Newton’\u0131n hareket yasalar\u0131, bir cisim \u00fczerine etki eden kuvvetler ve cismin hareketi aras\u0131ndaki ili\u015fkileri ortaya koyan \u00fc\u00e7 yasad\u0131r. \u0130lk kez Sir Isaac Newton taraf\u0131ndan 5 Temmuz 1687 tarihinde yay\u0131mlanan Philosophiae Naturalis Principia Mathematica, adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada ortaya konmu\u015ftur. Bu yasalar klasik mekani\u011fin temelini olu\u015fturmu\u015f, bizzat Newton taraf\u0131ndan fiziksel nesnelerin hareketleri ile ilgili bir \u00e7ok olay\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Newton, \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, bu hareket yasalar\u0131n\u0131 ve yine kendi buldu\u011fu evrensel k\u00fctle\u00e7ekim yasas\u0131n\u0131 kullanarak Kepler’in gezegensel hareket yasalar\u0131n\u0131n elde edilebilece\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir.
\n 1. Yasa Eylemsiz referans sistemi ad\u0131 verilen \u00f6yle referans sistemleri se\u00e7ebiliriz ki, bu sistemde bulunan bir par\u00e7ac\u0131k \u00fczerine bir net kuvvet etki etmiyorsa cismin h\u0131z\u0131nda herhangi bir de\u011fi\u015fiklik olmaz. Bu yasa genellikle \u015fu \u015fekilde basitle\u015ftirilir: \u201cBir cisim \u00fczerine dengelenmemi\u015f bir d\u0131\u015f kuvvet etkimedik\u00e7e, cisim hareket durumunu (dura\u011fanl\u0131k veya sabit h\u0131zl\u0131 hareket) korur.\u201d 2. YasaEylemsiz bir referans sisteminde, bir par\u00e7ac\u0131k \u00fczerindeki net kuvvet onun \u00e7izgisel momentumunun zaman ile de\u011fi\u015fimi ile orant\u0131l\u0131d\u0131r: F = d (mv) \/ dt. Momentum, (mv) k\u00fctle ile h\u0131z\u0131n \u00e7arp\u0131m\u0131na e\u015fittir. Kuvvet ve momentum vekt\u00f6rel nicelikler oldu\u011fundan, net kuvvet cisim \u00fczerine etki eden t\u00fcm kuvvetlerin vekt\u00f6rel toplam\u0131 ile bulunur. Bu yasa s\u0131kl\u0131kla \u015fu \u015fekilde ifade edilir: \u201cF=ma: Bir cisim \u00fczerindeki net kuvvet, cismin k\u00fctlesi ile ivmesinin \u00e7arp\u0131m\u0131na e\u015fittir.\u201d 3. YasaBir A par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131, B par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131 \u00fczerine bir kuvvet uygulad\u0131\u011f\u0131nda, B par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131 A \u00fczerine ayn\u0131 anda e\u015fit b\u00fcy\u00fckl\u00fckte ve z\u0131t y\u00f6nl\u00fc bir kuvvet uygular. Burada dikkat edilmesi gereken bu kuvvetlerin ayn\u0131 do\u011frultu \u00fczerinde oldu\u011fudur. Bu yasa \u00e7o\u011fu zaman \u015fu c\u00fcmle ile basitle\u015ftirilebilir \u201cHer etkiye kar\u015f\u0131l\u0131k e\u015fit ve z\u0131t bir tepki vard\u0131r.\u201d Bu yasalara getirilen \u00e7e\u015fitli yorumlar vard\u0131r. En genel olan yorumda k\u00fctle, ivme ve (en \u00f6nemlisi) kuvvetin \u00f6nceden tan\u0131mlanm\u0131\u015f oldu\u011fu varsay\u0131lmaktad\u0131r. Ancak Newton’\u0131n birinci ve ikinci yasas\u0131n\u0131n asl\u0131nda kuvvetin ve k\u00fctlenin tan\u0131m\u0131 oldu\u011funa dair yorumlar da mevcuttur.
\n Dikkat edilirse ikinci yasa ancak g\u00f6zlem bir eylemsiz referans sisteminden yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ge\u00e7erlidir. Eylemsiz referans sistemi birinci yasada tan\u0131mlanm\u0131\u015f oldu\u011fundan ikinci yasay\u0131 kullanarak birinci yasan\u0131n ispat\u0131n\u0131 aramak mant\u0131ksal bir yan\u0131lg\u0131 olacakt\u0131r.
\n I\u015f\u0131k h\u0131z\u0131na yakla\u015fan h\u0131zlarda Newton yasalar\u0131 fiziksel olaylar\u0131 a\u00e7\u0131klamakta yetersiz kalmakta, bu nedenle ge\u00e7erliliklerini yitirmektedirler. I\u015f\u0131k h\u0131zlar\u0131na yak\u0131n h\u0131zlarda cisimlerin hareketi incelenirken Albert Einstein’\u0131n geli\u015ftirdi\u011fi \u00f6zel g\u00f6relilik teorisi dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Newton’\u0131n hareket yasalar\u0131, bir cisim \u00fczerine etki eden kuvvetler ve cismin hareketi aras\u0131ndaki ili\u015fkileri ortaya koyan \u00fc\u00e7 yasad\u0131r. \u0130lk kez Sir Isaac Newton taraf\u0131ndan 5 Temmuz 1687 tarihinde yay\u0131mlanan Philosophiae Naturalis Principia Mathematica, adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada ortaya konmu\u015ftur. Bu yasalar klasik mekani\u011fin temelini olu\u015fturmu\u015f, bizzat Newton taraf\u0131ndan fiziksel nesnelerin hareketleri ile ilgili bir \u00e7ok olay\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131nda …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[2722,6864,2160,7198],"class_list":["post-3021","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-einstein","tag-momentum","tag-newton","tag-newtonin-hareket-yasalari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3021","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3021"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3021\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3021"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3021"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3021"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}