{"id":2770,"date":"2011-09-08T16:51:34","date_gmt":"2011-09-08T13:51:34","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=2770"},"modified":"2011-09-08T16:51:34","modified_gmt":"2011-09-08T13:51:34","slug":"elektrik-akimi-ve-lambalar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/elektrik-akimi-ve-lambalar\/","title":{"rendered":"Elektrik ak\u0131m\u0131 ve Lambalar"},"content":{"rendered":"<p>Potansiyelleri farkl\u0131 olan iki iletken cisim birbirlerine dokunduruldu\u011funda potansiyelleri e\u015fit oluncaya kadar birinden di\u011ferine elektrik y\u00fck\u00fc ak\u0131\u015f\u0131 olur. Potansiyeller e\u015fitlendi\u011finde yani potansiyel fark\u0131 s\u0131f\u0131r oldu\u011funda bu ak\u0131\u015f durur. Ak\u0131\u015fkanlar\u0131n bas\u0131n\u00e7 fark\u0131ndan dolay\u0131 akmas\u0131n\u0131 ve bas\u0131n\u00e7 fark\u0131 ortadan kalk\u0131nca akman\u0131n durmas\u0131n\u0131 buna benzetebiliriz.<br \/>\n Buna g\u00f6re, bir devrede y\u00fck ak\u0131\u015f\u0131 olabilmesi i\u00e7in, \u00fcrete\u00e7 ve pil gibi ayg\u0131tlara ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<br \/>\n \u015eekilde, pil, anahtar ve lamba ile olu\u015fturulan devrede, anahtar\u0131n kapat\u0131lmas\u0131yla lamban\u0131n yand\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlenir. Bu durumda lamba \u00fczerinden ak\u0131m ge\u00e7ti\u011fi anla\u015f\u0131l\u0131r. <\/p>\n<p> Bir iletken i\u00e7inde elektronlar\u0131n s\u00fcrekli olarak ak\u0131\u015f\u0131na elektrik ak\u0131m\u0131 denir.<br \/>\n Ak\u0131m \u015eiddeti<br \/>\n Bir iletkenin kesitinden bir saniyede ge\u00e7en elektron miktar\u0131na ak\u0131m \u015fiddeti denir. i harfi ile g\u00f6sterilir. Ak\u0131m \u015fiddeti ampermetre denilen aletle \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. Ampermetre devreye seri ba\u011flan\u0131r. Ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 yerin direncini etkilememesi i\u00e7in ampermetrenin i\u00e7 direnci \u00e7ok \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fcr. Pratikte s\u0131f\u0131r kabul edilir. Ak\u0131m \u015fiddeti birimi amperdir. A harfi ile g\u00f6sterilir.<br \/>\n 1 amperin binde birine miliamper denir.<br \/>\n Bir iletkenin kesitinden t s\u00fcrede ge\u00e7en y\u00fck miktar\u0131 q ise, i ak\u0131m \u015fiddeti, i = q\/t ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131 ile hesaplan\u0131r. Ba\u011f\u0131nt\u0131ya g\u00f6re,<\/p>\n<p> \u00dcretecin veya pilin + ucu uzun, \u2013 ucu k\u0131sa \u00e7izgi ile g\u00f6sterilir. Elektronlar \u00fcretecin (\u2013) kutbundan (+) kutbuna do\u011fru hareket ederler. Fakat ak\u0131m\u0131n y\u00f6n\u00fc, elektronlar\u0131n hareket y\u00f6n\u00fcn\u00fcn tersine yani (+) kutuptan (\u2013) kutba do\u011fru oldu\u011fu kabul edilmi\u015ftir. Bu bir kabullenmedir. \u00d6nemli bir sebebi yoktur. <\/p>\n<p> Bir \u0130letkenin Direnci<br \/>\n Elektronlar bir iletken i\u00e7inde hareket ederken atom ve molek\u00fcllerle etkile\u015fir ve enerji kaybederler. \u0130yi iletken olmayan maddeler i\u00e7inde ise hareket edemez ve ak\u0131m olu\u015fturamazlar, yani engellerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rlar. Maddeler \u00fczerinden ge\u00e7en ak\u0131ma kar\u015f\u0131 bir tepki yani direnme g\u00f6sterirler. Bu direnmeye diren\u00e7 denir. Diren\u00e7 \u015fekildeki gibi g\u00f6sterilir ve R ile sembolize edilir.<br \/>\n Diren\u00e7 birimi ohm olup k\u0131saca W ile g\u00f6sterilir.<br \/>\n Yal\u0131tkan maddelerin direnci \u00e7ok b\u00fcy\u00fck oldu\u011fundan hi\u00e7 ak\u0131m ge\u00e7irmezler. Elektrik ak\u0131m\u0131n\u0131 en iyi iletenler saf metallerdir.<br \/>\n Uzunlu\u011fu l, kesit alan\u0131 S olan bir iletkenin direnci,<br \/>\n ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131 ile hesaplan\u0131r. Burada r, iletkenin \u00f6z direncidir. Bu ba\u011f\u0131nt\u0131ya g\u00f6re, diren\u00e7 telin uzunlu\u011fu ve \u00f6zdirenci ile do\u011fru, kesit alan\u0131 ile ters orant\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p> K\u0131sa Devre<br \/>\n Ak\u0131m\u0131n diren\u00e7siz yolu tercih etmesine k\u0131sa devre denir.<br \/>\n \u015eekilde yanmakta olan lamban\u0131n iki ucu iletken bir telle birle\u015ftirilir yani K anahtar\u0131 kapat\u0131l\u0131rsa, ak\u0131m diren\u00e7siz yoldan gider. Dolay\u0131s\u0131yla lamban\u0131n \u00fczerinden giden i ak\u0131m\u0131 art\u0131k lamba \u00fczerinden gitmez ve lamba s\u00f6ner. Lamba yerinde bir R direnci olmas\u0131 halinde de ayn\u0131 durum ge\u00e7erlidir. r<\/p>\n<p> De\u011fi\u015fken Diren\u00e7 (Reosta)<br \/>\n Bir iletkenin direncini de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in kullan\u0131lan alete reosta denir. Reostaya ayarl\u0131 diren\u00e7te denilir. K\u0131sa devre prensibi ge\u00e7erlidir. \u015eekilde okun ucuna kadar iki yol vard\u0131r. Biri diren\u00e7li di\u011feri diren\u00e7siz yoldur. Ak\u0131m diren\u00e7siz yolu tercih etti\u011finden, devrede yaln\u0131z okun ucundan 1 y\u00f6n\u00fcnde kalan diren\u00e7 var demektir. Dolay\u0131s\u0131yla ok 1 y\u00f6n\u00fcnde hareket ettirilirse, diren\u00e7 azal\u0131r, 2 y\u00f6n\u00fcnde hareket ettirilirse diren\u00e7 artar. <\/p>\n<p> Potansiyel Fark\u0131 (Gerilim)<br \/>\n Potansiyel i\u015f yapabilme yetene\u011fi olarak ifade edilebilir. Potansiyel enerji, depolanm\u0131\u015f ve kullan\u0131ma haz\u0131r enerji demektir. Pil ve \u00fcrete\u00e7lerde de b\u00f6yle bir enerji vard\u0131r. Potansiyel fark\u0131 denildi\u011finde iki noktan\u0131n potansiyellerinin fark\u0131 demektir. \u00dcrete\u00e7lerin (+) ve (\u2013) kutuplar\u0131n\u0131n potansiyelleri farkl\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla \u00fcretecin iki ucu aras\u0131nda bir potansiyel fark\u0131 (gerilim) vard\u0131r. Bu potansiyel fark\u0131na gerilim de denir.<br \/>\n Bir devrenin iki noktas\u0131 aras\u0131nda sabit bir potansiyel fark\u0131 var ise, bu iki nokta aras\u0131nda d\u00fczenli bir ak\u0131m olu\u015fur. Evlerde 220 voltluk sabit bir potansiyel fark\u0131 kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in amp\u00fcllerin parlakl\u0131\u011f\u0131 zamanla de\u011fi\u015fmez.<br \/>\n Potansiyel fark\u0131n\u0131n birimi volttur. V harfi ile g\u00f6sterilir. Voltmetre denilen aletle \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. Voltmetre devreye paralel ba\u011flan\u0131r. Voltmetrenin \u00fczerinden ak\u0131m ge\u00e7memesi i\u00e7in i\u00e7 direnci \u00e7ok \u00e7ok b\u00fcy\u00fck se\u00e7ilir ve pratikte sonsuz kabul edilir. <\/p>\n<p> OHM KANUNU<br \/>\n Bir iletkenin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131n\u0131n, iletkenden ge\u00e7en ak\u0131m \u015fiddetine oran\u0131 sabittir. Bu sabit de\u011fer iletkenin direncine e\u015fittir. Buna g\u00f6re,<\/p>\n<p> Diren\u00e7 R, potansiyel fark\u0131 V, ak\u0131m \u015fiddeti i oldu\u011funa g\u00f6re, k\u0131saca<br \/>\n V= i.R olarak yaz\u0131l\u0131r.<br \/>\n Ohm kanunu, potansiyel fark\u0131, ak\u0131m ve diren\u00e7 \u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fc aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi belirtir.<br \/>\n Potansiyel fark\u0131 ak\u0131m \u015fiddeti grafi\u011finin e\u011fimi, iletkenin direncini verir. <\/p>\n<p> D\u0130REN\u00c7LER\u0130N BA\u011eLANMASI<br \/>\n Seri Ba\u011flama ve \u00d6zellikleri<br \/>\n Diren\u00e7lerin u\u00e7 uca ba\u011flanmas\u0131yla elde edilen ba\u011flanma \u015fekline seri ba\u011flama denir.<br \/>\n 1. \u00dcrete\u00e7ten \u00e7ekilen ak\u0131m kollara ayr\u0131lmaz ve b\u00fct\u00fcn diren\u00e7lerin \u00fczerinden e\u015fit \u015fiddette ak\u0131m ge\u00e7er.<br \/>\n iT = i1 = i2 = i3 <\/p>\n<p> 2. Herbir direncin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131n-daki potansiyel fark\u0131n\u0131n toplam\u0131, \u00fcretecin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131na e\u015fittir.<br \/>\n V = V1 + V2 + V3 + &#8230;<br \/>\n 3. Diren\u00e7lerin toplam\u0131 toplam dirence e\u015fittir.<br \/>\n Re\u015f = R1 + R2 + R3 + &#8230; <\/p>\n<p> Paralel Ba\u011flama ve \u00d6zellikleri<br \/>\n Birer u\u00e7lar\u0131 bir noktada, di\u011feru\u00e7lar\u0131 da ba\u015fka bir noktada olacak \u015fekilde yap\u0131lan ba\u011flama \u015fekline paralel ba\u011flama denir.<br \/>\n 1. Paralel ba\u011flamada \u00fcrete\u00e7ten \u00e7ekilen toplam ak\u0131m K noktas\u0131nda kollara ayr\u0131l\u0131r, sonra tekrar L noktas\u0131nda birle\u015fir ve \u00fcretece gelir.<br \/>\n iT = i1 + i2 + i3 olur. <\/p>\n<p> 2. Diren\u00e7lerin hepsi K ve L noktalar\u0131na ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in, K \u2013 L noktalar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131 ne ise, b\u00fct\u00fcn diren\u00e7lerin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki de o kadard\u0131r. Ayr\u0131ca \u00fcrete\u00e7 K ve L noktalar\u0131na paralel ba\u011fl\u0131 oldu\u011fundan,<br \/>\n V = V1 = V2 = V3 d\u00fcr.<br \/>\n 3. Devrenin e\u015fde\u011fer direncinin tersi, diren\u00e7lerin terslerinin toplam\u0131na e\u015fittir.<\/p>\n<p> * Paralel ba\u011fl\u0131 diren\u00e7lerin e\u015fde\u011feri, en k\u00fc\u00e7\u00fck diren\u00e7 de\u011ferinden daha k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fcr.<br \/>\n * Paralel ba\u011fl\u0131 R1 ve R2diren\u00e7lerinin e\u015fde\u011feri, <\/p>\n<p> ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131 ile de bulunabilir. <\/p>\n<p> * Herbirinin de\u011feri R olan n tane \u00f6zde\u015f diren\u00e7 paralel ba\u011flan\u0131rsa, e\u015fde\u011fer diren\u00e7,<\/p>\n<p> ELEKTROMOTOR KUVVET\u0130<br \/>\n Daha \u00f6nce pil, ak\u00fc ve \u00fcrete\u00e7lerin i\u00e7inde kullan\u0131lmaya haz\u0131r bir enerji oldu\u011funu belirtmi\u015ftik. \u0130\u00e7erisinde mekanik, kimyasal veya ba\u015fka \u00e7e\u015fit enerjiyi elektrik enerjisine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren d\u00fczeneklere elektromotor kaynaklar\u0131 (emk) denir.<br \/>\n \u00d6rne\u011fin pil ve ak\u00fcm\u00fclat\u00f6rler kimyasal enerjiyi elektrik enerjisine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcrler. \u00dcretecin, bir q y\u00fck\u00fcn\u00fc devrede dola\u015ft\u0131rmak i\u00e7in harcad\u0131\u011f\u0131 enerji, o \u00fcretecin elektromotor kuvveti (emk) olarak tan\u0131mlan\u0131r. e ile g\u00f6sterilir.<br \/>\n Her \u00fcretecin bir i\u00e7 direnci vard\u0131r. Bu i\u00e7 diren\u00e7 ihmal edilmemi\u015f ise devreye seri ba\u011fl\u0131 diren\u00e7 gibi hesaba dahil edilir. <\/p>\n<p> \u00d6rne\u011fin i\u00e7 direnci r olan bir \u00fcretece R direnci ba\u011flan\u0131rsa diren\u00e7ten ge\u00e7en ak\u0131m \u015fiddeti ohm kanunundan bulunur.<br \/>\n \uf065 = i (R + r)<br \/>\n \uf065 = i . R + i . r olur. <\/p>\n<p> Burada i . R direncin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131, i . r ise i\u00e7 direncin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca \u00fcretecin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki V potansiyel fark\u0131<br \/>\n V = i . R dir. E\u011fer \u00fcretecin i\u00e7 direnci ihmal edilmi\u015f ise, \u00fcretecin elektromotor kuvveti (\uf065), \u00fcretecin u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131na e\u015fittir.<br \/>\n (\uf065 = V). \u0130\u00e7 diren\u00e7 ihmal edilmemi\u015f ise \uf065 > V dir.<br \/>\n \u00dcrete\u00e7ler bir devrede ak\u0131m sa\u011flayan kaynaklard\u0131r. Bir iletken \u00fcretece ba\u011flanmaz ise, iki ucu aras\u0131nda potansiyel fark\u0131 olu\u015fmaz ve \u00fczerinden ak\u0131m ge\u00e7mez.<br \/>\n \u00dcrete\u00e7lerin Ba\u011flanmas\u0131<br \/>\n 1. Seri Ba\u011fl\u0131 \u00dcrete\u00e7ler<br \/>\n Bir \u00fcretecin (+) kutbunu di\u011fer \u00fcretecin (\u2013) kutbuna ba\u011flanmas\u0131yla elde edilen ba\u011flama \u015fekline seri ba\u011flama denir. <\/p>\n<p> \u2022 Seri ba\u011fl\u0131 \u00fcrete\u00e7lerin her birinden e\u015fit \u015fiddette ak\u0131m \u00e7ekilir. Dolay\u0131s\u0131yla \u00fcretecin t\u00fckenme s\u00fcresinden bir kazan\u00e7 yoktur.<br \/>\n \u2022 \u00dcrete\u00e7lerin toplam elektromotor kuvveti, her birinin elektromotor kuvvetlerinin toplam\u0131na e\u015fittir.<br \/>\n \u2022 \uf065T = \uf0651 + \uf0652 + \uf0653 d\u00fcr.<br \/>\n \u2022 \u00dcrete\u00e7ler seri ba\u011fl\u0131 oldu\u011fundan i\u00e7 diren\u00e7lerinin toplam\u0131,<br \/>\n rT = r1 + r2 + r3 olur.<br \/>\n 2. Ters Ba\u011fl\u0131 \u00dcrete\u00e7ler<br \/>\n Bir \u00fcretecin (\u2013) kutbunu di\u011fer \u00fcretecin (\u2013) kutbuna ya da (+) kutuplar\u0131n birbirine ba\u011flanmas\u0131yla elde edilen ba\u011flama \u015fekline ters ba\u011flama denir. Ters ba\u011flamada emk lar birbirini yok edici y\u00f6nde etki yapar. E\u011fer ters ba\u011fl\u0131 iki \u00fcrete\u00e7 \u00f6zde\u015f ise toplam emk s\u0131f\u0131r olur.<br \/>\n \uf065T = |\uf0651 \u2013 \uf065\uf032| dir. <\/p>\n<p> B\u00fcy\u00fck emk de\u011feri k\u00fc\u00e7\u00fck emk de\u011ferinden \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.<br \/>\n \u00dcrete\u00e7ler ters ba\u011fl\u0131 olsa da i\u00e7 diren\u00e7ler seri ba\u011fl\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla toplam i\u00e7 diren\u00e7<br \/>\n rT = r1 + r2 olur.<br \/>\n \u015eekildeki gibi, ikiden fazla \u00fcrete\u00e7 var ise, \u00f6nce seri ba\u011fl\u0131 olanlar\u0131n emk lar\u0131 toplan\u0131r. Sonra di\u011fer emk ile aradaki fark al\u0131n\u0131r. <\/p>\n<p> \u00d6rne\u011fin,<br \/>\n \uf0651 + \uf0652 > \uf0653 ise, toplam emk,<br \/>\n \uf065T =\uf020\uf0651 + \uf0652 \u2013 \uf0653 olur.<br \/>\n 3. Paralel Ba\u011fl\u0131 \u00dcrete\u00e7ler<br \/>\n \u00dcrete\u00e7lerin (+) kutbu bir noktada (\u2013) kutbu da ba\u015fka bir noktada olacak \u015fekilde birle\u015ftirilerek olu\u015fturulan ba\u011flamaya, paralel ba\u011flama denir.<br \/>\n Paralel ba\u011fl\u0131 \u00fcrete\u00e7ler \u00f6zde\u015f se\u00e7ilir. \u00d6zde\u015f olmamas\u0131 durumunda devre analizi i\u00e7in yeni kurallar gereklidir. <\/p>\n<p> \u2022 Paralel ba\u011fl\u0131 \u00fcrete\u00e7lerin devreye verdikleri ak\u0131mlar e\u015fit olur.<br \/>\n \u2022 Toplam emk \u00fcrete\u00e7lerden birinin emk s\u0131na e\u015fittir.<br \/>\n \uf065T = \uf065 dir.<br \/>\n \u0130\u00e7 direnci \u00f6nemsiz paralel ba\u011fl\u0131 \u00fcrete\u00e7 say\u0131s\u0131n\u0131n artmas\u0131 devreden ge\u00e7en ak\u0131m \u015fiddetini etkilemez. Fakat \u00fcrete\u00e7 say\u0131s\u0131 artt\u0131k\u00e7a her bir \u00fcrete\u00e7ten ge\u00e7en ak\u0131m azal\u0131r ve \u00fcrete\u00e7lerin t\u00fckenme s\u00fcreleri artar.<br \/>\n \u2022 Paralel ba\u011flaman\u0131n \u00f6zelli\u011fi gere\u011fince, toplam i\u00e7 diren\u00e7,<\/p>\n<p> \u00dcrete\u00e7lerin T\u00fckenme S\u00fcresi<br \/>\n Bir \u00fcretecin t\u00fckenme s\u00fcresi, yap\u0131l\u0131\u015f boyutlar\u0131na, yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturan maddenin cinsine ve \u00fcrete\u00e7ten birim zamanda \u00e7ekilen ak\u0131ma ba\u011fl\u0131d\u0131r.<br \/>\n Bir \u00fcretecin t\u00fckenme s\u00fcresi, \u00fcrete\u00e7ten \u00e7ekilen ak\u0131mla ters orant\u0131l\u0131d\u0131r. Ak\u0131m ne kadar \u00e7ok \u00e7ekilirse \u00fcrete\u00e7 o kadar \u00e7abuk t\u00fckenir.<br \/>\n Buna g\u00f6re, devreye e\u015fit \u015fiddette ak\u0131m veren seri ba\u011fl\u0131 \u00f6zde\u015f \u00fcrete\u00e7 ya da piller paralel ba\u011fl\u0131 olanlara g\u00f6re daha \u00e7abuk t\u00fckenir.<br \/>\n ELEKTR\u0130KSEL ENERJ\u0130<br \/>\n U\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyel fark\u0131 V olan \u00fcretece bir R direnci ba\u011fland\u0131\u011f\u0131nda i ak\u0131m\u0131 ge\u00e7iyor.<br \/>\n Ak\u0131m ge\u00e7erken \u00e7ok h\u0131zl\u0131 hareket eden elektronlar iletkenin atom ve molek\u00fcllerine \u00e7arparak kazand\u0131klar\u0131 kinetik enerjilerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 bu par\u00e7ac\u0131klara aktar\u0131rlar. Bu enerji \u0131s\u0131 enerjisi alarak a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar. \u0130letkenden t s\u00fcrede ak\u0131m ge\u00e7ti\u011finde \u0131s\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fen elektriksel enerji, <\/p>\n<p> E=V.i.t<br \/>\n ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131ndan bulunur. V = i . R de\u011feri yerine yaz\u0131l\u0131rsa,<br \/>\n E = i2 . R . t olarakta kullan\u0131labilir.<br \/>\n V; volt, i : amper, t : saniye cinsinden al\u0131n\u0131rsa, elektriksel enerji Joule cinsinden bulunur.<br \/>\n Is\u0131ca yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f kapta bulunan s\u0131v\u0131 i\u00e7ine bir iletken dald\u0131r\u0131l\u0131p \u00fczerinden i ak\u0131m\u0131 ge\u00e7irilirse, iletkenin verdi\u011fi \u0131s\u0131 enerjisi s\u0131v\u0131 taraf\u0131ndan al\u0131n\u0131r. <\/p>\n<p> Verilen \u0131s\u0131 al\u0131nan \u0131s\u0131ya e\u015fittir.<br \/>\n Q verilen = Q al\u0131nan<\/p>\n<p> c : s\u0131v\u0131n\u0131n \u00f6z \u0131s\u0131s\u0131<br \/>\n m : s\u0131v\u0131n\u0131n k\u00fctlesi<br \/>\n \uf044T : s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimi<br \/>\n B\u00fct\u00fcn elektrikli su \u0131s\u0131t\u0131c\u0131lar\u0131 bu sisteme g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r.<br \/>\n Elektriksel G\u00fc\u00e7<br \/>\n Bir iletkenin birim zamanda yayd\u0131\u011f\u0131 elektriksel enerjiye o iletkenin g\u00fcc\u00fc denir.<br \/>\n Buna g\u00f6re, elektriksel g\u00fc\u00e7,<\/p>\n<p> P=i , V=i2.R olur.<br \/>\n Ayr\u0131ca de\u011feri yerine yaz\u0131l\u0131rsa olarak ta ifade edilebilir.<br \/>\n LAMBALAR<br \/>\n Lambalar\u0131n Yan\u0131p Yanmamas\u0131<br \/>\n Bir lamba pil ya da \u00fcretece ba\u011fland\u0131\u011f\u0131nda \u00fczerinden ak\u0131m ge\u00e7er ve lamba yanar.<br \/>\n Anahtar a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise lambadan ak\u0131m ge\u00e7mez ve lamba yanmaz. <\/p>\n<p> Lamban\u0131n iki ucu, direnci \u00f6nemsiz bir telle birle\u015ftirilirse, ak\u0131m diren\u00e7siz yolu takip eder ve lamba k\u0131sa devre olur. Lamban\u0131n k\u0131sa devre olmas\u0131 demek \u00fczerinden ak\u0131m ge\u00e7memesi ve lamban\u0131n yanmamas\u0131 demektir.\u015eekilde K anahtar\u0131 kapat\u0131l\u0131rsa lamba s\u00f6ner. <\/p>\n<p> LAMBALARIN I\u015eIK \u015e\u0130DDET\u0130 (PARLAKLI\u011eI)<br \/>\n Yanan bir lamban\u0131n \u0131\u015f\u0131k \u015fiddeti ya da parlakl\u0131\u011f\u0131 lamban\u0131n g\u00fcc\u00fc ile orant\u0131l\u0131d\u0131r.<br \/>\n Direnci R, u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki gerilimi V olan lambadan i \u015fiddetinde ak\u0131m ge\u00e7iyorsa, lamban\u0131n g\u00fcc\u00fc,<br \/>\n Buna g\u00f6re, lambadan ge\u00e7en ak\u0131m ya da lamban\u0131n gerilimi azal\u0131rsa lamban\u0131n \u0131\u015f\u0131k \u015fiddeti veya parlakl\u0131\u011f\u0131 da azal\u0131r.<\/p>\n<p> \u00d6zellikle lambalar paralel ba\u011fl\u0131 ise, lambalar\u0131n u\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki gerilimlerine bak\u0131larak \u0131\u015f\u0131k \u015fiddeti ya da parlakl\u0131k k\u0131yaslamas\u0131 daha kolay yap\u0131l\u0131r.esi ve lamban\u0131n yanmamas\u0131 demektir. \u015eekilde K anahtar\u0131 kapat\u0131l\u0131rsa lamba s\u00f6ner.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Potansiyelleri farkl\u0131 olan iki iletken cisim birbirlerine dokunduruldu\u011funda potansiyelleri e\u015fit oluncaya kadar birinden di\u011ferine elektrik y\u00fck\u00fc ak\u0131\u015f\u0131 olur. Potansiyeller e\u015fitlendi\u011finde yani potansiyel fark\u0131 s\u0131f\u0131r oldu\u011funda bu ak\u0131\u015f durur. Ak\u0131\u015fkanlar\u0131n bas\u0131n\u00e7 fark\u0131ndan dolay\u0131 akmas\u0131n\u0131 ve bas\u0131n\u00e7 fark\u0131 ortadan kalk\u0131nca akman\u0131n durmas\u0131n\u0131 buna benzetebiliriz. Buna g\u00f6re, bir devrede y\u00fck ak\u0131\u015f\u0131 olabilmesi i\u00e7in, \u00fcrete\u00e7 ve pil gibi ayg\u0131tlara &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[6818,6816,6815,2134,6821,6819,6817,5158,6820,5107],"class_list":["post-2770","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-ampermetre","tag-anahtar","tag-elektrik-akimi-ve-lambalar","tag-elektron","tag-gerilim","tag-kisa-devre","tag-lamba","tag-pil","tag-reosta","tag-voltmetre"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2770","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2770"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2770\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2770"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2770"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2770"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}