{"id":5289,"date":"2012-01-05T10:08:53","date_gmt":"2012-01-05T08:08:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=5289"},"modified":"2012-01-05T10:08:53","modified_gmt":"2012-01-05T08:08:53","slug":"yerkurenin-yapisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/yerkurenin-yapisi\/","title":{"rendered":"Yerk\u00fcre&#8217;nin yap\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Yerk\u00fcre&#8217;nin i\u00e7i ile ilgili bilgilerimiz \u00fcst katmanlar disinda ikinci eldendir. Yerbilimi (Jeoloji) \u00e7alismalari ile yapisi anlasilmaya \u00e7alisilan Yerk\u00fcre&#8217;ye ait bilgilerin \u00e7ogu, sismik dalgalarin incelenmesi sonucunda elde ediliyor. Depremler sonucunda olusan dogal veya bilim adamlarinin olusturdugu yapay sismik dalgalarin, farkli yapilardaki katmanlarda farkli davrandiklari biliniyor. Yerk\u00fcre i\u00e7inde hareket eden bu dalgalarin davranislarinin incelenmesi sonucunda Yerk\u00fcre&#8217;nin i\u00e7 yapisi anlasilabiliniyor.<br \/>\n Yerk\u00fcre&#8217;nin merkezindeki kati haldeki nikel ve demirden olusan I\u00e7 \u00c7ekirdek (Inner Core) bulunuyor. Bu \u00e7ekirdegi \u00e7evreleyen Dis \u00c7ekirdek (Outer Core) ise, i\u00e7indeki s\u00fclf\u00fcr ve oksijen nedeniyle ergime noktasi d\u00fcst\u00fcg\u00fc i\u00e7in sivi halde bulunan nikel ve demirden olusuyor. 4.5 milyar yildir sogumasina ragmen hala \u00e7ok sicak olan \u00e7ekirdek, Yerk\u00fcre&#8217;nin manyetik alaninin olusmasindaki etkendir. Daha sonra gelen ve Alt Manto ve \u00dcst Manto diye ikiye ayrilan Manto (Mantle) ise, kismen ya da t\u00fcm\u00fcyle eriyik durumdaki kaya\u00e7lardan olusan magmayi i\u00e7ermektedir.<br \/>\n Demir, magnezyum, silikon ve oksijence zengin mineralleri i\u00e7eren<br \/>\n Manto&#8217;dan sonra, bu katmanlarin en incesi olan ve okyanuslar ile kitalari barindiran Yerkabugu (Crust) bulunuyor. Oksijen ve silikonca zengin Yerkabugu&#8217;nda, okyanus tabanlarini olusturan bazalt, en \u00e7ok bulunan kaya\u00e7 t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Kitalardan olusan kabuk kismi ise bazalt ile daha az yogun olan granit, kumtasi, kire\u00e7tasi gibi kaya\u00e7lari barindiriyor.<br \/>\n Kutuplarda ve ekvatorda farkli olan Yer yari\u00e7api ortalama deger olan 6,371 km olarak alinmistir. Yogunluk ve sicakliklar, katman i\u00e7indeki ortalama degerlerdir. Yerk\u00fcre&#8217;nin \u00fcst katmanlari fiziksel olarak ayri bir b\u00f6l\u00fcmlemeyle de incelenebilinir. Litosfer (Task\u00fcre) adi verilen set katman, Yerkabugu ve Manto&#8217;nun en \u00fcst kismindan olusur. Astenosfer ise Litosfer&#8217;in altindaki, plastik \u00f6zellikleri g\u00f6steren akiskan \u00dcst Manto b\u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr. Litosfer tek par\u00e7a degildir, okyanus ve kitalarin sinirlarindan farkli sekilde levhalara b\u00f6l\u00fcnm\u00fcst\u00fcr.<br \/>\n Manto katmani, yery\u00fcz\u00fcndeki haraketliligin en b\u00fcy\u00fck nedenidir. Manto&#8217;nun alt b\u00f6l\u00fcmleri \u00fcst b\u00f6l\u00fcmlerine g\u00f6re \u00e7ok daha sicaktir. Burada olusan konveksiyonda, daha sicak olan magma y\u00fckselir, sogur, katilasir ve \u00dcst Manto&#8217;daki daha soguk kayalarin batmasina neden olur. Batan bu kayalar, tekrar isinir, erir ve y\u00fckselir. Hen\u00fcz tam anlamiyla modellenemeyen bu devinim, Litosfer&#8217;deki levhalarin hareket etmesine neden olur.<br \/>\n D\u00fcnya&#8217;nin Olusumu ve Depremler<br \/>\n \u00dczerinde yasadigimiz d\u00fcnyanin 5 milyar yillik t\u00fcm olusum s\u00fcreci i\u00e7erisinde depremler meydana gelmistir. D\u00fcnyanin olusumunun b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc tamamladigi s\u00fcre\u00e7 olan Arkeozoik D\u00f6nem de 4 milyar yil boyunca yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn seklini tamamen degistirecek g\u00fc\u00e7te depremler olmustur. Ayrica bu s\u00fcre i\u00e7erisinde kita \u00e7ekirdekleri meydana gelmis ve yerk\u00fcre \u00fczerindeki ilk kivrimlar yani daglar olusmustur.<br \/>\n Paleozoik D\u00f6nem&#8217;de yery\u00fcz\u00fcndeki ilk b\u00fcy\u00fck kivrimlar; Hersinyen ve Kaledoniyen kivrimlari ortaya \u00e7ikmistir. Yine bu d\u00f6nemde de Arkeozoik d\u00f6nemdeki kadar olmasa da siddetli tektonik hareketler, kivrilmalar ve volkanik olaylar meydana gelmistir. S\u00fcper Kita adini verdigimiz &#8220;Pangea&#8221; kitasi bu olusumlar sonucunda b\u00fcy\u00fcmeye daha sonra da kitalara ayrilmaya baslamistir.<br \/>\n Mezozoik zamanda ise Pangea kitasi par\u00e7alanmaya baslamis ve yavas yavas bug\u00fcnk\u00fc kitalar ortaya \u00e7ikmistir. Yine bu d\u00f6nemde Alp-Himalaya kivrimlarinin olusmasi i\u00e7in gerekli olan tortullasma meydana gelmistir. Neozoik zamanda ise \u00e7ok siddetli tektonik ve volkanik hareketlenmeler olmustur. Mezozoik d\u00f6nemde birikmis olan tortullar ile Alp-Himalaya kivrimlari olusmustur. Bu d\u00f6nemde Pangea kitasi tamamen yok olarak yerini bug\u00fcnk\u00fc kitalara birakmis; Tetis Denizi de Atlas ve Hint Okyanuslari&#8217;nin olusmasina neden olmustur. T\u00fcrkiye&#8217;nin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc ve Kuzey, G\u00fcney ve Bati Anadolu Fay Hatlari da bu seizma sayesinde ortaya \u00e7ikmistir. Yine seizma nedeniyle seizma nedeniyle deniz \u00e7anaklari derinlesmistir. Karadeniz buna \u00e7ok iyi bir \u00f6rnektir.<br \/>\n Antropozoik D\u00f6nem&#8217;in ilk yarisinda buzullasma meydana gelmistir. Ingiltere, Avrupa&#8217;dan kopup ada haline gelmistir. Deniz seviyesi bug\u00fcnk\u00fc seviyesine ulasmis, Egeit karasi \u00e7\u00f6km\u00fcs ve Akdeniz&#8217;in sulari ilerleyerek Ege Denizi,\u00c7anakkale ve Istanbul Bogazlari&#8217;ni olusturmustur<br \/>\n Deprem Nedir?<br \/>\n Hareket eden levhalar birbirleri \u00fczerine kuvvet uygularlar. Bu kuvvet yerkabugundaki kaya\u00e7larin diren\u00e7 g\u00f6stermesi y\u00fcz\u00fcnden belli b\u00f6lgelerde enerji birikimine yol a\u00e7ar. Bu enerji, kaya\u00e7larin kirilma sinirini astigi anda da kirilma (faylanma) olur ve biriken enerji a\u00e7iga \u00e7ikar. Levha hareketleri y\u00fcz\u00fcnden birikmis gerilme enerjisinin aniden bosalmasina deprem diyoruz. (Ayrica aktif volkanlarin i\u00e7indeki hareketlilik nedeniyle olusan ve yapilari farkli olan k\u00fc\u00e7\u00fck depremler de vardir.) Deprem Siddetleri ve Yarattigi Etkiler<br \/>\n DEPREM SIDDET CETVELI : \u00d6zel bir sekilde depreme dayanikli olarak projelendirilmemis yapilar \u00fc\u00e7 tipe ayrilmaktadir:<br \/>\n A Tipi : Kirsal konutlar, ker\u00a4\u00a4\u00a4 yapilar, kire\u00e7 ya da \u00e7amur har\u00e7li moloz tas yapilar.<br \/>\n B Tipi : Tugla yapilar, yarim kagir yapilar, kesme tas yapilar, beton biriket ve hafif prefabrike yapilar.<br \/>\n C Tipi : Betonarme yapilar, iyi yapilmis ahsap yapilar.<br \/>\n Siddet derecelerinin a\u00e7iklanmasinda kullanilan az, \u00e7ok ve pek\u00e7ok deyimleri ortalama bir deger olarak sirasiyla, %5, %50 ve %75 oranlarini belirlemektedir.<br \/>\n Yapilardaki hasar ise bes gruba ayrilmistir :<br \/>\n Hafif Hasar : Ince siva \u00e7atlaklarinin meydana gelmesi ve k\u00fc\u00e7\u00fck siva par\u00e7alarinin d\u00f6k\u00fclmesiyle tanimlanir.<br \/>\n Orta Hasar : Duvarlarda k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7atlaklarin meydana gelmesi, olduk\u00e7a b\u00fcy\u00fck siva par\u00e7alarinin d\u00f6k\u00fclmesi, kiremitlerin kaymasi, bacalarda \u00e7atlaklarin olusmasi ve bazi baca par\u00e7alarinin asagiya d\u00fcsmesiyle tanimlanir.<br \/>\n Agir Hasar : Duvarlarda b\u00fcy\u00fck \u00e7atlaklarin meydana gelmesi ve bacalarin yikilmasiyla tanimlanir.<br \/>\n Yikinti : Duvarlarin yarilmasi, binalarin bazi kisimlarinin yikilmasi ve derzlerle ayrilmis kisimlarinin baglantisini kaybetmesiyle tanimlanir.<br \/>\n Fazla Yikinti : Yapilarin t\u00fcm olarak yikilmasiyla tanimlanir.<br \/>\n Siddet \u00e7izelgelerinin a\u00e7iklanmasinda her siddet derecesi \u00fc\u00e7 b\u00f6l\u00fcme ayrilmistir. Bunlardan;<br \/>\n a) B\u00f6l\u00fcm\u00fcnde depremin kisi ve \u00e7evre,<br \/>\n b) B\u00f6l\u00fcm\u00fcnde depremin her tipteki yapilar,<br \/>\n c) B\u00f6l\u00fcm\u00fcnde de depremin arazi \u00fczerindeki etkileri belirtilmistir.<br \/>\n \u2022 MSK Siddet Cetveli :<br \/>\n I- Duyulmayan<br \/>\n (a) : Titresimler insanlar tarafindan hissedilmeyip, yalniz sismograflarca kaydedilirler.<br \/>\n II- \u00c7ok Hafif<br \/>\n (a) : Sarsintilar yapilarin en \u00fcst katlarinda ,dinlenme bulunan az kisi tarafindan hissedilir.<br \/>\n III- Hafif<br \/>\n (a) : Deprem ev i\u00e7erisinde az kisi, disarida ise sadece uygun sartlar altindaki kisiler tarafindan hissedilir. Sarsinti, yoldan ge\u00e7en hafif bir kamyonetin meydana getirdigi sallanti gibidir. Dikkatli kisiler, \u00fcst katlarda daha belirli olan asilmis esyalardaki hafif sallantiyi izleyebilirler.<br \/>\n IV- Orta Siddetli<br \/>\n (a) : Deprem ev i\u00e7erisinde \u00e7ok, disarida ise az kisi tarafindan hissedilir. Sarsinti, yoldan ge\u00e7en agir y\u00fckl\u00fc bir kamyonun olusturdugu sallanti gibidir. Kapi, pencere ve mutfak esyalari v.s. titrer, asili esyalar biraz sallanir. Agzi a\u00e7ik kaplarda olan sivilar biraz d\u00f6k\u00fcl\u00fcr. Ara\u00e7 i\u00e7erisindeki kisiler sallantiyi hissetmezler.<br \/>\n V- Siddetli<br \/>\n (a) : Deprem, yapi i\u00e7erisinde herkes, disarida ise \u00e7ok kisi tarafindan hissedilir. Uyumakta olan \u00e7ok kisi uyanir, az sayida disari ka\u00e7an olur. Hayvanlar huysuzlanmaya baslar. Yapilar bastan asagiya titrerler, asilmis esyalar ve duvarlara asilmis resimler \u00f6nemli derecede sarsilir. Sarka\u00e7li saatler durur. Az miktarda sabit olmayan esyalar yerlerini degistirebilirler ya da devrilebilirler. A\u00e7ik kapi ve pencereler siddetle itilip kapanirlar, iyi kilitlenmemis kapali kapilar a\u00e7ilabilir. Iyice dolu, agzi a\u00e7ik kaplardaki sivilar d\u00f6k\u00fcl\u00fcr. Sarsinti yapi i\u00e7erisine agir bir esyanin d\u00fcsmesi gibi hissedilir.<br \/>\n (b) : A tipi yapilarda hafif hasar olabilir.<br \/>\n (c) : Bazen kaynak sularinin debisi degisebilir.<br \/>\n VI- \u00c7ok Siddetli<br \/>\n (a) : Deprem ev i\u00e7erisinde ve disarida hemen hemen herkes ratafindan hissedilir. Ev i\u00e7erisindeki bir\u00e7ok kisi korkar ve disari ka\u00e7arlar, bazi kisiler dengelerini kaybederler. Evcil hayvanlar agillarindan disari ka\u00e7arlar. Bazi hallerde tabak, bardak v.s.gibi cam esyalar kirilabilir, kitaplar raflardan asagiya d\u00fcserler. Agir mobilyalar yerlerini degistirirler.<br \/>\n (b) : A tipi \u00e7ok ve B tipi az yapilarda hafif hasar ve A tipi az yapida orta hasar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<br \/>\n (c) : Bazi durumlarda nemli zeminlerde 1 cm.genisliginde \u00e7atlaklar olabilir. Daglarda rastgele yer kaymalari, pinar sularinda ve yeralti su d\u00fczeylerinde degisiklikler g\u00f6r\u00fclebilir.<br \/>\n VII- Hasar Ya\u00a4\u00a4\u00a4i<br \/>\n (a) : Herkes korkar ve disari ka\u00e7ar, pek \u00e7ok kisi oturduklari yerden kalkmakta g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekerler. Sarsinti, ara\u00e7 kullanan kisiler tarafindan \u00f6nemli olarak hissedilir.<br \/>\n (b) : C tipi \u00e7ok binada hafif hasar, B tipi \u00e7ok binada orta hasar, A tipi \u00e7ok binada agir hasar, A tipi az binada yikinti g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<br \/>\n (c) : Sular \u00e7alkalanir ve bulanir. Kaynak suyu debisi ve yeralti su d\u00fczeyi degisebilir. Bazi durumlarda kaynak sulari kesilir ya da kuru kaynaklar yeniden akmaya baslar. Bir kisim kum \u00e7akil birikintilerinde kaymalar olur. Yollarda heyelan ve \u00e7atlama olabilir. Yeralti borulari ek yerlerinden hasara ugrayabilir. Tas duvarlarda \u00e7atlak ve yariklar olusur.<br \/>\n VIII- Yikici<br \/>\n (a) : Korku ve panik meydana gelir. Ara\u00e7 kullanan kisiler rahatsiz olur. Aga\u00e7 dallari kirilip, d\u00fcser. En agir mobilyalar bile hareket eder ya da yer degistirerek devrilir. Asili lambalar zarar g\u00f6r\u00fcr.<br \/>\n (b) : C tipi \u00e7ok yapida orta hasar, C tipi az yapida agir hasar, B tipi \u00e7ok yapida agir hasar, A tipi \u00e7ok yapida yikinti g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Borularin ek yerleri kirilir. Abide ve heykeller hareket eder ya da burkulur. Mezar taslari devrilir. Tas duvarlar yikilir.<br \/>\n (c) : Dik sevli yol kenarlarinda ve vadi i\u00e7lerinde k\u00fc\u00e7\u00fck yer kaymalari olabilir. Zeminde farkli genisliklerde cm.\u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde \u00e7atlaklar olusabilir. G\u00f6l sulari bulanir, yeni kaynaklar meydana \u00e7ikabilir. Kuru kaynak sularinin akintilari ve yeralti su d\u00fczeyleri degisir.<br \/>\n IX- \u00c7ok Yikici<br \/>\n (a) : Genel panik. Mobilyalarda \u00f6nemli hasar olur. Hayvanlar rastgele \u00f6te beriye ka\u00e7isir ve bagrisirlar.<br \/>\n (b) : C tipi \u00e7ok yapida agir hasar, C tipi az yapida yikinti, B tipi \u00e7ok yapida yikinti, B tipi az yapida fazla yikinti ve A tipi \u00e7ok yapida fazla yikinti g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Heykel ve s\u00fctunlar d\u00fcser. Bentlerde \u00f6nemli hasarlar olur. Toprak altindaki borular kirilir. Demiryolu raylari egrilip, b\u00fck\u00fcl\u00fcr yollar bozulur.<br \/>\n (c) : D\u00fczl\u00fck yerlerde \u00e7ok\u00e7a su, kum ve \u00e7amur tasmalari g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Zeminde 10 cm. genisligine dek \u00e7atlaklar olusur. Egimli yerlerde ve nehir teraslarinda bu \u00e7atlaklar 10 cm.den daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Bunlarin disinda, \u00e7ok sayida hafif \u00e7atlaklar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Kaya d\u00fcsmeleri, bir\u00e7ok yer kaymalari ve dag kaymalari, sularda b\u00fcy\u00fck dalgalanmalar meydana gelebilir. Kuru kayalar yeniden sulanir, sulu olanlar kurur.<br \/>\n X- Agir Yikici<br \/>\n (b) : C tipi \u00e7ok yapida yikinti, C tipi az yapida yikinti, B tipi \u00e7ok yapida fazla yikinti, A tipi pek \u00e7ok yapida fazla yikinti g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Baraj, bent ve k\u00f6pr\u00fclerde \u00f6nemli hasarlar olur. Tren yolu raylari egrilir. Yeraltindaki borular kirilir ya da egrilir. Asfalt ve parke yollarda kasisler olusur.<br \/>\n (c) : Zeminde birka\u00e7 desimetre \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde \u00e7atlaklar olusabilir. Bazen 1 m. genisliginde \u00e7atlaklar da olabilir. Nehir teraslarinda ve dik meyilli yerlerde b\u00fcy\u00fck heyelanlar olur. B\u00fcy\u00fck kaya d\u00fcsmeleri meydana gelir. Yeralti su seviyesi degisir. Kanal, g\u00f6l ve nehir sulari karalar \u00fczerine tasar. Yeni g\u00f6ller olusabilir.<br \/>\n XI &#8211; \u00c7ok Agir Yikici<br \/>\n (b) : Iyi yapilmis yapilarda, k\u00f6pr\u00fclerde, su bentleri, barajlar ve tren yolu raylarinda tehlikeli hasarlar olur. Yol ve caddeler kullanilmaz hale gelir. Yeraltindaki borular kirilir.<br \/>\n (c) : Yer, yatay ve d\u00fcsey dogrultudaki hareketler nedeniyle genis yarik ve \u00e7atlaklar tarafindan \u00f6nemli bi\u00e7imde bozulur. \u00c7ok sayida yer kaymasi ve kaya d\u00fcsmesi meydana gelir. Kum ve \u00e7amur fiskirmalari g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<br \/>\n XII- Yok Edici (Manzara Degisir)<br \/>\n (b) : Pratik olarak topragin altinda ve \u00fcst\u00fcndeki t\u00fcm yapilar bastanbasa yikintiya ugrar.<br \/>\n (c) : Yer y\u00fczeyi b\u00fcsb\u00fct\u00fcn degisir. Genis \u00f6l\u00e7\u00fcde \u00e7atlak ve yariklarda, yatay ve d\u00fcsey hareketlerin y\u00f6n miktarlari izlenebilir. Kaya d\u00fcsmeleri ve nehir versanlarindaki g\u00f6\u00e7meler \u00e7ok genis bir b\u00f6lgeyi kaplarlar. Yeni g\u00f6ller ve \u00e7aglayanlar olusur.<br \/>\n Yasanmis Olan B\u00fcy\u00fck Depremler<br \/>\n D\u00fcnya&#8217;da b\u00fcy\u00fck depremler kronolojisi<br \/>\n T\u00fcrkiye, bug\u00fcn Richter \u00f6l\u00e7egine g\u00f6re 6.7 siddetinde merkez \u00fcss\u00fc Kocaeli olan depremle sarsilirken, d\u00fcnyada 1980 yilindan bu yana binin \u00fczerinde can kaybina yol a\u00e7an depremlerin geriye dogru kronolojisi s\u00f6yle:<br \/>\n 30 Mayis 1998- Afganistan&#8217;in kuzeyini vuran siddetli depremde 3 bin kadar insan yasamini yitirirken, Takhar b\u00f6lgesinde 50 k\u00f6y yerle bir oldu.<br \/>\n 4 Subat 1998- Iran&#8217;da meydana gelen 7.1 siddetindeki depremde en az 2 bin kisi \u00f6ld\u00fc, binlerce kisi yaralandi.<br \/>\n Merkez \u00fcss\u00fc Afganistan sinirina 150 kilometre mesafede olan depremde 11 k\u00f6y yok oldu, Kaen ve Birjand kentlerinde b\u00fcy\u00fck hasar meydana geldi.<br \/>\n 28 Mayis 1995- Rusya&#8217;da 7.5 siddetinde meydana gelen deprem \u00fclkenin kuzeyindeki Sakhalin Adasi&#8217;nda petrol \u00fcretim merkezi Neftegorsk kentinde 1989 kisinin yasamina mal oldu.<br \/>\n 17 Ocak 1995- Japonya&#8217;da merkez \u00fcss\u00fc liman kenti Kobe kenti olan 7.2 siddetindeki depremde 6 bin 500 kisi \u00f6ld\u00fc.<br \/>\n 6 Haziran 1994- Kolombiya&#8217;da meydana gelen deprem ve depremde Paez Irmagi vadisinde meydana gelen toprak kaymasinda bin kisi yasamini yitirdi.<br \/>\n 30 Eyl\u00fcl 1993- Hindistan&#8217;da ilki 6.4 siddetinde olan bir dizi deprem \u00fclkenin batisi ve g\u00fcneyinde 36 k\u00f6y\u00fcn yikilmasina 22 bin insanin \u00f6lmesine yol a\u00e7ti.<br \/>\n Depremin merkez \u00fcss\u00fcn\u00fcn Maharashtra, Andhra Prades ve Karnataka eyaletlerinin bulundugu b\u00f6lgede oldugu tespit edilmisti.<br \/>\n 12 Aralik 1992- Endonezya&#8217;da, East Nusa Tenggara b\u00f6lgesindeki bir\u00e7ok adada meydana gelen 6.8 siddetindeki depremde 1490 kisi \u00f6ld\u00fc. Babi Adasi&#8217;nda 700 kisi yasamini yitirdi.<br \/>\n 20 Ekim 1991- Hindistan&#8217;in baskenti Yeni Delhi&#8217;nin kuzeydogusundaki Uttarkashi b\u00f6lgesi yakininda meydana gelen 6.1 siddetindeki depremde 1600 kisi \u00f6ld\u00fc, 2 bin bin kisi yaralandi.<br \/>\n 16 Temmuz 1990- Filipinlerde, merkez \u00fcss\u00fc Cabanatuan kenti olan 7.7 siddetindeki depremde en az 2 bin kisi \u00f6ld\u00fc, 3 bin 500 kisi yaralandi. Deprem sonucu 148 bin kisi evsiz kaldi.<br \/>\n 21 Haziran 1990- Iran&#8217;da 7.7 siddetindeki deprem Gilan ve Zanjan b\u00f6lgelerini vurdu, 35 bin kisi yasamini yitirdi ve 100 bin kisi yaralandi. Deprem, 500 bin kisiyi de evsiz birakti.<br \/>\n 7 Aralik 1988- Ermenistan&#8217;in kuzeybatisini vuran 6.9 siddetindeki depremde 25 binden fazla insan \u00f6ld\u00fc, 18 bin kisi yaralandi. Spitak kasabasi tamamen yok olurken, Leninakan kasabasinin yarisi g\u00f6\u00e7t\u00fc.<br \/>\n 5 Mart 1987- Ekvador Cumhuriyeti&#8217;nde merkez \u00fcss\u00fc El Reventador olan depremde binin \u00fczerinde kisi \u00f6ld\u00fc, birka\u00e7 bin kisi kayboldu.<br \/>\n 10 Ekim 1986- El Salvador&#8217;da meydana gelen 7.5 siddetindeki depremde 1500 kisi \u00f6ld\u00fc, 20 bin kisi yaralandi. Deprem 300 bin kisiyi evsiz birakti.<br \/>\n 19 Eyl\u00fcl 1985- Meksika&#8217;da 8.1 siddetinde meydana gelen depremde, 6 bin ila 12 bin insan \u00f6ld\u00fc, 40 bin kisi yaralandi.<br \/>\n 30 Ekim 1983- T\u00fcrkiye&#8217;de Erzurum civarinda 6.8 siddetindeki depremde 1155 kisi \u00f6ld\u00fc ve 500 dolayinda kisi yaralandi. Deprem 35 bin kisiyi evsiz birakti.<br \/>\n 13 Aralik 1982- Yemen&#8217;de 6 siddetinde meydana gelen depremde 3 bin kisi \u00f6ld\u00fc, 2 bin kisi yaralandi. Deprem baskent Sana&#8217;nin g\u00fcneydogusundaki Dhamar b\u00f6lgesinin altini \u00fcst\u00fcne getirdi.<br \/>\n 11 Haziran 1981- Iran&#8217;da meydana gelen 6.8 siddetindeki depremde 1027 kisi \u00f6ld\u00fc, 800 kisi yaralandi. Depremde, Kerman b\u00f6lgesindeki Golbaf kasabasi yok oldu.<br \/>\n -23 Kasim 1980- Italya&#8217;da 7.2 siddetindeki depremde 2 bin 735 kisi \u00f6ld\u00fc, 7 bin 500&#8217;den fazla insan yaralandi. Merkez \u00fcss\u00fc Eboli&#8217;de olan deprem en \u00e7ok Napoli&#8217;de genis bir alani etkiledi. Deprem sonucu 1500&#8217;\u00fcn \u00fczerinde kisi kayboldu.<br \/>\n -10 Ekim 1980- Cezayir&#8217;de meydana gelen 7.3 siddetindeki depremde BM verilerine g\u00f6re 2 bin 590 kisi \u00f6ld\u00fc. Merkez \u00fcss\u00fc El Asnam kasabasi olan deprem sonucu 330 bin insan evsiz kaldi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yerk\u00fcre&#8217;nin i\u00e7i ile ilgili bilgilerimiz \u00fcst katmanlar disinda ikinci eldendir. Yerbilimi (Jeoloji) \u00e7alismalari ile yapisi anlasilmaya \u00e7alisilan Yerk\u00fcre&#8217;ye ait bilgilerin \u00e7ogu, sismik dalgalarin incelenmesi sonucunda elde ediliyor. Depremler sonucunda olusan dogal veya bilim adamlarinin olusturdugu yapay sismik dalgalarin, farkli yapilardaki katmanlarda farkli davrandiklari biliniyor. Yerk\u00fcre i\u00e7inde hareket eden bu dalgalarin davranislarinin incelenmesi sonucunda Yerk\u00fcre&#8217;nin i\u00e7 &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1403,1406],"tags":[10979,2991,4070,10978,2762,2961,4076,2164,10981,10980,10977],"class_list":["post-5289","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-odevler","category-sosyal-bilgiler-odevleri","tag-alp-himalaya","tag-deprem-nedir","tag-depremler","tag-dunyanin-olusumu","tag-jeoloji","tag-litosfer","tag-mezozoik","tag-oksijen","tag-richter-olcegi","tag-yasanmis-olan-buyuk-depremler","tag-yerkurenin-yapisi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5289","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5289"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5289\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5289"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5289"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5289"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}