{"id":5225,"date":"2012-01-04T10:39:48","date_gmt":"2012-01-04T08:39:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=5225"},"modified":"2012-01-04T10:39:48","modified_gmt":"2012-01-04T08:39:48","slug":"guneydogu-anadolu-bolgesinin-yeryuzu-sekilleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/guneydogu-anadolu-bolgesinin-yeryuzu-sekilleri\/","title":{"rendered":"G\u00fcneydo\u011fu Anadolu b\u00f6lgesinin yery\u00fcz\u00fc \u015fekilleri"},"content":{"rendered":"<p>En k\u00fc\u00e7\u00fck co\u011frafi b\u00f6lge olan G\u00fcneydo\u011fu Anadolu B\u00f6lgesi iki b\u00f6l\u00fcme ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar, Orta F\u0131rat B\u00f6l\u00fcm\u00fc ve Dicle B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019d\u00fcr. B\u00f6lgeyi b\u00f6l\u00fcmlere ay\u0131ran s\u0131n\u0131r Karacada\u011f volkan konisinden ge\u00e7er. B\u00f6lgede y\u00fckseltisi fazla olmayan ova ve platolar geni\u015f yer kaplarlar.<br \/>\nB\u00f6lgenin kuzey kesiminde Toros da\u011f s\u0131ras\u0131n\u0131n g\u00fcney yama\u00e7lar\u0131 ile birlikte ikinci bir k\u0131vr\u0131ml\u0131 da\u011f ku\u015fa\u011f\u0131 uzan\u0131r. B\u00f6lgenin ortas\u0131nda 1938 m y\u00fckseltiye sahip s\u00f6nm\u00fc\u015f Karacada\u011f Volkan\u0131 yer al\u0131r. B\u00f6lgenin bat\u0131s\u0131nda ise Gaziantep Platosu \u00fczerinde y\u00fckselen &#8220;Kartal Da\u011flar\u0131 \u00f6nemli y\u00fckseklik yapar.<br \/>\nKarada\u011f\u2019\u0131n bat\u0131s\u0131nda Harran, Ceylanp\u0131nar ve Birecik ovalar\u0131 yer al\u0131r. Dicle nehri ve kollar\u0131n\u0131n topland\u0131\u011f\u0131 Diyarbak\u0131r Havzas\u0131 geni\u015f olmayan ancak \u00e7ok verimli bir ovaya sahiptir.<br \/>\nKaracada\u011f\u2019\u0131n bat\u0131s\u0131ndaki \u015eanl\u0131urfa, Gaziantep, Ad\u0131yaman platolar\u0131 F\u0131rat ve kollar\u0131 taraf\u0131ndan derin bir \u015fekilde yar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Karacada\u011f\u2019\u0131n do\u011fusu ise daha engebeli bir yap\u0131 g\u00f6sterir. Bu b\u00f6l\u00fcm\u00fcn g\u00fcneyinde Mardin-Midyat E\u015fi\u011fi yer al\u0131r.<br \/>\nB\u00f6lgenin iki \u00f6nemli akarsuyundan biri olan F\u0131rat, kayna\u011f\u0131n\u0131 Do\u011fu Anadolu B\u00f6lgesi\u2019nden al\u0131r. B\u00f6lgede ise Toroslar\u2019dan gelen Kahta ve Karada\u011f\u2019\u011f\u011fdan gelen k\u00fc\u00e7\u00fck akarsularla beslenir. G\u00fcneydo\u011fu Toroslar\u2019\u0131n g\u00fcneye bakan yama\u00e7lar\u0131ndan bir\u00e7ok kol halinde \u00e7\u0131kan Dicle Nehri ise b\u00f6lgenin di\u011fer \u00f6nemli akarsuyudur. Her iki akarsu da Basra K\u00f6rfezi\u2019ne sular\u0131n\u0131 bo\u015falt\u0131rlar.<br \/>\nB\u00f6lgede do\u011fal olu\u015fumlu g\u00f6l yoktur. Ancak F\u0131rat ve Dicle \u00fczerinde kurulmu\u015f baraj g\u00f6lleri bulunmaktad\u0131r. B\u00f6lgenin ve \u00fclkenin en b\u00fcy\u00fck baraj g\u00f6l\u00fc olan Atat\u00fcrk Baraj\u0131 bu b\u00f6lge s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7indedir.<br \/>\nB\u00f6lge olarak ova ve platolarla kapl\u0131d\u0131r.Yer \u015fekilleri tar\u0131ma elveri\u015flidir.Bat\u0131dan do\u011fuya do\u011fru ve g\u00fcneyden kuzeye gidildik\u00e7e y\u00fckseklik artar.Karacada\u011f volkan konisi (1919m) ile Mardin-Midyat e\u015fi\u011fi<br \/>\n (1200-1300m)y\u00fckseltinin fazla oldu\u011fu y\u00f6relerdir.\u015eanl\u0131urfa,Gaziantep,Ad\u0131yaman platolar\u0131n\u0131n ortalama y\u00fckseltisi 500-1000m aras\u0131ndad\u0131r.<br \/>\n Akarsu ve G\u00f6lleri :Ba\u015fl\u0131ca akarsular\u0131 kayna\u011f\u0131n\u0131 Do\u011fu Anadolu B\u00f6lgesi\u2019nden alan Dicle ve F\u0131rat\u2019t\u0131r.F\u0131rat\u2019\u0131n<br \/>\n Nizip,G\u00f6ksu kollar\u0131,Dicle\u2019nin ise;Botan,Garzan,Batman kollar\u0131 b\u00f6lgeye yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.B\u00f6lgede tabii g\u00f6l yoktur.<br \/>\n Sadece F\u0131rat ve Dicle \u00fczerine kurulmu\u015f baraj g\u00f6lleri yer al\u0131r.<br \/>\n \u0130klim ve Bitki \u00d6rt\u00fcs\u00fc :\u00d6zellikle b\u00f6lgenin bat\u0131s\u0131nda Akdeniz ikliminin genel \u00f6zellikleri g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.Yazlar\u0131 s\u0131cak ve kurakt\u0131r.Bunun ba\u015fl\u0131ca nedeni;g\u00fcneyden esen s\u0131cak ve kavurucu r\u00fczgarlard\u0131r.Bat\u0131dan do\u011fuya gidildik\u00e7e ve al\u00e7ak yerlerden y\u00fckseklere \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131k\u00e7a Akdeniz ikliminin etkisi zay\u0131flar,karasal iklimin etkisi belirginle\u015fir.<br \/>\n B\u00f6lgede ya\u011f\u0131\u015f\u0131n \u00e7o\u011fu k\u0131\u015f aylar\u0131nda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.Y\u0131ll\u0131k ya\u011f\u0131\u015f toplam\u0131 500-600 mm\u2019dir.\u0130\u00e7 Anadolu\u2019ya oranla fazla ve Marmara kadar ya\u011f\u0131\u015f almas\u0131na kar\u015f\u0131n b\u00f6lgede yaz aylar\u0131nda \u015fiddetli bir kurakl\u0131k ya\u015fan\u0131r.\u00c7\u00fcnk\u00fc yaz aylar\u0131 \u00e7ok s\u0131cakt\u0131r.Buna ba\u011fl\u0131 olarak da buharla\u015fma fazlad\u0131r.<br \/>\n \u00dclkemizin en y\u00fcksek \u015eanl\u0131urfa (46,5\u00b0C)ve Diyarbak\u0131r (46.2\u00b0C) da g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.S\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n bu kadar \u015fiddetli buharla\u015fmaya neden olmu\u015ftur.Dolay\u0131s\u0131yla yaz\u0131n T\u00fcrkiye\u2019nin sulamaya en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyulan b\u00f6lgesidir. K\u0131\u015f<br \/>\n aylar\u0131 y\u00fcksek yerlerde so\u011fuk ge\u00e7er.Kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131 ve don olaylar\u0131na s\u0131k\u00e7a rastlan\u0131l\u0131r.<br \/>\n Do\u011fal bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fc iklim \u00f6zelliklerine g\u00f6re yer yer de\u011fi\u015fikler g\u00f6sterir.En \u00e7ok bozk\u0131rlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.Bozk\u0131rlar daha \u00e7ok y\u00fcksek olmayan yerlerde yayg\u0131nd\u0131r.G\u00fcneydo\u011fu Toroslar\u0131n eteklerinde ve Mardin-Midyat e\u015fi\u011fi\u2019nde y\u00fcksekli\u011fin artmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak ya\u011f\u0131\u015flar artar.Me\u015fe ormanlar\u0131na ve \u00e7al\u0131l\u0131klara rastlan\u0131r.Akarsu boylar\u0131nda s\u00f6\u011f\u00fct ve kavak a\u011fa\u00e7lar\u0131 yeti\u015fir.Orman oran\u0131 bak\u0131m\u0131ndan %3 ile sonuncudur.<br \/>\n Tar\u0131m ve Hayvanc\u0131l\u0131k :B\u00f6lge ekonomisinde tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131k \u00f6nemli bir yere sahiptir.Tar\u0131ma elveri\u015fli geni\u015f d\u00fczl\u00fcklerin bulunmas\u0131 ve ayr\u0131ca topra\u011f\u0131n verim g\u00fcc\u00fcn\u00fcn fazla olmas\u0131 \u00fcretimi artt\u0131rmaktad\u0131r.Ekili-dikili alanlar bak\u0131m\u0131ndan %20 ile d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc s\u0131radad\u0131r.<br \/>\n Bozk\u0131rlar\u0131n geni\u015f yer kaplamas\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemli hale getirmi\u015ftir.En \u00e7ok koyun ve ke\u00e7i yeti\u015ftirilir<br \/>\n G\u00fcneydo\u011fu Toroslar\u0131n eteklerinde ve Mardin-Midyat e\u015fi\u011finde k\u0131l ve tiftik ke\u00e7isi beslenir.Bu b\u00f6lgede k\u00fc\u00e7\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131k ile birlikte ya\u011f,peynir.y\u00fcn gibi hayvansal \u00fcr\u00fcnlerinde ticareti yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>En k\u00fc\u00e7\u00fck co\u011frafi b\u00f6lge olan G\u00fcneydo\u011fu Anadolu B\u00f6lgesi iki b\u00f6l\u00fcme ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar, Orta F\u0131rat B\u00f6l\u00fcm\u00fc ve Dicle B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019d\u00fcr. B\u00f6lgeyi b\u00f6l\u00fcmlere ay\u0131ran s\u0131n\u0131r Karacada\u011f volkan konisinden ge\u00e7er. B\u00f6lgede y\u00fckseltisi fazla olmayan ova ve platolar geni\u015f yer kaplarlar. B\u00f6lgenin kuzey kesiminde Toros da\u011f s\u0131ras\u0131n\u0131n g\u00fcney yama\u00e7lar\u0131 ile birlikte ikinci bir k\u0131vr\u0131ml\u0131 da\u011f ku\u015fa\u011f\u0131 uzan\u0131r. B\u00f6lgenin ortas\u0131nda 1938 &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1403,1406],"tags":[2926,2941,2945,10906,10908,2942,10907],"class_list":["post-5225","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-odevler","category-sosyal-bilgiler-odevleri","tag-bitki-ortusu","tag-dicle-bolumu","tag-dogu-anadolu-bolgesi","tag-guneydogu-anadolu-bolgesinin-yeryuzu-sekilleri","tag-karacadag-volkani","tag-orta-firat-bolumu","tag-toros"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5225","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5225"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5225\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5225"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5225"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5225"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}