{"id":3038,"date":"2011-10-05T09:09:14","date_gmt":"2011-10-05T06:09:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=3038"},"modified":"2011-10-05T09:09:14","modified_gmt":"2011-10-05T06:09:14","slug":"ozel-ucgenler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/ozel-ucgenler\/","title":{"rendered":"\u00d6zel \u00fc\u00e7genler"},"content":{"rendered":"<p>D\u0130K \u00dc\u00c7GEN<br \/>\nBir a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc 90\u00b0 olan \u00fc\u00e7gene dik \u00fc\u00e7gen denir. Dik \u00fc\u00e7gende 90\u00b0 nin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki kenara hipoten\u00fcs, di\u011fer kenarlara dik kenar ad\u0131 verilir. Hipoten\u00fcs \u00fc\u00e7genin daima en uzun kenar\u0131d\u0131r. \u015fekilde, m(A) = 90\u00b0<br \/>\n[BC] kenar\u0131 hipoten\u00fcs<br \/>\n[AB] ve [AC] kenarlar\u0131<br \/>\ndik kenarlard\u0131r.<\/p>\n<p>P\u0130SAGOR BA\u011eINTISI<br \/>\nDik \u00fc\u00e7gende dik kenarlar\u0131n uzunluklar\u0131n\u0131n kareleri toplam\u0131 hipoten\u00fcs\u00fcn uzunlu\u011funun karesine e\u015fittir. ABC \u00fc\u00e7geninde m(A) = 90\u00b0<br \/>\na2=b2+c2<br \/>\n\u00d6ZEL D\u0130K \u00dc\u00c7GENLER<br \/>\n1. (3 &#8211; 4 &#8211; 5) \u00dc\u00e7geni<br \/>\nKenar uzunluklar\u0131 (3 &#8211; 4 &#8211; 5) say\u0131lar\u0131 veya bunlar\u0131n kat\u0131 olan b\u00fct\u00fcn \u00fc\u00e7genler dik \u00fc\u00e7gendir. (6 &#8211; 8 &#8211; 10), (9 &#8211; 12 &#8211; 15), \u2026 gibi<\/p>\n<p> 2. (5 &#8211; 12 &#8211; 13) \u00dc\u00e7geni<br \/>\nKenar uzunluklar\u0131 (5 &#8211; 12 &#8211; 13) say\u0131lar\u0131 ve bunlar\u0131n kat\u0131 olan b\u00fct\u00fcn \u00fc\u00e7genler dik \u00fc\u00e7genlerdir. (10 &#8211; 24 &#8211; 26), (15 &#8211; 36 &#8211; 39), \u2026 gibi.<\/p>\n<p>Kenar uzunluklar\u0131 8, 15, 17 say\u0131lar\u0131 ile orant\u0131l\u0131 olan \u00fc\u00e7genler dik \u00fc\u00e7genlerdir.<br \/>\n Kenar uzunluklar\u0131 7, 24, 25 say\u0131lar\u0131 ile orant\u0131l\u0131 olan \u00fc\u00e7genler dik \u00fc\u00e7genlerdir.<br \/>\n 3. \u0130kizkenar dik \u00fc\u00e7gen<br \/>\nABC dik \u00fc\u00e7gen |AB| = |BC| = a |AC| = a\u00d62<br \/>\nm(A) = m(C) = 45\u00b0 \u0130kizkenar dik \u00fc\u00e7gende<br \/>\nhipoten\u00fcs dik kenarlar\u0131n \u00d62 kat\u0131d\u0131r.<br \/>\n 4. (30\u00b0 \u2013 60\u00b0 \u2013 90\u00b0) \u00dc\u00e7geni<br \/>\nABC e\u015fkenar \u00fc\u00e7geni y\u00fckseklikle ikiye b\u00f6l\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcnde<br \/>\nABH ve ACH (30\u00b0 &#8211; 60\u00b0 &#8211; 90\u00b0)<br \/>\n\u00fc\u00e7genleri elde edilir.<br \/>\n|AB| = |AC| = a<br \/>\n|BH| = |HC| =  pisagordan   (30\u00b0 &#8211; 60\u00b0 &#8211; 90\u00b0) dik \u00fc\u00e7geninde; 30\u00b0&#8217;nin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki kenar hipoten\u00fcs\u00fcn yar\u0131s\u0131na e\u015fittir. 60\u00b0 nin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki kenar,<br \/>\n30\u00b0 nin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki kenar\u0131n \u00d63 kat\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p> 5. (30\u00b0 &#8211; 30\u00b0 &#8211; 120\u00b0) \u00dc\u00e7geni (30\u00b0 &#8211; 30\u00b0 &#8211; 120\u00b0) \u00fc\u00e7geninde 30\u00b0 lik a\u00e7\u0131lar\u0131n kar\u015f\u0131lar\u0131ndaki kenarlara a dersek 120\u00b0 lik a\u00e7\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131ndaki kenar a\u00d63 olur.<\/p>\n<p>6. (15\u00b0 &#8211; 75\u00b0 &#8211; 90\u00b0) \u00dc\u00e7geni (15\u00b0 &#8211; 75\u00b0 &#8211; 90\u00b0) \u00fc\u00e7geninde<br \/>\nhipoten\u00fcse ait y\u00fckseklik |AH| = h dersek, hipoten\u00fcs<br \/>\n|BC| = 4h olur. Hipoten\u00fcs kendisine ait y\u00fcksekli\u011fin d\u00f6rt<br \/>\nkat\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6KL\u0130T BA\u011eINTILARI<br \/>\nDik \u00fc\u00e7genlerde hipoten\u00fcse ait y\u00fcksekli\u011fin verildi\u011fi durumlarda benzerlikten kaynaklanan \u00f6klit ba\u011f\u0131nt\u0131lar\u0131 kullan\u0131l\u0131r.<br \/>\n 1. Y\u00fcksekli\u011fin hipoten\u00fcste ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 par\u00e7alar\u0131n \u00e7arp\u0131m\u0131 y\u00fcksekli\u011fin karesine e\u015fittir.<br \/>\nh2 = p.k 2. b2 = k.a c2 = p.a 3. ABC \u00fc\u00e7geninin alan\u0131n\u0131 iki farkl\u0131 \u015fekilde yaz\u0131p e\u015fitledi\u011fimizde<\/p>\n<p>a.h =b.c<br \/>\nYukar\u0131da anlat\u0131lan \u00f6klit ba\u011f\u0131nt\u0131lar\u0131 kullan\u0131larak elde edilir.<\/p>\n<p> Genellikle bu \u00f6klit ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131 kullanmak yerine, yukar\u0131daki \u00f6klit ba\u011f\u0131nt\u0131lar\u0131 ve pisagor ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131 kullanarak \u00e7\u00f6z\u00fcme gideriz.<br \/>\n\u0130K\u0130ZKENAR \u00dc\u00c7GEN<br \/>\n\u0130kizkenar \u00fc\u00e7genin tepe a\u00e7\u0131s\u0131ndan taban\u0131na \u00e7izilen y\u00fckseklik, hem a\u00e7\u0131ortay, hem de kenarortayd\u0131r.<br \/>\n 1. Bir \u00fc\u00e7gende, a\u00e7\u0131ortay ayn\u0131 zamanda y\u00fckseklik ise bu \u00fc\u00e7gen ikizkenar \u00fc\u00e7gendir. |AB| = |AC|<br \/>\n|BH| = |HC|<br \/>\nm(B) = m(C)<\/p>\n<p> 2. Bir \u00fc\u00e7gende, a\u00e7\u0131ortay ayn\u0131 zamanda kenarortay ise bu \u00fc\u00e7gen ikizkenar \u00fc\u00e7gendir. |AB| = |AC|,<br \/>\n[AH] ^ [BC]<br \/>\nm(B) = m(C)<\/p>\n<p> 3. Bir \u00fc\u00e7gende, y\u00fckseklik ayn\u0131 zamanda kenarortay ise bu \u00fc\u00e7gen ikizkenar \u00fc\u00e7gendir. |AB| = |AC|<br \/>\nm(BAH) = m(HAC)<br \/>\nm(B) = m(C)<\/p>\n<p>\u0130kizkenar \u00fc\u00e7gende a\u00e7\u0131ortay, kenarortay ve y\u00fcksekli\u011fin ayn\u0131 olmas\u0131 bir\u00e7ok yerde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok iyi bilinmesi gereken bir \u00f6zelliktir.<br \/>\n4. \u0130kizkenar \u00fc\u00e7gende ikizkenara ait y\u00fckseklikler e\u015fittir. Bu durumda y\u00fcksekliklerin kesim noktas\u0131n\u0131n ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 par\u00e7alarda e\u015fit olur.<br \/>\n 5. \u0130kizkenar \u00fc\u00e7gende ikizkenara ait kenarortaylar ve kenarortaylar\u0131n kesim noktas\u0131n\u0131n ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 par\u00e7alar da birbirine e\u015fittir.<br \/>\n6. \u0130kizkenar \u00fc\u00e7gende e\u015fit a\u00e7\u0131lara ait a\u00e7\u0131ortaylar da e\u015fittir. A\u00e7\u0131ortaylar birbirini ayn\u0131 oranda b\u00f6lerler.<br \/>\n 7. \u0130kizkenar \u00fc\u00e7gende ikiz olmayan kenar \u00fczerindeki herhangi bir noktadan ikiz kenarlara \u00e7izilen dikmelerin toplam\u0131, ikizkenarlara ait y\u00fcksekli\u011fi verir.<br \/>\n|AB| = |AC| &THORN; |LC| = |HP| + |KP|<br \/>\n8. \u0130kizkenar \u00fc\u00e7gende tabandan ikiz kenarlara \u00e7izilen paralellerin toplam\u0131, ikiz kenarlar\u0131n uzunlu\u011funa e\u015fittir. <\/p>\n<p> E\u015eKENAR \u00dc\u00c7GEN<br \/>\n1. E\u015fkenar \u00fc\u00e7gende b\u00fct\u00fcn a\u00e7\u0131ortay, kenarortay y\u00fckseklikler \u00e7ak\u0131\u015f\u0131k ve hepsinin uzunluklar\u0131 e\u015fittir. nA = nB = nC = Va = Vb = Vc = ha = hb = hc<\/p>\n<p> 2. E\u015fkenar \u00fc\u00e7genin bir kenar\u0131na a dersek y\u00fck seklik  Bu durumda e\u015fkenar \u00fc\u00e7genin alan\u0131<br \/>\n  y\u00fckseklik cinsinden alan de\u011feri<br \/>\nAlan(ABC) =<br \/>\n3. E\u015fkenar \u00fc\u00e7genin i\u00e7indeki herhangi bir noktadan kenarlara \u00e7izilen dik uzunluklar\u0131n toplam\u0131, e\u015fkenar \u00fc\u00e7gene ait y\u00fcksekli\u011fi verir. Bir kenar\u0131 a olan e\u015fkenar \u00fc\u00e7gende;<\/p>\n<p> 4. E\u015fkenar \u00fc\u00e7genin i\u00e7indeki herhangi bir noktadan kenarlara \u00e7izilen paralellerin toplam\u0131 bir kenar uzunlu\u011funa e\u015fittir.<br \/>\nBir kenar\u0131 a olan ABC e\u015fkenar \u00fc\u00e7geninde<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u0130K \u00dc\u00c7GEN Bir a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc 90\u00b0 olan \u00fc\u00e7gene dik \u00fc\u00e7gen denir. Dik \u00fc\u00e7gende 90\u00b0 nin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki kenara hipoten\u00fcs, di\u011fer kenarlara dik kenar\u2026<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1404,1403],"tags":[7224,7219,7220,7218,7225,7223,7222,7217,7221],"class_list":["post-3038","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-matematik-odevleri","category-odevler","tag-aciortay","tag-dik-ucgen","tag-eskenar-ucgen","tag-hipotenus","tag-ikizkenar-ucgen","tag-kenarortay","tag-oklit-bagintilari","tag-ozel-ucgenler","tag-pisagor"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3038","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3038"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3038\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3038"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3038"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3038"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}