Evet, erkekler onbe\u015f ya\u015f\u0131ndan ve k\u0131zlar ise dokuz ya\u015f\u0131ndan sonra m\u00fckellefiyete eri\u015fmekteler ve ondan \u00f6nce hi\u00e7 bir m\u00fckellefiyete sahip de\u011fillerdir. Fakat dini m\u00fckellefiyetlerin yerine getirilmesi bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na kadar bekletilemez. \u0130nsan, bulu\u011fa erince din\u00ee g\u00f6revlere e\u011filimli olmas\u0131 i\u00e7in \u00e7ocukluktan ibadet ve din\u00ee m\u00fckellefiyetleri yerine getirmeye al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Dindar bir ailede ya\u015fayan bir \u00e7ocuk genelde \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131nda dini t\u00f6renlerden baz\u0131lar\u0131nda anne ve babas\u0131n\u0131 taklid eder. Baba ve annesi gibi ba\u015f\u0131n\u0131 topra\u011fa b\u0131rak\u0131p secde eder. \u201cAllah-u Ekber\u201d, \u201cLailaheillellah\u201d, \u201cElhamdulillah\u201d gibi baz\u0131 kelimeleri, Resulullah\u2019a salavat g\u00f6ndermeyi baba ve annesinden veya karde\u015flerinden \u00f6\u011frenir ve s\u00f6ylemeye ba\u015flar. K\u0131sa dini \u015fiir ve mar\u015flar\u0131 dinlemekten ve okumaktan zevk al\u0131r. Sorumlu ve bilin\u00e7li baba ve anneler \u00e7ocu\u011fun i\u00e7inde k\u00f6k salm\u0131\u015f olan bu sade ve s\u00fcss\u00fcz hareketlerden istifade ederler. Bazen tebess\u00fcm ve memnuniyetlerini belirterek, bazen de dilleriyle \u00e7ocu\u011fu te\u015fvik ederler. Bu pek yararl\u0131 ve etkili bir hareket olup \u00e7ocuklar\u0131, m\u00fckellefiyetlerini kabullenmeye haz\u0131rlar; ancak, bunun tabii ve normal olmas\u0131 ve zora dayanmamas\u0131 gerekir. Anne ve babalar acele etmemeli ve bu ya\u015fta \u00e7ocuklara bask\u0131 yapmamal\u0131d\u0131rlar. \u00c7ocuk be\u015f ya\u015f\u0131nda, hatta be\u015f ya\u015f\u0131na ula\u015fmadan \u00f6nce yava\u015f yava\u015f Fatiha ve \u0130hlas suresini \u00f6\u011frenebilir. Baba ve anneler \u015fahsen veya b\u00fcy\u00fck \u00e7ocuklar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla yava\u015f yava\u015f ve e\u011flence olarak \u00e7ocu\u011fa Fatiha ve \u0130hlas suresini \u00f6\u011fretebilirler. Daha sonra bu \u015fekilde namaz\u0131n di\u011fer zikirlerini ona \u00f6\u011fretebilirler. Namaz\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra, alt\u0131 veya yedi ya\u015f\u0131na girince onun devaml\u0131 namaz k\u0131lmas\u0131n\u0131 s\u00f6yler ve namaz vakitlerini hat\u0131rlat\u0131rlar. Namaz\u0131n ilk vakitlerinde kendileri namaza haz\u0131rlan\u0131r ve \u00e7ocuklara da namaz vaktinin gelip \u00e7att\u0131\u011f\u0131n\u0131, namaz\u0131 unutmamalar\u0131n\u0131 hat\u0131rlat\u0131rlar. Dokuz ya\u015f\u0131na girince ciddi ve kati bir \u015fekilde onlar\u0131 namaz k\u0131lmaya zorlar ve \u201cBundan b\u00f6yle kesinlikle namazlar\u0131n\u0131 k\u0131lmal\u0131s\u0131n\u201d derler. Sabah namaz\u0131 i\u00e7in de uyand\u0131rmal\u0131, evde, yolculukta ve her halde namaz\u0131 terketmemelerine dikkat etmeli ve \u00e7ocu\u011fu buna te\u015fvik etmelidirler. \u00c7ocu\u011fun namaza kar\u015f\u0131 gev\u015fek davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce ilk \u00f6nce nasihat ve \u00f6\u011f\u00fctle, e\u011fer olmazsa sert \u00e7\u0131k\u0131\u015fma ve tehdidle ve daha sonra da tembih ve dayakla onu namaz k\u0131lmaya zorlamal\u0131d\u0131rlar. Bu hususta hi\u00e7 bir t\u00fcrl\u00fc kusur etmek do\u011fru de\u011fildir. Baba ve annelerin kendileri namaz k\u0131l\u0131yorlarsa bu programla \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 yava\u015f yava\u015f namaz k\u0131lmaya al\u0131\u015ft\u0131rabilirler. K\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015fta namaza al\u0131\u015f\u0131nca da bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na erince kendiliklerinden ve hi\u00e7 bir bask\u0131 olmadan namaz k\u0131lar ve bundan zevk al\u0131rlar. Fakat anne ve babalar, \u00e7ocuk daha bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na ermedi\u011fi bahanesiyle onun namaz k\u0131lmas\u0131n\u0131 itina etmez ve bulu\u011fa erinceye kadar onu geciktirirlerse, bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na erdi\u011finde o ibadetleri yapmak \u00e7ocu\u011fa zor gelir; ya hi\u00e7 kabul etmez ve e\u011fer namaz k\u0131lacak olsa da ona pek ba\u011fl\u0131 kalmaz ve k\u00fc\u00e7\u00fck bir bahaneyle namaz\u0131 terkedebilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7ocukluktan al\u0131\u015fkanl\u0131k haline getirilmeyen bir \u015feye al\u0131\u015fmak \u00e7ok zordur.
\nDolay\u0131s\u0131yla; Resulullah -s.a.a- ve pak \u0130mamlar -as- alt\u0131 veya yedi ya\u015f\u0131nda \u00e7ocuklar\u0131n namaz k\u0131lmaya al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nemle vurgulamaktad\u0131rlar. \u00d6rne\u011fin:
\n\u0130mam B\u00e2k\u0131r (a.s) buyuruyor ki: \u201cBiz \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131 be\u015f ya\u015f\u0131ndan itibaren namaz k\u0131lmaya zorluyoruz, fakat siz yedi ya\u015f\u0131ndan itibaren onlar\u0131 namaza zorlay\u0131n.\u201d(283)
\nResulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyuruyor: \u201c\u00c7ocuklar\u0131n\u0131z alt\u0131 ya\u015f\u0131na girince namaz k\u0131lmalar\u0131n\u0131 emredin. Yedi ya\u015f\u0131na girince buna daha fazla \u00f6nem verin; gerekti\u011finde onlar\u0131 d\u00f6vebilirsiniz de.\u201d(284)
\n\u0130mam Sak\u0131d\u2019tan (a.s) \u015f\u00f6yle nakledilmektedir: \u201c\u00c7ocuk yedi ya\u015f\u0131na girince el ve y\u00fcz\u00fcn\u00fc y\u0131kayarak namaz k\u0131lmas\u0131n\u0131 s\u00f6yleyin. Fakat dokuz ya\u015f\u0131na girince do\u011fru abdest almay\u0131 ona \u00f6\u011fretin ve namaz k\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nemle vurgulay\u0131n; gerekti\u011finde onu dayakla da namaz k\u0131lmaya zorlayabilirsiniz.\u201d(285)
\nYine \u0130mam Sad\u0131k (a.s) buyuruyor ki: \u201c\u00c7ocuk alt\u0131 ya\u015f\u0131na girince namaz k\u0131lmal\u0131d\u0131r ve oru\u00e7 tutabildi\u011finde de oru\u00e7 tutmal\u0131d\u0131r.\u201d(286)
\nOru\u00e7 hakk\u0131nda da \u00e7ocu\u011fu yava\u015f yava\u015f al\u0131\u015ft\u0131rmak gerekir. \u0130yiyle k\u00f6t\u00fcy\u00fc ay\u0131rtedebilen \u00e7ocuklar\u0131, kahvalt\u0131 yerine sahur yemeleri ve buna al\u0131\u015fkanl\u0131k kazanmalar\u0131 i\u00e7in sahura kald\u0131rabilirsiniz. \u00c7ocuk, oru\u00e7 tutma g\u00fcc\u00fcne sahip olunca onu-ara s\u0131ra oru\u00e7 tutmaya te\u015fvik etmelidir. Oru\u00e7 tuttu\u011funda \u00e7ok halsiz olursa ona birazc\u0131k yemek veya su verebilirler. Yava\u015f yava\u015f g\u00fcc\u00fc yetti\u011fince tuttu\u011fu oru\u00e7lar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 fazlala\u015ft\u0131rmal\u0131d\u0131r. Bulu\u011fa \u00e7a\u011f\u0131na eri\u015fince ona, \u201cSen art\u0131k bali\u011f oldun, bundan b\u00f6yle namaz k\u0131lmal\u0131 ve oru\u00e7 tutmal\u0131s\u0131n, yoksa g\u00fcnahk\u00e2r olursun\u201d demelidirler. Tahamm\u00fcl g\u00fcc\u00fcn\u00fcn fazlala\u015fmas\u0131 i\u00e7in ona orucun sevap ve faziletlerini anlatmak da yararl\u0131d\u0131r. Ramazan ay\u0131nda, rahat\u00e7a oru\u00e7 tutabilmesi i\u00e7in i\u015flerini hafifle\u015ftirmelidirler. Ramazan ay\u0131n\u0131n sonunda da bayraml\u0131k ve hediye olarak ona bir \u015fey verebilirler. Gizlice orucunu yememesi i\u00e7in g\u00fcn boyunca onu g\u00f6zetmelidirler. Baba ve anne bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na yeti\u015fmeden \u00f6nce \u00e7ocuklar\u0131na bulu\u011f belirtilerini s\u00f6ylemeli, gus\u00fcl ve helaya gitme adab\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretmelidirler.
\nBu noktay\u0131 da hat\u0131rlatay\u0131m ki, baba ve anneler \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n camiye ve dini t\u00f6renlere gidip gelmelerini istiyorlarsa onlar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015fta buna al\u0131\u015ft\u0131rmal\u0131d\u0131rlar. Yava\u015f yava\u015f al\u0131\u015fmalar\u0131 ve daha sonra kendi istekleriyle buna e\u011filim g\u00f6stermeleri i\u00e7in onlar\u0131 kendileriyle birlikte cami ve dini t\u00f6renlere g\u00f6t\u00fcrebilirler. \u00c7ocuk ya\u015fta dini t\u00f6renlere kat\u0131lmayan kimseler b\u00fcy\u00fcd\u00fcklerinde genelde bu gibi t\u00f6renlere ilgi g\u00f6stermezler. Son olarak \u015funu da s\u00f6yleyeyim ki, \u00e7ocuk bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na eri\u015fmeden \u00f6nce m\u00fckellef ve sorumlu de\u011fildir, ne yaparsa g\u00fcnah i\u015flemi\u015f olmaz; fakat buna ra\u011fmen baba ve anneler, bu bahaneyle istedikleri her k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc i\u015flemesi i\u00e7in \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 tamamen serbest b\u0131rakamazlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7ocuklar\u0131 o ya\u015fta m\u00fckellef olmasalar da vaz\u2019\u00ee h\u00fck\u00fcm onlar\u0131n \u00fczerinden d\u00fc\u015fmez. \u00d6rne\u011fin, di\u011ferlerinin evinin cam\u0131n\u0131 k\u0131ran, mahsul\u00fcn\u00fc bozan veya ba\u015fkas\u0131na mali zarar veren \u00e7ocuk onlara kar\u015f\u0131 bor\u00e7ludur ve bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na erdi\u011finde onlar\u0131n zarar\u0131n\u0131 \u00f6demek zorundad\u0131r. Ba\u015fkalar\u0131na verdi\u011fi zararlar\u0131 kar\u015f\u0131lamas\u0131 farzd\u0131r. Yine, e\u011fer birinin bir uzvuna bir zarar verirse, \u00f6rne\u011fin g\u00f6z\u00fcn\u00fc k\u00f6r ederse, kula\u011f\u0131n\u0131 keserse veya elini fel\u00e7 ederse b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcnde onun diyetini vermek zorundad\u0131r. Her durumda, vaz\u2019\u00ee h\u00fck\u00fcmler \u00e7ocuklar\u0131n \u00fczerinden d\u00fc\u015fmez. \u00c7ocuklar\u0131n\u0131 seven anne ve babalar onlar\u0131n b\u00f6yle i\u015fler yapmamalar\u0131na dikkat etmelidirler. Di\u011fer taraftan, bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131ndan \u00f6nce \u00e7ocu\u011fu dinin yasaklad\u0131\u011f\u0131 i\u015fleri yapmas\u0131 i\u00e7in serbest b\u0131rakacak olurlarsa tabii olarak dini g\u00fcnah ve yasaklara al\u0131\u015facak ve bali\u011f olduktan sonra da bu al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131ndan vazge\u00e7emeyecektir. Buna binaen, anne ve babalar farz ve haramlar\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 \u00e7ocuk ya\u015fta evlatlar\u0131na \u00f6\u011fretmeli ve onlar\u0131n dini yasaklar\u0131 i\u015flemelerine engel olmal\u0131, yava\u015f yava\u015f onlar\u0131 farzlar\u0131 ve iyi i\u015fleri yapmaya al\u0131\u015ft\u0131rmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Evet, erkekler onbe\u015f ya\u015f\u0131ndan ve k\u0131zlar ise dokuz ya\u015f\u0131ndan sonra m\u00fckellefiyete eri\u015fmekteler ve ondan \u00f6nce hi\u00e7 bir m\u00fckellefiyete sahip de\u011fillerdir. Fakat dini m\u00fckellefiyetlerin yerine getirilmesi bulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131na kadar bekletilemez. \u0130nsan, bulu\u011fa erince din\u00ee g\u00f6revlere e\u011filimli olmas\u0131 i\u00e7in \u00e7ocukluktan ibadet ve din\u00ee m\u00fckellefiyetleri yerine getirmeye al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Dindar bir ailede ya\u015fayan bir \u00e7ocuk genelde \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131nda dini …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[124,745,746,241,747,426,748],"class_list":["post-214","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","tag-allah-u-ekber","tag-cocuk-ve-dini-gorevler","tag-dini-gorevler","tag-elhamdulillah","tag-lailaheillellah","tag-mukellefiyet","tag-salavat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/214","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=214"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/214\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=214"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=214"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=214"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}