\u00c7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda, yerel saatlerin hepsini kullanmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ticari ve ekonomik ili\u015fkilerin kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, haberle\u015fme ve ula\u015f\u0131m hizmetlerinin h\u0131zl\u0131 ve d\u00fczenli bir \u015fekilde yap\u0131labilmesi i\u00e7in, yerel saatten farkl\u0131 olarak, ortak saat ya da ulusal saat uygulamas\u0131na ihtiya\u00e7 duyulmu\u015ftur. Bu nedenle her \u00fclkenin, kendisine en uygun meridyenin yerel saatini b\u00fct\u00fcn \u00fclke s\u0131n\u0131rlar\u0131nda ge\u00e7erli hale getirmesiyle olu\u015fan saate ortak saat ad\u0131 verilmektedir.
\n Do\u011fu – bat\u0131 do\u011frultusunda geni\u015f olan \u00fclkeler (A.B.D, Kanada, \u00c7in, vb.) ayn\u0131 anda birden \u00e7ok ortak saat kullan\u0131rlar. Ancak do\u011fu – bat\u0131 y\u00f6n\u00fcnde dar olan \u00fclkeler (T\u00fcrkiye, \u0130talya, Bulgaristan, \u0130spanya, vb.) ise ayn\u0131 anda tek ortak saat kullan\u0131rlar.
\n T\u00fcrkiye\u2019de, 1978 y\u0131l\u0131na kadar, 2. saat diliminde yer alan 30\u00b0 Do\u011fu meridyeninin yerel saati ortak saat olarak kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 1978 y\u0131l\u0131ndan sonra, g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131ndan daha fazla yararlanarak enerji tasarrufu sa\u011flamak amac\u0131yla, ileri ve geri saat uygulamas\u0131na ge\u00e7ilmi\u015ftir. \u015e\u00f6yle ki;
\n \u2022 Yaz d\u00f6neminde 3. saat dilimine giren 45\u00b0 Do\u011fu meridyeninin yerel saati esas al\u0131narak ileri saat uygulamas\u0131na ge\u00e7ilmi\u015ftir.
\n \u2022 K\u0131\u015f d\u00f6neminde ise 2. saat dilimine giren 30\u00b0 Do\u011fu meridyeninin yerel saati esas al\u0131narak geri saat uygulamas\u0131na ge\u00e7ilmektedir.
\n SAAT D\u0130L\u0130MLER\u0130 (ULUSLARARASI SAAT)
\n Bilim ve tekni\u011fin h\u0131zla geli\u015fmesiyle \u00fclkeler aras\u0131 ekonomik ve siyasi ili\u015fkilerin artmas\u0131, buna ba\u011fl\u0131 olarak ileti\u015fimin h\u0131zl\u0131 olmas\u0131 uluslararas\u0131 saatin do\u011fmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Bu sebeple saat dilimleri olu\u015fturulmu\u015ftur. D\u00fcnya \u00fczerinde 24 saat dilimi vard\u0131r.<\/p>\n
TAR\u0130H DE\u011e\u0130\u015eT\u0130RME \u00c7\u0130ZG\u0130S\u0130
\n D\u00fcnya\u2019n\u0131n do\u011fu ve bat\u0131 yar\u0131m k\u00fcrelerinin u\u00e7 noktalar\u0131 aras\u0131nda bir g\u00fcnl\u00fck zaman fark\u0131 vard\u0131r. Bu nedenle, Ba\u015flang\u0131\u00e7 meridyeninin devam\u0131 olan 180\u00b0 meridyeni, tarih de\u011fi\u015ftirme \u00e7izgisi olarak kabul edilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u2022 180\u00b0 boylam\u0131n\u0131n bat\u0131s\u0131na do\u011fru gidildi\u011finde, Do\u011fu Yar\u0131m K\u00fcre\u2019ye ge\u00e7ildi\u011fi i\u00e7in, tarih 1 g\u00fcn ileridir.
\n \u2022 180\u00b0 boylam\u0131n\u0131n do\u011fusuna do\u011fru gidildi\u011finde, Bat\u0131 Yar\u0131m K\u00fcre\u2019ye ge\u00e7ildi\u011fi i\u00e7in, tarih 1 g\u00fcn geridir.
\n ZAMAN PROBLEMLER\u0130
\n 1. Yerel saat problemleri
\n Yerel saat problemlerinde \u015fu yol takip edilir:
\n a. \u0130stenilen merkezlerin her ikisi de Greenwich\u2019in bat\u0131s\u0131nda ya da do\u011fusunda ise, boylam numaras\u0131 b\u00fcy\u00fck olandan k\u00fc\u00e7\u00fck olan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r. \u0130stenilen merkezlerden birisi Greenwich\u2019in do\u011fusunda di\u011feri bat\u0131s\u0131nda ise boylamlar toplan\u0131r.
\n Buna g\u00f6re;
\n \u2013 Boylam fark\u0131 bulunur.
\n \u2013 Bulunan boylam fark\u0131 sabit zaman fark\u0131 olan 4 ile \u00e7arp\u0131larak yerel saat fark\u0131 hesaplan\u0131r.
\n b. D\u00fcnya bat\u0131dan do\u011fuya do\u011fru d\u00f6ner. Bu nedenle, do\u011fuda yerel saat bat\u0131ya g\u00f6re daima ileridir. Bat\u0131da ise yerel saat do\u011fuya g\u00f6re daima geridir.
\n Buna g\u00f6re;
\n \u2013 Bat\u0131daki bir noktan\u0131n yerel saati verilecek, do\u011fudaki bir noktan\u0131n yerel saati sorulacak olursa, do\u011fuda yerel saat daima ileri olaca\u011f\u0131ndan aradaki yerel saat fark\u0131 toplan\u0131r.
\n \u2013 Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, do\u011fudaki bir noktan\u0131n yerel saati verilir, bat\u0131daki bir noktan\u0131n yerel saati sorulursa, bat\u0131 daima geri kalaca\u011f\u0131ndan aradaki yerel saat fark\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.
\n 2. G\u00fcne\u015f Problemleri
\n G\u00fcne\u015f\u2019in do\u011fma ve batma saati ile ilgili problemlerde \u015fu yol takip edilir:
\n a. Yerel saat problemlerinde anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi iki nokta aras\u0131ndaki yerel saat fark\u0131 bulunur.
\n b. D\u00fcnya, bat\u0131dan do\u011fuya do\u011fru d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in, do\u011fuda G\u00fcne\u015f bat\u0131ya g\u00f6re daima erken do\u011far, batar. Bat\u0131da ise G\u00fcne\u015f, do\u011fuya g\u00f6re daima ge\u00e7 do\u011far, batar.
\n Buna g\u00f6re;
\n \u2013 Bat\u0131daki bir noktada G\u00fcne\u015f\u2019in do\u011fma saati verilir, do\u011fudaki bir noktada G\u00fcne\u015f\u2019in do\u011fma saati sorulursa, do\u011fuda G\u00fcne\u015f erken do\u011faca\u011f\u0131ndan aradaki yerel saat fark\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.
\n \u2013 E\u011fer tersi sorulursa, bat\u0131da G\u00fcne\u015f ge\u00e7 do\u011faca\u011f\u0131ndan aradaki yerel saat fark\u0131 toplan\u0131r.
\n T\u00dcRK\u0130YE\u2019N\u0130N MATEMAT\u0130K KONUMU VE SONU\u00c7LARI
\n T\u00fcrkiye, 36\u00b0 – 42\u00b0 Kuzey paralelleri ile 26\u00b0 45\u00b0 Do\u011fu meridyenleri aras\u0131nda yer al\u0131r. Di\u011fer bir ifadeyle, T\u00fcrkiye Ekvator\u2019un kuzeyinde ve Greenwich\u2019in do\u011fusunda bulunan bir \u00fclkedir. T\u00fcrkiye\u2019nin matematik konumunun sonu\u00e7lar\u0131 \u015f\u00f6ylece s\u0131ralanabilir:
\n \u2022 Do\u011fu – bat\u0131 istikametinde 76 dakika yerel saat fark\u0131 bulunur.
\n \u2022 Ayn\u0131 anda tek ortak saat kullan\u0131l\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc do\u011fu – bat\u0131 y\u00f6n\u00fcnde fazla geni\u015f de\u011fildir.
\n \u2022 G\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131 hi\u00e7bir zaman dik a\u00e7\u0131yla gelmez.
\n \u2022 \u0130ki meridyen aras\u0131 uzakl\u0131k yakla\u015f\u0131k olarak 85 – 86 km dir.
\n \u2022 Orta ku\u015fakta yer al\u0131r.
\n \u2022 Mevsimler belirgin olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.
\n \u2022 K\u0131\u015f\u0131n cephesel ya\u011f\u0131\u015flar fazlad\u0131r.
\n \u2022 G\u00fcneyden kuzeye gidildik\u00e7e g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n geli\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcl\u00fcr.
\n \u2022 G\u00fcneyden kuzeye gidildik\u00e7e cisimlerin g\u00f6lge boyu uzar.
\n \u2022 G\u00fcneyden kuzeye gidildik\u00e7e gece – g\u00fcnd\u00fcz s\u00fcreleri aras\u0131ndaki fark artar.
\n \u2022 Kuzeyden esen r\u00fczg\u00e2rlar s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrken, g\u00fcneyden esen r\u00fczg\u00e2rlar s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 y\u00fckseltir.
\n \u2022 Da\u011flar\u0131n g\u00fcney yama\u00e7lar\u0131 daha s\u0131cakt\u0131r. Buna ba\u011fl\u0131 olarak g\u00fcney yama\u00e7larda yerle\u015fmeler fazlad\u0131r.
\n \u2022 Bir cismin \u00f6\u011fle vakti g\u00f6lgesi daima kuzeydedir…<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00c7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda, yerel saatlerin hepsini kullanmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ticari ve ekonomik ili\u015fkilerin kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, haberle\u015fme ve ula\u015f\u0131m hizmetlerinin h\u0131zl\u0131 ve d\u00fczenli bir \u015fekilde yap\u0131labilmesi i\u00e7in, yerel saatten farkl\u0131 olarak, ortak saat ya da ulusal saat uygulamas\u0131na ihtiya\u00e7 duyulmu\u015ftur. Bu nedenle her \u00fclkenin, kendisine en uygun meridyenin yerel saatini b\u00fct\u00fcn \u00fclke s\u0131n\u0131rlar\u0131nda ge\u00e7erli hale getirmesiyle olu\u015fan saate …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1403,1406],"tags":[3820,2730,11106,11107],"class_list":["post-5421","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-odevler","category-sosyal-bilgiler-odevleri","tag-boylam","tag-gunes","tag-ortak-saaat","tag-yerel-saatler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5421","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5421"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5421\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5421"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5421"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5421"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}