OKS\u0130JENS\u0130Z SOLUNUM
\nFERMANTASYON<\/p>\n
Organik besin maddelerinin oksijen kullan\u0131m\u0131ndan y\u0131k\u0131larak enerji \u00fcretmesine denir. Fermantasyon (oksijensiz solunum) olay\u0131n\u0131n tamam\u0131 h\u00fccrenin sitoplazmas\u0131nda meydana gelir. Fermantasyon sonucu olu\u015fan \u00fcr\u00fcnler canl\u0131dan canl\u0131ya \u00e7ok az de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterir. Oksijensiz yolla enerji eldesi, bakterilerin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, maya mantarlar\u0131nda, omurgal\u0131lar\u0131n \u00e7izgili kaslar\u0131nda ve baz\u0131 tohumlarda ger\u00e7ekle\u015fir. Fermantasyon olay\u0131 iki ana kademede ger\u00e7ekle\u015ftirilir. Bu safhalar \u201cglikoz\u201d ve \u201cson \u00fcr\u00fcn olu\u015fumu\u201ddur.<\/p>\n
A) Glikoz Reaksiyonlar\u0131: Glikozun, pr\u00fcvik asite kadar par\u00e7alanmas\u0131 reaksiyonlar\u0131na glikoz denir. Bu reaksiyonlar hem oksijenli(aerobik) hem de oksijensiz(an aerobik) solunumun ba\u015flang\u0131\u00e7 k\u0131sm\u0131n\u0131 olu\u015fturur,yani her iki solunum da ortakt\u0131r. Her canl\u0131 h\u00fccre glikolizi ger\u00e7ekle\u015ftirebilir. Pasif haldeki glikoz molek\u00fcllerinin aktifle\u015ferek reaksiyona girebilmesi i\u00e7in canl\u0131lar\u0131n v\u00fccut \u0131s\u0131s\u0131 yetersizdir. Bunun i\u00e7in aktivasyon enerjisi olarak ATP harcan\u0131r. Glikozun aktifle\u015fmesi i\u00e7in 2 ATP molek\u00fcl\u00fc gerekir. Aktifle\u015fen glikoz bir dizi reaksiyonla pir\u00fcvik aside kadar par\u00e7alan\u0131r. Bu olaylar sonucunda 4 ATP ve 2NADH2 sentezlenir. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta glikozu aktifle\u015ftirmek i\u00e7in 2ATP kazan\u0131lm\u0131\u015f olur. B\u00fct\u00fcn canl\u0131larda glikoz safhas\u0131nda g\u00f6rev yapan enzimler ayn\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcn fermantasyon \u00e7e\u015fitlerinde ATP \u00fcretimi de glikoliz k\u0131sm\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fir. Bunun i\u00e7in b\u00fct\u00fcn fermantasyonlar\u0131n ATP kazanc\u0131 da ayn\u0131d\u0131r. Sonu\u00e7 olarak glikoz sonunda \u015fu \u00fcr\u00fcnler olu\u015fur :<\/p>\n
\u00b7 4 molek\u00fcl ATP
\n\u00b7 2 molek\u00fcl NADH2
\n\u00b7 2 molek\u00fcl Pir\u00fcvat
\nGlikoz
\n\u015eekil1.1:Glikoliz reaksiyonlar\u0131
\nPir\u00fcvik asitten sonra kullan\u0131lan enzimler farkl\u0131 t\u00fcrlerde farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Bu nedenle fermantasyonun son \u00fcr\u00fcnleri canl\u0131 t\u00fcrlerine g\u00f6re de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterir.<\/p>\n
B) Son \u00dcr\u00fcnlerin Olu\u015fumu:Pir\u00fcvik asit her canl\u0131 t\u00fcr\u00fcnde en uygun art\u0131k maddeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclerek v\u00fccut d\u0131\u015f\u0131na at\u0131l\u0131r. Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc sa\u011flayan enzimler de farkl\u0131d\u0131r. Glikolizde ortama verilen ve NAD taraf\u0131ndan tutulan hidrojenler bu safhada tekrar geri al\u0131narak kullan\u0131l\u0131r. Bu kademelerde ATP harcanmaz ve olu\u015fturulmaz. Fermantasyon \u00e7e\u015fitleri olu\u015fan son \u00fcr\u00fcnlerin ismine g\u00f6re adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n
\u00b7 Alkol Fermantasyonu: Bira mayas\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere maya mantarlar\u0131nda ve \u015farap bakterilerinde ger\u00e7ekle\u015fir.
\nGlikoz<\/p>\n
Pir\u00fcvik asit ortama 1 molek\u00fcl CO2 vererek aset aldehite d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Aset aldehit, NADH2 nin hidrojenlerini tutarak etil alkole d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Bu reaksiyon sonunda serbest kalan NAD glikolizde tekrar kullan\u0131labilir. Alkol fermantasyonunun genel denklemi \u015fu \u015fekildedir:
\nenzimler
\nGlikoluz + 2ATP 2CO2 + 2Etil Alkol + 4ATP + Is\u0131
\nBu canl\u0131larda fermantasyon \u00fcr\u00fcnleri \u00fcremeyi durdurucu etki yapar. Bira mayas\u0131n\u0131n ortam\u0131ndaki alkol oran\u0131 %18 i ge\u00e7erse \u00fcreme engellenir.
\n\u00b7 Laktik Asit Fermantasyonu: Omurgal\u0131lar\u0131n \u00e7izgili kaslar\u0131nda ve yo\u011furt bakterilerinde ger\u00e7ekle\u015fir. Pir\u00fcvik asit CO2 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 olmadan laktik aside d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Yo\u011furt bakterileri sadece oksijensiz solunum yapabilirler. S\u00fct \u015fekerini fermantasyona u\u011fratarak laktik asit \u00fcretirler.
\nGlikoz<\/p>\n
\u00c7izgili kaslarda kas h\u00fccrelerine yeterli oksijen gelmedi\u011fi zaman fermantasyona ba\u015fvurulur. Az miktarda olu\u015fan laktik asit kas\u0131n daha iyi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 halde, kasta fazla laktik asit birikirse kas sertle\u015fir ve kas\u0131lamaz olur. Kasta olu\u015fan laktik asit kana ge\u00e7erek karaci\u011fere ta\u015f\u0131n\u0131r. Bu esnada beyne de ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yorgunluk duygusu meydana getirir. Karaci\u011fere gelen laktik asit yeterli oksijen geldi\u011finde pir\u00fcvata d\u00f6n\u00fc\u015ferek solunum sonucu H2O ve CO2 ye par\u00e7alan\u0131r. Bir k\u0131sm\u0131ndan ise glikoz sentezlenir.
\nenzimler
\nGlikoluz + 2ATP 2Laktik Asit + 4ATP + Is\u0131
\nKas h\u00fccrelerinin laktik asit olu\u015fturmalar\u0131n\u0131n as\u0131l nedeni glikoliz \u00fcr\u00fcnleri olan Pir\u00fcvik asit ve NADH2 nin uzakla\u015ft\u0131r\u0131lamayarak ortamda birikmesidir. Ortamda yo\u011funlu\u011fu artan bu iki madde birbirleriyle reaksiyona girerek laktik asiti olu\u015fturur. Laktik asit kolayca dif\u00fczyon olarak h\u00fccreler aras\u0131 s\u0131v\u0131ya ge\u00e7er ve uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olur.
\nG\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi b\u00fct\u00fcn fermantasyonlarda olu\u015fan son \u00fcr\u00fcnlerin \u00e7o\u011fu organik bile\u015fiklerdir. Enerjinin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 bu molek\u00fcllerde ba\u011fl\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun i\u00e7in fermantasyonda glikoz molek\u00fcllerindeki enerjinin ancak %2 si ATP ye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olur. Bir miktar enerji de \u0131s\u0131 olarak ortama verilir.
\nOksijenli solunumda ise glikoliz inorganik maddelere kadar par\u00e7alanabildi\u011fi i\u00e7in daha y\u00fcksek oranda \u0131s\u0131 ve ATP (%40) \u00fcretilmi\u015f olur.
\n\u0130nsanlar, \u00e7e\u015fitli canl\u0131lar taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015fen fermantasyon (mayalanma) olaylar\u0131ndan; tur\u015fu,yo\u011furt,hamur,\u015farap eldesi gibi \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde faydalanmaktad\u0131rlar.
\nAn aerobik baz\u0131 bakteriler amino asitleri de fermente ederler ve \u00e7ok k\u00f6t\u00fc kokular a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131rlar. Bu olaya p\u00fctrifikasyon(koku\u015fma) denir. Yemeklerin bozulmas\u0131yla \u00e7e\u015fitli kokular\u0131n olu\u015fmas\u0131 azotlu ve k\u00fck\u00fcrtl\u00fc fermantasyon \u00fcr\u00fcnlerinden dolay\u0131d\u0131r. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
OKS\u0130JENS\u0130Z SOLUNUM FERMANTASYON Organik besin maddelerinin oksijen kullan\u0131m\u0131ndan y\u0131k\u0131larak enerji \u00fcretmesine denir. Fermantasyon (oksijensiz solunum) olay\u0131n\u0131n tamam\u0131 h\u00fccrenin sitoplazmas\u0131nda meydana gelir. Fermantasyon sonucu olu\u015fan \u00fcr\u00fcnler canl\u0131dan canl\u0131ya \u00e7ok az de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterir. Oksijensiz yolla enerji eldesi, bakterilerin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, maya mantarlar\u0131nda, omurgal\u0131lar\u0131n \u00e7izgili kaslar\u0131nda ve baz\u0131 tohumlarda ger\u00e7ekle\u015fir. Fermantasyon olay\u0131 iki ana kademede ger\u00e7ekle\u015ftirilir. Bu …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[7914,7566,2677,2305,7912,7915,2679,7913,2483],"class_list":["post-3461","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-alkol-fermantasyonu","tag-cizgili-kaslar","tag-fermantasyon","tag-glikoz","tag-glikoz-reaksiyonlari","tag-laktik-asit-fermantasyonu","tag-oksijensiz-solunum","tag-pruvik-asit","tag-sitoplazma"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3461","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3461"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3461\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3461"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3461"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3461"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}