KAN<\/p>\n
V\u00fccuttaki h\u00fccrelerle d\u0131\u015f ortam aras\u0131ndaki madde al\u0131\u015fveri\u015fini sa\u011flayan s\u0131v\u0131ya kan ad\u0131 verilir. Eri\u015fkin bir insanda 5-6 lt. kan vard\u0131r.<\/p>\n
\u00d6ZELL\u0130KLER\u0130<\/p>\n
Rengi: Arter kan\u0131 k\u0131rm\u0131z\u0131d\u0131r. Bu rengi eritrositlerdeki hemoglobin ve O2 kar\u0131\u015f\u0131m\u0131ndan al\u0131r. Ven\u00f6z kan ise eritrosit i\u00e7indeki hemoglobin O2\u2019si azald\u0131\u011f\u0131ndan koyu k\u0131rm\u0131z\u0131d\u0131r.
\n Vizkozitesi: Sudan 3-4 defa daha yo\u011fundur.
\n Reaksiyonu: hafif tuzlu tad\u0131 ve hafif alkalen bir reaksiyonu olup PH: 7,35\u20137,45\u2019tir.
\n Bile\u015fimi: plazma ve \u015fekilli elemanlardan meydana gelir.<\/p>\n
G\u00d6REVLER\u0130<\/p>\n
Oksijeni, karbondioksiti ve \u00e7e\u015fitli maddeleri d\u0131\u015f ortamla dokular aras\u0131nda ta\u015f\u0131r.
\n Bile\u015fimindeki tampon sistem sayesinde asit-baz dengesinin de\u011fi\u015fmesini \u00f6nler.
\n V\u00fccudun dengeli bir \u015fekilde \u0131s\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.
\n Kandaki akyuvarlar v\u00fccuda giren yabanc\u0131 h\u00fccreleri fogosite eder.
\n P\u0131ht\u0131la\u015fma mekanizmas\u0131 sayesinde yaralanmalarda kan kayb\u0131 azd\u0131r.
\n V\u00fccudun homeostatik dengesini sa\u011flar.<\/p>\n
KAN YAPIMI \u0130\u00c7\u0130N GEREKL\u0130 BES\u0130N MADDELER\u0130<\/p>\n
Fe \u2013 protein \u2013 cvit \u2013 bvit \u2013 folikosit<\/p>\n
KAN \u00dcRET\u0130M YERLER\u0130<\/p>\n
\u0130ntrauterin Yeti\u015fkinler
\n Dalak Karaci\u011fer
\n Karaci\u011fer Kemik ili\u011fi
\n G\u00f6bek kesesi Dalak<\/p>\n
KANIN YAPISI<\/p>\n
Eritrositler: Eritrositler kanda mm \u2019de 4,5 \u2013 5 milyon aras\u0131nda bulunur.
\n Temel g\u00f6revleri solunumla ilgilidir. Hemoglobin \u00f6zel yap\u0131s\u0131 sayesinde oksijeni ve karbondioksidi s\u0131ras\u0131yla h\u00fccrelere, akci\u011ferlere g\u00f6ndermek i\u00e7in tutar. Akci\u011ferlerde kirli kan karbondioksidi b\u0131rak\u0131r oksijen al\u0131r. Sonra bu oksijeni organizman\u0131n b\u00fct\u00fcn h\u00fccrelerine da\u011f\u0131t\u0131r. Alyuvar uzun kemiklerde, g\u00f6\u011f\u00fcs kemi\u011finde ve omurlardaki k\u0131rm\u0131z\u0131 ilikte \u00fcretilir. Bu \u00fcretim i\u00e7in organizmaya B6 \u2013 B12 vitaminleri, demir ve folik asit gereklidir.<\/p>\n
L\u00f6kositler: Normal kanda mm \u2018de 5000 \u2013 10000 aras\u0131nda bulunurlar. Gran\u00fclasitler
\n ve agran\u00fcl asitler olmak \u00fczere 2\u2019ye ayr\u0131l\u0131r.<\/p>\n
\u00b7 Gran\u00fclasitler<\/p>\n
Bazofiller: Heparin ve antikoag\u00fclan i\u00e7eren elementlerdir.
\n Eozinofiller: G\u00f6revleri hen\u00fcz tam olarak bilinmemektedir. Alerjik durumlarda say\u0131sal olarak artarlar.
\n N\u00f6trofiller: Organizmay\u0131 hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 korurlar. Yabanc\u0131 maddeleri fagosite etme \u00f6zelli\u011fine sahiptirler. Bir enfeksiyon s\u0131ras\u0131nda say\u0131lar\u0131 artar.<\/p>\n
Agran\u00fclasitler<\/p>\n
Monositler: Monositler kandaki en b\u00fcy\u00fck \u00f6\u011felerdir. Retikulum endotel dokusunda \u00fcretilirler. G\u00f6revleri \u00f6l\u00fc alyuvarlar ve organizmaya yabanc\u0131 tanecikler (antijenler) gibi baz\u0131 maddeleri sindirmektir.
\n Lenfositler: Akyuvarlar\u0131n %20 \u2013 25\u2019ini kapsarlar. Lenf dola\u015f\u0131m\u0131nda bulunurlar. Lenf dokusu bak\u0131m\u0131ndan zengin organlarda (dalak, lenf d\u00fc\u011f\u00fcmleri, bademcikler) \u00fcretilirler. Antikor sa\u011flanmas\u0131nda \u00f6nemli rol oynarlar.
\n Trombositler: Dola\u015fan kandaki en k\u00fc\u00e7\u00fck bi\u00e7imli \u00f6\u011feler olan kan pulcuklar\u0131 mm\u2018te 200000 \u2013 400000 aras\u0131nda bulunurlar. Kemik ili\u011finde \u00fcretilirler. P\u0131ht\u0131la\u015fma mekanizmas\u0131n\u0131 etkilerler. Damar duvar\u0131 zedelenince Trombositler zedelenen b\u00f6lgeye yap\u0131\u015farak kan\u0131n d\u0131\u015far\u0131 akmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyen bir t\u0131ka\u00e7 olu\u015fturur.<\/p>\n
PLAZMA<\/p>\n
Plazma %90\u2019\u0131 su, %7\u2019si kan proteinleri, geri kalan\u0131 ya\u011f, \u015feker, ara \u00fcr\u00fcnler, art\u0131k \u00fcr\u00fcnler ve harmanlar\u0131 i\u00e7eren sar\u0131ms\u0131 s\u0131v\u0131d\u0131r. Serum plazman\u0131n p\u0131ht\u0131la\u015fmas\u0131ndan sonra kalan b\u00f6l\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n
G\u00d6REVLER\u0130<\/p>\n
Organizman\u0131n h\u00fccreleri i\u00e7in besin maddelerinin ta\u015f\u0131nmas\u0131.
\n Art\u0131k maddelerin organizmay\u0131 temizleyici organlara ta\u015f\u0131nmas\u0131.
\n Organizman\u0131n \u00e7e\u015fitli g\u00f6revlerini d\u00fczenleyen harmanlar\u0131n ta\u015f\u0131nmas\u0131.
\n Koruyucu \u00f6\u011felerin ta\u015f\u0131nmas\u0131.
\n \u00d6\u011felerinden albumin ozmotik bas\u0131nc\u0131 sa\u011flar.
\n \u0130norganik maddeler asit-baz dengesini sa\u011flar.
\n Karbonhidratlar ve lipidler enerjiyi sa\u011flar.
\n Kalsiyum kemik yap\u0131m\u0131nda kullan\u0131l\u0131r.
\n Demir O2 ta\u015f\u0131nmas\u0131nda rol oynar.<\/p>\n
F\u0130BR\u0130NOJEN<\/p>\n
P\u0131ht\u0131 olu\u015fumu ve kanaman\u0131n durmas\u0131nda \u00f6nemli rol oynar. Kan damar\u0131 zedelenince bir dizi kimyasal tepkime devreye girer; sonu\u00e7ta fibrinojen yap\u0131\u015fkan ve ipliksi fibrin bile\u015fi\u011fine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Fibrin iplik\u00e7ikleri p\u0131ht\u0131n\u0131n temel yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturur.<\/p>\n
PIHTILA\u015eMA MEKAN\u0130ZMASI<\/p>\n
Extentrensik yol: Bu yol travmatize olmu\u015f kan damarlar\u0131 ve dokular\u0131n h\u00fccrelerinde doku tramboplastinin a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmas\u0131 ile aktive olur.<\/p>\n
\u0130ntrensik yol: Bu yolla p\u0131ht\u0131la\u015fma fakt\u00f6rlerini aktive eden fakt\u00f6r kan damarlar\u0131 ve plazman\u0131n i\u00e7inde bulunur.<\/p>\n
Organizman\u0131n, kesilen bir damardan kan\u0131n d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 durdurma olay\u0131na p\u0131ht\u0131la\u015fma denir. P\u0131ht\u0131la\u015fma olay\u0131 olmasayd\u0131 en ufak bir kanama bile kan kayb\u0131 sonucunda \u00f6l\u00fcme yol a\u00e7abilirdi.
\n P\u0131ht\u0131la\u015fma mekanizmas\u0131 hakk\u0131nda \u00e7e\u015fitli kuramlar vard\u0131r. \u00c7o\u011funluk taraf\u0131ndan kabul edilen enzimatik kurama g\u00f6re p\u0131ht\u0131la\u015fma olay\u0131 enzimlerin etkisiyle olu\u015fur. Kan damarlardan d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131k\u0131nca kanda bulunan alyuvarlar, akyuvarlar ve trambokinoz yada s\u0131toz\u0131m ad\u0131 verilen ferment a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar. Bu ferment kan\u0131n i\u00e7inde bulunan kalsiyum tuzlar\u0131n\u0131n yard\u0131m\u0131yla protrombini trombin ad\u0131 verilen etkin bir fermente d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Trombin ise karaci\u011fer taraf\u0131ndan \u00fcretilen ve kanda \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f olarak bulunan fibrinojen adl\u0131 bir proteinin \u00fczerine etki ederek bu proteini fibrin halinde \u00e7\u00f6kt\u00fcr\u00fcr. S\u0131k ilmikler halinde bulunan fibrinin i\u00e7inde kandaki tanecikler tutulmu\u015f olur. Bunlar fibrin ilmikleri ile birlikte p\u0131ht\u0131y\u0131 meydana getirirler. K\u0131sacas\u0131 enzimatik kurama g\u00f6re kan\u0131n p\u0131ht\u0131la\u015fmas\u0131 kanda \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f halde bulunan fibrinojen adl\u0131 bir protein kat\u0131 halde (fibrin) \u00e7\u00f6kmesinden ileri gelir.<\/p>\n
KANDA BULUNAN PIHTILA\u015eMA FAKT\u00d6RLER\u0130<\/p>\n
FAKT\u00d6R: fibrinojen
\n FAKT\u00d6R: protrombin
\n FAKT\u00d6R: doku tramboplastini
\n FAKT\u00d6R: kalsiyum
\n FAKT\u00d6R: proak zelarin
\n FAKT\u00d6R: hen\u00fcz belli de\u011fil
\n FAKT\u00d6R: prokonvertin
\n FAKT\u00d6R: antihemofilik fakt\u00f6r
\n FAKT\u00d6R: christmas fakt\u00f6r\u00fc
\n FAKT\u00d6R: oto protrombin
\n FAKT\u00d6R: plazma tromboplastin anteseda
\n FAKT\u00d6R: hegeman fakt\u00f6r\u00fc
\n FAKT\u00d6R: fibrin stabilizan fakt\u00f6r<\/p>\n
\u015e\u0130\u015eEDEN GELEN HAYAT
\n KAN TRANSF\u00dcZYONU<\/p>\n
Kan kaybetmi\u015f veya kan\u0131n\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesi gereken hastaya sa\u011flam ki\u015filerden al\u0131nan kan\u0131n verilmesi i\u015flemidir.<\/p>\n
TAR\u0130H\u00c7ES\u0130<\/p>\n
Eski \u00e7a\u011flardan beri bir d\u00fc\u015f\u00fcnce olarak ileri s\u00fcr\u00fcl\u00fcrken naklini XVII yy. ortalar\u0131nda ilk uygulayan \u0130ngiliz hekim William Harvey olmu\u015ftur. XIX y\u00fczy\u0131l\u0131n sonuna kadar s\u00fcren hayvandan insana ve insandan insandan insana kan nakillerinin hemen t\u00fcm\u00fc ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. 1900\u2019de Londsteiner\u2019in AB0 kan grubu sistemini bulmas\u0131yla insanlarda ayr\u0131 ayr\u0131 kan gruplar\u0131 oldu\u011fu ve al\u0131c\u0131 ile vericinin kan gruplar\u0131n\u0131n ayn\u0131 gruptan olmas\u0131 gerekti\u011fi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. O y\u0131llarda p\u0131ht\u0131la\u015fma sorunu y\u00fcz\u00fcnden vericinin kan\u0131 bir boruyla do\u011frudan al\u0131c\u0131ya veriliyordu. 1915\u2019te kana sodyum sitrat kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131larak birka\u00e7 g\u00fcn bozulmadan saklanabilece\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131. Daha sonra ba\u015fka \u00e7\u00f6zeltiler geli\u015ftirilerek kan\u0131n saklanma s\u00fcresi uzat\u0131ld\u0131. 1940\u2019ta Rhesus kan grubu sistemini buldu.<\/p>\n
KAN TRANSF\u00dcZYONU \u00c7E\u015e\u0130TLER\u0130<\/p>\n
Direkt transf\u00fczyon: Vericiden al\u0131nan kan ayn\u0131 anda al\u0131c\u0131ya verilir.
\n \u0130ndirekt transf\u00fczyon: Vericiden al\u0131nan kan laboratuara g\u00f6nderilerek test edilir. Sonra al\u0131c\u0131ya verilir.
\n Exchange transf\u00fczyon: Al\u0131c\u0131n\u0131n kan\u0131 vericinin kan\u0131yla tamamen de\u011fi\u015ftirilir. Al\u0131c\u0131n\u0131n kan\u0131 dola\u015f\u0131mdan al\u0131n\u0131rken vericininki verilir.
\n Otolog transf\u00fczyon: Tedavi i\u00e7in bireyden al\u0131nan kan\u0131n tekrar bireye verilmesidir. Fizik tedavide kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
KAN NAKL\u0130 NEDENLER\u0130<\/p>\n
Kay\u0131p 1000 cc civar\u0131ndaysa nakil gerekir. Nedenleri;<\/p>\n
\u015eoku \u00f6nleme (hipovolemik \u015fok)
\n Tedavi ama\u00e7l\u0131 kan vol\u00fcm\u00fcn\u00fc d\u00fczenleme
\n Trombosit ve di\u011fer p\u0131ht\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 kan elemanlar\u0131n\u0131 temin etme
\n P\u0131ht\u0131la\u015fma mekanizmas\u0131n\u0131 d\u00fczenleme
\n Karaci\u011fer hastal\u0131klar\u0131, nefrit, kolit, \u00fclseroz, mide kanseri ve benzeri durumlarda ortaya \u00e7\u0131kan protein eksikli\u011fini \u00f6nlemede
\n Kanama, anemi, CO2 zehirlenmelerinde
\n Enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131nda
\n Ameliyatlarda<\/p>\n
KAN VER\u0130RKEN DON\u00d6RDE ARANAN \u00d6ZELL\u0130KLER<\/p>\n
Hepatit A ge\u00e7irenlerden 1 y\u0131ldan \u00f6nce al\u0131nmaz.
\n T\u00fcberk\u00fcloz ge\u00e7irenlerden 2 y\u0131ldan \u00f6nce al\u0131nmaz.
\n Diabet hastal\u0131\u011f\u0131 olanlardan al\u0131nmaz.
\n Deri hastal\u0131\u011f\u0131 ve alerjisi olanlardan al\u0131nmaz.
\n Madde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 olanlardan al\u0131nmaz.
\n Son 24 saatte alkol alanlardan al\u0131nmaz.
\n Kronik ast\u0131m hastal\u0131\u011f\u0131 olanlardan al\u0131nmaz.
\n Paraziter kan hastal\u0131\u011f\u0131 olanlardan al\u0131nmaz.
\n \u00dczerinden 1 hafta iyile\u015fme s\u00fcresi ge\u00e7meyen solunum yolu enfeksiyonu olanlardan al\u0131nmaz.
\n Son 6 ay i\u00e7inde plazma ve kontransf\u00fczyon yap\u0131lanlardan al\u0131nmaz.
\n Di\u015f \u00e7ektirenlerden 3 g\u00fcn al\u0131nmaz.
\n A\u015f\u0131 yapt\u0131ranlardan 2 hafta al\u0131nmaz.
\n Kuduz a\u015f\u0131s\u0131 yapt\u0131ranlardan 1 y\u0131l al\u0131nmaz.
\n Sfiliz ge\u00e7irenlerden serolojik testleri (-) \u00e7\u0131kana kadar al\u0131nmaz.
\n Ya\u011fl\u0131 yemeklerin yenmesinden en az 4 saat sonraya kadar al\u0131nmaz.<\/p>\n
Kan verme aral\u0131klar\u0131 2 aydan k\u0131sa olmamal\u0131 ve 12 ayl\u0131k s\u00fcrede 4 \u00fcniteyi ge\u00e7memelidir.<\/p>\n
K\u0130MLER KAN BA\u011eI\u015eINDA BULUNAB\u0130L\u0130R ?<\/p>\n
18-65 ya\u015f aras\u0131
\n Kilosu 50\u2019den fazla
\n Sistol kan bas\u0131nc\u0131 100-180 aras\u0131
\n Diastol kan bas\u0131nc\u0131 60-100 mm Hg aras\u0131
\n Nabz\u0131 60-120\/dk aras\u0131
\n Kan hemoglobin miktar\u0131 13,5 gr
\n V\u00fccut \u0131s\u0131s\u0131 37 C<\/p>\n
KAN TRANSF\u00dcZYON TEKN\u0130\u011e\u0130<\/p>\n
Dikkat edilmesi gerekenler;
\n Vene girildi\u011finden steril \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131. Set disposbl, opirojen, otoksik olmal\u0131.
\n Hastaya daha \u00f6nce transf\u00fczyon yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 bilinmeli.
\n Kan oda \u0131s\u0131s\u0131nda olmal\u0131, kesinlikle \u0131s\u0131t\u0131lmamal\u0131.
\n Set tespit edilirken dola\u015f\u0131ma engel olunmamal\u0131.
\n \u0130\u011fnenin damardan \u00e7\u0131kmamas\u0131na dikkat edilmeli.
\n \u0130lk 15 dakika hasta g\u00f6zlenmeli.<\/p>\n
\u0130\u015flem basamaklar\u0131;
\n Kan torbas\u0131ndaki bilgiler hastan\u0131n laboratuar raporuyla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.
\n Son kullanma tarihine dikkat edilir.
\n Kan verme seti serum seti gibi haz\u0131rlan\u0131r.
\n Hastaya ne yap\u0131laca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klan\u0131r.
\n Serum verme tekni\u011finde oldu\u011fu gibi damara girilerek set tak\u0131l\u0131r ve set tespit edilir.
\n DDS ayarlan\u0131r. (normal olarak bir \u00fcnite kan 2,5-3 saatte gider)<\/p>\n
KAN TRANSF\u00dcZYONU KOMPL\u0130KASYONLARI<\/p>\n
Hemolitik reaksiyonlar:
\n Bu reaksiyonlar kan grubu ve RH uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131nda olur. Belirtileri; te\u015f, titreme, olig\u00fcri, bel b\u00f6lgesinde a\u011fr\u0131, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, kulak \u00e7\u0131nlamas\u0131, dispne, siyanoz, g\u00f6\u011f\u00fcs ve s\u0131rt a\u011fr\u0131lar\u0131. Bu komplikasyonlar \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fcd\u00fcr. Bu nedenle dikkat edilmesi gerekir. Bu durumda hastaya peritonial diyaliz a\u00e7\u0131l\u0131r. B\u00f6brek fonksiyonlar\u0131 normale d\u00f6n\u00fcnceye kadar diyaliz devam eder.<\/p>\n
Alerjik reaksiyonlar:
\n Belirtileri; \u00fcrtiker, hipertermi, nefes darl\u0131\u011f\u0131.<\/p>\n
Dola\u015f\u0131ma y\u00fckleme:
\n Belirtileri; akut kalp yetmezli\u011fi, pulmoner \u00f6dem belirtileri.<\/p>\n
Ate\u015f reaksiyonu:
\n Hipertermi<\/p>\n
Hipo kolsemi:
\n Sodyum sitrat\u0131n co tutulumunu sa\u011flamas\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n
Spesifik reaksiyonlar:
\n Vericinin kan\u0131nda hepatit, sifiliz, s\u0131tma, aids varsa ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n
KAN \u00dcR\u00dcNLER\u0130<\/p>\n
Tam kan:
\n Antikoag\u00fclan i\u00e7eren torbaya al\u0131nan kanlara denir.<\/p>\n
Plazma:
\n Kan\u0131n s\u0131v\u0131 k\u0131sm\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Taze donmu\u015f plazma:
\n Don\u00f6rden al\u0131nd\u0131ktan sonraki ilk 6 saat i\u00e7inde ayr\u0131l\u0131p -30C dondurulup saklanan plazmad\u0131r.<\/p>\n
Kuru plazma:
\n Kullan\u0131m s\u00fcresi dolmu\u015f kanlar\u0131n; ya\u011fs\u0131z ve hemolizsiz olanlar\u0131n plazmalar\u0131ndan haz\u0131rlan\u0131r.<\/p>\n
PLAZMASI AZALTILMI\u015e TAM KANDAN BA\u015eKA HAZIRLANIP KULLANILAN \u00dcR\u00dcNLER<\/p>\n
Protrombin komplex (hemofili, p\u0131ht\u0131la\u015fma problemi olanlara verilir.)
\n Serum (antibiyotiklere cevap vermeyen durumlarda verilir.)
\n Plazma protein fonksiyonu (nefrit, kolit, \u00fclseroz, mide kanserinde ortaya \u00e7\u0131kan protein eksikli\u011finde verilir.)
\n Gamma globulin (ate\u015fli hastal\u0131klarda ve antibiyotiklere cevap verilmeyen durumlarda verilir.)
\n Albumin solusyonu (yan\u0131klarda, hemodializde, karaci\u011fer yetmezli\u011finde, hipoproteinemide verilir.)
\n Eritrosit s\u00fcspansiyonu (yan\u0131klarda, anemide, eritrosit eksikli\u011finde verilir.)
\n L\u00f6kosit s\u00fcspansiyonu (yan\u0131klarda, anemide, l\u00f6kosit eksikli\u011finde verilir.)<\/p>\n
PLAZMA VE PLAZMA \u00dcR\u00dcNLER\u0130<\/p>\n
Plazma \u00e7ok taze kandan veya kullan\u0131m s\u00fcresi dolmu\u015f kandan elde edilir.<\/p>\n
Gamaglob\u00fclin
\n \u00b7 Bir haftadan uzun s\u00fcren ate\u015fli hastal\u0131klar ve antibiyotiklere cevap vermeyen durumlarda serup hepatitle kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Human albumin:
\n \u00b7 Yan\u0131klarda
\n \u00b7 A\u011f\u0131r cerrahi m\u00fcdahalede
\n \u00b7 Kan de\u011fi\u015fmelerinde
\n \u00b7 Hemodializlerde
\n \u00b7 Yo\u011fun bak\u0131m \u00fcnitesinde
\n \u00b7 Akut nefroz, karaci\u011fer yetmezli\u011finde
\n \u00b7 Hipoproteinemide kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
KANIN SAKLANMASI<\/p>\n
(+4) (+6) C de en fazla 21 g\u00fcn saklanabilir.
\n 1 saatten fazla d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rak\u0131lamaz.
\n Kan \u015fi\u015feleri \u00e7alkalanmaz.
\n Al\u0131nan kanlar 48 saat i\u00e7indeetiketlenir.
\n V DRL \u2013 AIDS testleri (+) \u00e7\u0131kanlar otoklavdayok edilir.<\/p>\n
KANIN SAKLANMASINDA ANT\u0130KOAG\u00dcLANIN N\u0130TEL\u0130\u011e\u0130<\/p>\n
Bunun i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki form\u00fcl uygulan\u0131r;
\n Sitrik asit
\n Sodyum sitrat
\n Dextroz
\n Pirojensiz dam\u0131t\u0131ksu<\/p>\n
KAN GRUPLARI<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn insanlarda alyuvarlar\u0131n yap\u0131s\u0131 birbirine benzer, ancak h\u00fccrenin y\u00fczeyinde yer alam ve karbonhidrat yap\u0131s\u0131nda oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen antijen molek\u00fcllerinin baz\u0131lar\u0131 bireylere baz\u0131lar\u0131da \u0131rklara \u00f6zg\u00fc farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6sterir. Kan naklinde al\u0131c\u0131 ile vericinin antijenlerine sald\u0131r\u0131r ve alyuvarlar\u0131n agl\u00fctinasyonuna neden olur.
\n 1900\u2019lerde kandaki bu tepkimeleri inceleyen Karl Landsteiner alyuvarlar\u0131ndaki antijenin \u00fcr\u00fcne g\u00f6re 4 ana kan grubu oldu\u011funu buldu. A antijeni ta\u015f\u0131yanlar A grubu, B antijenini ta\u015f\u0131yanlar B grubu , hm A hem B grubu antijeni ta\u015f\u0131yanlar AB, hi\u00e7 antijen ta\u015f\u0131mayanlar 0 grubu olarak adland\u0131r\u0131ld\u0131. Ayr\u0131ca her insanda plazmada kendi alyuvarlar\u0131nda bulunmayan antijene kar\u015f\u0131 antikor olu\u015ftu\u011fu saptand\u0131.<\/p>\n
RHESUS S\u0130STEM\u0130 (RH TAY\u0130N\u0130)<\/p>\n
Kan gruplar\u0131n\u0131n kal\u0131t\u0131m\u0131 menel kanunlar\u0131na g\u00f6re olur. Mendel kanunlar\u0131na g\u00f6re e\u011fer ana \u2013 baban\u0131n kan gruplar\u0131 bilinirse \u00e7ocuklar\u0131n kan grubu tayin edilebilir. Anne ile d\u00f6l\u00fct aras\u0131nda uyu\u015fmazl\u0131k olaylar\u0131na yol a\u00e7an RH etkenide \u00f6nemlidir. Bir\u00e7ok kan naklinde al\u0131c\u0131 ile vericinin kan gruplar\u0131 birbirini tuttu\u011fu ve wiener adl\u0131 Amerikal\u0131 bilim adamlar\u0131 1940 y\u0131l\u0131nda RH etkenini bularak bunun nedenini \u00e7\u00f6zm\u00fc\u015flerdir. Ad\u0131 ge\u00e7en bilim adamlar\u0131 macocus Rhesus maymunlar\u0131n kan\u0131n\u0131 tav\u015fanlara enjekte ederek tav\u015fanlar\u0131n kan\u0131nda sonradan Anti RH olarak adland\u0131rd\u0131klar\u0131 \u00f6zel bir ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k cisminin meydana geldi\u011fini g\u00f6rm\u00fc\u015flerdir.
\n Bu ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k cismi Rhesus maymunlar\u0131n\u0131n alyuvarlar\u0131nda bulunan bir antijenin etkisi ile meydana gelmi\u015fti. Landsteiner ve wiener ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na devam ederek i\u00e7inde Anti RH ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k cismi meydana gelmi\u015f tav\u015fan kan\u0131n\u0131 beyaz \u0131rktan insanlar\u0131n %85\u2019inde alyuvarlar\u0131n k\u00fcmele\u015fmesine yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 %15\u2019inde a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 saptam\u0131\u015flard\u0131r. Bu bulu\u015ftan beyaz \u0131rktan insanlar\u0131n %85\u2019inde RH etkeni bulundu\u011fu %15\u2019inde bulunmad\u0131\u011f\u0131 sonucunu \u00e7\u0131karm\u0131\u015flard\u0131r. B\u00f6ylelikle kan\u0131nda RH etkeni bulunan kimselerin kan\u0131 RH(+), bulunmayanlar\u0131n kan\u0131 RH (-) olarak adland\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n
RH UYU\u015eMAZLI\u011eI<\/p>\n
RH (-) kan\u0131 ta\u015f\u0131yan bir kad\u0131n RH (+) bir erkekten gebe kal\u0131rsa kad\u0131n\u0131n kan\u0131nda RH etkenine kar\u015f\u0131 ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k cisimleri meydana gelir. Bu ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k cisimleri plesentadan ge\u00e7erken d\u00f6l\u00fct\u00fcn kan\u0131n\u0131 tahrip ederler. RH uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 hareket eksikli\u011fi ve zeka gerili\u011fine yol a\u00e7ar. Tedavisi kan de\u011fi\u015fimi ve Anti RH i\u011fneyle m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
KAN TESTLER\u0130<\/p>\n
Crossmatch testi:
\n \u00b7 Hasta serumunda verilecek eritrositlere kar\u015f\u0131 reaksiyon g\u00f6sterebilecek irreg\u00fcler antikorlar\u0131n aranmas\u0131, verilecek kanda hasta eritrositleri ile reaksiyona girebilecek irreg\u00fcler antikorlar\u0131n aranmas\u0131 \u015feklindedir.
\n 1 damla vericinin eritrositi ile 2 damla al\u0131c\u0131n\u0131n serumu bir t\u00fcpe 1 damla al\u0131c\u0131n\u0131n eritrositi ile 2 damla vericinin serumu bir t\u00fcpe konur. T\u00fcpler santrif\u00fcjde \u00e7evrilerek agl\u00fctinasyon olup olmad\u0131\u011f\u0131na bak\u0131l\u0131r. Kan\u0131n al\u0131c\u0131ya verilebilmesi i\u00e7in agl\u00fctinasyon olmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Coombs testi:
\n \u00b7 Kan uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemek, eritroblastozis fetalis geli\u015fip geli\u015fmedi\u011fini tespit etmek amac\u0131yla yap\u0131l\u0131r. Bunun i\u00e7in \u00e7ocu\u011fun kordon kan\u0131 kullan\u0131l\u0131r. Coombs testi hemolitik anemilerin \u00e7e\u015fitlerini ay\u0131rt etmede de kullan\u0131labilir.<\/p>\n
KAN H\u00dcCRELER\u0130N\u0130N NORMAL DE\u011eERLER\u0130<\/p>\n
Eritrosit : 4,5 \u2013 5 milyon
\n L\u00f6kosit : 5000 \u2013 10000
\n Trombosit : 200000 \u2013 400000
\n Hemoglobin : 12 \u2013 15 gr.
\n Hemotokrit : % 42 \u2013 52
\n Sedimantasyon : 1 saatte 1 \u2013 9 mm
\n Glikoz : % 80 \u2013 120 mg.
\n Protein : % 6 \u2013 8 gr.
\n Alb\u00fcmin : % 3,8 \u2013 6,7
\n Globulin : % 1,2 \u2013 3,2
\n N.P.N. : % 25 \u2013 40 mg.
\n Kolesterol : %150 \u2013 190 mg.
\n Trigliserid : %70 \u2013 130 mg.
\n \u00dcre : % 20 \u2013 50 mg.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
KAN V\u00fccuttaki h\u00fccrelerle d\u0131\u015f ortam aras\u0131ndaki madde al\u0131\u015fveri\u015fini sa\u011flayan s\u0131v\u0131ya kan ad\u0131 verilir. Eri\u015fkin bir insanda 5-6 lt. kan vard\u0131r. \u00d6ZELL\u0130KLER\u0130 Rengi: Arter kan\u0131 k\u0131rm\u0131z\u0131d\u0131r. Bu rengi eritrositlerdeki hemoglobin ve O2 kar\u0131\u015f\u0131m\u0131ndan al\u0131r. Ven\u00f6z kan ise eritrosit i\u00e7indeki hemoglobin O2\u2019si azald\u0131\u011f\u0131ndan koyu k\u0131rm\u0131z\u0131d\u0131r. Vizkozitesi: Sudan 3-4 defa daha yo\u011fundur. Reaksiyonu: hafif tuzlu tad\u0131 ve hafif …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[8893,8895,8901,5794,8898,5749,5616,5792,8892,2340,6401,8900,2265,8889,2304,2338,6569,6009,2460,5795,8891,8896,8897,5043,2303,8894,8899,2463,8890],"class_list":["post-3906","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-agranulasitler","tag-antihemofilik-faktor","tag-antikoagulan","tag-bazofiller","tag-diastol-kan-basinci","tag-eritrosit","tag-fibrin","tag-fibrinojen","tag-granulasitler","tag-hemoglobin","tag-hipertermi","tag-hipo-kolsemi","tag-kalsiyum","tag-kan-ile-ilgili-bilgiler","tag-karaciger","tag-karbondioksit","tag-kemik-iligi","tag-lenfositler","tag-lokositler","tag-monositler","tag-oksijeni","tag-otolog-transfuzyon","tag-paraziter-kan-hastaligi","tag-plazma","tag-protein","tag-protrombin","tag-sistol-kan-basinci","tag-trombositler","tag-vizkozite"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3906","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3906"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3906\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3906"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3906"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3906"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}