Newton 1687 y\u0131l\u0131nda hareket ile ilgili 3 temel kanun belirledi. Bu kanunlar:
\n1) Eylemsizlik kanunu
\n2) Dinami\u011fin temel ilkesi (F=m.a)
\n3) Etki-tepki kanunu dur.
\nNewton bu kanunlar\u0131 belirlerken Galileo’nun fikirlerinden yararland\u0131. Bu y\u00fczden Galileo’nun deneylerini k\u0131saca inceleyece\u011fiz.<\/p>\n
1) Eylemsizlik Kanunu
\nNewton’u eylemsizlik kanununa g\u00f6t\u00fcren \u015fey Galileo’nun a\u015fa\u011f\u0131daki deneyidir. Bu deneyde top s\u00fcrt\u00fcnmesiz ortamda hareket etti\u011finden s\u00fcrekli eski y\u00fcksekli\u011fine \u00e7\u0131kar. D\u00fczlemlerin e\u011fimi de\u011fi\u015fti\u011fi halde bu kural de\u011fi\u015fmez. E\u011fer d\u00fczlem yatayla\u015f\u0131rsa cisim y\u00fckselemeyece\u011finden sonsuza kadar d\u00fczg\u00fcn do\u011frusal hareket yapar.
\nBu deneydeki top yatay d\u00fczlemde sonsuza dek sabit h\u0131zl\u0131 hareket yapacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc yatay d\u00fczlemde s\u00fcrt\u00fcnme olmad\u0131\u011f\u0131ndan (\u00e7ok kaygan y\u00fczey) cisme etki eden kuvvetlerin bile\u015fkesi s\u0131f\u0131rd\u0131r. \u015eayet cismi yatay d\u00fczlemde hareketsiz b\u0131raksayd\u0131k, sonsuza dek durmaya devam ederdi.
\nGalileo’nun deneyinden Newton’un \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 sonu\u00e7 (1. hareket kanunu) \u015fudur:
\nBir cismin \u00fczerine etki eden kuvvetlerin bile\u015fkesi s\u0131f\u0131r ise cisim hareket durumunu korur. Yani duruyorsa durmaya devam eder, hareket halindeyse d\u00fczg\u00fcn do\u011frusal hareket yaparak hareketini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcr. Ama asla yava\u015flamaz veya h\u0131zlanmaz veya hareket y\u00f6n\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirmez.
\n2) Dinami\u011fin Temel \u0130lkesi (Kuvvet \u0130vme \u0130li\u015fkisi)<\/p>\n
Newton’un 1. kanunu cisme etkiyen net kuvvetin s\u0131f\u0131r oldu\u011fu durumlar\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131yordu. Net kuvvet s\u0131f\u0131r ise cismin ivmeside s\u0131f\u0131rd\u0131r. 2. kanunu ise net kuvvetin s\u0131f\u0131rdan farkl\u0131 oldu\u011fu durumlar\u0131 a\u00e7\u0131klar. Cisme uygulanan net kuvvet cismin ivmesiyle do\u011fru orant\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n
3) Etki Tepki Kanunu<\/p>\n
Evrendeki b\u00fct\u00fcn kuvvetler kendi z\u0131tt\u0131 ile birlikte varolur. \u00d6rne\u011fin D\u00fcnya Ay’\u0131 \u00e7ekiyorsa, Ay da D\u00fcnya’y\u0131 ayn\u0131 kuvvetle \u00e7eker.
\n\u015eekildeki cisim yatay d\u00fczlemde duruyorken cisme W (a\u011f\u0131rl\u0131k) ve N (normal kuvvet) kuvvetleri etki eder. A\u011f\u0131rl\u0131k D\u00fcnya’n\u0131n cisme uygulad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ekim kuvvetidir. D\u00fcnya cismi W kuvvetiyle \u00e7ekiyorsa, cisimde D\u00fcnya’y\u0131 ayn\u0131 b\u00fcy\u00fck\u00fcl\u00fckteki G kuvvetiyle \u00e7eker.
\nCisim a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 sayesinde zemine F kuvveti uyguluyorsa, zeminde cisme e\u015fit b\u00fcy\u00fckl\u00fckte N kuvvetini uygular. Yani , cisim zemine F kadar etki etmi\u015f zemin de cisme N kadar tepki g\u00f6stermi\u015ftir.
\n\u015eekildeki kuvvetlerin uygulama noktalar\u0131 \u00f6nemlidir. W cismin a\u011f\u0131rl\u0131k merkezine, N cismin taban\u0131na, F zemine, G ise D\u00fcnya’n\u0131n k\u00fctle merkezine uygulanm\u0131\u015ft\u0131r.
\nK\u0131saca Newton’un 3. hareket kanununu \u015f\u00f6yle \u00f6zetleyebiliriz:<\/p>\n
E\u011fer bir A cismi bir B cismine kuvvet uygularsa, B cismide A cismine kuvvet uygular. Bu kuvvetler e\u015fit b\u00fcy\u00fckl\u00fckte ama z\u0131t y\u00f6ndedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Newton 1687 y\u0131l\u0131nda hareket ile ilgili 3 temel kanun belirledi. Bu kanunlar: 1) Eylemsizlik kanunu 2) Dinami\u011fin temel ilkesi (F=m.a) 3) Etki-tepki kanunu dur. Newton bu kanunlar\u0131 belirlerken Galileo’nun fikirlerinden yararland\u0131. Bu y\u00fczden Galileo’nun deneylerini k\u0131saca inceleyece\u011fiz. 1) Eylemsizlik Kanunu Newton’u eylemsizlik kanununa g\u00f6t\u00fcren \u015fey Galileo’nun a\u015fa\u011f\u0131daki deneyidir. Bu deneyde top s\u00fcrt\u00fcnmesiz ortamda hareket etti\u011finden …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[7109,7108,2753,7107],"class_list":["post-2955","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-etki-tepki-kanunu","tag-eylemsizlik-kanunu","tag-ivme","tag-newtonun-hareket-kanunlari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2955","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2955"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2955\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2955"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2955"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2955"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}