Yenilebilen istiridyeler (Ostrea cinsi) su alt\u0131ndaki bir nesneye tutunarak ya\u015farlar. Kabuklar\u0131 olduk\u00e7a asimetriktir. Deniz dibindeki bir nesneye yap\u0131\u015fan b\u00f6l\u00fcm\u00fc b\u00fcy\u00fck ve olduk\u00e7a kal\u0131nd\u0131r. \u00d6teki kabuk ise daha k\u00fc\u00e7\u00fck ve incedir. Kabu\u011fun iki b\u00f6l\u00fcm\u00fc genelde \u201cy\u00fcrek\u201d ad\u0131 verilen ve bir kabuktan \u00f6tekine uzanan bir kas ile birbirine tutturulur. Ger\u00e7ek istiridyeler d\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok yerinde, \u00f6zellikle de Avrupa, Kuzey Amerika ve Japonya k\u0131y\u0131lar\u0131nda ya\u015farlar.<\/p>\n
Kuzey Amerika anakaras\u0131na ayak basan ilk beyazlar, k\u0131y\u0131larda ya\u015fayan k\u0131z\u0131l derili kabilelerinin b\u00fcy\u00fck oranda istiridye ile beslendiklerini g\u00f6rd\u00fcler. \u00d6nc\u00fcler ve izleyicileri, s\u0131\u011f k\u00f6rfezlerdeki istiridyeleri ya\u011fmalad\u0131lar. Uzun bir s\u00fcre istiridye kaynaklar\u0131n\u0131n hi\u00e7 t\u00fckenmeyece\u011fi san\u0131ld\u0131.<\/p>\n
Ancak, talebin gittik\u00e7e artmas\u0131 XIX. Y\u00fczy\u0131l sonlar\u0131nda istiridyelerin a\u015f\u0131r\u0131 bir bi\u00e7imde t\u00fcketilmesine yol a\u00e7t\u0131. Bu y\u00fczden deniz taban\u0131n bo\u015f k\u0131s\u0131mlar\u0131nda koylarda istiridye yataklar\u0131 olu\u015fturuldu. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Kuzey Amerika\u2019daki istiridye kayna\u011f\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00f6zel yataklardan sa\u011flanmaktad\u0131r. Japonya, Fransa, Hollanda ve \u00f6teki Avrupa \u00fclkelerinde istiridye yeti\u015ftirilmektedir.<\/p>\n
\u0130stiridye yeti\u015ftiricili\u011finde ba\u015far\u0131l\u0131 olmak i\u00e7in bu canl\u0131lar\u0131n ya\u015fam devresini iyi bilmek gerekir. S\u00f6zgelimi Ostrea Virginica t\u00fcr\u00fcn\u00fcn di\u015fisi, Kuzey Amerika\u2019n\u0131n do\u011fu k\u0131y\u0131lar\u0131nda ya\u015far ve y\u0131lda milyonlarca yumurta yumurtlar. Di\u015finin suya b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 bu yumurtalar erkek istiridyelerin b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 sperm h\u00fccreleri ile d\u00f6llenir. D\u00f6llenen yumurtadan k\u00fc\u00e7\u00fck bir larva \u00e7\u0131kararak hemen y\u00fczmeye ve birka\u00e7 g\u00fcn sonra da kabu\u011funu geli\u015ftirmeye ba\u015flar. Bir hafta i\u00e7inde kabu\u011fu t\u00fcm\u00fc ile olu\u015fur. Suyun dibine inerek bir kayaya da kabuk gibi kat\u0131 bir nesneye yap\u0131\u015f\u0131r. Yavru istiridye burada b\u00fcy\u00fcyerek olgun bir istiridye olur.<\/p>\n
Di\u015fi istiridyeler milyonlarca yumurta \u00fcretti\u011fi halde istiridye say\u0131s\u0131 s\u00fcrekli artmamaktad\u0131r. Bunun nedenlerinden biri, b\u00fct\u00fcn yumurtalar\u0131n d\u00f6llenmemesidir. \u0130kincisi ise k\u00fc\u00e7\u00fck larvalar\u0131n y\u00fczd\u00fckleri evrede bal\u0131klarca yenmesidir. Deniz dibine inip bir yere yap\u0131\u015ft\u0131klar\u0131nda bile tam g\u00fcvencede say\u0131lmazlar. Kum yada \u00e7amur alt\u0131nda kalabilirler yada deniz y\u0131ld\u0131z\u0131 gibi do\u011fal<\/p>\n
d\u00fc\u015fmanlardan kurtulamazlar. T\u00fcm bunlar\u0131 atlat\u0131p olgunla\u015fsalar bile bu kez, insanlar taraf\u0131ndan t\u00fcketilirler.<\/p>\n
\u00dcreme d\u00f6neminde, istiridye yeti\u015ftiricileri, deniz y\u00fczeyinin istiridye larvalar\u0131 ile kapl\u0131 oldu\u011fu yerleri saptayarak. Deniz dibine k\u0131r\u0131k tu\u011flalar, kiremitler, bo\u015f kabuklar vb. yerle\u015ftirirler. Larvalar kabuk geli\u015ftirip dibe indiklerinde bu nesnelere yap\u0131\u015f\u0131rlar. Bu nesneler daha sonra denizden \u00e7\u0131kart\u0131l\u0131r ve istiridye yataklar\u0131 olarak se\u00e7ilen yerlere g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n
\u0130stiridyeler genellikle dip zeminin sert \u00e7amurdan oldu\u011fu orta s\u0131\u011fl\u0131ktaki sularda yeti\u015ftirilir. B\u00f6yle yerlerde istiridyelerin beslendi\u011fi mikroorganizmalar i\u00e7in g\u0131da maddesi sa\u011flayan deniz bitkileri olmas\u0131 gerekir. \u0130stiridye yeti\u015ftiricileri kaygan \u00e7amur yada kum olan yerlerden, deniz y\u0131ld\u0131z\u0131 istiridyelerin \u00f6teki do\u011fal d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerlerden ve kanalizasyon d\u00f6k\u00fclen sulardan ka\u00e7\u0131n\u0131rlar.<\/p>\n
Piyasaya sunulacak istiridyeler, s\u0131\u011f sulardan \u00f6zel ma\u015falarla toplan\u0131r. Derin sularda ise tarama aleti ile toplan\u0131r.<\/p>\n
Fransa\u2019da yavru istiridyeler k\u0131smen kapal\u0131 b\u00fcy\u00fcme havuzlar\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcrler. Bu havuzlarda dalgalar\u0131n girmesini sa\u011flayan savak kapaklar\u0131 bulunur. T\u00fcm\u00fc ile b\u00fcy\u00fcd\u00fcklerinde \u201cClaries\u201d ad\u0131 verilen k\u00fc\u00e7\u00fck havuzlarda semirilir.<\/p>\n
Japonya\u2019daki istiridye \u00e7iftlikleri genellikle s\u0131\u011f, az tuzlu sularda kurulur. Her \u00e7iftlik, bir bambu \u00e7iti ile birbirinden ayr\u0131l\u0131r. Yavru istiridyeler toplanarak bambu kam\u0131\u015flar\u0131na tutturulur ve yataklara at\u0131l\u0131r. Tam olarak b\u00fcy\u00fcd\u00fcklerinde tutunduklar\u0131 bambu kam\u0131\u015flar\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131l\u0131r ve istiridyeler toplan\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Yenilebilen istiridyeler (Ostrea cinsi) su alt\u0131ndaki bir nesneye tutunarak ya\u015farlar. Kabuklar\u0131 olduk\u00e7a asimetriktir. Deniz dibindeki bir nesneye yap\u0131\u015fan b\u00f6l\u00fcm\u00fc b\u00fcy\u00fck ve olduk\u00e7a kal\u0131nd\u0131r. \u00d6teki kabuk ise daha k\u00fc\u00e7\u00fck ve incedir. Kabu\u011fun iki b\u00f6l\u00fcm\u00fc genelde \u201cy\u00fcrek\u201d ad\u0131 verilen ve bir kabuktan \u00f6tekine uzanan bir kas ile birbirine tutturulur. Ger\u00e7ek istiridyeler d\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok yerinde, \u00f6zellikle de …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[9301,2870,9425,3394],"class_list":["post-4267","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-deniz-yildizi","tag-istiridye","tag-istiridye-yetistiriciligi","tag-kuzey-amerika"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4267","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4267"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4267\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4267"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4267"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4267"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}