SANAY\u0130
\nHammaddenin mam\u00fcl ve yar\u0131 mam\u00fcl duruma getirilmesi faaliyetlerine \u00fcretim, \u00fcretim tekni\u011fine de sanayi ya da end\u00fcstri denir.
\nSANAY\u0130N\u0130N KURULMASI \u0130\u00c7\u0130N GEREKL\u0130 KO\u015eULLAR
\nHammadde
\nSanayide \u00fcretim yap\u0131labilmesi i\u00e7in hammaddenin olmas\u0131 gerekmektedir. \u00dclkemizde hammadde kaynaklar\u0131 ile sanayi kurulu\u015flar\u0131 aras\u0131nda son derece s\u0131k\u0131 bir ili\u015fki mevcuttur.
\n\u00d6rne\u011fin, unlu g\u0131da sanayii \u0130\u00e7 Anadolu\u2019da, dokuma sanayii Adana, \u0130zmir, Denizli \u00e7evresinde, zeytin ya\u011f\u0131 sanayii Ege k\u0131y\u0131lar\u0131nda, boya, plastik ve lastik fabrikalar\u0131 rafineri kenarlar\u0131nda yayg\u0131nl\u0131k g\u00f6stermektedir.
\nSermaye
\nSanayi tesisleri b\u00fcy\u00fck sermayelerle kurulmaktad\u0131r. Bu nedenle, sermayenin, yani paran\u0131n birikti\u011fi veya fazla oldu\u011fu b\u00f6lgelerde sanayinin kurulu\u015fu daha kolay olmaktad\u0131r.
\nSermaye birikimi fazla oldu\u011fundan Marmara, Ege ve Akdeniz b\u00f6lgelerinde sanayi yat\u0131r\u0131mlar\u0131 daha fazlad\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de sanayinin geli\u015fmesinde en b\u00fcy\u00fck etken sermayedir. Sermayemiz yeterli olmad\u0131\u011f\u0131ndan, \u00fclkemizde yabanc\u0131 sermayenin girmesi i\u00e7in kolayl\u0131klar sa\u011flanmaktad\u0131r.
\nEnerji
\nFabrikalar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in enerji gerekmektedir. Bunun i\u00e7in, ta\u015fk\u00f6m\u00fcr\u00fc, petrol, linyit gibi kaynaklardan yararlan\u0131l\u0131r. \u00dclkemizde petrol, ta\u015fk\u00f6m\u00fcr\u00fc, do\u011fal gaz gibi enerji kaynaklar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu d\u0131\u015far\u0131dan temin edildi\u011finden \u00f6nemli bir d\u00f6viz \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131na neden olmakta, bu durum sanayile\u015fme h\u0131z\u0131n\u0131 azaltmaktad\u0131r.
\n\u0130\u015f G\u00fcc\u00fc ve Teknik Eleman
\nSanayi tesislerinin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve \u00fcretimin artmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnden i\u00e7 g\u00fcc\u00fcne ihtiya\u00e7 vard\u0131r.
\n\u00dclkemizde i\u015f g\u00fcc\u00fc ihtiyac\u0131 rahatl\u0131kla kar\u015f\u0131lanabilmekte, hatta d\u0131\u015f \u00fclkelere bile g\u00f6nderilmektedir. Fakat, \u00fclkemizde baz\u0131 sanayi kollar\u0131nda teknik eleman hen\u00fcz tam olarak yeterli de\u011fildir.
\nUla\u015f\u0131m
\nSanayinin ihtiyac\u0131 olan hammadde ve mam\u00fcl maddenin ta\u015f\u0131nmas\u0131 faaliyetlerine ula\u015f\u0131m denir. Hammaddenin fabrikalara ta\u015f\u0131nmas\u0131 ve \u00fcretildikten sonra pazarlara ta\u015f\u0131nmas\u0131 yayg\u0131n ula\u015f\u0131m a\u011f\u0131yla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00dclkemizde, sanayi tesisleri, genelde \u00f6nemli ula\u015f\u0131m yollar\u0131 kenarlar\u0131nda ve limanlara yak\u0131n yerlere kurulmu\u015ftur. \u0130stanbul, \u0130zmir, Mersin, Adana gibi merkezlerin \u00e7ok geli\u015fmesi ula\u015f\u0131mla \u00e7ok yak\u0131ndan ili\u015fkilidir.
\nPazar
\n\u00dcretilen her t\u00fcrl\u00fc sanayi \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fcn sat\u0131lmas\u0131 gereklidir. Bu bak\u0131mdan sanayi tesislerinin kurulmas\u0131nda di\u011fer etkenlerin yan\u0131nda n\u00fcfusun kalabal\u0131k oldu\u011fu, t\u00fcketimin fazla oldu\u011fu sahalar tercih edilmektedir. \u00d6rne\u011fin, bat\u0131 b\u00f6lgelerinde n\u00fcfus fazla oldu\u011fundan \u00fcr\u00fcnlerin pazarlanmas\u0131 kolay olurken do\u011fu b\u00f6lgelerinde n\u00fcfus az oldu\u011fundan \u00fcr\u00fcnlerin pazarlanmas\u0131 zor olur. Bu durum sanayi tesislerinin buralarda kurulmas\u0131n\u0131 zorla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r.
\nY\u00fczey \u015eekilleri
\nSanayi tesisleri, genelde d\u00fcz sahalarda daha kolay kurulabilmektedir. Da\u011fl\u0131k ve engebeli yerlerde sanayinin kurulmas\u0131 zordur.
\nBES\u0130N SANAY\u0130\u0130
\nHammaddesi tar\u0131msal ve hayvansal \u00fcr\u00fcnlerden olu\u015fan sanayi dal\u0131d\u0131r.
\n\u00dclkemizde tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131k geli\u015fti\u011finden ve n\u00fcfus fazla oldu\u011fundan besin sanayii olduk\u00e7a geli\u015fmi\u015ftir. Kurulu\u015f yerleri genelde hammaddenin fazla oldu\u011fu yerlerde veya b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerin kenarlar\u0131nda toplanm\u0131\u015ft\u0131r.
\n \u015eeker fabrikalar\u0131: \u0130lk defa 1926 y\u0131l\u0131nda kurulmu\u015ftur. \u015eekerpancar\u0131 k\u0131y\u0131 kesimler hari\u00e7 her yerde yeti\u015fir. Hemen i\u015flenmesi gerekti\u011finden fabrikalar\u0131 \u00fcretim alanlar\u0131 yak\u0131n\u0131nda kurulmu\u015ftur. \u015eu anda \u00fclkemizde 30’a yak\u0131n \u015feker fabrikas\u0131 bulunmaktad\u0131r.
\n\u00c7ay Fabrikalar\u0131
\nTrabzon – Rize aras\u0131ndaki b\u00f6lgede bulunmaktad\u0131r.
\nUn Fabrikalar\u0131
\nG\u0131da sanayi \u00fcr\u00fcnleri i\u00e7erisinde en b\u00fcy\u00fck yeri un ve unlu mamuller almaktad\u0131r. Bu sekt\u00f6rde, y\u0131lda yakla\u015f\u0131k 10 milyon ton bu\u011fday unu ve buna ba\u011fl\u0131 olarak, 10 milyon tona yak\u0131n ekmek \u00fcretimi ger\u00e7ekle\u015fmektedir.
\nT\u00fcrkiye, bisk\u00fcvi alt sekt\u00f6r\u00fcnde 780 bin ton y\u0131ll\u0131k \u00fcretim kapasitesi ve 400-450 bin ton \u00fcretim d\u00fczeyi ile ihracat\u00e7\u0131 \u00fclke konumunda bulunmaktad\u0131r. 1994 y\u0131l\u0131nda 353 bin ton olan bisk\u00fcvi \u00fcretimi, 2000 y\u0131l\u0131nda 441 bin tona ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.
\n\u0130hracata y\u00f6nelik sanayile\u015fme stratejisi sonucunda, makarna ihracat\u0131nda g\u00f6zlenen canlanma ve i\u00e7 talepteki art\u0131\u015f, bu sekt\u00f6rde \u00f6nemli geli\u015fmelere neden olmu\u015ftur. Bug\u00fcn, 900 bin ton kurulu kapasitesi ve 480 bin ton \u00fcretim d\u00fczeyi ile T\u00fcrkiye, d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck makarna \u00fcreticisi \u00fclkeler aras\u0131nda yer almaktad\u0131r
\nBu\u011fday, Do\u011fu Karadeniz ve Bat\u0131 Karadeniz k\u0131y\u0131lar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda her yerde yeti\u015ftirilir. Ayn\u0131 zamanda halk\u0131n temel besin maddesidir. Bu nedenle un fabrikalar\u0131 her b\u00f6lgeye da\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Makarna ve bisk\u00fcvi fabrikalar\u0131 daha \u00e7ok \u0130\u00e7 Anadolu\u2019da yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.
\nBitkisel Ya\u011f ve Margarin
\nBitkisel ya\u011f \u00fcretiminde d\u00fcnyan\u0131n \u00fcretici \u00fclkeleri aras\u0131nda yer alan T\u00fcrkiye, zeytinya\u011f\u0131 \u00fcretiminde d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fck \u00fcreticisi konumundad\u0131r. Di\u011fer \u00f6nemli bitkisel ya\u011f \u00fcr\u00fcnlerinin ba\u015f\u0131nda ay\u00e7i\u00e7e\u011fi, soya, m\u0131s\u0131r gelmektedir. Son y\u0131llarda f\u0131nd\u0131k ve di\u011fer baz\u0131 tar\u0131m \u00fcr\u00fcnlerinden elde edilen bitkisel ya\u011flar kullan\u0131ma sunulmaktad\u0131r.
\nBitkisel ya\u011f a\u00e7\u0131s\u0131ndan zeytinya\u011f\u0131 hari\u00e7, \u00fclkemizde \u00f6nemli bir ya\u011f a\u00e7\u0131\u011f\u0131 bulunmakta olup, bu a\u00e7\u0131k y\u0131ll\u0131k ortalama 300-350 bin ton aras\u0131nda de\u011fi\u015fen miktarlarda ithal edilerek giderilmektedir. Di\u011fer taraftan, son y\u0131llarda \u00e7ekirdek ve ham ya\u011f olarak ithal edilen \u00fcr\u00fcn, i\u015flenerek ihra\u00e7 edilmektedir.
\nZeytin ya\u011f\u0131 fabrikalar\u0131 Ege ve G\u00fcney Marmara\u2019da yo\u011fun olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. \u00d6zellikle Edremit, Ayval\u0131k, Burhaniye, Ayd\u0131n, \u0130zmir \u00e7evresinde yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.Ay\u00e7i\u00e7ekya\u011f\u0131 fabrikalar\u0131 ise Trakya\u2019da yo\u011fun olmakla birlikte, \u0130\u00e7 Anadolu, Ege ve G\u00fcneydo\u011fu Anadolu\u2019da da g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Soya ve m\u0131s\u0131rdan ise Akdeniz B\u00f6lgesi\u2019nde ya\u011f elde edilir.
\nT\u00fct\u00fcn Fabrikalar\u0131
\nT\u00fcrkiye t\u00fct\u00fcn end\u00fcstrisinde faaliyetler TEKEL ve \u00f6zel sekt\u00f6r firmalar\u0131 Philsa ve RJR taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilmektedir. TEKEL; sigara, puro, t\u00f6mbeki gibi t\u00fct\u00fcn mamulleri, \u00f6zel sekt\u00f6r firmalar\u0131 ise sadece sigara \u00fcretimini ger\u00e7ekle\u015ftirmektedir. T\u00fct\u00fcn mamulleri sanayi \u00fcretiminde en b\u00fcy\u00fck yeri 120-125 bin ton aras\u0131nda de\u011fi\u015fen \u00fcretim miktar\u0131 ile sigara almakta, bunu, purolar ve di\u011ferleri izlemektedir.
\nT\u00fcrkiye, \u015fark tipi t\u00fct\u00fcn \u00fcretimi ve ihracat\u0131nda d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u00fclkeleri aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. 1995 y\u0131l\u0131 i\u015flenmi\u015f yaprak t\u00fct\u00fcnde 136 bin ton olan ihracat miktar\u0131, 2000 y\u0131l\u0131nda 100 bin ton dolay\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. 1995 y\u0131l\u0131nda 19 bin ton olan t\u00fct\u00fcn ithalat miktar\u0131 1999 y\u0131l\u0131nda 62 bin tona y\u00fckselmi\u015ftir <\/p>\n
Sigara fabrikalar\u0131 \u0130stanbul, \u0130zmir, Samsun, Tokat, Malatya, Adana ve Bitlis\u2019te bulunmaktad\u0131r.
\n\u0130spirtolu \u0130\u00e7ki ve \u015earap Fabrikalar\u0131
\nT\u00fcrkiye\u2019de alkoll\u00fc ve alkols\u00fcz i\u00e7kiler \u00fcretimi y\u0131llara g\u00f6re art\u0131\u015f g\u00f6stermektedir. 1999 y\u0131l\u0131 sonu itibariyle, alkols\u00fcz i\u00e7kilerde %3,6, d\u00fc\u015f\u00fck alkoll\u00fc i\u00e7kilerde %7,4 ve y\u00fcksek alkoll\u00fc i\u00e7kilerde %3,7 oran\u0131nda \u00fcretim art\u0131\u015f\u0131 kaydedilmi\u015ftir.
\nSekt\u00f6rde alkoll\u00fc ve alkols\u00fcz i\u00e7ki \u00fcretimi, kamu ve \u00f6zel sekt\u00f6rce birlikte ger\u00e7ekle\u015ftirilmektedir. Baz\u0131 sert i\u00e7kileri sadece kamu kesimi \u00fcretmektedir.
\n\u0130stanbul, Yozgat, Diyarbak\u0131r, Tekirda\u011f, \u0130zmir, Ankara, K\u0131r\u015fehir, Gazi Antep, Elaz\u0131\u011f gibi merkezlerde rak\u0131, bira ve \u015farap fabrikalar\u0131 bulunmaktad\u0131r.
\nKonserve ve Sal\u00e7a Fabrikalar\u0131
\n1900\u2019li y\u0131llarda kurulan ve b\u00fcy\u00fck geli\u015fmeler kaydedilen meyve-sebze i\u015fleme sanayinde tur\u015fu, konserve sebze ve meyve, meyve suyu ve dondurulmu\u015f meyve-sebze \u00fcretmektedir. Dondurulmu\u015f meyve ve sebze \u00fcretimi T\u00fcrkiye\u2019de yeni olmas\u0131na ra\u011fmen h\u0131zla geli\u015fen g\u0131da sanayi \u00fcr\u00fcnleri aras\u0131ndad\u0131r.
\nKonserve i\u015fleme sanayinde a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak, bezelye, fasulye, bamya ve kar\u0131\u015f\u0131k sebzeler ile \u015feftali, kay\u0131s\u0131 ve vi\u015fne kullan\u0131lmaktad\u0131r.
\n\u0130\u015flenmi\u015f tar\u0131m \u00fcr\u00fcnleri aras\u0131nda domates sal\u00e7as\u0131 farkl\u0131 bir yere sahiptir. T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcretilen domatesin %25-30\u2019u i\u015flenmektedir. \u0130\u015flemeye al\u0131nan toplam miktar\u0131n %80\u2019i sal\u00e7a, kalan k\u0131s\u0131m ise konserve, ket\u00e7ap, domates suyu gibi \u00fcr\u00fcnlerde kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u00dcretilen toplam domates sal\u00e7as\u0131n\u0131n %50-60\u2019\u0131 ihra\u00e7 edilmektedir.
\nMarmara, Ege ve Akdeniz b\u00f6lgelerinin k\u0131y\u0131 kesimlerinde yayg\u0131nd\u0131r.
\n\u015eeker ve \u015eekerli \u00dcr\u00fcnler
\n\u015eekerleme ve kakao katk\u0131l\u0131 \u00fcr\u00fcnler, \u00fclkemiz ihra\u00e7 \u00fcr\u00fcnleri aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. Son y\u0131llarda art\u0131\u015f g\u00f6steren \u015feker stoklar\u0131n\u0131n dengelenmesi amac\u0131yla, \u015fekerpancar\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla \u015feker \u00fcretimi s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve \u015feker \u00fcretim miktar\u0131 i\u00e7 ve d\u0131\u015f talepler do\u011frultusunda belirlenmi\u015ftir.
\nSekt\u00f6rde, geleneksel \u00fcretim y\u00f6ntemleriyle birlikte, modern \u00fcretim teknolojisi kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u015eekerli ve \u00e7ikolatal\u0131 mamulleri, \u00e7iklet, \u015fekerlemeler, lokum, helva, \u00e7ikolata ve kakaolu \u00fcr\u00fcnleri kapsamaktad\u0131r. Bu sekt\u00f6rde \u00fcretim son 8 y\u0131ll\u0131k s\u00fcre\u00e7te %59 oran\u0131nda art\u0131\u015f g\u00f6stermi\u015ftir. 1993 y\u0131l\u0131nda 324 bin ton olan \u00fcretim, 2000 y\u0131l\u0131nda 428 bin tona dolaylar\u0131na y\u00fckselmi\u015ftir.
\nS\u00fct \u00dcr\u00fcnleri Fabrikalar\u0131
\nT\u00fcrkiye, b\u00f6lgede s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnlerinde en b\u00fcy\u00fck \u00fcretici \u00fclke olarak dikkat \u00e7ekmektedir. \u00dcretim; i\u015flenmi\u015f i\u00e7me s\u00fct\u00fc, yo\u011furt, beyaz peynir ve tereya\u011f\u0131nda yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. 2000 y\u0131l\u0131 itibariyle, i\u015flenmi\u015f i\u00e7me s\u00fct\u00fc \u00fcretimi 350 bin ton, beyaz peynir \u00fcretimi 220 bin ton ve tereya\u011f\u0131 \u00fcretimi 130 bin ton d\u00fczeyine \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca, son y\u0131llarda, s\u00fct mamul\u00fc olan dondurma \u00fcretimi ve ihracat\u0131nda \u00f6nemli art\u0131\u015flar kaydedilmi\u015ftir.
\n \u0130zmir, Bal\u0131kesir, Edirne, Erzurum, Elaz\u0131\u011f, Kars, \u0130stanbul, Trabzon ve Bursa \u00e7evresinde s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri sanayii yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.
\nDokuma, Tekstil ve Deri Sanayii
\nDokuma ve giyim, T\u00fcrkiye\u2019de en geli\u015fmi\u015f ve \u00fcretimin \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131n ihra\u00e7 edildi\u011fi bir sanayi koludur. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerle rekabet edilebilmekte ve onlar\u0131n pazarlar\u0131na dahi girebilmektedir. B\u00f6ylece \u00fclkemize \u00e7ok fazla d\u00f6viz girdisi sa\u011flanmaktad\u0131r.
\nTekstil ve Konfeksiyon Sanayi
\nT\u00fcrkiye\u2019de tekstil ve konfeksiyon sanayi, 1980\u2019li y\u0131llarda ba\u015flayan ihracat hamlesi ile birlikte, h\u0131zla b\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fme s\u00fcrecine girmi\u015ftir. T\u00fcrk tekstil-konfeksiyon sanayi, d\u00fcnya tekstil ihracat\u0131nda %2,2\u2019lik, konfeksiyon ihracat\u0131nda %3,5\u2019lik ve tekstil-konfeksiyon ihracat\u0131nda %3\u2019l\u00fck pay\u0131 ile en b\u00fcy\u00fck \u00fcretici ve ihracat\u00e7\u0131 \u00fclkeler aras\u0131nda yer almaktad\u0131r.
\nTekstil ve konfeksiyon sekt\u00f6r\u00fc 21,5 milyar dolarl\u0131k \u00fcretim de\u011feri ile GSMH i\u00e7erisindeki ve istihdamdaki pay\u0131 yakla\u015f\u0131k %11 dolaylar\u0131ndad\u0131r. Sekt\u00f6r \u00fcretiminin yakla\u015f\u0131k yar\u0131s\u0131 ihra\u00e7 edilmekte olup, genel ihracattaki pay\u0131 %37\u2019dir. Sekt\u00f6rde mevcut yakla\u015f\u0131k 40 bin firman\u0131n % 25\u2019i aktif ihracat\u00e7\u0131 konumundad\u0131r.
\n2000 y\u0131l\u0131 verilerine g\u00f6re; tekstil ve konfeksiyon ihracat\u0131nda \u00f6rme giyim e\u015fyas\u0131 %37, dokuma giyim e\u015fyas\u0131 %25, pamuklu ve sentetik mensucat %23, sentetik iplikler %4, pamuk ipli\u011fi ve hal\u0131 %25\u2019lik paya sahiptir. \u0130hracat\u0131m\u0131zda Avrupa Birli\u011fi \u00dclkeleri %65\u2019lik payla ilk s\u0131rada yer almaktad\u0131r.
\nPamuk ipli\u011fi ve pamuklu dokuma: Adana, Antalya, K. Mara\u015f, Tarsus, Nazilli, Denizli, Manisa ve \u0130zmir
\nY\u00fcn ipli\u011fi ve y\u00fcnl\u00fc kuma\u015f: Hereke
\nSuni ipek ve kuma\u015f: \u0130stanbul ve Bursa
\nTabii ipek ve kuma\u015f: Gemlik ve Bursa
\nHaz\u0131r giyim sanayii: \u0130stanbul, Bursa ve \u0130zmir
\nHal\u0131c\u0131l\u0131k: Isparta, U\u015fak, G\u00f6rdes ve Kayseri
\nDeri-Deri Mamulleri Sanayi
\nSekt\u00f6r, imalat sanayi \u00fcretiminde %2,3\u2019l\u00fck ve toplam sanayi istihdam\u0131ndaki %5,1\u2019lik pay\u0131 ile onuncu b\u00fcy\u00fck bir sanayi sekt\u00f6r\u00fc konumundad\u0131r. Deri ve deri mamulleri sekt\u00f6r\u00fcnde deri giyim, ayakkab\u0131 ve saraciye yan\u0131nda post ve k\u00fcrkler de i\u015flenmektedir.
\nDeri mamulleri ihracat\u0131 son y\u0131llarda art\u0131\u015f g\u00f6stermekte olup, ihracat\u0131m\u0131zda ilk s\u0131ray\u0131 %40-50 pay\u0131 ile deri giyim almaktad\u0131r. \u0130hracat\u00e7\u0131 \u00fclkeler aras\u0131nda %60\u2019l\u0131k pay ile AB \u00fclkeleri ba\u015fta gelmektedir. T\u00fcketici talepleri ve dahilde i\u015fleme rejimi kapsam\u0131nda deri ve deri mamulleri ithalat\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r
\nDeri ve k\u00f6sele i\u015fleme: \u0130stanbul, \u0130zmir, Bolu, Gerede ve U\u015fak
\nMakine Sanayii
\nT\u00fcrkiye otomotiv sanayiinde son y\u0131llarda yabanc\u0131 marka otomobillerin de fabrikalar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131yla \u00fcretimde art\u0131\u015f meydana getirmi\u015ftir. Bursa, \u0130stanbul, \u0130zmir, \u0130zmit, Adapazar\u0131, Konya, Adana gibi merkezlerde otomobil, kamyon ve otob\u00fcs fabrikalar\u0131 bulunmaktad\u0131r.
\nEski\u015fehir ve Adapazar\u0131\u2019nda lokomotif ve vagon fabrikalar\u0131, Ankara – M\u00fcrted\u2019de u\u00e7ak fabrikas\u0131, \u0130stanbul, Tuzla, Pendik, G\u00f6lc\u00fck ve \u0130zmir\u2019de gemi tersaneleri bulunmaktad\u0131r
\nMaden Sanayii (Metalurji Sanayii)
\nDemir – \u00e7elik fabrikalar\u0131: Karab\u00fck, Ere\u011fli, \u0130skenderun, K\u0131r\u0131kkale, Sivas ve \u0130zmir\u2019de bulunmaktad\u0131r.
\nAl\u00fcminyum fabrikalar\u0131: Seydi\u015fehir\u2019de bulunmaktad\u0131r
\nBak\u0131r i\u015fleme fabrikalar\u0131: Samsun ve Artvin (Murgul) de bulunmaktad\u0131r.
\nKur\u015fun ve \u00e7inko fabrikalar\u0131: Elaz\u0131\u011f ve Kayseri\u2019de bulunmaktad\u0131r.
\nKrom i\u015fleme fabrikalar\u0131: Mente\u015fe Y\u00f6resi\u2019ndeki krom madeni Antalya\u2019da, Elaz\u0131\u011f ve \u00e7evresindeki kromlar da Guleman\u2019daki fabrikalarda i\u015flenmektedir.
\nKimya Sanayii
\nPetro-kimya: Batman, \u0130zmit, Mersin, \u0130zmir ve K\u0131r\u0131kkale\u2019de petrol rafinerileri bulunmaktad\u0131r.
\n\u0130la\u00e7-Deterjan fabrikalar\u0131: \u0130stanbul, \u0130zmir, Ankara, Adapazar\u0131 \u00e7evresinde yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. 130 civar\u0131nda ila\u00e7 fabrikam\u0131z bulunmaktad\u0131r.
\nL\u00e2stik fabrikalar\u0131: \u0130zmit, Adapazar\u0131 ve K\u0131r\u015fehir\u2019de bulunmaktad\u0131r.
\nG\u00fcbre fabrikalar\u0131: Mersin, Band\u0131rma, Elaz\u0131\u011f, K\u00fctahya, Tekirda\u011f ve \u0130skenderun\u2019da bulunmaktad\u0131r. \u00dclkemizdeki g\u00fcbre \u00fcretimi yeterli de\u011fildir.<\/p>\n
Orman \u00dcr\u00fcnleri Sanayii
\nA\u011fa\u00e7 malzemeden \u00fcretilen t\u00fcm malzemeler orman \u00fcr\u00fcnleri end\u00fcstrisine girer. Karadeniz B\u00f6lgesi\u2019nde hammadde fazla bulundu\u011fundan burada geli\u015fmi\u015ftir.
\nBa\u015fl\u0131ca kereste fabrikalar\u0131 D\u00fczce, Bart\u0131n, Ayanc\u0131k, Rize, Ordu, Arde\u015fen, Burdur, Antalya ve Isparta\u2019da bulunur.
\nMobilya Sanayii: Adapazar\u0131, Ankara, \u0130neg\u00f6l, \u0130stanbul, \u0130zmir ve Kayseri\u2019de geli\u015fmi\u015ftir. T\u00fcrkiye mobilya \u00fcr\u00fcnlerini ihra\u00e7 edebilmektedir.
\nK\u00e2\u011f\u0131t fabrikalar\u0131: \u0130zmit, Bal\u0131kesir, Giresun, Zonguldak, Ta\u015fucu (Mersin), Dalaman (Mu\u011fla), Bolvadin (Afyon), Bart\u0131n ve Denizli \u00e7evresinde bulunur.
\n\u00c7imento, Cam, Seramik Sanayii
\nBu sanayi koluna ta\u015fa, topra\u011fa ba\u011fl\u0131 sanayi kolu da denilmektedir.
\n\u00c7imento fabrikalar\u0131: Hammaddesi kolay temin edilir. Her b\u00f6lgede in\u015faat sanayiinde kullan\u0131l\u0131r. Ayr\u0131ca ula\u015f\u0131m masraflar\u0131 maliyeti art\u0131r\u0131r. Bu nedenle \u00e7imento fabrikalar\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin her b\u00f6lgesine da\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130stanbul, \u0130zmit, Adana, \u0130zmir, Elaz\u0131\u011f, Mersin, Yozgat, Denizli, Ad\u0131yaman, Ordu gibi merkezler bunlardan baz\u0131lar\u0131d\u0131r.
\nCam fabrikalar\u0131: \u0130stanbul(Kapand\u0131-2004), Denizli, Mersin, K\u0131rklareli ve Sinop\u2019ta cam fabrikalar\u0131 bulunmaktad\u0131r. \u00dclkemiz cam \u00fcr\u00fcnleri \u00fcretiminde ve ihracat\u0131nda D\u00fcnya\u2019da say\u0131l\u0131 \u00fclkeler aras\u0131ndad\u0131r.
\nSeramik fabrikalar\u0131: \u00c7anakkale, Bilecik, K\u00fctahya, \u0130stanbul ve \u0130zmir\u2019de bulunmaktad\u0131r. \u00dcretimin bir k\u0131sm\u0131 yurt d\u0131\u015f\u0131na ihra\u00e7 edilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
SANAY\u0130 Hammaddenin mam\u00fcl ve yar\u0131 mam\u00fcl duruma getirilmesi faaliyetlerine \u00fcretim, \u00fcretim tekni\u011fine de sanayi ya da end\u00fcstri denir. SANAY\u0130N\u0130N KURULMASI \u0130\u00c7\u0130N GEREKL\u0130 KO\u015eULLAR Hammadde Sanayide \u00fcretim yap\u0131labilmesi i\u00e7in hammaddenin olmas\u0131 gerekmektedir. \u00dclkemizde hammadde kaynaklar\u0131 ile sanayi kurulu\u015flar\u0131 aras\u0131nda son derece s\u0131k\u0131 bir ili\u015fki mevcuttur. \u00d6rne\u011fin, unlu g\u0131da sanayii \u0130\u00e7 Anadolu\u2019da, dokuma sanayii Adana, \u0130zmir, Denizli …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1403,1406],"tags":[10087,3290,10084,10090,10083,10089,10085,10088,10086],"class_list":["post-4657","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-odevler","category-sosyal-bilgiler-odevleri","tag-cay-fabrikalari","tag-enerji","tag-hammadde","tag-sut-urunleri","tag-turkiyede-sanayi","tag-tutun-fabrikalari","tag-ulasim","tag-un-fabrikalari","tag-yuzey-sekilleri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4657","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4657"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4657\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4657"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4657"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4657"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}