{"id":3229,"date":"2011-10-11T11:04:17","date_gmt":"2011-10-11T08:04:17","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=3229"},"modified":"2011-10-11T11:04:17","modified_gmt":"2011-10-11T08:04:17","slug":"rakam-nedir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/rakam-nedir\/","title":{"rendered":"Rakam nedir?"},"content":{"rendered":"<p>Say\u0131lar\u0131 yaz\u0131l\u0131 olarak g\u00f6stermeye yarayan sembollere verilen ad. On tane rakam vard\u0131r:<br \/>\n 0-1-2-3-4-5-6-7-8-9 yani 10 tanedir.<br \/>\n \u0130ki t\u00fcr say\u0131 g\u00f6sterme \u015fekli(rakam) vard\u0131r: Toplamal\u0131 sistem ile Basamakl\u0131 sistem.<br \/>\n Toplamal\u0131 sistem say\u0131lar\u0131 ilk g\u00f6stermek \u00fczere olu\u015fturulmu\u015f sistemdir. En ilkel haliyle her bir birim i\u00e7in tek bir \u00e7izgi kullan\u0131l\u0131r. &#8220;D\u00f6rt&#8221; say\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6stermek \u00fczere &#8220;\u0131\u0131\u0131\u0131&#8221; yapmak gibi. Zamandan kazanmak ve daha b\u00fcy\u00fck\u00e7e say\u0131lar\u0131 kolayca alg\u0131layabilmek \u00fczere bu \u00e7izgilerin be\u015fli halde gruplanmas\u0131, yani bu d\u00f6rt dikey \u00e7izginin \u00fczerine bir yatay \u00e7izgi \u00e7ekilerek be\u015fli gruplar yarat\u0131lm\u0131\u015f olur, b\u00f6ylece mesela on\u00fc\u00e7 say\u0131s\u0131 tek tek \u00e7izgi saymak yerine, iki grup ile \u00fc\u00e7 \u00e7izgi saymakla daha kolay okunmu\u015f olur.<br \/>\n Bu toplamal\u0131 sistemin daha geli\u015fmi\u015f formu, 10 ve 10un \u00fcsleri i\u00e7in \u00f6zel ba\u015fka simgeler kullanmakla g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. \u00d6rne\u011fin 10 i\u00e7in &#8220;-&#8220;, 100 i\u00e7in &#8220;+&#8221;, 1000 i\u00e7in &#8220;*&#8221; vs. B\u00f6ylece daha da b\u00fcy\u00fck say\u0131lar kolayca okunabilir. \u0130kibin\u00fc\u00e7y\u00fczyirmibir i\u00e7in mesela &#8220;**+++&#8211;\u0131&#8221; gibi. Bunun bir par\u00e7a daha karma\u015f\u0131k formu olan ve b\u00fcy\u00fck rakamlar\u0131n \u00f6n\u00fcne k\u00fc\u00e7\u00fc\u011f\u00fc yaz\u0131larak b\u00fcy\u00fckten k\u00fc\u00e7\u00fc\u011f\u00fcn \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, arkas\u0131na getirilirse toplanmas\u0131 kural\u0131na sahip roma rakamlar\u0131 sistemi vard\u0131r. Toplamal\u0131 sistemlerde gene de ne kadar karma\u015f\u0131k olursa olsun \u00e7ok \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck say\u0131lar\u0131n g\u00f6sterilmesi inan\u0131lmaz zor ve can s\u0131k\u0131c\u0131 olmaya ba\u015flar ve sonsuz say\u0131lar asla g\u00f6sterilemez.<br \/>\n Toplamal\u0131 sistemlerde s\u0131f\u0131r rakam\u0131n\u0131n olmay\u0131\u015f\u0131 \u00f6nemlidir, bu sistemlerde s\u0131f\u0131ra gerek yoktur.<br \/>\n Basamakl\u0131 sistemdeyse, kullan\u0131lan say\u0131 taban\u0131 ndaki say\u0131lar kadar de\u011fi\u015fik rakam kullan\u0131lmas\u0131 yolu kullan\u0131l\u0131r, toplamal\u0131 siteme g\u00f6re daha geli\u015fmi\u015f bir y\u00f6ntemdir. Burada basamak belirtilmesi i\u00e7in de\u011fer tekrar\u0131 yerine, say\u0131 taban\u0131 \u00fcslerine g\u00f6re s\u0131ralanm\u0131\u015f basamaklara yerle\u015fmi\u015f rakamlar kullan\u0131l\u0131r. \u015eu an kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z onluk taban sisteminde, her basama\u011f\u0131n 10&#8217;un \u00fcslerine g\u00f6re dizilmi\u015f olmas\u0131 gibi. Dolay\u0131s\u0131yla onluk tabandaki on de\u011fi\u015fik rakam (0123456789) ile istenilen b\u00fcy\u00fckl\u00fckte(ve k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fckte) her t\u00fcrl\u00fc say\u0131 rahat\u00e7a yaz\u0131labilir. \u0130kibin\u00fc\u00e7y\u00fczyirmibir&#8217;in 2321 \u015feklinde g\u00f6sterimi asl\u0131nda (2&#215;10*3 + 3&#215;10*2 + 2&#215;10*1 + 1&#215;10*0) \u0131n k\u0131saca g\u00f6sterimidir.<br \/>\n Basamakl\u0131 sistemlerde s\u0131f\u0131r rakam\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 kritik \u00f6neme sahiptir \u00e7\u00fcnk\u00fc s\u0131f\u0131r kullan\u0131lmadan basamak g\u00f6sterilemez. \u00d6rne\u011fin 302 say\u0131s\u0131n\u0131n basamakl\u0131 sistemde s\u0131f\u0131rs\u0131z yaz\u0131lmas\u0131 olanaks\u0131zd\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Say\u0131lar\u0131 yaz\u0131l\u0131 olarak g\u00f6stermeye yarayan sembollere verilen ad. On tane rakam vard\u0131r: 0-1-2-3-4-5-6-7-8-9 yani 10 tanedir. \u0130ki t\u00fcr say\u0131 g\u00f6sterme \u015fekli(rakam) vard\u0131r: Toplamal\u0131 sistem ile Basamakl\u0131 sistem. Toplamal\u0131 sistem say\u0131lar\u0131 ilk g\u00f6stermek \u00fczere olu\u015fturulmu\u015f sistemdir. En ilkel haliyle her bir birim i\u00e7in tek bir \u00e7izgi kullan\u0131l\u0131r. &#8220;D\u00f6rt&#8221; say\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6stermek \u00fczere &#8220;\u0131\u0131\u0131\u0131&#8221; yapmak gibi. Zamandan kazanmak &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1404,1403],"tags":[7471,7474],"class_list":["post-3229","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-matematik-odevleri","category-odevler","tag-basamakli-sistem","tag-rakam-nedir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3229"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3229\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}