\u00c7ok h\u00fccreli,gelismis yap\u0131l\u0131 canl\u0131larda organ ve sistemlerle ger\u00e7eklestirilien hayatsal olaylar tek h\u00fccreli canl\u0131larda ve \u00e7ok h\u00fccrelilerin her bir h\u00fccresinde \u201corganel\u201ddenilen h\u00fccre i\u00e7i yap\u0131lar\u0131yla ger\u00e7eklestirilir.O halde her h\u00fccre organeli bir organ ya da sisteme kars\u0131l\u0131k gelmektedir.Her h\u00fccrenin tek bas\u0131na canl\u0131l\u0131k \u00f6zelligi g\u00f6sterebilmesi organellerle m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r.Sentrozom ve ribozom d\u0131s\u0131ndaki organeller h\u00fccre zar\u0131na benzeyen bir zarla \u00e7evrilidir.
\n H\u00fccreleri,yap\u0131 ve fonksiyon olarak m\u00fckemmel isleyen bir devlete benzetebiliriz.\u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00f6neticisi ve diger g\u00f6revleri \u00fcstlenmis ayr\u0131 birimleri vard\u0131r.Buna g\u00f6re her organel bir g\u00f6revden sorumlu bakanlar gibidir.<\/p>\n
a.Endoplazmik Retikulum:H\u00fccre zar\u0131ndan \u00e7ekirdek zar\u0131na kadar uzanan,h\u00fccreyi ag gibi \u00f6rm\u00fcsi,h\u00fccre i\u00e7i kanallar sistemidir.\u00dczerinde ribozom bulunduranlara Gran\u00fcll\u00fc E.R.,bulundurmayanlara Gran\u00fcls\u00fcz E.R. denir.Gran\u00fcls\u00fcz E.R. daha \u00e7ok yagl\u0131 maddelerin sentezini yapan yag bezleri h\u00fccrelerinde veya steroit hormon sentezleyen salg\u0131 bezi h\u00fccrelerinde bulunur.
\n Gran\u00fcll\u00fc E.R. ise protein sentezinin \u00e7ok yap\u0131ld\u0131g\u0131 h\u00fccrelerde daha iyi gelismistir.E.R.ler h\u00fccre i\u00e7ine ve d\u0131s\u0131na madde tas\u0131nmas\u0131nda ,baz\u0131 maddelerin depolanmas\u0131nda g\u00f6rev yaparlar.Ribozomlarda sentezlenen proteinleri de golgiye tas\u0131rlar.<\/p>\n
b.Ribozom:Is\u0131k mikroskobuyla g\u00f6r\u00fclmeyen \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck,zarars\u0131z organellerdir.\u00c7ekirdek zar\u0131,E.R.,sitoplazma s\u0131v\u0131s\u0131,kloroplast s\u0131v\u0131s\u0131 ve mitokondri s\u0131v\u0131s\u0131nda bulunurlar.H\u00fccrede her t\u00fcrl\u00fc protein ve RNA\u2019dan yap\u0131lm\u0131slard\u0131r.B\u00fcy\u00fck ve k\u00fc\u00e7\u00fck alt birimden olusurlar.Protein,enzim ve hormon sentezi h\u0131zl\u0131 olan h\u00fccrelerde daha \u00e7ok bulunur.Bir\u00e7ogu sitoplazmada yanyana gelerek polizom (poliribozom)lar\u0131 olusturur.Vir\u00fcsler hari\u00e7 b\u00fct\u00fcn canl\u0131 h\u00fccrelerde bulunan temel organeldir.<\/p>\n
c.Mitokondri:Memeli alyuvar\u0131,bakteri ve mavi yesil alglerin d\u0131s\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn \u00f6karyot h\u00fccrelerde bulunur.H\u00fccrede enerji \u00fcretimini saglayan oksijenli solunum merkezlerindendir.Enerji gereksinimi fazla olan h\u00fccrelerde say\u0131lar\u0131 fazlad\u0131r.
\n Etraflar\u0131nda h\u00fccre zar\u0131n\u0131n yap\u0131s\u0131na benzeyen,ancak \u00e7ift katl\u0131 olan bir zar sistemi bulunur.D\u0131s zar d\u00fcz ve esnek bir yap\u0131ya sahiptir.Gerektiginde siser ve b\u00fcz\u00fcl\u00fcr.I\u00e7 zar y\u00fczeyi art\u0131rmak i\u00e7in mitokondri s\u0131v\u0131s\u0131na (=matrix)dogru k\u0131vr\u0131mlar yaparak krista denilen zar k\u0131vr\u0131mlar\u0131n\u0131 meydana getirir.
\n Oksijenli solunumda g\u00f6rev yapan ETS elemanlar\u0131 kristalar \u00fczerinde bulunurken,krebs \u00e7emberi enzimleri s\u0131v\u0131 k\u0131sm\u0131nda bulunurlar.
\n Mitokondrinin kimyasal yap\u0131s\u0131nda %60-65 protein,%35-40 lipit,ve \u00e7ok az miktarda DNA,RNA ve ribozom bulunur.
\n Mitokondriler,gerektigi zaman b\u00f6l\u00fcnebilir,b\u00fcy\u00fcyebilir ve kendileri i\u00e7in gerekli baz\u0131 proteinleri sentezleyebilir.<\/p>\n
d.Golgi Ayg\u0131t\u0131:E.R.den olusmustur.Birbirine paralel uzanm\u0131s kanalc\u0131k ve kesecikler seklindedir.Salg\u0131 maddelerinin olusturulmas\u0131,paketlenmesi ve salg\u0131lanmas\u0131ndan sorumludurlar.
\n Pankreas,s\u00fct bezi,hipofiz gibi salg\u0131 bezlerinde,bitkilerin nektar bezlerinde,salg\u0131 dokusunda bol bulunur.Degiserek lizozomlar\u0131 meydana getirirler.Golgide kompleks bilesiklerin,karbonhidrat ve yaglar\u0131n sentezi de yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
e.Lizozom:Golgi ayg\u0131t\u0131ndan meydana gelirler.H\u00fccre i\u00e7i sindirim enzimlerini tas\u0131yan keseciklerdir.H\u00fccreye fagositoz ve pinositozla al\u0131nm\u0131s ya da h\u00fccre i\u00e7inde olusturulmus her t\u00fcrl\u00fc b\u00fcy\u00fck molek\u00fcller lizozomlar taraf\u0131ndan sindirilirler.<\/p>\n
H\u00fccre yaslan\u0131nca lizozomlar patlar ve h\u00fccre kendini sindirir.Buna Otoliz denir.Kurbaga larvalar\u0131nda kuyrugun kaybolmas\u0131,\u00f6lm\u00fcs cesetlerin daha \u00e7abuk \u00e7\u00fcr\u00fcmesi bu intihar kesecikleriyle m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r.H\u00fccre organellerinin yenilenmesinde de lizozomlar\u0131n \u00f6nemli g\u00f6revleri vard\u0131r.Eksiyen h\u00fccreler veya organeller lizozomlarda otoliz olay\u0131yla sindirilirler.\u00d6rnegin 1 gram karaciger dokusunda bir saatte,bir milyar mitokondri sindirilip,yenileri yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n
f.Koful(Vakuol):H\u00fccrede olusan art\u0131k maddelerin ve fazla s\u0131v\u0131lar\u0131n depoland\u0131g\u0131 keseciklerdir.H\u00fccre zar\u0131n\u0131n i\u00e7eriye dogru k\u0131vr\u0131lmas\u0131yla.E.R.dan,golgi ayg\u0131t\u0131ndan veya \u00e7ekirdek zar\u0131ndan meydana gelebilir.Daha \u00e7ok tek h\u00fccrelilerde ve bitki h\u00fccreletinde bulunurlar.Hayvan h\u00fccrelerindeki kofullar \u00e7ok az ve k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n
Tek h\u00fccrelilerde kofullar \u00f6nemli g\u00f6revleri \u00fcstlenmislerdir.Bunlardan besin kofullar\u0131 h\u00fccre i\u00e7ine al\u0131nan maddelerin sindirilmesini,kontraktil
\n kofullar ise fazla suyun d\u0131sar\u0131ya at\u0131lmas\u0131n\u0131 saglar.
\n Kofullar\u0131n baz\u0131lar\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131p,g\u00f6revleri bittikten sonra kaybolurlar.
\n \u00d6rnegin fagositoz ve pinositozla al\u0131nan besinlerin sindirilmesini saglayan besin kofullar\u0131,sindirim kofullar\u0131 ve bosalt\u0131m kofullar\u0131 gibi.
\n Bitkilerde h\u00fccre yasland\u0131k\u00e7a koful b\u00fcy\u00fcr.\u00c7\u00fcnk\u00fc tuzlu art\u0131klar kofullarda biriktirilir.Kofullar plazmoliz\u2019de k\u00fc\u00e7\u00fcl\u00fcr.Deplazmoliz ve turgor\u2019da b\u00fcy\u00fcr.Bitkilerden salg\u0131lanan bir \u00e7ok koku maddesi koful \u00f6z suyundan d\u0131sar\u0131 at\u0131l\u0131r.<\/p>\n
g.Sentrozomadece hayvansal h\u00fccrelerde ve baz\u0131 basit yap\u0131l\u0131 alg ve mantar t\u00fcrlerinde bulunur.Silindir seklindeki iki sentriolden olusur.H\u00fccre b\u00f6l\u00fcnmesi s\u0131ras\u0131nda eslenerek h\u00fccrenin kutuplar\u0131na \u00e7ekilir ve ig ipliklerini tutarlar.Bu sayede kromozom tak\u0131mlar\u0131n\u0131n ayr\u0131lmas\u0131 saglan\u0131r.
\n Her sentriol 9 adet protein yap\u0131daki t\u00fcp demetinden meydana gelmistir.Bitki h\u00fccrelerinde sentrozom bulunmad\u0131g\u0131ndan ig iplikleri sitoplazmadaki proteinlerden dogrudan olusturulur.<\/p>\n
g.Plastidleradece bitki h\u00fccrelerinin sitoplazmas\u0131nda bulunan organellerden birisidir.Sekilleri k\u00fcre,oval,ig ya da iplik bi\u00e7imindedir.Plastidler h\u00fccreyle beraber geliserek g\u00f6revine uygun sekil ve renk kazan\u0131rlar.Renklerine ve g\u00f6revlerine g\u00f6re plastid \u00e7esitleri \u00fc\u00e7 grupta incelenmektedir.<\/p>\n
Kloroplastlar:Yesil renkli plastidlerdir.Bitkilerin farkl\u0131 organlar\u0131na ait h\u00fccrelerde degisik say\u0131lardad\u0131rlar.Kloroplastlar yapraklarda,gen\u00e7 dallarda,olmam\u0131s sebze ve meyve h\u00fccrelerinde \u00e7ok say\u0131da bulunmaktad\u0131r.\u00c7i\u00e7ek ve k\u00f6k h\u00fccreleri gibi,baz\u0131 bitki h\u00fccrelerinde kloroplast bulunmayabilir.Kloroplast\u0131n kimyasal yap\u0131s\u0131n\u0131 protein,karbonhidrat,yag,klorofil,DNA ve RNA olusturmaktad\u0131r.Kloroplast fotosentez olay\u0131n\u0131n ger\u00e7eklestigi organeldir.Kloroplast \u00e7ift katl\u0131 h\u00fccre zar\u0131 ile \u00e7evrilidir.Stroma ve
\n Granum olmak \u00fczere iki k\u0131s\u0131mdan yap\u0131lm\u0131st\u0131r.<\/p>\n
Stroma:Kloroplast\u0131n i\u00e7ini dolduran renksiz bir ara maddedir.DNA,RNA,
\n Ribozom ve fotosentez enzimleri stromada bulunmaktad\u0131r.Bu nedenle kloroplastlar kendi enzimlerini yapabilir ve \u00e7ekirdekten bag\u0131ms\u0131z \u00e7ogalabilirler.<\/p>\n
Granum:Ara madde i\u00e7ine g\u00f6m\u00fclm\u00fcs disk ve diskleri birbirine baglayan lamellerden olusmustur.Bu yap\u0131lar\u0131n en k\u00fc\u00e7\u00fck birimine tilakoid denir.
\n Tilakoidler biraya gelerek granumu,granumlarda biraya gelerek granay\u0131 olustururlar.Bu lamelli yap\u0131 \u0131s\u0131k enerjisinin en ekonomik sekilde kullan\u0131m\u0131n\u0131 saglar.
\n Klorofil pigmentleri bu tilakoidlerin aras\u0131na yerlesmistir.Klorofiller yesil bitkilerde kloroplastlarda bulunurken,bakteri ve mavi-yesil alglerde sitoplazmaya dag\u0131lm\u0131s sekilde bulunur.Klorofil pigmentinden yoksun bitkilerde albinoluk g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.Albinoluk k\u0131smi olabilir;o zaman bitki alacal\u0131 bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm al\u0131r.<\/p>\n
YAPI VE G\u00d6REVLER\u0130
\n H\u00dcCRE ORGANELLER\u0130N\u0130N YAPI VE FONKS\u0130YONLARI
\n H\u00fccreler \u0131\u015f\u0131k mikroskopu ile incelendi\u011fi zaman, sitoplazma ve \u00e7ekirdek ad\u0131 verilen iki b\u00f6l\u00fcmden olu\u015ftu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Ancak daha b\u00fcy\u00fck b\u00fcy\u00fctme sa\u011flayan elektron mikroskopuyla yap\u0131lan incelemeler, h\u00fccrenin bir tak\u0131m alt birimlerden, h\u00fccre organellerinden olu\u015ftu\u011funu ortaya koymu\u015ftur. H\u00fccre \u015funlardan olu\u015fmu\u015ftur.
\n H\u00fccre zar\u0131
\n Sitozol
\n Organeller
\n \u00c7ekirdek
\n H\u00fccre Zar\u0131: Zar ya da membranlar ya\u015fam i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bir h\u00fccre 2 sebebten dolay\u0131 kendisini d\u0131\u015far\u0131daki ortamdan ay\u0131rmak zorundad\u0131r.
\n DNA, RNA ve benzeri ya\u015famsal molek\u00fcllerini da\u011f\u0131lmaktan korumal\u0131d\u0131r.
\n H\u00fccre molek\u00fcl yada organellerine zarar verebilecek yabanc\u0131 molek\u00fclleri uzak tutmal\u0131d\u0131r.
\n Ancak h\u00fccre bu iki kurala uyarken bir taraftan da \u00e7evreyle haberle\u015fmeli, d\u0131\u015f ortam\u0131 s\u00fcrekli olarak izlemeli ve ortam de\u011fi\u015fikliklerine ayak uydurmak zorundad\u0131r. Ayr\u0131ca h\u00fccre besin maddelerini d\u0131\u015far\u0131dan almal\u0131 ve metabolizmas\u0131 sonucunda \u00fcretti\u011fi toksik (zehirli) maddeleri d\u0131\u015f ortama vermelidir.
\n Biyolojik membranlar \u015eekil 1 de g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bilipit katmandan olu\u015fur. \u015eekildeki her
\n bir fosfolipiti temsil eder. Daire ya da ba\u015f negatif y\u00fckl\u00fc fosfat gurubudur, ve iki kuyruk da \u00e7ok hidrofobik (hidrofobik=suyu iten) olan hidrokarbon zincirlerini temsil eder. Fosfolipit zincirlerinin \u015eekil 1. De g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc d\u00fczenlenmesi sonucu hidrofobik k\u0131s\u0131mlar membran\u0131n i\u00e7inde kal\u0131r. Membran yakla\u015f\u0131k 5 nanometre (1 nanometre = 1 metrenin milyarda biri) kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndad\u0131r. Membran semipermeabled\u0131r (yar\u0131 ge\u00e7irgen), yani baz\u0131 maddelerin membrandan serbest\u00e7e ge\u00e7mesine (diff\u00fcze olmas\u0131na) izin verir. Membran b\u00fcy\u00fck molek\u00fcllere ge\u00e7irgen de\u011filken, y\u00fckl\u00fc iyonlar\u0131 \u00e7ok az ge\u00e7irir, ve ya\u011fda eriyen k\u00fc\u00e7\u00fck molek\u00fcllere olduk\u00e7a ge\u00e7irgendir.<\/p>\n
T\u00fcm biyolojik membranlar gibi h\u00fccre zar\u0131 (membran\u0131) da lipit, protein ve az miktarda karbonhidrattan olu\u015fmu\u015ftur.
\n H\u00fccre zar\u0131, h\u00fccre i\u00e7inde ve d\u0131\u015f\u0131nda baz\u0131 uzant\u0131larla devam eder. H\u00fccre d\u0131\u015f\u0131na do\u011fru olan uzant\u0131lar h\u00fccrenin y\u00fczeyinden interstisiyel mesafeye do\u011fru uzan\u0131rlar, bu uzant\u0131lara mikrovillus denir. H\u00fccre i\u00e7ine do\u011fru devam eden zar sistemi ise d\u0131\u015f ortam\u0131n h\u00fccre i\u00e7iyle daha yak\u0131n ili\u015fki kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu sisteme endoplazmik retikulum denir.
\n Endoplazmik Retikulum: Endoplazmik retikulum lipid, protein (ribozomlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile) ve kompleks karbonhidratlar\u0131n yap\u0131m yeridir. Endoplazmik retikulum h\u00fccredeki toplam membranlar\u0131n yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131 olu\u015fturur. Endoplazmik retikulum iki membrandan olu\u015fur, iki membran aras\u0131nda kalan bo\u015flu\u011fa endoplazmik retikulum l\u00fcmeni denir. \u0130ki tip endoplazmik retikulum vard\u0131r.
\n Gran\u00fcll\u00fc Endoplazmik Retikulum: \u00dczerinde ribozomlar vard\u0131r. Sisterna denilen yass\u0131la\u015fm\u0131\u015f keseler \u015feklindedir.
\n D\u00fcz Endoplazmik Retikulum: Ribozomlar\u0131 yoktur, t\u00fcplerden olu\u015fan bir a\u011f \u015feklindedir. <\/p>\n
Golgi Kompleksi: Golgi kompleksi hem yap\u0131 hem de fonksiyon y\u00f6n\u00fcnden endoplazmik retikulum ile yak\u0131ndan ili\u015fkilidir. Bu organel birbirine paralel bir dizi membran\u00f6z kanaldan olu\u015fur ve salg\u0131 yapan h\u00fccrelerde iyi geli\u015fmi\u015ftir. Golgi kompleksinin fonksiyonu endoplazmik retikulumda sentezlenen maddelere son \u015feklini vermek ve bu maddeleri bir membranla \u00e7evrelemektir. Ayr\u0131ca h\u00fccre zar\u0131n\u0131n yenilenmesi ve y\u00fczeyinin geni\u015fletilmesi g\u00f6revini de \u00fcstlenir.<\/p>\n
Lizozom: Lizozomlar 0,2 ila 2 m m \u00e7ap\u0131nda organellerdir. H\u00fccrei\u00e7i sindirimi sa\u011flamak \u00fczere yakla\u015f\u0131k 40 civar\u0131nda enzim i\u00e7erirler. Lizozom membran\u0131 lizozomun h\u00fccreyi t\u00fcm\u00fcyle sindirmesini \u00f6nler. Bu enzimler i\u00e7in optimal pH 5 civar\u0131d\u0131r. Lizozomlarda ATP hidrolizi ile \u00e7al\u0131\u015fan H+ pompas\u0131 vard\u0131r. Bu sayede lizozomun pH I d\u00fc\u015f\u00fck tutularak enzimlerin etkin hale ge\u00e7mesi \u00f6nlenir.
\n Peroksizom: Peroksizom membran\u0131nda spesifik proteinler ve oksidasyon enzimleri vard\u0131r. Karaci\u011ferdeki peroksizomlar\u0131n ana g\u00f6revi detoksifikasyondur (bir maddeyi zarars\u0131z hale getirme).
\n Ribozom: Ribozomlar proteinlerin sentez edildikleri yerdir. Protein sentezi i\u00e7in gerekli bilgi DNA dad\u0131r, bu bilgi RNA ya transfer edilir, ve ribozomlarda RNA daki bu bilgiyle protein yap\u0131l\u0131r. Bir h\u00fccre i\u00e7in protein sentezi \u00e7ok \u00f6nemlidir, bu y\u00fczden de h\u00fccrede binlerce ribozom bulunur. Ribozomlar ya sitoplazmada serbest\u00e7e y\u00fczerler ya da endoplazmik retikuluma ba\u011fl\u0131 olarak bulunur. Ribozomlar\u0131n membran\u0131 yoktur. Protein sentezlemedikleri zaman 2 alt gurup halinde bulunurlar. Alt guruplar ribozomal RNA (rRNA) ve ribozomal proteinlerden olu\u015fur.<\/p>\n
Mitokondri: Mitokondriler eukaryotik h\u00fccrelerde ana enerji \u00fcretim merkezleridir. Biri i\u00e7 di\u011feri d\u0131\u015f olmak \u00fczere iki membran\u0131 vard\u0131r. \u0130\u00e7 membranda \u00e7ok say\u0131da katlanmalar vard\u0131r, bu membran\u0131n y\u00fczey alan\u0131n\u0131 geni\u015fleterek, membran ba\u011f\u0131ml\u0131 raksiyonlar\u0131n daha fazla say\u0131da olamas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Mitokondrilerin kendi DNA ve ribozomlar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n
\u00c7ekirdek (N\u00fckleus): N\u00fckleus DNA n\u0131n bulundu\u011fu ve DNA daki bilginin RNA ya aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yerdir. \u00c7ift katl\u0131 bir membranla sar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, bu membranda \u00e7ok say\u0131da b\u00fcy\u00fck porlar bulunur. \u00c7ekirde\u011fin i\u00e7ini dolduran esas madde DeoksiriboN\u00fckleik Asit ve protein molek\u00fclleridir. Bu DNA molek\u00fclleri n\u00fckleus i\u00e7inde rastgele da\u011f\u0131lm\u0131\u015f olamay\u0131p kromozom denilen yap\u0131lar i\u00e7inde protein molek\u00fclleri ile birlikte organize olmu\u015flard\u0131r. \u0130nsanda 46 adet (23 \u00e7ift) kromozom bulunur. DNA molek\u00fclleri h\u00fccrede mevcut b\u00fct\u00fcn proteinlerin nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131n genetik bilgisini i\u00e7erirler. Bilgi n\u00fckleusdad\u0131r fakat proteinler sitoplazmada yap\u0131l\u0131r, bu sebeple bilginin sitoplazmaya aktar\u0131lmas\u0131 gereklidir. Bu ama\u00e7la DNA kal\u0131p gibi kullan\u0131larak, bu kal\u0131ptan RNA yap\u0131l\u0131r, olu\u015fan RNA sitoplazmaya ge\u00e7erek, protein yap\u0131m yeri olan ribozomlara protein sentezi i\u00e7in gerekli bilgiyi aktar\u0131r. \u00c7ekirdek h\u00fccrenin kontrol merkezidir, buradaki genetik mekanizmalar yoluyla sadece h\u00fccre i\u00e7indeki kimyasal olaylar de\u011fil, ayn\u0131 zamanda h\u00fccrenin \u00f6zelliklerinin yeni h\u00fccre nesillerine aktar\u0131lmas\u0131 da sa\u011flan\u0131r.<\/p>\n
H\u00fccre \u0130skeleti: Asl\u0131nda h\u00fccre iskeleti terimi yanl\u0131\u015f bir deyimdir. H\u00fccre iskeleti transparan oldu\u011fu i\u00e7in hem \u0131\u015f\u0131k hem de elektron mikroskobu preperatlar\u0131nda g\u00f6r\u00fclmez. H\u00fccre \u00e7izimlerinde de g\u00f6sterilmemesine ra\u011fmen \u00f6nemli bir h\u00fccre komponenttidir. H\u00fccre iskeleti h\u00fccrenin \u015feklini, h\u00fccre organellerinin yerinde durmas\u0131n\u0131 sa\u011flar, ve h\u00fccre hareketinden sorumludur.
\n H\u00fccre iskeleti \u015funlardan olu\u015fmu\u015ftur.
\n Sentriyoller
\n Mikrot\u00fcb\u00fcller
\n Aktin filamentleri
\n Sentriyoller \u00e7ekirde\u011fe yak\u0131n olarak yer alan bir \u00e7ift silindirik yap\u0131d\u0131r. Her biri \u00fc\u00e7erli guruplar halinde dokuz t\u00fcb\u00fclden olu\u015fmu\u015ftur. Sentriyoller h\u00fccre b\u00f6l\u00fcnmesi s\u0131ras\u0131nda kromozomlar\u0131n h\u00fccre kutuplar\u0131na \u00e7ekilmesini sa\u011flarlar. Mikrut\u00fcb\u00fcller t\u00fcb\u00fclin denilen alt birimlerden olu\u015fmu\u015ftur. G\u00f6revi h\u00fccreyi yerinde tutmakt\u0131r, ayn\u0131 zamanda silya ve flagellan\u0131n da ana bile\u015fenidir. Aktin filamentleri ise h\u00fccrenin \u015feklini de\u011fi\u015ftirmesinde g\u00f6rev al\u0131rlar<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00c7ok h\u00fccreli,gelismis yap\u0131l\u0131 canl\u0131larda organ ve sistemlerle ger\u00e7eklestirilien hayatsal olaylar tek h\u00fccreli canl\u0131larda ve \u00e7ok h\u00fccrelilerin her bir h\u00fccresinde \u201corganel\u201ddenilen h\u00fccre i\u00e7i yap\u0131lar\u0131yla ger\u00e7eklestirilir.O halde her h\u00fccre organeli bir organ ya da sisteme kars\u0131l\u0131k gelmektedir.Her h\u00fccrenin tek bas\u0131na canl\u0131l\u0131k \u00f6zelligi g\u00f6sterebilmesi organellerle m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r.Sentrozom ve ribozom d\u0131s\u0131ndaki organeller h\u00fccre zar\u0131na benzeyen bir zarla \u00e7evrilidir. H\u00fccreleri,yap\u0131 …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[2285,5756,2429,6230,5023,2465,2538,2533,2466,6231,2303,2499,2283,5789,6123,6232,5860],"class_list":["post-2476","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-enzim","tag-golgi-aygiti","tag-hormon","tag-hucrenin-organelleri","tag-klorofil-pigmentleri","tag-kloroplast","tag-koful","tag-lizozom","tag-mitokondri","tag-plastidler","tag-protein","tag-protein-sentezi","tag-ribozom","tag-sentrozom","tag-sitozol","tag-stroma","tag-vakuol"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2476","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2476"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2476\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2476"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2476"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2476"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}