Baba ve annenin en hassas ve en \u00f6nemli vazifelerinden biri de \u00e7ocu\u011fa isim b\u0131rakmalar\u0131d\u0131r. \u0130sim se\u00e7mek k\u00fc\u00e7\u00fck ve \u00f6nemsiz bir mevzu olarak tel\u00e2kki edilmemelidir.
\n\u0130nsanlar isim ve soyisimler \u00fczerinde hesap gider, ismin iyilik ve g\u00fczelli\u011fini insan\u0131n ki\u015fili\u011finin g\u00f6stergesi bilirler. \u0130yi bir isme ve g\u00fczel soyisme sahibi olan herkesin her zaman ve her yerde aln\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. K\u00f6t\u00fc bir isme sahip olan kimse utan\u00e7 duyar, k\u00f6t\u00fc ismi kendisi i\u00e7in bir noksanl\u0131k sayar ve her zaman k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fck konpleksine kap\u0131l\u0131r. Bazen de edepsiz kimseler taraf\u0131ndan alaya al\u0131n\u0131r. Bu k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fck kompleksi ister istemez onun ruhunda k\u00f6t\u00fc tesirler b\u0131rak\u0131r. Bunun i\u00e7in \u0130slam, iyi isim se\u00e7meyi baba ve annenin vazifesi ve onlar\u0131n ilk iyili\u011fi saymaktad\u0131r.
\nPeygamber efendimiz (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyuruyor: “\u00c7ocu\u011funa g\u00fczel isim se\u00e7mek her baban\u0131n vazifesidir.”(89)
\nResul-i Ekrem (s.a.a) yine buyuryor ki: “\u00c7ocu\u011fun, baban\u0131n \u00fczerinde \u00fc\u00e7 hakk\u0131 vard\u0131r: 1- Ona iyi bir isim se\u00e7melidir. 2- Okuma-yazmay\u0131 \u00f6\u011fretmelidir. 3- E\u015f bulmal\u0131d\u0131r.”(90)
\n\u0130mam Musa K\u00e2z\u0131m (a.s) \u015f\u00f6yle buyuru: “Baban\u0131n, evlad\u0131na yapabilece\u011fi ilk iyilik ona g\u00fczel bir isim se\u00e7mesidir.”(91)
\n\u00d6te yandan isim se\u00e7menin toplumsal y\u00f6nden de \u00e7ok b\u00fcy\u00fck te’siri vard\u0131r. Baba ve annenin hedef, fikir ve arzular\u0131n\u0131 g\u00f6steren, onlar\u0131 ve \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 \u00e7e\u015fitli cemiyet ve maksatlara ba\u011flayan, “isim b\u0131rakma”d\u0131r.
\nBilin\u00e7li bir baba ile annenin isim b\u0131rakmalar\u0131ndan, onlar\u0131n fikir ve hedeflerini anlamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Baba ve annesi e\u011fer bir \u015faire kar\u015f\u0131 senpatileri varsa \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in onun ismini se\u00e7erler. E\u011fer bilime ilgi duyuyorlarsa bilginlerin isimlerini se\u00e7erler ve e\u011fer dindar iseler peygamberlerin, imamlar\u0131n ve din \u00f6nderlerinin isimlerini se\u00e7erler.
\nE\u011fer din yolundaki fedak\u00e2rl\u0131k ve zalimler kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00fccadele etmeye ilgileri olursa H\u00fcseyin, Ebulfazl, Abbas, Ali, Muhammed, Hasan, Ebuzer, Ammar, Hamza, Cafer, Said gibi fedak\u00e2r \u015fahsiyetlerin isimlerini kullan\u0131rlar.
\nE\u011fer spora ilgi duyuyorlarsa \u00e7ocuklar\u0131na tan\u0131nm\u0131\u015f kahramanlar\u0131n isimlerini b\u0131rak\u0131rlar. E\u011fer herhangi bir \u015fark\u0131c\u0131y\u0131 severlerse onun ismini \u00e7ocuklar\u0131na b\u0131rak\u0131rlar. E\u011fer zorbal\u0131k ve z\u00fclmek kar\u015f\u0131 senpatileri varsa \u0130skender, Cengiz, Timur ve onlarca bu gibi zalimlerin isimlerini \u00e7ocuklar\u0131na b\u0131rak\u0131rlar. Her baba ve anne, se\u00e7ti\u011fi isimle kendisini ve \u00e7ocu\u011funu sevdi\u011fi bir gruba ba\u011flamaktad\u0131r. Bu isimsel ba\u011fl\u0131l\u0131klar toplumlsal g\u00f6r\u00fc\u015flerde tesir b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 gibi genellikle isim sahibinin de d\u00fc\u015f\u00fcnce tarz\u0131nda tesirsiz olmayacakt\u0131r.
\nResulullah (s.a.a) \u015f\u00f6yle buyuruyor: “\u0130yi isimler se\u00e7in, zira k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc size o isimlerle hitap edilecek ve “Ey falan\u0131n o\u011flu falan; kalk da hidayet buldu\u011fun nura do\u011fru git ve ey falan\u0131n o\u011flu falan; seni hidayet edece nurun olmad\u0131\u011f\u0131 halde kalk” denecek.”(92)
\nBiri, \u0130mam Sad\u0131k’a (a.s), “Biz kendimiz i\u00e7in sizin ve babalar\u0131n\u0131z\u0131n isimlerini se\u00e7iyoruz. Acaba bu amelin bize bir faydas\u0131 var m\u0131d\u0131r?” diye arzetmesi \u00fczerine \u0130mam: “Allah’a andoslun ki evet. Acaba din iyilere dostluk ve k\u00f6t\u00fclere d\u00fc\u015fmanl\u0131ktan ba\u015fka bir \u015fey midir?” buyurdu.(93)
\nG\u00f6r\u00fc\u015f ak\u0131mlar\u0131n\u0131 yaymak, ve baz\u0131 \u015fahsiyetleri anmak i\u00e7in her f\u0131rsattan istifade ettikleri ve hatta \u015fehir, cadde ve meydanlara onlar\u0131 ismini b\u0131rakt\u0131klar\u0131 bir d\u00fcnyada sorumlulu\u011funun bilincinde olan bir m\u00fcsl\u00fcman, dinini yaymak i\u00e7in hi\u00e7 bir f\u0131rsattan, hatta isim b\u0131rakmaktan bile gafil olmaz. Evet; Hasan, H\u00fcseyin, Ebulfazl, Aliekber, H\u00fcr, Kas\u0131m, Hamza, Cafer, Ebuzer ve Ammar gibi isimleri se\u00e7mek ve yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmak vas\u0131tas\u0131yla \u0130slam’\u0131n m\u00fccahid ve fedak\u00e2r yi\u011fitlerinin kahramanl\u0131k hat\u0131ralar\u0131n\u0131 kalplerde ya\u015fatmak, fedak\u00e2rl\u0131k ve z\u00fclme ba\u015f kald\u0131rma \u00f6zelli\u011fini topluma yerle\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u0130brahim, Musa, \u0130sa ve Muhammed gibi Allah’\u0131n b\u00fcy\u00fck peygamberlerinin isimlerini se\u00e7mek vas\u0131tas\u0131 ile insan, Allah’a tapan topluluklara ve ilahi kanunlara taraftarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan edebilir. \u015eia mektebinin, Ebuzer, Meysem ve Ammar ve hakiki \u015fiili\u011fin birer \u00f6rne\u011fi olan bunlar gibi y\u00fczlerce fedak\u00e2r ve m\u00fccadeleci yi\u011fitlerinin isimlerini ya\u015fatmak ve yaymak vas\u0131tas\u0131yla \u015fiilik halka \u00f6\u011fretilebilir \u0130slam’\u0131n b\u00fcy\u00fck bilim adamlar\u0131n\u0131n isimlerini se\u00e7mek vas\u0131tas\u0131 ile ilim ve bilgi makam\u0131 kutsanm\u0131\u015f olur ve yayg\u0131nla\u015fabilir.
\nBilin\u00e7li bir m\u00fcsl\u00fcman hi\u00e7bir zaman \u00e7ocu\u011fu i\u00e7in zalimlerlerden veya \u0130slam d\u00fc\u015fmanlar\u0131ndan birinin ismini evlad\u0131na isim olarak se\u00e7emeye haz\u0131r olmaz. O, bu isimi b\u0131rakman\u0131n bir nevi zulm\u00fc yaymak oldu\u011funu bilir.
\n\u0130mam Muhammed B\u00e2k\u0131r (a.s) \u015f\u00f6yle buyuruyor: “\u015eeytan, birinin Muhammed ismi ile \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyunca rahats\u0131zl\u0131ktan erimi\u015f alimunyum gibi erir ve bir kisinin, \u0130slam d\u00fc\u015fmanlar\u0131ndan birinin ismiyle \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyunca mutluluktan co\u015far.”(94)
\nResulullah (s.a.a) buyurur ki: “D\u00f6rt o\u011flu olup da onlardan hi\u00e7 birine benim ismimi b\u0131rakmayan kimse, bana zul\u00fcm etmi\u015ftir.”(95)
\n\u0130mam Muhammed B\u00e2k\u0131r (a.s) \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: “En iyi ve \u00fcst\u00fcn isimler peygamberlerin isimleridir.”(96)
\nResulullah (s.a.a) isim b\u0131rakma konusuna o kadar \u00f6nem veriyordu ki e\u011fer ashab\u0131ndan veya \u015fehirlerden birinin ismini be\u011fenmeseydi hemen onu de\u011fi\u015ftirirdi. Nitekim, Abdu\u015f\u015fems (g\u00fcne\u015fin kulu) ismini Abdulvehhab’a \u00e7evirdi. Ve Abduluzza’y\u0131 (putun kulu) Abdullah’a \u00e7evirdi. Abdulharis’i (Haris’in kulu) Abdurrahman’a ve Abdulkabe’yi (Kabe’nin kulu) Abdullah’a \u00e7evirdi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Baba ve annenin en hassas ve en \u00f6nemli vazifelerinden biri de \u00e7ocu\u011fa isim b\u0131rakmalar\u0131d\u0131r. \u0130sim se\u00e7mek k\u00fc\u00e7\u00fck ve \u00f6nemsiz bir mevzu olarak tel\u00e2kki edilmemelidir. \u0130nsanlar isim ve soyisimler \u00fczerinde hesap gider, ismin iyilik ve g\u00fczelli\u011fini insan\u0131n ki\u015fili\u011finin g\u00f6stergesi bilirler. \u0130yi bir isme ve g\u00fczel soyisme sahibi olan herkesin her zaman ve her yerde aln\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[916,576,920,922,912,915,919,921,918,914,911,913,924,917,923],"class_list":["post-258","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","tag-abbas","tag-ali","tag-ammar","tag-cafer","tag-cocuga-isim-koyma","tag-ebulfazl","tag-ebuzer","tag-hamza","tag-hasan","tag-huseyin","tag-isim-koyma","tag-iyi-isim-secme","tag-kiyamet-gunu","tag-muhammed","tag-said"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/258","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=258"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/258\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=258"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=258"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=258"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}