D\u00fcnyada b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar\u0131n i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 tabakaya biyosfer denir. Biyosferin kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131 16-20 km olup bunun 8-10 km\u2019si atmosfere do\u011fru, 8-10 km\u2019si de deniz ve okyanuslar\u0131n dibine do\u011fru uzan\u0131r. <\/p>\n
Habitat : Biyosferde bir organizman\u0131n do\u011fal olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve \u00fcreyebildi\u011fi yerdir. <\/p>\n
Fauna: Belli bir b\u00f6lgede ya\u015fayan hayvanlar\u0131n tamam\u0131na denir. <\/p>\n
Flora: Belli bir b\u00f6lgede ya\u015fayan bitkilerin tamam\u0131na denir. <\/p>\n
S\u00fcksesyon: Zamanla bir bask\u0131n t\u00fcr\u00fcn yerini ba\u015fka bir bask\u0131n t\u00fcr almas\u0131na denir. <\/p>\n
Ekolojik Ni\u015f: Canl\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fe denir. <\/p>\n
Ekoton: \u0130ki kom\u00fcnite aras\u0131ndaki ge\u00e7i\u015f b\u00f6lgesidir.Ekoton t\u00fcr \u00e7e\u015fitlili\u011fi bak\u0131m\u0131ndan zengindir. <\/p>\n
Biyosferde karasal ve sucul ya\u015fama birlikleri olmak \u00fczere iki tip ya\u015fama birli\u011fi vard\u0131r. <\/p>\n
Not:Ya\u015fama birlikteliklerinde b\u00fcy\u00fck v\u00fccutlu oraganizmalar\u0131n az,k\u00fc\u00e7\u00fck v\u00fccutlu organizmalar\u0131n \u00e7ok say\u0131da oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.\u00c7\u00fcnk\u00fc;k\u00fc\u00e7\u00fck hayvanlar daha h\u0131zl\u0131 \u00fcrer. <\/p>\n
Karasal ya\u015fama birli\u011fi: Ormanlar, \u00e7ay\u0131rlar, stepler, tundralar, \u00e7\u00f6ller ve ma\u011faralar da bulunan organizmalar kara ya\u015fma birli\u011fini olu\u015fturur.
\n Sucul ya\u015fama birli\u011fi: Deniz, g\u00f6l, havuz, \u0131rmak, batakl\u0131k ve p\u0131narlarda ya\u015fayan organizmalar ise su ya\u015fama birli\u011fini olu\u015fturur. <\/p>\n
Not:Ayn\u0131 besin ile beslenen iki t\u00fcr\u00fcn ayn\u0131 ortamda kalmas\u0131 durumunda t\u00fcrlerden biri elenir;Bunun nedeni 1.besin i\u00e7in rekabet 2.Art\u0131k \u00fcr\u00fcnlerden farkl\u0131 \u015fekilde etkilenmedir <\/p>\n
A.Populasyon <\/p>\n
Populasyon b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc \u2013Populasyonun ta\u015f\u0131ma kapasitesi: <\/p>\n
Bir populasyonun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7evrede ula\u015fabilece\u011fi en y\u00fcksek birey say\u0131s\u0131d\u0131r. Belli bir zamanda bir populasyonu olu\u015fturan bireylerin say\u0131s\u0131na populasyon b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc denir.Do\u011fadaki canl\u0131lar geometrik dizi (2,4,8,16\u2026.) halinde artma e\u011filimindedir.Populasyonun b\u00fcy\u00fcmesi \u2018J\u2019 \u015feklinde geli\u015fme e\u011frisi g\u00f6sterir. <\/p>\n
Canl\u0131lar\u0131n ya\u015famas\u0131n\u0131 sa\u011flayan ve onlar\u0131 s\u00fcrekli olarak etkisi alt\u0131nda bulunduran canl\u0131 ve cans\u0131z \u00e7evre etmenleri, baz\u0131 ko\u015fullarda populasyonun geli\u015fip b\u00fcy\u00fcmesini olumsuz y\u00f6nde etkiler.Bu olumsuz etkilere \u00e7evresel diren\u00e7 denir.\u00d6rne\u011fin;Ekolojik rekabet,mekan darl\u0131\u011f\u0131,beslenme vb.
\n \u00c7evresel diren\u00e7 art\u0131k\u00e7a populasyon\u2019S\u2019 \u015feklinde \u00e7an e\u011frisi g\u00f6sterir. <\/p>\n
Populasyon b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc = (Do\u011fumlar+\u0130\u00e7eri g\u00f6\u00e7)-(\u00d6l\u00fcm+D\u0131\u015far\u0131 g\u00f6\u00e7)
\n Populasyonun b\u00fcy\u00fcmesini etkileyen etmenler:
\n Populasyon b\u00fcy\u00fcyebilir veya k\u00fc\u00e7\u00fclebilir.populasyonun b\u00fcy\u00fcmesi bireylerin \u00fcremesi ve i\u00e7eri g\u00f6\u00e7lerle; K\u00fc\u00e7\u00fclmesi ise d\u0131\u015far\u0131 g\u00f6\u00e7lerle ve \u00f6l\u00fcm ile olur.
\n Baz\u0131 populasyonlar av-avc\u0131 ili\u015fkisine ba\u011fl\u0131 olarak populasyon bireylerinin azal\u0131p \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131 devirsel bir durum g\u00f6sterir. <\/p>\n
1.Thomas-Maltus Hipotezi: Populasyonlar\u0131n b\u00fcy\u00fcmesi besin,hastalk ve sava\u015f gibi d\u0131\u015f kuvvetler taraf\u0131ndan kontrol edilir.Populasyonun dengelenmesi \u00f6l\u00fcm ile olur. <\/p>\n
2.Wynne-Edward Hipotezi: Populasyonun b\u00fcy\u00fcmesi sosyal ve i\u00e7 g\u00fcd\u00fcsel davran\u0131\u015flar gibi i\u00e7 kuvvetlerin etkisi ile d\u00fczenlenir.Populasyonun dengelenmesi do\u011fum oran\u0131nda azalma ile olur. <\/p>\n
Not:Ekosistemde populasyon geometrik dizi (2,4,8,16\u2026) \u015feklinde olurken,besin miktar\u0131ndaki art\u0131\u015f aritmetik dizi (2,4,6,8\u2026) \u015feklinde olur. <\/p>\n
B.Kom\u00fcnite <\/p>\n
S\u0131n\u0131rl\u0131 bir alanda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fkiler i\u00e7inde ya\u015fayan \u00e7e\u015fitli bitki ve hayvan t\u00fcrlerinin olu\u015fturdu\u011fu toplulu\u011fa kom\u00fcnite denir.Kom\u00fcnite birden fazla t\u00fcr\u00fc kapsar.Bu t\u00fcrlerden baz\u0131lar\u0131 bask\u0131nd\u0131r.Kom\u00fcnite i\u00e7inde say\u0131 ve faaliyetleri bak\u0131m\u0131ndan daha fazla g\u00f6ze \u00e7arpan t\u00fcrlere bask\u0131n(Klimaks) t\u00fcr denir.
\n Genel olarak bitkiler kara kom\u00fcnitelerinde besin sa\u011flamalar\u0131 ve bir \u00e7ok t\u00fcre bar\u0131nak olu\u015fturmalar\u0131ndan dolay\u0131 bask\u0131nd\u0131r.
\n Ormanla kapl\u0131 bir yamac\u0131n ete\u011finden zirvesine kadar her katta farkl\u0131 iklim g\u00f6ze \u00e7arpar.Buna mikroklima denir.
\n Karasal b\u00f6lge ile g\u00f6l suyu aras\u0131ndaki batakl\u0131k b\u00f6lgeye ekoton denir. <\/p>\n
C.Ekosistem <\/p>\n
Do\u011fada belirli bir alanda ya\u015fayan canl\u0131lar ve canl\u0131lar\u0131n etkile\u015fim i\u00e7inde bulunduklar\u0131 canl\u0131 ve cans\u0131z \u00f6\u011felerinin t\u00fcm\u00fcne ekosistem denir. <\/p>\n
Su kirlili\u011fi: Kirli sularda \u00e7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen h\u0131zla t\u00fckenir ve hidrojen s\u00fclf\u00fcr gaz\u0131n\u0131 olu\u015fturur.B\u00f6ylece bu sularda ya\u015fayan canl\u0131lar ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcremez.
\n Ayr\u0131ca kimyasal g\u00fcbreler de su kirlili\u011fine neden olur.Sulara bol miktarda azot ve fosfor bile\u015fikleri ge\u00e7ebilir.Bu durumda bitki ve baz\u0131 alg t\u00fcrlerinin \u00fcremesi h\u0131zlan\u0131r.Kirlenmeden dolay\u0131 ortamda a\u015f\u0131r\u0131 bitki \u00fcremesine \u00f6trofikasyon denir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
D\u00fcnyada b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar\u0131n i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 tabakaya biyosfer denir. Biyosferin kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131 16-20 km olup bunun 8-10 km\u2019si atmosfere do\u011fru, 8-10 km\u2019si de deniz ve okyanuslar\u0131n dibine do\u011fru uzan\u0131r. Habitat : Biyosferde bir organizman\u0131n do\u011fal olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve \u00fcreyebildi\u011fi yerdir. Fauna: Belli bir b\u00f6lgede ya\u015fayan hayvanlar\u0131n tamam\u0131na denir. Flora: Belli bir b\u00f6lgede ya\u015fayan bitkilerin tamam\u0131na denir. S\u00fcksesyon: …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[9101,3718,5807,4246,4245,4247,9102,6474,4408,6475],"class_list":["post-4047","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-biyosferdeki-yasama-birlikleri","tag-ekosistem","tag-ekoton","tag-fauna","tag-flora","tag-habitat","tag-karasal-yasama-birligi","tag-komunite","tag-populasyon","tag-suksesyon"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4047","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4047"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4047\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4047"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4047"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4047"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}