Bitkilerde ve hayvanlarda her t\u00fcr kendine \u00f6zg\u00fc sabit sayida kromozom i\u00e7erir. Kromozomlarin sayisi mitoz b\u00f6l\u00fcnmedeki d\u00fczenli ve kesin olaylarla sabit tutulur. Bir \u00e7ok hayvan ve bitkide kromozom sayisi esittir. Fakat kromozomlardaki kalitim fakt\u00f6rleri farklidir.
\n Ilk defa 1840 yilinda botanikci HOFMEISTER tarafindan Tradescantia bitkisinin polen h\u00fccrelerinde g\u00f6r\u00fclm\u00fcs ve 1888 yilinda WALDEYER tarafindan da kromozom adi verilmistir. <\/p>\n
Hi\u00e7bir zaman yeniden yapilmazlar, ya eskiden var olan kromozomlarin b\u00f6l\u00fcnmesinden ya da tamamlama sentezleri ile yapilirlar. Yasamin s\u00fcrekliligi kromozomlarin devamliligina dayanir. Her canlida kromozomlarin sekli farkli olmasina karsin ayni t\u00fcrde ayni kromozomlarin sekilleri birbirine benzerdir.
\n \u00d6rnegin; 3. kromozom bir t\u00fcrde ayni sekle sahip olmasina karsilik, yine ayni t\u00fcrde 3. ile 8. kromozomlarin sekilleri birbirinden farklidir. Sayilari t\u00fcrden t\u00fcre fakli olur. Sayisi ile organizasyonu arasinda herhangi bir baglanti yoktur. K\u00fc\u00e7\u00fck bir kromozom daha fazla gen tasiyabilir. \u00d6rnegin, Ascaris megalocephala univelans’de 2n = 2 (bilinen en az sayida kromozom tasiyan canli), Drosophila melanogaster’de2n = 8, insanda 2n = 46, ke\u00e7ide 2n = 60, bir t\u00fcr istakozda 2n = 200, Ophyoglossum vulgatum (bir \u00e7esit egrelti otu)’ 2n = 500 (canlilar arasinda bilinen en fazla kromozom sayili bitki) kromozom vardir. Normal v\u00fccut h\u00fccreleri anadan ve babadan gelen birer kromozom takimina sahiptir. Ana ve babadan gelen es kromozomlarin sekilleri ve b\u00fcy\u00fckl\u00fckleri (esey kromozomlari hari\u00e7) birbirne esittir. Bu \u00e7ift kromozom takimi b\u00fct\u00fcn v\u00fccut h\u00fccrelerinde bulunur. B\u00f6yle h\u00fccrelere somatik h\u00fccreler adi verilir. Kromozom sayisi bakimindanda diploittir denir ve 2n ile g\u00f6sterilir. Fakat esey h\u00fccrelerinde, ergin gametlerde ve bazi ilkel canlilarin b\u00fct\u00fcn hayat devrelerinde (yalniz zigot halinde diploid) kromozomlar eslerinden yoksundur. Partenogenetik \u00e7ogalan bazi hayvanlarda, \u00f6rnegin, erkek arilarda, v\u00fccut h\u00fccrelerinin kromozom sayisi disilerinin somatik h\u00fccrelerindekinin yarisi kadardir. Ya erkek ya da disi esey kromozomunu bulunduranlara germinatif h\u00fccreler denir. Esi olmayan kromozomlara da haploid denir ve “n” simgesiyle g\u00f6sterilir. Kromozom sayisi sabit olmakla birlikte bazi \u00f6zellesmis h\u00fccrelerde, \u00f6rnegin, b\u00f6ceklerin, \u00f6zellikle bazi sineklerin t\u00fckr\u00fck bezlerinde bu sayi 2n’nin katlari seklinde bir artis g\u00f6sterir. Burada kromozomlar \u00e7ekirdek zari par\u00e7alanmaksizin \u00e7ogalirlar. Buna endomitozis ve kromozom durumuna da poliploidi denir. \u00c7ekirdek b\u00fcy\u00fckl\u00fcg\u00fc kromozomlarin miktarina bagli oldugundan, poliploidide \u00e7ekirdek hacminde b\u00fcy\u00fcme g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n
Normal bir h\u00fccrede kromozomlar g\u00f6z\u00fckmez. Profazin baslangicindan baslayarak gittik\u00e7e yay seklinde kivrilan ve kalinlasan ince kromatin agi seklindedir. Sonunda t\u00fcrlere \u00f6zg\u00fc seklini alincaya kadar kivrilma devam eder. Dinoflagellata’da kromozomlar her zaman g\u00f6z\u00fck\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlarda \u00e7ekirdek zari yoktur ve DNA bazik proteinlere bagli degildir. Bu tip h\u00fccrelere mezokaryotik h\u00fccreler denir. Bir kromozomu kaba taslak distan incelersek su kisimlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Aralarinda genel olarak a\u00e7i bulunan iki koldan olusur. Kollar primer bogumla birbirinden ayrilmistir, buna sentromer (=kinetokor) denir. Iki kolu birbirine esit olan kromozomlara metasentrik, esit olmayanlara ise supmetasentrik denir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bitkilerde ve hayvanlarda her t\u00fcr kendine \u00f6zg\u00fc sabit sayida kromozom i\u00e7erir. Kromozomlarin sayisi mitoz b\u00f6l\u00fcnmedeki d\u00fczenli ve kesin olaylarla sabit tutulur. Bir \u00e7ok hayvan ve bitkide kromozom sayisi esittir. Fakat kromozomlardaki kalitim fakt\u00f6rleri farklidir. Ilk defa 1840 yilinda botanikci HOFMEISTER tarafindan Tradescantia bitkisinin polen h\u00fccrelerinde g\u00f6r\u00fclm\u00fcs ve 1888 yilinda WALDEYER tarafindan da kromozom adi verilmistir. …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[5847,5939,8754,3452,8755,3377],"class_list":["post-3841","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-diploid","tag-esey-kromozomlari","tag-kromozomun-yapisi","tag-mitoz-bolunme","tag-poliploid","tag-zigot"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3841","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3841"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3841\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3841"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3841"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3841"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}