi\u015f ya da takiyye ederek bu tehlikelerden kurtulmu\u015flard\u0131r… Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan bir\u00e7oklar\u0131 da b\u00fcy\u00fck tehlikelere d\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdir. Mesel\u00e2, “Malik b. Enes”, Medine’de, “Hasan-\u0131 M\u00fcsenna”n\u0131n evl\u00e2tlar\u0131ndan olan Muhammed b. \u0130brahim’in k\u0131yam\u0131nda rol\u00fc oldu\u011fu i\u00e7in halife Mensur taraf\u0131ndan hapsedilip d\u00f6v\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ebu Hanife de Enbar \u015fehrinde halife Mensur taraf\u0131ndan zindana at\u0131lm\u0131\u015f, “Rabi” ismindeki kap\u0131c\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. “Ahmed b. Ham-bel” de Mu’tas\u0131m b. Harun taraf\u0131ndan zindana at\u0131larak d\u00f6v\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

Bununla birlikte Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan bir\u00e7oklar\u0131 kendilerini o zalimlerin kucaklar\u0131na atm\u0131\u015f, onlar\u0131n isteklerine tabi olmu\u015f, i\u015flerini onlar\u0131n zalimane arzular\u0131yla y\u00f6netmekten \u00e7ekinmemi\u015flerdir. Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan bir\u00e7oklar\u0131, yazd\u0131klar\u0131 kitap ve eserlerinde Resulullah’\u0131n (s.a.a) vasileri ve ilimlerinin miras\u00e7\u0131lar\u0131 olan Ehlibeyt \u0130mamlar\u0131ndan (hepsine sel\u00e2m olsun) hatta bir tek rivayet bile nakletmemi\u015flerdir. \u0130\u015fte bu d\u00fcnyaperest ulema d\u00fcnya hayat\u0131 i\u00e7in b\u00f6yle uydurma h\u00fck\u00fcmlere, zamanlar\u0131n\u0131n zalim ve zorba halifelerine itaat etmi\u015fler, ilmin ger\u00e7ek miras\u00e7\u0131lar\u0131 olan Ehlibeyt imamlar\u0131ndan uzak durmu\u015flar, gittik\u00e7e daha da bir ba\u011fnazl\u0131\u011fa batm\u0131\u015f, as\u0131rlar boyu s\u00fcrekli tefrika ve nifaklarla daha sa\u011flam bir tefrika kayna\u011f\u0131 olmu\u015flard\u0131r ve zavall\u0131 \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti hal\u00e2 onlar\u0131n bu k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri i\u00e7inde \u00e7\u0131rp\u0131nmaktad\u0131r\u2026<\/strong><\/p>\n

Takiyye, sadece can ve mal\u0131 korumada de\u011fil, din h\u00fck\u00fcmlerini korumak i\u00e7in de tek bir \u015fer’\u00ee kanundur.<\/strong><\/p>\n

Biz, i\u00e7tihad\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k oldu\u011funu nakl\u00ee delille ispatlad\u0131k ve \u015fimdilik ayetin buyurdu\u011fu, “Bilmiyorsan\u0131z, zikir ehlinden sorun.” s\u00f6z\u00fcyle yetiniyoruz. Yani, M\u00fcsl\u00fcmanlar, din\u00ee vazifelerini idrak etmekten aciz olduklar\u0131nda bir ilim ehline, bir bilene m\u00fcracaat etmekle m\u00fckelleftirler. Bu genel bir h\u00fck\u00fcm olup, k\u0131yamete kadar b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 kapsamaktad\u0131r. Nas\u0131l olur, sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’da bir M\u00fcsl\u00fcman kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 dini bir meseleyi bir \u00e2lime m\u00fcracaat ederek \u00f6\u011frenmekle y\u00fck\u00fcml\u00fc olurken, ondan uzun zamanlar sonra ba\u015fka bir M\u00fcsl\u00fcman’\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 meseleyi, \u015fartlar\u0131 haiz olan bir \u00e2lime m\u00fcracaat ederek \u00f6\u011frenmesi yasaklanabilir?! Biz bu m\u00fcracaata engel olan sebebin ne oldu\u011funu soruyoruz.<\/strong><\/p>\n

Madem ki i\u00e7tihad\u0131n gereklili\u011fi Kur’\u00e2n’\u0131n nass\u0131 ve muteber hadislerle sabittir ve madem ki b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar bunu kabul ediyorlar, \u00f6yleyse \u00fc\u00e7 y\u00fcz y\u0131l ge\u00e7tikten sonra Allah’\u0131n bu emri hangi nassa dayan\u0131larak yasakland\u0131? Halifeler ve padi\u015fahlar\u0131n din h\u00fck\u00fcmlerinde tasallut hakk\u0131 var m\u0131d\u0131r?!<\/strong><\/p>\n

M\u00fcsl\u00fcmanlar anlayamad\u0131klar\u0131, idrak edemedikleri bir meseleyi bir \u00e2lime ve bir bilene g\u00f6t\u00fcrmelidirler dedik. M\u00fcsl\u00fcmanlar, o \u00e2limin de kendi d\u00f6neminin en bilgini ve b\u00fct\u00fcn ilm\u00ee \u015fartlar\u0131 haiz oldu\u011funa yakin etmelidirler. \u0130\u015fte b\u00f6yle birine “m\u00fc\u00e7tehit” denilir ve b\u00f6yle birisi \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerinde fetva verir.<\/strong><\/p>\n

Fakat daha \u00f6nce de i\u00e7tihat meselesini halletme g\u00fcc\u00fcne sahip olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, bunun \u00e7ok \u00f6nemli ve ciddi bir mesele oldu\u011funu, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n bu meseleyi bir an evvel halletmeye \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledik.<\/strong><\/p>\n

Bu meseleyi ciddi ve derin bir \u015fekilde incelemek isteyenler, “All\u00e2me Dehlev\u00ee”nin “Ikdu’l-Ciyd Fi Ahk\u00e2mi’l-\u0130\u00e7tihadi ve’t-Taklid” adl\u0131 eserine ve yine “All\u00e2me \u015eah-vel\u00ee”nin “el-\u0130nsaf Fi’l-\u0130\u00e7tihadi ve’l-Hil\u00e2f” adl\u0131 eserine m\u00fcracaat edebilirler.<\/strong><\/p>\n

Biz bu konuyu ele al\u0131rken, sadece Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131n\u0131n eserlerine m\u00fcracaat\u0131 yeterli g\u00f6rd\u00fck. \u015eimdi konumuza d\u00f6nelim: Bu bahiste bizim hedef ve amac\u0131m\u0131z, “Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib’in (a.s) Resulullah’\u0131n (s.a.a) b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetinden \u00fcst\u00fcn ve herkesten efdal oldu\u011funu ispatlamakt\u0131. \u0130\u015fte bu hedefle tart\u0131\u015fma adab\u0131na yak\u0131\u015f\u0131r \u015fekilde ger\u00e7ekleri a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k.<\/strong><\/p>\n

Birincisi, iddiam\u0131z\u0131 akl\u00ee delillerle ispatlad\u0131k ve \u0130sl\u00e2m dininde yegane m\u00fcstakil delil olan nakl\u00ee delillere m\u00fcracaat ettik ve bu delillerden de en \u00f6nemlisi olan, b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ittifak etti\u011fi ve hi\u00e7 kimsenin ihtil\u00e2f\u0131na imk\u00e2n b\u0131rakmayan Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim ve Resulullah’\u0131n (s.a.a) sahih hadisleriyle yetindik. Kur’\u00e2n-\u0131 Kerim’den sadece iki ayete de\u011finerek Resulullah’\u0131n (s.a.a) hadislerinden de herkes i\u00e7in kesin delil olan hadisi naklettik. Bu alanda y\u00fczlerce sahih hadis varsa da biz, “arife bir ayet yeter” s\u00f6z\u00fcne dayanarak sadece onlardan birka\u00e7\u0131n\u0131 nakletmekle yetindik.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi iddiam\u0131z\u0131 kesin delillerle ispatlad\u0131ktan sonra Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib’in b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinden efdal oldu\u011funa h\u00fckmederek Resulullah’\u0131n (s.a.a) \u00fcmmetinin aras\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli ve ciddi bir ihtil\u00e2f\u0131 ihtiva eden “hil\u00e2fet” meselesine de\u011finip kendi ilm\u00ee g\u00fcc\u00fcm\u00fcz ve akl\u00ee tecr\u00fcbelerimizle bu konuyu ayd\u0131nlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/strong><\/p>\n

Fakat bu alanda yine bize itiraz ederek \u015f\u00f6yle diyecekler:<\/strong><\/p>\n

Birincisi, sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’da olan hil\u00e2fet d\u00f6neminden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar bin seneden fazla bir zaman ge\u00e7mekte, bu zaman s\u00fcrecinde bir\u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u00e2limler gelip ge\u00e7mi\u015f, bu meseleyi dakik bir \u015fekilde incelemi\u015flerdir. Ve bu da iki \u015f\u0131kk\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda de\u011fildir: Ya ger\u00e7e\u011fi bulmu\u015flard\u0131r ya da hata etmi\u015flerdir. Ara\u015ft\u0131rma ve incelemelerinde ger\u00e7e\u011fe ula\u015fm\u0131\u015flarsa, bu meseleyi tekrarlamaya gerek yoktur. E\u011fer ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda ger\u00e7e\u011fe ula\u015famam\u0131\u015flarsa, bu durumda da as\u0131rlar boyu, uleman\u0131n ileri gelenlerinden on binlercesinin \u00fczerinde bunca u\u011fra\u015fmas\u0131na ra\u011fmen ger\u00e7e\u011fe ula\u015famad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6yle b\u00fcy\u00fck bir meselenin, b\u00f6ylesine k\u00fc\u00e7\u00fck bir kitapta hallolmas\u0131 imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Bu ele\u015ftiriye cevap olarak \u015f\u00f6yle deriz: Ge\u00e7en uzun as\u0131rlar boyu, o kadar bahis ve ara\u015ft\u0131rmalara ra\u011fmen bu meseleyi halledememi\u015fler ve daha do\u011frusu bunu halletmek istememi\u015flerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir meseleyi do\u011fru d\u00fcr\u00fcst d\u00fc\u015f\u00fcnmek ve mahiyetini anlamak i\u00e7in \u00f6nce ba\u011fnazl\u0131klar\u0131 ve d\u00fc\u015fmanl\u0131klar\u0131 bir kenara b\u0131rak\u0131p kendimizi ar\u0131nd\u0131rmam\u0131z gerekir. Buna ise Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131 bir\u00e7ok nedenlerden dolay\u0131 bir t\u00fcrl\u00fc muvaffak olamam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu mesele \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin en k\u00f6kl\u00fc ve en derin ihtil\u00e2f kayna\u011f\u0131d\u0131r. \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin \u00f6nemli ki\u015fileri bu meselede birbirinden kopmu\u015f ve temel olarak iki gruba ayr\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r: Biri, hil\u00e2feti bu haliyle kay\u0131ts\u0131z olarak kabul eden S\u00fcnn\u00eeler, di\u011feri ise bunun aksini iddia eden \u015ei\u00eeler. \u0130\u015fte bu nedenle her iki f\u0131rkan\u0131n padi\u015fah ve sultanlar\u0131 \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin birbirine yakla\u015fmas\u0131n\u0131, birle\u015fmesini engellemek i\u00e7in bir\u00e7ok sebepler edinmi\u015flerdir. \u00d6rne\u011fin:<\/strong><\/p>\n

\u00dcmeyyeo\u011fullar\u0131’n\u0131n h\u00fck\u00fcmeti d\u00f6neminde hi\u00e7 kimsenin a\u00e7\u0131k\u00e7a hil\u00e2fet meselesini s\u00f6z konusu edip hak iddias\u0131nda bulunmaya c\u00fcret edemeyi\u015fi tarihin en g\u00f6ze \u00e7arpan olaylar\u0131ndand\u0131r. Bunun aksini iddia edenlere, o d\u00f6nemin zalim y\u00f6neticilerinden olan “Muaviye”yi, “Ziyad”\u0131 ve “Haccac b. Yusuf-i Sakafi”yi g\u00f6steririm. O d\u00f6nemde Muaviye, “Ebu Turab” (Hz. Ali)’\u0131n fazileti hususunda bir rivayet nakledeni \u015fiddetle cezaland\u0131raca\u011f\u0131n\u0131, onun aleyhine istedi\u011fi kadar iftiralar edenleri b\u00fcy\u00fck bir m\u00fckafatla \u00f6d\u00fcllendirece\u011fini s\u00fcrekli vurgulamaktayd\u0131. O h\u00e2lde bu \u015fartlar alt\u0131nda “hil\u00e2fet meselesinde hakl\u0131 olan kimdir?” diyen birinin ciddi bir \u015fekilde ara\u015ft\u0131rmaya giri\u015fmeye c\u00fcret edece\u011fini iddia etmek ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 basit bir s\u00f6z olur.<\/strong><\/p>\n

“Ziyad” ve “Haccac” da g\u00f6zler \u00f6n\u00fcndedir. Bu cinayet-k\u00e2r h\u00e2kimler, birinin i\u00e7inde Hz. Ali’ye (a.s) kar\u015f\u0131 az bir sevgi oldu\u011funu hissetselerdi, o zavall\u0131y\u0131 \u015fiddetli bir \u015fekilde cezaland\u0131r\u0131rlard\u0131. \u0130\u015fte bu nedenle o zamanlarda \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinden binlercesi bu su\u00e7lamalarla idam edilmi\u015flerdir. A\u00e7\u0131kt\u0131r ki, o d\u00f6nemlerde birinin Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib’in ve evl\u00e2tlar\u0131n\u0131n taraftar\u0131 oldu\u011fu zann\u0131, b\u00fcy\u00fck bir su\u00e7 say\u0131lmaktayd\u0131.<\/strong><\/p>\n

Evet, o zaman\u0131n ortam\u0131 hakk\u0131nda bilgi sahibi olanlar, elbette kesin olarak bizim bu iddiam\u0131z\u0131 kabul edeceklerdir. Birka\u00e7 sat\u0131rda canl\u0131 \u00f6rneklerle sizleri o d\u00f6nemin y\u00f6netimi ve siyas\u00ee ortam\u0131yla daha yak\u0131ndan tan\u0131\u015ft\u0131ray\u0131m:<\/strong><\/p>\n

\u0130lk olarak, hil\u00e2fetin ba\u015flang\u0131c\u0131ndan \u00f6rnek verelim: Ebu Bekir’e biat etmeyen Ha\u015fimo\u011fullar\u0131’n\u0131n Ali b. Ebutalib’in evinde toplanmalar\u0131 ve onlara biat etmelerini teklif edenlerin o hazretin evine h\u00fccum etmeleri, Z\u00fcbeyr b. Avam’\u0131n elinden k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131n al\u0131narak ta\u015fa vurulmas\u0131, bu alandaki tehditleri, h\u00fccum ve savunmalar\u0131 ve y\u00fcrek yak\u0131c\u0131 bir\u00e7ok ac\u0131 olaylar\u0131 elbette biliyoruz. E\u011fer bunlardan haberiniz yoksa, \u0130bn-i Haldun’un “\u0130mamet ve Hil\u00e2fet” bahsine, \u0130bn-i Abdu-rabbih’in “Ikdu’l-Ferid”inin “Hil\u00e2fet” b\u00f6l\u00fcm\u00fcne, \u0130bn-i E-bi’l-Hadid’in “\u015eerh-u Nehci’l-Bel\u00e2\u011fa”s\u0131na, Dinever\u00ee’nin “el-\u0130mametu ve’s-Siyaset”ine, “Dairetu’l-Mearif”in \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc cildinde “Hil\u00e2fet” meselesine, Cahiz’in “el-Beyan ve’t-Teb-yin”ine, Ebu’l-Ferec-i \u0130sfahan\u00ee’nin “el-A\u011fani” adl\u0131 iki ciltlik kitab\u0131na ve ge\u00e7mi\u015f \u00e2limlerin di\u011fer bir\u00e7ok \u00f6nemli eserlerine m\u00fcracaat edebilirsiniz. Bu kaynaklara m\u00fcracaat etti\u011finizde s\u00f6zlerimin ne kadar do\u011fru oldu\u011funu g\u00f6receksiniz. <\/strong><\/p>\n

\u015eunu da belirteyim ki, burada sadece Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131n\u0131n eserlerini tan\u0131k tutup “\u0130sna A\u015feriye” olan \u015eia ulemas\u0131n\u0131n s\u00f6zlerinden sarf-\u0131 nazar ettim. Ayr\u0131ca, Cemel Sava\u015f\u0131’na sebep olan desiseleri, hileleri, ihanetleri ve haks\u0131zl\u0131klar\u0131 iddiam\u0131z\u0131n ispat\u0131 i\u00e7in do\u011fru \u015fahitler olduklar\u0131n\u0131 kaydederek bu konuyu b\u0131rak\u0131p \u00dcmeyyeo\u011fullar\u0131’n\u0131n d\u00f6nemini ele al\u0131yoruz.<\/strong><\/p>\n

S\u0131ffin Sava\u015f\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcndedir; bununla ilgili a\u00e7\u0131klamay\u0131 kendi yerine b\u0131rak\u0131p burada sadece y\u00fcrek yak\u0131c\u0131 birka\u00e7 noktaya de\u011finmekle yetinece\u011fiz:<\/strong><\/p>\n

Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib’in ac\u0131 \u015fehadetinden sonra Muaviye’nin b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00e2lemini sultas\u0131 alt\u0131na almas\u0131, hatta kendisini “emir\u00fclm\u00fcminin” ve “halife” diye adland\u0131rmas\u0131 herkes\u00e7e bilinen bir husustur. Minberlerde Emi-r\u00fc’l-M\u00fcminin Ali’ye -h\u00e2\u015f\u00e2- l\u00e2net etti\u011fini ve onun bu k\u00fcfre d\u00fc\u015f\u00fcrecek s\u00f6z\u00fcn\u00fc duymayan bir sahabenin bulundu\u011funu zannetmiyorum. Buna ra\u011fmen o ashaptan bir ki\u015finin bile bu \u00e7irkin amele itiraz etti\u011fini \u0130sl\u00e2m kaynaklar\u0131nda g\u00f6rmedik. O h\u00e2lde o d\u00f6nemde ne c\u00fcretle hil\u00e2fetin kimin hak-k\u0131 oldu\u011funu ispat edebilirlerdi?! Tabi ki bu imk\u00e2ns\u0131z bir \u015feydi.<\/strong><\/p>\n

Bir g\u00fcn Muaviye, \u0130mam Hasan\u0131 M\u00fc\u00e7teba’y\u0131 mescide davet ederek \u0130mam Hasan’\u0131n dilinden kendisinin hil\u00e2fete l\u00e2y\u0131k oldu\u011funu cemaate duyurmak istedi. Fakat \u0130mam Hasan\u0131 M\u00fc\u00e7teba’n\u0131n s\u00fcrekli do\u011fru konu\u015fan dilinden, b\u00f6ylesine ger\u00e7e\u011fe ayk\u0131r\u0131 bir s\u00f6z\u00fcn \u00e7\u0131kmayaca\u011f\u0131 kesindi. Bu nedenle \u0130mam Hasan’\u0131n Peygamber’in Ehlibeyti’ne ve Ehlibeyt \u0130mamlar\u0131na yak\u0131\u015fan s\u00f6z\u00fcn\u00fcn, isteklerine ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funu g\u00f6ren Muaviye, \u0130mam Hasan’a hakaret ederek onu minberden a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7ekti, bu esnada mescidin s\u00fctunu m\u00fcbarek ba\u015f\u0131n\u0131 yaralad\u0131. <\/strong><\/p>\n

Sonunda Muaviye \u00f6zel tabibi “\u0130bn-i Asal”\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 zehirle onu \u015fehit etti\u2026<\/strong><\/p>\n

“H\u00fccr b. Adiy” ve “Amr b. Ham\u0131k el-Huza\u00ee”yi be\u015f arkada\u015f\u0131yla birlikte \u0130mam Ali’nin taraftarlar\u0131ndan olduklar\u0131 i\u00e7in diri diri topra\u011fa g\u00f6md\u00fc. \u015eimdi b\u00f6yle bir ortamda kim hak ve hakikatten bahsedebilir?!<\/strong><\/p>\n

\u00dcmmeyyeo\u011fullar\u0131’n\u0131n di\u011fer d\u00f6nemlerinde de durum farkl\u0131 de\u011fildi. Me\u015fhur \u015fair Ferazdak, Ehlibeyt hakk\u0131nda okudu\u011fu bir \u015fiir nedeniyle vatan\u0131ndan s\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/strong><\/p>\n

Ehlibeyt’in has ashab\u0131ndan olan me\u015fhur “Kanber”, zalim Haccac’\u0131n elinde gaddarca \u015fehit edildi ve daha binlerce hakikat taraftar\u0131 i\u015fkencelerle \u015fehit edildiler.<\/strong><\/p>\n

Burada, d\u00f6nemin durumunun iyice anla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in bir \u00f6rnekle o zamanda ya\u015fayan uleman\u0131n ne h\u00e2lde oldu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermek istiyorum:<\/strong><\/p>\n

Me\u015fhur ulemadan olan “\u015ea’b\u00ee” der ki: Zalim Haccac, beni yan\u0131na \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Ben korkudan yan\u0131na gitmek zorunda kald\u0131m. Haccac beni g\u00f6r\u00fcr g\u00f6rmez kat\u0131 kalpli bir cellat \u00e7a\u011f\u0131rtt\u0131. Cellat i\u00e7eri girince Haccac bana dedi ki:<\/strong><\/p>\n

“Ey \u015ea’b\u00ee, Hasan’la H\u00fcseyin’in Resulullah’\u0131n torunlar\u0131 oldu\u011funu duydum! Bunu Kur’\u00e2n ayetleriyle ispatlamazsan bu cellat seni burada i\u015fkence ederek \u00f6ld\u00fcrecektir.”<\/strong><\/p>\n

Ben art\u0131k \u00f6ld\u00fcr\u00fclece\u011fimi kesinlikle bilmeme ra\u011fmen korkmadan, “Evet.” dedim; “Ben bunu Kur’\u00e2n ayetleriyle ispatlayabilirim.”<\/strong><\/p>\n

Haccac, “Fakat Mubahale Ayeti’nden ba\u015fka bir ayetle ispatlaman gerekir.” dedi.<\/strong><\/p>\n

Ben, “Evet, ba\u015fka bir ayetle ispatlayabilirim.” dedim ve \u015fu ayeti okudum: “Ve ona (\u0130brahim’e) \u0130shak’\u0131 ve Ya-kub’u arma\u011fan ettik, hepsini hidayete eri\u015ftirdik; bundan \u00f6nce de Nuh’u ve onun soyundan Davud’u, S\u00fcleyman’\u0131, Eyyub’u, Yusuf’u, Musa’y\u0131 ve Harun’u hidayete ula\u015ft\u0131rd\u0131k. Biz, iyilik yapanlar\u0131 i\u015fte b\u00f6yle \u00f6d\u00fcllendiririz. Zekeriyya’y\u0131, Yahya’y\u0131, \u0130sa’y\u0131 ve \u0130lyas’\u0131 da (hidayete eri\u015ftirdik.) Onlar\u0131n hepsi salihlerdendi.”<\/a>[11]<\/span><\/strong><\/p>\n

Sonra, “Nuh’la \u0130sa aras\u0131nda ka\u00e7 g\u00f6bek var?” dedim.<\/strong><\/p>\n

Haccac, “Say\u0131lmayacak kadar \u00e7ok!” dedi.<\/strong><\/p>\n

Bunun \u00fczerine, “O h\u00e2lde Resulullah’la Hasan ve H\u00fcseyin aras\u0131nda ka\u00e7 g\u00f6bek var?” dedim.<\/strong><\/p>\n

Haccac, ne demek istedi\u011fimi anlad\u0131\u011f\u0131ndan, “Kur’\u00e2n’da sanki b\u00f6yle bir ayeti hi\u00e7 g\u00f6rmemi\u015fim.” dedi.<\/strong><\/p>\n

Haccac, istedi\u011fi hususta delil sunmama ra\u011fmen yine beni \u00f6l\u00fcmle tehdit ediyordu. Bu y\u00fczden ben Maveraun-nehreyn’e ka\u00e7t\u0131m. Haccac orada da benim tutuklanmam\u0131 ve idam edilmemi emretti. Fakat ben saklanarak can\u0131m\u0131 kurtard\u0131m.<\/strong><\/p>\n

Evet; \u00f6rnekten maksad\u0131m, o d\u00f6nemde ya\u015fanan durumu ve hil\u00e2fete kimin daha l\u00e2y\u0131k oldu\u011fu konusunda hi\u00e7 kimsenin ara\u015ft\u0131rma yapmaya c\u00fcret edemedi\u011fini g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektir.<\/strong><\/p>\n

Biraz da Abbas\u00eeler’in d\u00f6neminden bahsedelim: <\/strong><\/p>\n

Bu d\u00f6nem, ulema ve m\u00fc\u00e7tehitlerin birinci d\u00f6nemi oldu\u011fu i\u00e7in bu d\u00f6nemde hak ve hakikatlerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 gerekiyordu. Ama ne yaz\u0131k ki bu d\u00f6nem, \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti i\u00e7in u\u011fursuz ve en cani d\u00f6nem oldu. Ehlibeyt \u0130mamlar\u0131 teker teker zehirle \u015fehit edildi\u2026 Alio\u011fullar\u0131’na kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fmanl\u0131k besleyenlere ne kadar ba\u011f\u0131\u015fta bulunulduysa, hak ve hakikat taraftarlar\u0131 da bir o kadar ezildi\u2026 Ulemadan bir\u00e7o\u011funun tehdit edilip \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de daha \u00f6nce hat\u0131rlatm\u0131\u015ft\u0131k.<\/strong><\/p>\n

Bu meseleleri zikrederken Ehlibeyt \u0130mamlar\u0131n\u0131n Abbas\u00eeler d\u00f6neminde ne kadar zulme maruz kald\u0131klar\u0131n\u0131 yeri geldik\u00e7e kaydedece\u011fiz. \u015eimdi yine as\u0131l konumuza d\u00f6nelim:<\/strong><\/p>\n

Ulema-i selefin hil\u00e2fet konusunu ara\u015ft\u0131r\u0131rken hata ettiklerini ve ger\u00e7e\u011fe ula\u015famad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yledik. Bu iddiam\u0131z\u0131 ispatlamak i\u00e7in fazla \u00f6nemli deliller getirmeye de gerek g\u00f6rm\u00fcyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’dan bug\u00fcn tam on \u00fc\u00e7 as\u0131r ge\u00e7mesine ra\u011fmen bu mesele \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti aras\u0131nda gizletilmeyecek derecede bir\u00e7ok tefrika ve ihtil\u00e2f kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. \u0130nsafla siz s\u00f6yleyin, acaba Hz. Muhammed’in (s.a.a) \u00fcmmetinde, hil\u00e2fet ve imamet konusu d\u0131\u015f\u0131nda ihtil\u00e2f ve tefrikaya sebep olan bir \u015fey var m\u0131d\u0131r? Elbette bug\u00fcne kadar \u0130sl\u00e2m\u00ee vahdete a\u011f\u0131r darbe indiren ve ne yaz\u0131k ki indirmeye devam eden tek sebep, hil\u00e2fet meselesidir.<\/strong><\/p>\n

Daha \u00f6nce de a\u00e7\u0131klad\u0131k ki, “\u00dczerinden bin y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir zaman ge\u00e7en meseleyi irdelemenin ne gere\u011fi var?” diye ele\u015ftiride bulunacaklar.<\/strong><\/p>\n

Bu ele\u015ftiriye cevap olarak tekrar diyoruz ki: Bu mesele \u00fcmmet aras\u0131nda daima kanamakta olan korkun\u00e7 ve derin bir yara a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Bilindi\u011fi \u00fczere, bir yara tedavi edilmez ve \u00fczeri \u00f6rt\u00fclemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131rsa, gittik\u00e7e iltihab\u0131 \u00e7o\u011fal\u0131r ve iyile\u015fmez bir h\u00e2l al\u0131r kendine. \u0130\u015fte bu nedenle iyile\u015fmesi istenilen her yaran\u0131n, kendine has teknik bir ameliyatla \u00fczerinin a\u00e7\u0131lmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Evet, \u00fczeri devaml\u0131 kapal\u0131 olan yaran\u0131n tedaviden mahrum olaca\u011f\u0131 gibi derin bir yara mesabesinde olan ve \u0130sl\u00e2m\u00ee vahdeti engelleyen imamet meselesi de ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar taraf\u0131ndan ba\u011fnazl\u0131ktan uzak bir ortamda masaya yat\u0131r\u0131lmazsa, iyile\u015fmeden oldu\u011fu h\u00e2lde kalacak ve \u0130sl\u00e2m’\u0131n temel ve sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n kilit noktas\u0131 olan ittihat ve birli\u011fe engel olacakt\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u0130\u015fte bu nedenle biz, Ehlis\u00fcnnet’in me\u015fhur kaynaklar\u0131ndan yararlan\u0131p istidlalde bulunarak ilk \u00f6nce bu meseleyi te\u015frih ve muhakeme etmeye karar verdik; bu alanda Allah Teala’dan bize yard\u0131mc\u0131 olmas\u0131n\u0131 niyaz ederiz.<\/strong><\/p>\n

<\/a><\/a><\/a>Emir\u00fc’l-M\u00fcminin AL\u0130’nin \u0130MAMET VE H\u0130L\u00c2FET\u0130<\/strong><\/p>\n

Emir\u00fc’l-M\u00fcminin Ali b. Ebutalib, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ittifak\u0131yla imam ve halifedir; bu konuda ihtil\u00e2f yoktur. \u0130htil\u00e2f, onun Resulullah’tan hemen sonra ilk halife mi, yoksa d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc halife mi oldu\u011fu hususundad\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u015euras\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r ki Ehlis\u00fcnnet \u0130mam Ali’yi d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc halife, \u015eia ise onu Resulullah’\u0131n ilk mutlak halifesi bilir. Burada Ehlis\u00fcnnet’in iddias\u0131n\u0131n ne kadar delilden yoksun oldu\u011funun biraz anla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00f6nce bu konuda Ehlis\u00fcnnetin ge\u00e7mi\u015f ulemas\u0131ndan birka\u00e7\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc nakledip \u00fczerinde biraz durduktan sonra bu hususta te\u015frih ve muhakeme etmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi Ehlis\u00fcnnet’in \u00fcst\u00fcn \u015fahsiyetlerinden ve \u00f6nderlerinden olup halk aras\u0131nda, hatta Avrupa’da bile me\u015fhur olan H\u00fcccet’\u00fcl-\u0130sl\u00e2m Gazal\u00ee’nin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klay\u0131p de\u011ferlendirece\u011fiz. \u015eunu da belirtelim ki Gazal\u00ee’nin ilm\u00ee g\u00fcc\u00fc takdire \u015fayan olup \u00e2limane \u015fahsiyeti hakk\u0131nda \u00f6vg\u00fcden ba\u015fka s\u00f6yleyece\u011fimiz bir \u015fey yoktur. Fakat yine bu ele\u015ftirilerimizde de Gazal\u00ee’yi kendimize \u00f6rnek al\u0131yoruz. Gazal\u00ee “\u0130hyau’l-Ul\u00fbm” adl\u0131 eserinin “ilim”le ilgili b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u015f\u00f6yle diyor:<\/strong><\/p>\n

“Resulullah’\u0131n (s.a.a) buyru\u011funu ba\u015f\u0131m\u0131z ve g\u00f6z\u00fcm\u00fcz \u00fcst\u00fcnde kabul ederiz. Fakat sahabenin s\u00f6zlerini delillere uygun oldu\u011fu takdirde kabul ederiz; aksi takdirde reddederiz. T\u00e2bi\u00eenin, ge\u00e7mi\u015f ulema ve yazarlar\u0131n s\u00f6zlerine gelince, onlar da bizim gibi insanlard\u0131r; k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne delilsiz olarak onlar\u0131 taklit etmeyiz.”<\/strong><\/p>\n

Bak\u0131n! Ne de g\u00fczel demi\u015f Gazal\u00ee! Biz de Gazal\u00ee’nin bu s\u00f6z\u00fcne uyup Gazal\u00ee’nin, kendisinden \u00f6ncekilerin delilsiz s\u00f6zlerini “onlar da bizim gibi insanlard\u0131r” gerek\u00e7esiyle kabul etmedi\u011fi gibi biz de Gazal\u00ee’ye ilim ve \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc itiraf etti\u011fimiz h\u00e2lde delilden yoksun olan iddian\u0131z\u0131 kabul etmiyor ve bunu irdelemeye t\u00e2bi tutuyoruz deriz. Elbette bu hususta Gazal\u00ee’nin ruhu bizden incinmez. \u00c7\u00fcnk\u00fc, “Kendin \u00f6\u011f\u00fct almadan di\u011ferlerine \u00f6\u011f\u00fct verme.” demi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Gazal\u00ee yirmi ciltten olu\u015fan “\u0130hyau’l-Ul\u00fbm” adl\u0131 eserinin ikinci fasl\u0131n\u0131n d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u015f\u00f6yle der:<\/strong><\/p>\n

“Hil\u00e2fet makam\u0131n\u0131n sahibi, birinci olarak Ebu Bekir, ikinci \u00d6mer, sonra Osman ve sonra da Ali raziyallahu anhum’dur. Hil\u00e2fet icma yoluyla sabittir. Bu alanda bir nas olsayd\u0131, ashap nassa uyard\u0131.” <\/strong><\/p>\n

Biz, bu s\u00f6z\u00fcn delilden yoksun bir iddia oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc nas oldu\u011fu h\u00e2lde \u00fcmmet \u00e7o\u011fu zaman ona uymam\u0131\u015ft\u0131r. \u00dcmmetin nassa uymay\u0131\u015f\u0131 da iki sebepten kaynaklanabilir: Birincisi bu nass\u0131n, Ben\u00ee Saide Sakifesi’nde toplan\u0131p hil\u00e2fet davas\u0131 g\u00fcdenlere ula\u015fmam\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc Ben\u00ee Saide Sakifesi’nde toplanan sahabe say\u0131 bak\u0131m\u0131ndan azd\u0131 ve meseleden habersizlerdi. Elbette say\u0131lar\u0131 sekiz ila on aras\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131 olan bir grubun karar\u0131na “ashab\u0131n icmas\u0131” denilip bununla da nass\u0131n var olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6y-lenemez. \u015e\u00fcphesiz Ben\u00ee Saide Sekifesi’nde toplanan o kadar ashap aras\u0131nda muhacirlerden sadece \u00fc\u00e7 ki\u015fi, ensardan ise “Sa’d b. Ubade”nin etraf\u0131nda toplanan birka\u00e7 ki\u015fi vard\u0131; ayr\u0131ca bu icmay\u0131 olu\u015fturanlar\u0131n hepsi hak ve hakikat z\u0131dd\u0131 \u015fah\u0131slard\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc:<\/strong><\/p>\n

Birincisi:<\/strong> Resulullah’\u0131n m\u00fcbarek na\u015f\u0131 defnedilmeden yerde b\u0131rak\u0131larak ashab\u0131n mezkur \u015fekilde konu \u00fczerinde icma etmesi \u0130sl\u00e2m’a ters d\u00fc\u015fmektedir.<\/strong><\/p>\n

\u0130kincisi:<\/strong> Resulullah’\u0131n (s.a.a) Ehlibeyti’nin ileri gelenlerinden bir tek ki\u015fi bile o icmada yoktu, olmazd\u0131 da zaten.<\/strong><\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc:<\/strong> Bu icma, Sa’d b. Ubade’nin eliyle gizli bir \u015fekilde d\u00fczenlendi\u011fi gibi, sonralar\u0131 da o icmaya kat\u0131lan ve hil\u00e2fet iddias\u0131nda bulunan kimseler de bunu gizlemeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r.<\/strong><\/p>\n

D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc:<\/strong> Biatten birka\u00e7 g\u00fcn sonra Ali b. Ebutalip mescide giderek hakk\u0131n\u0131 istedi\u011finde, mezkur icmada bulunan muhacir ve ensardan baz\u0131lar\u0131, “Ey Ebe’l-Hasan, biatten \u00f6nce s\u00f6zlerini duymu\u015f olsayd\u0131k, senden ba\u015fkas\u0131na biat et-mezdik.” dediler.<\/strong><\/p>\n

Bundan anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, orada Ali (a.s), Resulullah’\u0131n nass\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn ashaba bildirmi\u015f ve Resulullah’tan bu nass\u0131 duyan sahabeler de onu rivayet etmi\u015flerdir. Bu nedenle her ne kadar Birinci Halife hil\u00e2feti kabul etmesinden dolay\u0131 pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirmi\u015fse de etraf\u0131ndakileri ikna edememi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Be\u015fincisi:<\/strong> Ben\u00ee Saide Sakifesi’nde toplan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn, Ebu Bekir b. Kuhafe, \u00d6mer b. Hattap ve Ebu Ubeyde-i Cerrah’a “Elinizi uzat\u0131n, size biat edeyim.” demi\u015ftir. Bu asla do\u011fru bir \u015fey de\u011fildi; \u00e7\u00fcnk\u00fc icma sadece \u00fc\u00e7 ki\u015finin hakk\u0131 de\u011fil, \u00fcmmetin hakk\u0131yd\u0131. H\u00e2lbuki orada muhacirlerden sadece Ebu Bekir, \u00d6mer, Ebu Ubeyde ve Uveym’den ba\u015fkas\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 \u0130sl\u00e2m kaynaklar\u0131nda yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu konu \u00f6zellikle \u0130bn-i Haldun kitab\u0131n\u0131n 1. cildinin 77. sayfas\u0131nda, Ikdu’l-Ferid’in 3. cildinin 33. sayfas\u0131nda, Dairetu’l-Ma-arif’in 4. cildinin 70. sayfas\u0131nda ve say\u0131lar\u0131 \u00e7ok olan di\u011fer kaynaklarda yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durumda b\u00fct\u00fcn ashap icma etmeliydi ve \u0130sl\u00e2m dininin en b\u00fcy\u00fck ve en \u00f6nemli meselesi olan bu meselede derin ve etrafl\u0131 bir \u015fekilde m\u00fczakere etmeliydiler. B\u00f6ylece birincisi, bu konuda nass\u0131n olup olmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fur; ikincisi, ger\u00e7ek icma olmas\u0131 durumunda \u00fcmmetin b\u00fct\u00fcn fertleri olmasayd\u0131 en az\u0131ndan ashab\u0131n ileri gelenleri orada olurlard\u0131.<\/strong><\/p>\n

Bu nas\u0131l bir icmayd\u0131 ki hil\u00e2fet meselesinin odak noktas\u0131 olan Ali b. Ebutalip, Resulullah’\u0131n amcas\u0131 Abbas b. Ab-dulmuttalip ve Ha\u015fimo\u011fullar\u0131’ndan hatta bir ki\u015fi bile orada yoktu. Yedi ki\u015fiyle ger\u00e7ekle\u015fen bu icmayla \u0130sl\u00e2m’\u0131n en b\u00fcy\u00fck ilkesi olan imamet konusu de\u011fil, hatta normal bir s\u00f6zle\u015fme bile imzalanamaz.<\/strong><\/p>\n

\u00dcmmetin nassa uymay\u0131\u015f\u0131n\u0131n ikinci sebebi, ashaptan orada bulunanlar\u0131n nass\u0131 duymalar\u0131na ra\u011fmen ona uymay\u0131\u015f\u0131d\u0131r. O d\u00f6nemlerde bu durum ink\u00e2r edilmez bir husustu. Buna \u015f\u00f6yle bir \u00f6rnek g\u00f6sterebiliriz:<\/strong><\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Halife’den sonra, ba\u015fta Talha ve Z\u00fcbeyr olmak \u00fczere ashab\u0131n \u00e7o\u011fu kendi r\u0131za ve iste\u011fiyle Ali b. Ebutalib’e biat etti. Ancak Talha ve Z\u00fcbeyr arzular\u0131na ula\u015famay\u0131nca bir bahaneyle Mekke-i M\u00fckerreme’ye yerle\u015ftiler. Orada kendileri gibi maksatl\u0131 bir kad\u0131n\u0131 da fesat \u00e7\u0131karmaya davet ederek, kalmas\u0131 gerekti\u011fi masumiyet evinden d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131p Basra’ya g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler. O zaman Basra valisi olan “Osman b. H\u00fcneyf” Talha ve Z\u00fcbeyr’in kar\u015f\u0131s\u0131na dikilip onlar\u0131n Ali b. Ebutalib’e biat ettiklerini hat\u0131rlatmas\u0131 \u00fczerine “Biz Ali b. Ebutalib’e zorla biat ettik, \u015fimdi ise ondan uzak duruyoruz.” dediler.<\/strong><\/p>\n

Bu nedenle Basra ahalisinden bir sahabenin Medine-i M\u00fcnevvere’ye giderek Talha ile Z\u00fcbeyr’in nas\u0131l biat ettiklerini ara\u015ft\u0131rmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. O adam Medine’ye girerek cuma g\u00fcn\u00fc namazda olan b\u00fct\u00fcn sahab\u00eelerin huzurunda aya\u011fa kalkarak \u015f\u00f6yle dedi: “Ey Resulullah’\u0131n ashab\u0131! Tal-ha’yla Z\u00fcbeyr, \u00fcmmet aras\u0131nda fitne \u00e7\u0131kar\u0131p biz Ali’ye zorla biat ettik, diyorlar. \u015eimdi s\u00f6yleyin bakal\u0131m, Talha ve Z\u00fcbeyr’in biatleri bask\u0131 \u00fczerine mi ger\u00e7ekle\u015fti; yoksa onlar kendi r\u0131za ve istekleriyle biat ettiler?”<\/strong><\/p>\n

\u015e\u00fcphesiz Talha’yla Z\u00fcbeyr’in biatlerine b\u00fct\u00fcn ashap \u015fahit olmu\u015ftu. Dolay\u0131s\u0131yla birincisi, hakka \u015fahitlik etmek, ikinci de \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetinin aras\u0131n\u0131 bulmak ve \u0131slah etmek i\u00e7in oradaki herkesin, “Talha ve Z\u00fcbeyr kendi r\u0131za ve istekleriyle biat ettiler.” demesi gerekirdi. Ancak hi\u00e7 kimse bu hakk\u0131 s\u00f6ylemedi ve sahabeler bunun kar\u015f\u0131s\u0131nda sessiz kalmay\u0131 tercih etiler… Bunun \u00fczerine “Usame b. Zeyd” yalan yere \u015fahadette bulunarak “Talha ve Z\u00fcbeyr bask\u0131 \u00fczerine biat ettiler.” dedi!… \u015eimdi dikkat edin:<\/strong><\/p>\n

Buradan anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, g\u00fcn gibi a\u00e7\u0131k olan Talha ve Z\u00fcbeyr’in kendi r\u0131zalar\u0131yla biat ettiklerini itiraf etmekten \u00e7ekinen ashap, “imamet” hakk\u0131ndaki nass\u0131 da itiraf etmekten \u00e7ekinebilir.<\/strong><\/p>\n

Burada okuyucular\u0131m\u0131za \u015funu hat\u0131rlatmam gerekir ki, biz ashaba asla hakaret etmiyor ve onlar kar\u015f\u0131 nefret duymuyoruz, haklar\u0131na sayg\u0131 duyuyoruz. Fakat bununla birlikte muhakeme ve ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m\u0131zda hak ve hakikati beyan etmekten \u00e7ekinmeyece\u011fiz. Evet, biz icma iddias\u0131nda bulunanlar\u0131n bu iddialar\u0131n\u0131n delilsiz bir iddia oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcp bunu ele\u015ftiriyoruz ve bu ele\u015ftirilerimizi de yukar\u0131daki kesin konularla ispatlayarak \u015f\u00f6yle diyoruz:<\/strong><\/p>\n

Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan olan me\u015fhur \u0130bn-i Abdurab-bih, “\u0130kdu’l-Ferid” adl\u0131 eserinin 3. cildinin 77. sayfas\u0131nda \u015funlar\u0131 yazar:<\/strong><\/p>\n

“Ali b. Ebutalip, Abbas b. Abdulmuttalip ve Z\u00fcbeyr b. Avam, Ebu Bekir’e biatten sak\u0131narak Ali’nin evinde topland\u0131lar. \u00d6mer b. Hattab da Ali’nin evine gitti. Olumlu bir cevap almay\u0131nca yan\u0131ndakilere, ‘ate\u015f getirin.’<\/em> dedi.”<\/strong><\/p>\n

“Bunun \u00fczerine Fat\u0131ma, ‘Ey \u00d6mer! Benim evimi mi yakacaks\u0131n?’ dedi.”<\/strong><\/p>\n

Bu feci olaydan anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, Ali b. Ebutalip, Resu-lullah’\u0131n amcas\u0131 Abbas b. Abdulmuttalib ve Z\u00fcbeyr b. Avam Ebubekr’e biat etmeyip Ali’nin evinde toplanm\u0131\u015flar, bu nedenle de \u00d6mer b. Hattap Ebu Bekir’le birlikte Ali’nin evine do\u011fru hareket edip Ali’yle evindeki toplulu\u011fu biate davet etmi\u015fler, fakat Ali’yle evinde toplananlar bunu kabul etmemi\u015flerdir. Bunun \u00fczerine \u00d6mer yan\u0131ndakilere, “Ate\u015f getirin…” demi\u015ftir. O s\u0131rada Resulullah’\u0131n (s.a.a) k\u0131z\u0131, “Ey \u00d6mer! Benim evimi mi yakacaks\u0131n?” demi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan olan “Muhammed Vecd\u00ee” 12 ciltten olu\u015fan “Dairetu’l-Maarif”inin 3. cildinde hil\u00e2fet konusunda \u015funlar\u0131 yazar:<\/strong><\/p>\n

“Ali b. Ebutalib’le bir gurup, Ebu Bekir’e biatten sak\u0131n\u0131nca, \u00d6mer, aralar\u0131nda Useyd b. Huzeyr ve Selme b. Esir’in de bulundu\u011fu bir grupla gidip onu biate davet etti. Ali taraftarlar\u0131ndan olan Z\u00fcbeyr k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131 \u00e7ekerek \u00d6mer’le beraberindekilere sald\u0131rd\u0131. \u00d6mer, adamlar\u0131na Z\u00fcbeyr’i tutmalar\u0131n\u0131 emretti. Selme, Z\u00fcbeyr’e sald\u0131rarak k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131 elinden ald\u0131 ve Ali’yi biat etmesi i\u00e7in Ebu Bekir’in yan\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler. Ali, hakk\u0131n\u0131 isteyince Ebu Bekir, ‘Seni biate zorlamam.’<\/em> dedi. Fakat \u00d6mer, ‘Ey Ali, biat etmedik\u00e7e kurtulamazs\u0131n.’<\/em> dedi. Bunun \u00fczerine Ali, ‘Ey \u00d6mer! Yar\u0131s\u0131 senin olan bir i\u015fe giri\u015fiyorsun. Yar\u0131n sana b\u0131rakmas\u0131 i\u00e7in bug\u00fcn hil\u00e2feti Ebu Bekir’de sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131yorsun.’<\/em> dedi. Ali, Fat\u0131ma’y\u0131 bir ata bindirerek ashab\u0131n evlerine g\u00f6t\u00fcr\u00fcp hakk\u0131n\u0131 istedi…”<\/strong><\/p>\n

Ey okuyucumuz! Biraz d\u00fc\u015f\u00fcn! B\u00f6yle bir ortamda, \u00f6yle bir sald\u0131r\u0131 ve kar\u015f\u0131lamada icma iddias\u0131nda bulunup ispatlamak nas\u0131l m\u00fcmk\u00fcn olabilir!???<\/strong><\/p>\n

E\u011fer \u00fcmmet icma etmi\u015ftiyse o h\u00e2lde bu sald\u0131r\u0131 da neyin nesi oluyordu? Bu hareketlerin anlam\u0131 nedir? Acaba Ali, Fat\u0131ma, Hasan, H\u00fcseyn ve Abbas b. Abdulmuttalip o \u00fcmmetten de\u011filler miydi? Birisi Fat\u0131ma’n\u0131n iddias\u0131na “bat\u0131ld\u0131r” diyebilir mi? Acaba Fat\u0131ma’n\u0131n s\u00f6z\u00fc ve iddias\u0131 Re-sulullah’\u0131n (s.a.a) s\u00f6z\u00fc ve iddias\u0131 de\u011fil midir?…<\/strong><\/p>\n

Bilindi\u011fi gibi Ebu Bekir, Ali’nin delilini reddetmeyerek, “Seni biate zorlayamam.” diyor ve hatta hil\u00e2feti kabul etti\u011fi i\u00e7in pi\u015fman oldu\u011funu belirtiyor. B\u00fct\u00fcn Ehlis\u00fcnnet yazarlar\u0131 Ebu Bekir’in, “Ey Ebe’l-Hasan! E\u011fer bilseydim bunu kabul etmezdim.” dedi\u011fini kaydederler. Ama bu arada \u00d6mer b. Hattap neden kendi ba\u015f\u0131na kalk\u0131p Ali’nin evine gitti? Acaba \u00d6mer halife miydi veya halifenin askerlerinin komutan\u0131 m\u0131yd\u0131? Bunu anlayamad\u0131k biz! Ne yaz\u0131k ki bu olay, tarih sayfalar\u0131ndan silinmeyecek ve halledilmeyecek siyah bir lekedir.<\/strong><\/p>\n

Biraz da \u0130kinci Halife’nin se\u00e7im ve tayini \u00fczerinde dural\u0131m:<\/strong><\/p>\n

Bilindi\u011fi gibi, \u0130kinci Halife, Birinci Halife’nin vasiyeti \u00fczere halife olmu\u015ftur. Halk, her ne kadar o esas \u00fczere \u00d6mer b. Hattab’a biat etmi\u015fse, yine de bu se\u00e7im de\u011fil, tayin ve atamad\u0131r. Tayin ise icmadan uzakt\u0131r. \u015eimdi burada birka\u00e7 soruyla kar\u015f\u0131la\u015fmaktay\u0131z:<\/strong><\/p>\n

Birincisi,<\/strong> acaba \u0130sl\u00e2m dininde halifenin tayini gerekli midir? E\u011fer gerekliyse acaba Resulullah (s.a.a) bu gere\u011fi yerine getirdi mi? Ve e\u011fer yerine getirdiyse Resulullah’\u0131n (s.a.a) tayin etti\u011fi halife kimdir? Ve e\u011fer Resulullah (s.a.a) kendinden sonraki halifeyi tayin etmemi\u015fse, Ebu Bekir’in kendinden sonraki halifeyi tayin etmeye kalk\u0131\u015fmas\u0131 bidat olmaz m\u0131? <\/strong><\/p>\n

Yani, Ebu Bekir’in kendisinden sonraki halifeyi tayin etmesinin kabul edilir bir y\u00f6n\u00fc yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc e\u011fer halife tayini ve se\u00e7imi, icmayla ger\u00e7ekle\u015fmesi gereken bir hak ise, bir halifenin o hakk\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131rmaya ve \u00fcmmeti kendi haklar\u0131ndan mahrum etmeye hakk\u0131 yoktur. Halife tayini, \u00f6nceki halifenin yetkileri dahilindeyse, bu durumda M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ve \u00f6zellikle ashab\u0131n, Muaviye b. Ebu S\u00fcfyan taraf\u0131ndan o\u011flu Yezid’in veliaht ve kendinden sonraki halife tayin edili\u015fini kabul etmeyi\u015fleri anlams\u0131z olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc her iki tayin de ayn\u0131 \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir!<\/strong><\/p>\n

Biraz da \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Halife’yi se\u00e7en \u015f\u00fbradan bahsedelim:<\/strong><\/p>\n

Devaml\u0131, hil\u00e2fet ve imamet meselesinde nass\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia edenlerin, halife se\u00e7imini M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n kesin hakk\u0131 bilmeleri gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyoruz. Fakat her ne kadar da hil\u00e2fetin ilk anlar\u0131ndan itibaren bu isim s\u00f6zde varsa da hi\u00e7bir se\u00e7imde bunun sonu\u00e7 ve etkisini g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r. Birinci ve ikinci Halife’nin hil\u00e2fete ge\u00e7i\u015finde ger\u00e7ek icmay\u0131 g\u00f6rmedi\u011fimizi buraya kadar yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z mu-hakemelerde ispatlad\u0131k. Ancak burada sadece \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Halife’nin d\u00f6neminde yap\u0131lan \u015f\u00fbrada da icma olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek istiyoruz.<\/strong><\/p>\n

\u0130kinci Halife \u00d6mer b. Hattab’\u0131n on y\u0131ll\u0131k hil\u00e2feti d\u00f6neminde sergiledi\u011fi adalet ve hizmeti tahsin ve takdir etmekle birlikte, burada birka\u00e7 konuyu te\u015frih ve muhakeme etmeden ge\u00e7meyece\u011fiz:<\/strong><\/p>\n

Birincisi:<\/strong> \u0130kinci Halife \u00d6mer, halife se\u00e7imini alt\u0131 ki\u015filik sahabeden olu\u015fan bir \u015f\u00fbraya b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6mer’in bu uygulamas\u0131 ne nas, ne veliaht tayini ve ne de icmad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc belli bir ki\u015fiyi a\u00e7\u0131k\u00e7a halife tayin etmedi\u011fi bellidir, belli birini kendisine veliaht etmedi\u011fi de ortadad\u0131r. \u0130cma ise b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n hakk\u0131 oldu\u011fundan halife tayinini alt\u0131 ki\u015filik bir \u015f\u00fbraya b\u0131rakmak da c\u00e2iz olmad\u0131\u011f\u0131 gibi icma da de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n

\u0130kincisi:<\/strong> \u00d6mer alt\u0131 ki\u015filik \u015f\u00fbran\u0131n se\u00e7iminde hangi delile dayan\u0131rsa dayans\u0131n yine bir\u00e7ok ele\u015ftiriyle kar\u015f\u0131la\u015facakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc o alt\u0131 ki\u015finin sahabe oldu\u011fu g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulsa, onlardan ba\u015fka binlerce sahabenin de oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. <\/strong><\/p>\n

Onlar\u0131n “Bedirli” sahabeler olmalar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulacak olursa, yine onlardan ba\u015fka bir\u00e7ok Bedir Ashab\u0131 oldu\u011fu ortadad\u0131r. Onlar\u0131n fazileti hakk\u0131nda rivayetlerin bulundu\u011fu s\u00f6ylenecek olursa, yaln\u0131z Ammar b. Yasir hakk\u0131nda Resulullah’\u0131n (s.a.a), “Ammar nereye d\u00f6nerse, hak da onunla birlikte d\u00f6ner.”<\/em> buyru\u011fu, \u015f\u00fbradakilerin her biri hakk\u0131nda de\u011fil, t\u00fcm\u00fcn\u00fcn hakk\u0131nda bile rivayet edilmemi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Ay\u0131ca, Halife \u00d6mer, \u015f\u00fbradaki alt\u0131 ki\u015finin \u00fczerine, “Ab-durrahman b. Avf”\u0131 se\u00e7iyor. Bu da nedensiz tercih say\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 kabul edilemez.<\/strong><\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc:<\/strong> Muhammed b. Seleme’ye alt\u0131 g\u00fcn i\u00e7inde halife tayin edilmezse, bunlar\u0131n hepsini \u00f6ld\u00fcrmesini s\u00f6yl\u00fcyor…<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi ben diyorum ki bu, son derece uygunsuz ve ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 bir \u015feydi. \u00c7\u00fcnk\u00fc M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n icmas\u0131 sadece bu alt\u0131 ki\u015fiye tabi olmam\u0131\u015ft\u0131r. M\u00fcsl\u00fcmanlar a\u00e7\u0131k bir dille haklar\u0131n\u0131 isteseler veya nass\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na inan\u0131p \u015f\u00fbray\u0131 reddetselerdi, ister istemez halife tayini de birka\u00e7 g\u00fcn gecikebilir, Muhammed b. Seleme yard\u0131mc\u0131lar\u0131yla, \u015f\u00fbradaki alt\u0131 ki\u015fiyi \u00f6ld\u00fcrebilirdi. O h\u00e2lde bunun sorumlusu kim olurdu?<\/strong><\/p>\n

D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc:<\/strong> Halife \u00d6mer, \u015f\u00fbradakilerin hepsini birer kusurla su\u00e7lad\u0131ktan sonra yine hil\u00e2feti, su\u00e7lad\u0131\u011f\u0131 o adamlara b\u0131rakt\u0131.<\/strong><\/p>\n

Be\u015fincisi:<\/strong> \u0130kinci Halife kendi o\u011flu Abdullah’a \u015f\u00fbrada \u00e7ekimser kalmas\u0131n\u0131 emrederken Resulullah’\u0131n (s.a.a) torunu Hasan M\u00fc\u00e7teba’y\u0131 tamamen unuttu. Oysa \u0130mam Hasan M\u00fc\u00e7teba’n\u0131n o d\u00f6nemde Abdullah’tan daha fazla ilgilenme hakk\u0131na sahipti.<\/strong><\/p>\n

Alt\u0131nc\u0131s\u0131:<\/strong> \u0130kinci Halife, Resulullah’\u0131n (s.a.a) amcas\u0131 Abbas b. Abdulmuttalib’i bu \u015f\u00fbraya dahil etmedi; oysa Ab-bas b. Abdulmuttalip bu meseleye be\u015f ki\u015fiden daha l\u00e2y\u0131kt\u0131.<\/strong><\/p>\n

Yedincisi:<\/strong> \u0130kinci Halife \u015f\u00fbraya atad\u0131\u011f\u0131 alt\u0131 ki\u015finin isimlerini birer birer zikrettikten sonra bunlardan hi\u00e7birinin halife olmaya l\u00e2y\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, Ali’ye gelince de, “Bu adam -Ali b. Ebutalib- h\u0131rsl\u0131 olmasayd\u0131, hil\u00e2fete l\u00e2y\u0131k ve yeterliydi.” diyor. Yani, \u015f\u00fbradaki Talha, Z\u00fcbeyr, Osman, Abdurrahman ve Sa’d’\u0131n hil\u00e2fete l\u00e2y\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sadece Ali b. Ebutalib’in hil\u00e2fete l\u00e2y\u0131k ve yeterli oldu\u011funu, hil\u00e2fete h\u0131rsl\u0131 olmasayd\u0131 hil\u00e2feti kendisine b\u0131rakaca\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor.<\/strong><\/p>\n

Burada de\u011findi\u011fim yedinci noktay\u0131, Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131ndan ve Ba\u011fdad’\u0131n en \u00fcst\u00fcn bilgilerinden \u0130bn-i Ebi’l-Ha-did, \u015eerh-u Nehc’il-Bel\u00e2\u011fa’s\u0131nda geni\u015f bir \u015fekilde a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. \u015eimdi buradan kalem sahiplerinin yazmaktan \u00e7ekindikleri bir\u00e7ok nokta ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n en \u00f6nemlisi ve en ac\u0131s\u0131 \u015fudur: <\/strong><\/p>\n

\u0130kinci Halife bu s\u00f6z\u00fcyle Ali b. Ebutalib’in hil\u00e2fete herkesten daha l\u00e2y\u0131k oldu\u011funu itiraf etmesine ra\u011fmen Ali’yi hil\u00e2fetten men ediyor. \u0130kinci Halife M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n i\u015flerinin istikametini ve \u0130sl\u00e2m dininin saadetini isteseydi, kendisinin de itiraf etti\u011fi gibi hil\u00e2fet i\u015flerini idare edebilecek yeterli birini hil\u00e2fete tayin eder, b\u00f6ylece k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kadar \u00fcmmet aras\u0131ndaki nifak, tefrika ve kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetini ezmesine m\u00fcsaade etmezdi. Acaba \u0130sl\u00e2m \u00e2lemindeki bu kadar ihtil\u00e2f ve tefrikan\u0131n imamet meselesinden ba\u015fka bir nedeni var m\u0131d\u0131r? Elbetteki tek neden bu meseledir. <\/strong><\/p>\n

Evet, b\u00f6yle bir \u015f\u00fbray\u0131 ak\u0131l ve nakille uyu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ger\u00e7eklere ayk\u0131r\u0131 buluyoruz. <\/strong><\/p>\n

\u015eimdi Gazal\u00ee’nin s\u00f6z\u00fcn\u00fc m\u00fctalaa edelim. Gazal\u00ee, “E\u011fer nas olsayd\u0131, \u00fcmmet muhalefet etmezdi” diyor. Biz ise belirttik ki, nas olmas\u0131na ra\u011fmen ashap ya duymad\u0131klar\u0131ndan veya duymalar\u0131na ra\u011fmen buna uymak istemediklerinden onu terk etmi\u015f olabilir. Bunlar\u0131 yerinde ispatlad\u0131k. Fakat \u015fimdi bu konuda nass\u0131n oldu\u011funu iddia ediyor ve bunu muhakememizde \u00f6nemli r\u00fck\u00fcn olan akl\u00ee ve nakl\u00ee delille ispatlayaca\u011f\u0131z. \u0130lk \u00f6nce k\u0131saca akl\u00ee delillerimizi, daha sonra nakl\u00ee delilerimizi zikredece\u011fiz.<\/strong><\/p>\n

Evet, imamet konusunda nas vard\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc akl\u0131n destekledi\u011fi gibi Resulullah (s.a.a) \u0130sl\u00e2m dinini yaymak amac\u0131yla ne kadar \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f, \u00e7aba harcam\u0131\u015fsa, bu y\u00fcce dini koruyup savunma konusunda da bir o kadar \u00e7aba g\u00f6stermi\u015ftir. Zaten b\u00f6yle olmas\u0131 da gerekirdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc apa\u00e7\u0131k Muhammed\u00ee din, ahiret saadetini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 gibi, d\u00fcnya hayat\u0131n\u0131 da temin etmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla k\u0131yamete kadar bu \u00f6nemli \u0130sl\u00e2m\u00ee binay\u0131 ecnebilerin sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan korumak i\u00e7in onu, din\u00ee i\u015flerini y\u00fcr\u00fctebilecek ve sdin h\u00fck\u00fcmlerini bilen bir ki\u015finin sorumlulu\u011funa b\u0131rakmas\u0131 gerekir.<\/strong><\/p>\n

\u015e\u00fcphesiz, Resulullah (s.a.a) kendisinin ahiret yurduna g\u00f6\u00e7ece\u011fini biliyor ve irtihal edece\u011fi zaman\u0131 bekliyordu. B\u00f6yle bir durumda y\u00fcce \u0130sl\u00e2m dininin himaye edilmesini herkesten \u00e7ok isteyen Resulullah’\u0131n (s.a.a), \u00f6nemli din ve d\u00fcnya i\u015flerini bu \u00f6nemli makama l\u00e2y\u0131k olan birisine b\u0131rakmas\u0131, ak\u0131l ve hissin gerekli g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir konudur. \u00c7\u00fcnk\u00fc aksi durumda \u0130sl\u00e2m \u00fcmmeti aras\u0131nda ihtil\u00e2f \u00e7\u0131kmas\u0131 ve Muhammedi (s.a.a) tek dinin ihtil\u00e2f ve \u00e7eki\u015fmelerle par\u00e7alanmas\u0131 akl\u00ee tecr\u00fcbelerle bilinen ve onaylanan bir konudur. Bu durum da peygamber ve el\u00e7ilerin g\u00f6nderili\u015fi Allah’\u0131n hikmetine ters d\u00fc\u015fmektedir. Bu nedenle Resulullah’\u0131n (s.a.a) kendinden sonra belli bir ki\u015fiyi vasi tayin etmesi gerekiyordu.<\/strong><\/p>\n

\u015eimdi akl\u00ee delili k\u0131saca zikrettikten sonra nakl\u00ee delillerin ispat\u0131na ge\u00e7elim:<\/strong><\/p>\n

Bu alanda da birka\u00e7 nakl\u00ee delille yetinece\u011fiz. Birincisi, Kur’\u00e2n’da ismi ge\u00e7en y\u00fcce peygamberlerin (a.s), her birinin kendisinden sonra dini i\u015fleri y\u00fcr\u00fctmesi i\u00e7in bir “vasi” tayin etti\u011fini g\u00f6rmekteyiz. Buna dayanarak “Resulullah’\u0131n (s.a.a) da onlar gibi ‘Onlar\u0131n hidayetine uy.’<\/em> emrine uyarak bir ki\u015fiyi kendisinden sonra vasi tayin etmesi gerekiyordu.” diyoruz.<\/strong><\/p>\n

\u0130kincisi, genellikle herkesin kabul etti\u011fi, \u00f6zellikle de en muteber kitaplar\u0131m\u0131z olan ve i\u00e7eriklerinin do\u011frulu\u011funda kimsenin \u015f\u00fcphe etmedi\u011fi, “Sahih-i Buhar\u00ee” ve “Sahih-i M\u00fcslim”de kaydedilen hadisler, Resulullah’\u0131n (s.a.a) bir ki\u015fiyi vasi tayin etti\u011fini ve onun da Ali b. Ebutalib’ten ba\u015fkas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymaktad\u0131rlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc: <\/strong><\/p>\n

Birincisi,<\/strong> Resulullah’\u0131n (s.a.a), Gadir-i Hum’da k\u0131rk bin sahabenin kar\u015f\u0131s\u0131nda, “Ben kimin mevl\u00e2s\u0131ysam, Ali de onun mevl\u00e2s\u0131d\u0131r.”<\/em> buyurmu\u015ftur. Elbette bu hadisin Arap\u00e7a’s\u0131nda ge\u00e7en “veli” kelimesinden maksat “veliyy-i emir” yani emir sahibidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc e\u011fer “veli” kelimesi burada sadece muhabbet ve sevgi anlam\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015f olsayd\u0131 bu kadar \u00f6neme ve o kadar toplulu\u011fa gerek olmazd\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc Resul-i Ekrem (s.a.a) Ali b. Ebutalib’in muhabbet ve sevgisini birka\u00e7 yerde \u00fcmmete bildirmi\u015f, ama bunun i\u00e7in o kadar ola\u011fan \u00fcst\u00fc bir \u00f6zen g\u00f6stermemi\u015fti. Mesel\u00e2 Resulul-lah (s.a.a) buyurmu\u015ftur ki: “Ali’yi sevmek g\u00fczeldir.”, “Ali’yi seven beni sevmi\u015f olur”<\/em> ve “M\u00fcminlerin sayfas\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda Ali sevgisi vard\u0131r”<\/em> vs. O h\u00e2lde burada “veli” kelimesinden maksat sadece onun emir sahibi ve vasi olu\u015fudur.<\/strong><\/p>\n

\u0130kincisi,<\/strong> Menzilet hadisi Resulullah’\u0131n (s.a.a), Ali’yi kendine halife etti\u011fini ispatlamaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Harun’un, Musa’ya (her ikisine sel\u00e2m olsun) g\u00f6re konumu sadece \u00fcmmet ve kavmi aras\u0131nda vasilik ve halifeliktir.<\/strong><\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc:<\/strong> “Hasif’un Naal” hadisi, Hz. Ali b. Ebutali-b’in Resulullah’\u0131n (s.a.a) vasisi oldu\u011funu ispatlamada apa\u00e7\u0131k bir delildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu hadiste Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyuruyor: “Benim Kur’\u00e2n’\u0131n tenzilinde \u00e7aba harcad\u0131\u011f\u0131m gi-bi birisi de Kur’\u00e2n’\u0131n tevilinde \u00e7aba harcayacakt\u0131r; o adam hasifu’n-naal olan=ayakkab\u0131s\u0131n\u0131 yamayan- kimsedir.” <\/em>Ayak-kab\u0131s\u0131n\u0131 yamayan da Ali b. Ebutalib’den ba\u015fkas\u0131 de\u011fildi.<\/strong><\/p>\n

\u015e\u00fcphesiz, Kur’\u00e2n’\u0131n ger\u00e7ek anlam\u0131n\u0131 \u00fcmmete tebli\u011f et-mede \u00e7aba harcayan kimse, emir sahibi ve Resulullah’\u0131n (s.a.a) yerine ge\u00e7en kimsedir.<\/strong><\/p>\n

D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc:<\/strong> \u0130mam Hasan M\u00fc\u00e7teba, “Dedem Resulul-lah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurdu.” der: “Ey Ali! Sen bendensin, ben de sendenim; sen benden sonra b\u00fct\u00fcn m\u00fcminlerin velisisin.”<\/em><\/strong><\/p>\n

Bu hadis, Resulullah’tan (s.a.a) sonra Ali b. Ebutalib’in b\u00fct\u00fcn m\u00fcminlerin velisi oldu\u011funu g\u00f6sterir. \u00c7\u00fcnk\u00fc e\u011fer burada “veli” kelimesinden sevgi ve muhabbet kastedilmi\u015f olsayd\u0131, art\u0131k, “benden sonra” demeye gerek yoktu; \u00e7\u00fcnk\u00fc muhabbet ve sevgi ister Resulullah’\u0131n (s.a.a) hayat\u0131 d\u00f6neminde ve ister ondan sonra olsun gerekliydi.<\/strong><\/p>\n

Be\u015fincisi:<\/strong> \u0130mam Ahmed b. Hambel, kendi “M\u00fcsned”-inde Abdullah b. Hantab’den \u015f\u00f6yle rivayet eder: Resulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyurdu: “Ey Ben\u00ee Velia toplulu\u011fu! Ya yok olup ortadan kalkars\u0131n\u0131z ya da sizin \u00fczerinize kendim gibi olan, emrime uyan, hak \u00fczerine sava\u015f\u0131p esir eden birini g\u00f6revlendiririm.” <\/em>Sonra Ali’ye bakt\u0131 ve Ali’nin elinden tutarak, “O ki\u015fi budur.”<\/em> buyurdu.<\/strong><\/p>\n

Bu hadis apa\u00e7\u0131k bir \u015fekilde, Ali b. Ebutalib’in \u00fcmmetin i\u015flerini idare etmesi i\u00e7in Resulullah (s.a.a) taraf\u0131ndan g\u00f6revlendirildi\u011fini ifade etmekte ve imamet konusuyla ilgili apa\u00e7\u0131k bir nast\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Alt\u0131nc\u0131s\u0131:<\/strong> Ali’nin Beraat Suresi’ni tebli\u011f etmesi de, yine onun \u00fcmmetin veliyy-i emri oldu\u011funu a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde g\u00f6stermektedir; \u00e7\u00fcnk\u00fc ilk \u00f6nce bu surenin tebli\u011fi Birinci Halife’ye verilerek Mekke-i M\u00fckerreme’ye g\u00f6nderilmi\u015f, fakat daha sonra vahiy inerek “Beraat (Tevbe) Suresi’nin” Ali b. Ebutalib’e verilmesi emredilmi\u015f ve b\u00f6ylece h\u00fck\u00fcmlerin tebli\u011finin Ali b. Ebutalib’e has oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Allah’\u0131n h\u00fck\u00fcmlerini tebli\u011f etmek, “Peygamber”e veya “vasi” ve “veli” k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ki\u015fiye has oldu\u011fu, Allah Teala taraf\u0131ndan bildirilmi\u015f ve Resulullah’\u0131n (s.a.a) da vasisi Ali b. Ebu Talib oldu\u011fu i\u00e7in sureyi al\u0131p kendisinin okumas\u0131n\u0131 “Ali”ye emretmi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n

Yedincisi:<\/strong> T\u00fcm sava\u015flarda Ali’nin emir olup, hi\u00e7 kimsenin emir kulu olmamas\u0131, ilk \u00fc\u00e7 halifenin de t\u00fcm sava\u015flarda emir kulu olup hi\u00e7 kimseye emir olmay\u0131\u015flar\u0131 da a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde “Ali b. Ebu Talib”in Allah’\u0131n h\u00fck\u00fcmlerinin e-miri ve di\u011fer \u00fc\u00e7 halifenin ise emir kulu olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Fakat biz burada k\u0131saca ge\u00e7erek, “arife bir ayet yeter” ger\u00e7e\u011fini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurup nakl\u00ee ve akl\u00ee delillerin t\u00fcm\u00fcn\u00fc zikretmeye gerek g\u00f6rmedik.<\/strong><\/p>\n

Evet, Gazal\u00ee diyor ki:<\/strong><\/p>\n

“Ehlis\u00fcnnet, ashab\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fcn tezkiyesine ve \u00f6v\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne inanmaktad\u0131r.”<\/strong><\/p>\n

Biz Gazal\u00ee’nin bu s\u00f6z\u00fcne cevap olarak \u015f\u00f6yle diyoruz: Ne yaz\u0131k ki H\u00fcccet\u00fc’l-\u0130sl\u00e2m Gazal\u00ee bu \u00f6nemli h\u00fckm\u00fc verirken “tezkiye” ve “t\u00fcm” s\u00f6zc\u00fcklerinin i\u00e7erdikleri anlamlara bir az olsun dikkat etmemi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc o zaman “sahabe” denilen ki\u015filerin say\u0131s\u0131 y\u00fcz binlere ula\u015f\u0131yordu. “T\u00fcm” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn anlam\u0131yla “sahabe” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn anlam\u0131n\u0131 birle\u015ftirecek olursak, bu durumda t\u00fcm sahabe denilen ki\u015filere, tezkiyenin mefhumu olan ismet ve masumiyet niteli\u011fini isnat etmemiz gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Gazal\u00ee, “tezkiye”den, kusur ve g\u00fcnahtan temiz ve m\u00fcnezzeh olmay\u0131 kastetmi\u015ftir; kusur ve g\u00fcnahlardan temiz olmak ise masumiyetten ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Masumiyet ise yaln\u0131z y\u00fcce peygamberlere ve Ehlibeyt \u0130mamlar\u0131ndan ibaret olan birka\u00e7 \u00f6zel ki\u015fiye has bir makamd\u0131r. Oysa Gazal\u00ee, “Sahabenin t\u00fcm\u00fcn\u00fc masum bilmek gerekir.” diyor\u2026 Oysa ilk sahabelerden ve muhacirlerden olan “Huveytib”, Resulullah’\u0131n (s.a.a) Mekke’nin fethi i\u00e7in hareket edece\u011fini m\u00fc\u015friklere bildirmi\u015fti.<\/strong><\/p>\n

Yine y\u00fczlerce sahabe, M\u00fcsl\u00fcman olduktan sonra m\u00fcnaf\u0131k ve m\u00fcrtet olmu\u015ftur ve “Sa’lebe” gibileri \u0130sl\u00e2m h\u00fck\u00fcmlerine uymaktan sak\u0131nm\u0131\u015flard\u0131r. “Horkus b. Zuheyr”, Bedir ashab\u0131ndan olmas\u0131na ra\u011fmen Nehrevan’da Haric\u00eelerin reisi olmu\u015ftur ve yine Nehrevan’da birka\u00e7 bin sahabe Haric\u00eeler gurubuna kat\u0131larak, Gazal\u00ee’nin de ikrar etti\u011fi gibi \u0130sl\u00e2m dininden \u00e7\u0131km\u0131\u015flard\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Muaviye b. Ebu S\u00fcfyan, Amr b. As’\u0131n, sahabeden olmalar\u0131na ra\u011fmen asi olduklar\u0131n\u0131 t\u00fcm Ehlis\u00fcnnet ulemas\u0131 belirtmi\u015ftir. Muaviye, taraftarlar\u0131 ve yard\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n imam\u0131na kar\u015f\u0131 as\u00ee olup \u0130mam Ali’ye minberlerde s\u00fcrekli k\u00fcf\u00fcr ve l\u00e2net ettikleri t\u00fcm \u0130sl\u00e2m tarihlerinde kaydedilmi\u015ftir ve bu da nassa ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in k\u00fcf\u00fcrd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n

Biz burada ashaptan bir\u00e7oklar\u0131n\u0131n i\u015fledikleri kusurlar\u0131 teker teker sayacak olursak, kitab\u0131m\u0131z\u0131n amac\u0131ndan sapm\u0131\u015f oluruz. Sadr-\u0131 \u0130sl\u00e2m’dan ba\u015flay\u0131p Cemel, Nehrevan ve S\u0131ffin facialar\u0131n\u0131 ve ashab\u0131n bu facialardaki rollerini hat\u0131rlatacak olursak, hakikatin sizin i\u00e7in a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015faca\u011f\u0131ndan eminiz.<\/strong><\/p>\n

Biz Gazal\u00ee’nin d\u00fc\u015f\u00fcncesine uyacak olursak, bu durumda bir grup sapm\u0131\u015f \u015feytanlar\u0131n masum olduklar\u0131na inanmam\u0131z gerekecektir; bu ise hem aptall\u0131k ve hem de kusurdur. Oysa din ve muhakeme sahipleri, b\u00f6yle bir aptall\u0131k ve kusurdan m\u00fcnezzehtirler.<\/strong><\/p>\n

Ama bu kitab\u0131n \u00e2ciz yazar\u0131 bendeniz, Ehlis\u00fcnnet’ten oldu\u011fum i\u00e7in var g\u00fcc\u00fcmle bu iftiray\u0131 “Ehlis\u00fcnnet”ten defetmeliyim. \u00c7\u00fcnk\u00fc “Ehlis\u00fcnnet” demek, Resulullah’\u0131n (s.a.a) s\u00fcnnet ve gidi\u015fat\u0131na uymaksa, biz, “tezkiye” olmad\u0131klar\u0131n\u0131 iddia etti\u011fimiz ki\u015filerin yoldan \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131n\u0131 hem iddia ve hem de ispat etmekteyiz. Resulullah’\u0131n (s.a.a) sabit gidi\u015fat\u0131 da, ister sahabe olsun, ister olmas\u0131n, bu t\u00fcr insanlar\u0131n amel ve gidi\u015fat\u0131yla ba\u011fda\u015fmamaktad\u0131r. Tasavvuf ehlinin \u00f6nderi ve de\u011ferli piri olan “Haf\u0131z \u015eiraz\u00ee” ne g\u00fczel diyor: <\/strong><\/p>\n

“Ali’nin dostu olmayan k\u00e2firdir,<\/strong><\/p>\n

\u0130ster d\u00f6nemin zahidi olsun, ister tarikat \u015feyhi.”<\/strong><\/p>\n

Fakat Resulullah’\u0131n (s.a.a) sabit yoluna uyanlar, ister Ehlis\u00fcnnet olsun, ister olmas\u0131n, o sahab\u00eeye (Hz. Ali’ye) sayg\u0131 duyup kar\u015f\u0131s\u0131nda tazim etmektedir ve etmelidir de. Gazal\u00ee, “Sahabenin t\u00fcm\u00fcne sayg\u0131 g\u00f6stermek gerekir.” diyor.<\/strong><\/p>\n

Ben diyorum ki: Gazal\u00ee’nin delilden yoksun bu iddias\u0131n\u0131n cevab\u0131n\u0131 “\u0130r\u015fad-\u0131 Hamzev\u00ee” adl\u0131 eserimde geni\u015f bir \u015fekilde ve delillerle vermi\u015fizdir ve burada tekrar kaydetmeye gerek yoktur.<\/strong><\/p>\n

Gazal\u00ee diyor ki:<\/strong><\/p>\n

“Sahabenin tezkiye (g\u00fcnahtan ar\u0131nm\u0131\u015f) olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemeye ancak Rafiz\u00ee olan c\u00fcr’et edebilir.”<\/strong><\/p>\n

Ben buna cevap olarak \u015f\u00f6yle diyorum:<\/strong> Ne yaz\u0131k ki, bu s\u00f6z Gazal\u00ee’nin ilm\u00ee makam\u0131na hi\u00e7 yak\u0131\u015fmamaktad\u0131r. “Rafiz\u00ee” kelimesini, ancak muhakeme edip delil getirmekten \u00e2ciz olanlar, kendilerini savunmak i\u00e7in cahilane ve avamane bir \u015fekilde kullan\u0131rlar; bu ise Gazal\u00ee’ye ya-k\u0131\u015fmaz.<\/strong><\/p>\n

Evet biz, sahabenin, kim olursa olsun, Allah ve Resul\u00fc’n\u00fcn yan\u0131ndaki faziletini \u00fcmmetten hi\u00e7 kimsenin ink\u00e2r etmedi\u011fini defalarca ispatlad\u0131k; fakat biri hakk\u0131nda ispatlanmayan bir fazilet ve de\u011feri reddetmek de Rafiz\u00eelik olamaz.<\/strong><\/p>\n

Biz okuyucular\u0131m\u0131za, Gazal\u00ee’nin, “\u0130hyau’l-Ul\u00fbm” adl\u0131 me\u015fhur kitab\u0131nda kaydetti\u011fi bu s\u00f6zlerden vazge\u00e7erek daha sonralar\u0131 yazm\u0131\u015f oldu\u011fu “S\u0131rru’l\u00c2lem\u00een” adl\u0131 kitab\u0131nda bun-lar\u0131n aksini iddia ve ispat etti\u011fini m\u00fcjdeliyoruz. Okuyu-cular\u0131m\u0131za, bu konuda “S\u0131rru’l-\u00c2lem\u00een” kitab\u0131n\u0131n “el-Me-kalatu’l-Hamse Fi’l-Hil\u00e2fe” b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc okumalar\u0131n\u0131 tavsiye ediyoruz. Gazal\u00ee’ye kar\u015f\u0131 getirdi\u011fimiz delilleri yeterli bilip konuyu burada noktal\u0131yoruz.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

HAD\u0130SLERDE HZ. AL\u0130’N\u0130N -A.S- FAZ\u0130LET\u0130] Gelelim Hz. Ali’nin (a.s) faziletini ve b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetten \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klayan hadis-i \u015feriflere. Ancak biz burada bu hususu ifade eden Resulullah’\u0131n (s.a.a) hadislerinin hepsine de\u011finmeyece\u011fiz, onlardan sadece birka\u00e7\u0131n\u0131 zikretmekle yetinece\u011fiz. Zira bu konudaki hadisler birka\u00e7 cildi kaplayacak kadar \u00e7oktur. Ancak burada beyan edece\u011fimiz hadisler, b\u00fct\u00fcn \u0130sl\u00e2m \u00fcmmetince kabul edilen, hi\u00e7bir \u015fekilde …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[16678,16679,16677,16659,16643],"class_list":["post-13557","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","tag-hadislerde-hz-alinin","tag-hz-ali","tag-hz-alinin-a-s-fazileti","tag-tesrih-ve","tag-tesrih-ve-muhakeme"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13557","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13557"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13557\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13557"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13557"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13557"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}