{"id":5441,"date":"2012-01-16T10:47:51","date_gmt":"2012-01-16T08:47:51","guid":{"rendered":"http:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/\/?p=5441"},"modified":"2012-01-16T10:47:51","modified_gmt":"2012-01-16T08:47:51","slug":"yildirim-nedir-ve-yildirim-nasil-olusur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/yildirim-nedir-ve-yildirim-nasil-olusur\/","title":{"rendered":"Y\u0131ld\u0131r\u0131m nedir ve Y\u0131ld\u0131r\u0131m Nas\u0131l Olu\u015fur"},"content":{"rendered":"<p>Y\u0131ld\u0131r\u0131m Nedir ?<br \/>\nHavan\u0131n iyi bir iletken olmamas\u0131 b\u00fcnyesinde y\u00fcksek gerilimli bulutlar\u0131 olu\u015fturur. Fiziki sebeplerden \u00f6t\u00fcr\u00fc, bulutun y\u00fcklenmesi s\u0131ras\u0131nda yere yak\u0131n olan k\u0131sm\u0131 negatif de\u011ferle \u015farj olmu\u015ftur (%85 ihtimal). Bu s\u0131rada yer de bulut boyunca pozitif y\u00fcklenir. Baz\u0131 ko\u015fullarda bunun tersi y\u00fcklenme de olabilmektedir (%15 ihtimal). F\u0131rt\u0131nan\u0131n artmas\u0131yla buluttaki negatif y\u00fck oran\u0131 ve buna ba\u011fl\u0131 olarak da yerdeki pozitif y\u00fck ayr\u0131\u015fmas\u0131 h\u0131zlanarak devam eder. Bulutla yer aras\u0131ndaki potansiyel fark artt\u0131k\u00e7a aradaki havan\u0131n da delinmesi kolayla\u015f\u0131r ve belli bir de\u011ferden sonra havan\u0131n delinmesiyle olu\u015fan iletken kanal boyunca buluttan topra\u011fa veya topraktan buluta de\u015farj ba\u015flar. Bulutla bulut aras\u0131nda olan de\u015farja \u015fim\u015fek ve bulut \u2013 toprak de\u015farj\u0131na ise y\u0131ld\u0131r\u0131m denir.<br \/>\nY\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n Olu\u015fumu: Y\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in \u00f6ncelikle y\u0131ld\u0131r\u0131m bulutunun olu\u015fmas\u0131 ve sonras\u0131nda bu bulutun elektriksel olarak y\u00fcklenmesi gerekmektedir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde y\u0131ld\u0131r\u0131m bulutunun olu\u015fumu rahatl\u0131kla a\u00e7\u0131klanabilse de bu bulutun elektriksel olarak nas\u0131l y\u00fcklendi\u011fi konusunda kesin bilgiler yoktur. Ancak bu durum baz\u0131 teoriler ile a\u00e7\u0131klanabilmektedir.<\/p>\n<p>Y\u0131ld\u0131r\u0131m bo\u015falmas\u0131n\u0131n \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktas\u0131, atmosferde y\u00fcksek miktarda nem bulunmas\u0131 ve s\u0131cak hava ak\u0131mlar\u0131 yard\u0131m\u0131yla y\u00fckl\u00fc bulutlar\u0131n olu\u015fmas\u0131d\u0131r. Hava ak\u0131mlar\u0131, yere yak\u0131n hava tabakalar\u0131n\u0131n iyice \u0131s\u0131nmas\u0131 ile olu\u015fur. \u00c7ok b\u00fcy\u00fck y\u00fcksekliklerden a\u015fa\u011f\u0131 inen so\u011fuk hava ile bu hava tabakas\u0131 yer de\u011fi\u015ftirir. Nem ise y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131kta buharla\u015fma ile meydana gelir. Hava, yukar\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda so\u011fur ve belirli bir y\u00fckseklikte su buhar\u0131na doyaca\u011f\u0131 bir s\u0131cakl\u0131\u011fa eri\u015fir. Daha fazla y\u00fckselmesi kondenzasyona sebep olur ve bulut olu\u015fur. Y\u0131ld\u0131r\u0131m bulutunun olu\u015fumunda \u00fc\u00e7 asama s\u00f6z konusudur.<br \/>\nGen\u00e7lik &#8211; Olgunluk &#8211; Ya\u015fl\u0131l\u0131k<br \/>\nGen\u00e7lik a\u015famas\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131dan yukar\u0131 do\u011fru ve kenarlardan ortaya do\u011fru hava ak\u0131mlar\u0131 artar. Bu durum yakla\u015f\u0131k 10 &#8211; 15 dakika s\u00fcrer.<br \/>\nOlgunluk a\u015famas\u0131nda ya\u011fmurlar olu\u015fur. S\u0131f\u0131ra yak\u0131n s\u0131cakl\u0131k derecelerinde iyice azalan bulut kald\u0131rma kuvveti \u015fiddetli ya\u011fmurlara sebep olur. Bu s\u0131rada yukar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131ya hareket eden so\u011fuk r\u00fczgarlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bunlar yere ula\u015ft\u0131klar\u0131nda k\u0131sa s\u00fcreli, \u015fiddetli f\u0131rt\u0131nalara sebep olurlar. Bu asama yakla\u015f\u0131k 15 \u2013 30 dakika s\u00fcrer.<br \/>\nYa\u015fl\u0131l\u0131k a\u015famas\u0131nda ise hava ak\u0131mlar\u0131 art\u0131k son bulmu\u015ftur. Yakla\u015f\u0131k 30 dakika s\u00fcrer.<br \/>\nSimpson ve Lomonosow iki ara\u015ft\u0131rmac\u0131ya g\u00f6re bulutlardaki y\u00fckler hava akimi yard\u0131m\u0131yla olu\u015fmaktad\u0131r. S\u0131cak ve so\u011fuk havan\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmesi sonucunda olu\u015fan hava akimi bulutlardaki su damlac\u0131klar\u0131n\u0131 harekete ge\u00e7irir. Hareket halindeki su damlac\u0131klar\u0131, birbirleriyle s\u00fcrt\u00fcnmesiyle, y\u00fckl\u00fc hale ge\u00e7erler. Bulutlardaki hava ak\u0131mlar\u0131 su damlac\u0131klar\u0131n\u0131n da\u011f\u0131lmas\u0131na ve tekrar birle\u015fmesine sebep olurlar. Yap\u0131lan laboratuar \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda da\u011f\u0131lan su damlac\u0131klar\u0131ndan k\u00fc\u00e7\u00fck damlac\u0131klar\u0131n negatif, b\u00fcy\u00fck damlac\u0131klar\u0131n ise pozitif olarak y\u00fcklendi\u011fi g\u00f6zlenmi\u015ftir. Bu bilgilere g\u00f6re b\u00fcy\u00fck su damlac\u0131klar\u0131 yani pozitif y\u00fckl\u00fc damlac\u0131klar bulutun alt kademelerinde ve r\u00fczgar h\u0131z\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck oldu\u011fu b\u00f6l\u00fcmlerde olmal\u0131lar. K\u00fc\u00e7\u00fck, negatif y\u00fckl\u00fc, su damlac\u0131klar\u0131 ise r\u00fczgar taraf\u0131ndan itilmeli ve bulutun daha yukar\u0131 k\u0131s\u0131mlar\u0131nda da\u011f\u0131lmal\u0131lar. Y\u0131ld\u0131r\u0131m bulutundaki y\u00fcklerin bu \u015fekilde meydana geldi\u011fi kabul edilecek olursa bulutun alt k\u0131s\u0131mlar\u0131 pozitif y\u00fckl\u00fc olaca\u011f\u0131ndan y\u0131ld\u0131r\u0131m de\u015farj\u0131 da pozitif kutsiyette olacakt\u0131r. Yap\u0131lan g\u00f6zlemler pozitif kutsiyetteki y\u0131ld\u0131r\u0131m de\u015farjlar\u0131n\u0131n %5-20 civar\u0131nda oldu\u011funu, de\u015farjlar\u0131n yakla\u015f\u0131k %80- 95\u2032 inin negatif kutsiyette oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Dolay\u0131s\u0131yla Simpson ve Lomonosow\u2019 un teorileri y\u0131ld\u0131r\u0131m bulutlar\u0131ndaki elektrik y\u00fcklerinin meydana geli\u015fini tam olarak a\u00e7\u0131klayamamaktad\u0131r. Bu konuda ikinci bir teori de Elster ve Geitel taraf\u0131ndan ortaya konulmu\u015ftur. Onlara g\u00f6re bulutlar\u0131n y\u00fcklenmesi tesirle elektriklenme ile a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r<\/p>\n<p>D\u00fcnya y\u00fczeyindeki elektrik y\u00fck\u00fc \u20135\u00d7105 C kabul edilirse bu y\u00fck\u00fcn i\u00e7inde bulunan su damlac\u0131klar\u0131 alt u\u00e7lar\u0131 pozitif ve \u00fcst u\u00e7lar\u0131 negatif olmak \u00fczere kutuplan\u0131rlar. Yer\u00e7ekimi etkisiyle a\u015fa\u011f\u0131ya do\u011fru d\u00fcsen b\u00fcy\u00fck su damlac\u0131klar\u0131 havan\u0131n olduk\u00e7a yava\u015f hareket eden iyonlar\u0131na yakla\u015f\u0131rlar ve bu s\u0131rada su damlac\u0131\u011f\u0131n\u0131n pozitif alt ucu havan\u0131n negatif iyonunu absorbe ederken pozitif iyonu da iter. B\u00f6ylece a\u011f\u0131r su damlac\u0131klar\u0131 negatif elektrikli par\u00e7ac\u0131klar haline gelir. Ayni \u015fekilde kutuplanan k\u00fc\u00e7\u00fck su damlac\u0131klar\u0131 yukar\u0131ya do\u011fru hareket ederken havan\u0131n pozitif iyonlar\u0131n\u0131 absorbe ederler ve negatif iyonlar\u0131 iterler. B\u00f6ylece hafif su damlac\u0131klar\u0131 da pozitif elektrikli par\u00e7ac\u0131klar haline gelirler. Bu teoriye g\u00f6re bulutun alt k\u0131s\u0131mlar\u0131nda negatif y\u00fckler bulunmaktad\u0131r. Teori negatif kutsiyetteki y\u0131ld\u0131r\u0131m de\u015farjlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayabilmektedir gibi g\u00f6z\u00fckse de asl\u0131nda eksik yanlar\u0131 mevcuttur. Bir y\u0131ld\u0131r\u0131m bulutunun su damlac\u0131klar\u0131ndan \u00e7ok buz kristalleri ve kar par\u00e7ac\u0131klar\u0131ndan olu\u015ftu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, bu buz kristalleri ve kar par\u00e7ac\u0131klar\u0131n\u0131n d\u00fcnyan\u0131n elektrik alan\u0131 ile kutuplanma olas\u0131l\u0131klar\u0131 olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Bu konu \u00fczerine \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir teori de J. I. Frenkel taraf\u0131ndan ortaya at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Frenkel\u2019 e g\u00f6re havada her iki i\u015faretli iyonlar var oldu\u011fundan, d\u00fcnyan\u0131n negatif elektrik y\u00fckleri ka\u00e7maya ve iyonosferin pozitif elektrik y\u00fckleri ile birle\u015fmeye yatk\u0131nd\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla d\u00fcnyan\u0131n azalan elektrik y\u00fck\u00fcn\u00fc s\u00fcrekli olarak takviye edecek bir olay\u0131n olmas\u0131 gerekmektedir. D\u00fcnyan\u0131n elektrik y\u00fck\u00fcn\u00fcn sabit kalmas\u0131nda en \u00f6nemli rol\u00fc negatif y\u0131ld\u0131r\u0131m de\u015farjlar\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Bu teoriye g\u00f6re her iki i\u015faretli iyonlardan olu\u015fan hava ile k\u00fc\u00e7\u00fck su damlac\u0131klar\u0131 veya buz kristallerinden meydana gelen bir ortam g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131n\u0131r ve havan\u0131n negatif iyonlar\u0131n\u0131n daha k\u00fc\u00e7\u00fck su damlac\u0131klar\u0131na veya buz kristallerine kondu\u011fu var say\u0131l\u0131r. Buna g\u00f6re bulut, negatif elektrikli su damlac\u0131klar\u0131 ve pozitif iyonlu havadan olu\u015fur. (negatif iyonlar su damlac\u0131klar\u0131 taraf\u0131ndan yutulmu\u015ftur).<br \/>\nBir y\u0131ld\u0131r\u0131m bo\u015falmas\u0131n\u0131n olu\u015fabilmesi i\u00e7in elektrik alan \u015fiddetinin 2500kV\/m de\u011ferine ula\u015fmas\u0131 gerekmektedir. Buluttaki elektrik alan \u015fiddeti de\u011feri yeterince artt\u0131\u011f\u0131nda bulut \u2013 bulut veya bulut \u2013 yery\u00fcz\u00fc de\u015farj\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. E\u011fer yery\u00fcz\u00fcndeki alan \u00e7e\u015fitli sebeplerden \u00f6t\u00fcr\u00fc (y\u00fcksek kuleler, g\u00f6kdelenler, v.b.) bozulmu\u015fsa bu takdirde de yery\u00fcz\u00fc bulut de\u015farj\u0131 g\u00f6r\u00fclebilmektedir. Bulut yery\u00fcz\u00fc de\u015farj\u0131, bulutun pozitif veya negatif y\u00fckl\u00fc b\u00f6lgelerinden a\u015fa\u011f\u0131ya veya yery\u00fcz\u00fcndeki pozitif veya negatif y\u00fckl\u00fc sivri u\u00e7lar\u0131ndan yukar\u0131ya ba\u015flayabildi\u011fi i\u00e7in, d\u00f6rt \u00e7e\u015fitte olabilir .<br \/>\nYukar\u0131ya \u00c7\u0131kan Y\u0131ld\u0131r\u0131m Bu tip y\u0131ld\u0131r\u0131mlar genelde yerin pozitif y\u00fckl\u00fc sivri b\u00f6lgelerinden, bulutun negatif y\u00fckl\u00fc b\u00f6lgesine ba\u015flayan \u00f6n bo\u015falmalar seklinde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. De\u015farjlar genelde d\u00fczg\u00fcn araziler \u00fcz erindeki \u00e7ok y\u00fcksek yap\u0131lardan (GSM kuleleri), veya yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn y\u00fcksek da\u011fl\u0131k kesimlerinden ba\u015flarlar. Bu y\u00fcksek kesimlerin sivri u\u00e7lar\u0131ndan buluta do\u011fru \u00f6n bo\u015falmalar baslar. Bu s\u0131rada 1 ila 10kA aras\u0131nda de\u011fi\u015fen ak\u0131mlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. De\u015farj tam olgunla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda akim de\u011feri 10kA\u2019 i bulur.<br \/>\nA\u015fa\u011f\u0131ya \u0130nen Y\u0131ld\u0131r\u0131m Bir bulutun alt k\u0131sm\u0131ndaki enerji yeterli seviyeye geldi\u011fi zaman topra\u011fa do\u011fru bir elektron demeti harekete ge\u00e7er. Birinci demet 10 ile 50 metrelik mesafeyi 50 000 \u2013 60 000 km\/sn aras\u0131ndaki h\u0131zla kat eder. 30 ile 100 mikron saniye s\u00fcren bir aradan sonra ikinci bir de\u015farj birinci de\u015farj\u0131n yolunu izler ve birinciden 30 ile 50 metre aras\u0131 daha ileri gider. Daha sonra \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc de\u015farj ard\u0131ndan d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc de\u015farj meydana gelir. Her bir de\u015farj \u00f6ncekinden 30 ile 50 metre ileri giderek \u015fim\u015fe\u011fin ucunun yery\u00fcz\u00fcne yakla\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. \u00d6n bo\u015falma yere yakla\u015ft\u0131k\u00e7a elektrik alan\u0131 havan\u0131n delinme dayan\u0131m\u0131 \u00fczerine \u00e7\u0131kacak kadar artar. B\u00f6ylece yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn sivri bir noktas\u0131ndan bir bo\u015falma yukar\u0131ya do\u011fru ilerleyerek \u00f6n bo\u015falma ile birle\u015fir. Yakla\u015f\u0131k 50.000km\/sn\u2019 lik bir h\u0131zla a\u015fa\u011f\u0131dan yukar\u0131ya do\u011fru iyonizasyonlu ve kanalda depo edilen y\u00fck\u00fc topra\u011fa bo\u015falt\u0131r. Bu de\u015farj esnas\u0131nda 200 000 ampere kadar \u00e7\u0131kan akim 100 milyon voltluk bir gerilim ile topra\u011fa akar.<br \/>\nY\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n ana etkileri a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir :<br \/>\nTemel Etkileri: Bu etkiler , y\u0131ld\u0131r\u0131m \u00e7arpmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda i\u00e7erdi\u011fi y\u00fck miktar\u0131yla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r.\u00f6zg\u00fcl direncin y\u00fcksek oldu\u011fu materyaller i\u00e7in, etki b\u00f6lgelerinde \u00e7e\u015fitli erime noktalar\u0131na neden olmaktad\u0131r. Az iletken materyaller \u00fczerinde y\u00fcksek miktarda \u0131s\u0131 \u015feklinde bir enerji a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.\u0130\u00e7erdikleri nem, patlamayla sonu\u00e7lanabilecek ani bir y\u00fcksek bas\u0131nca neden olmaktad\u0131r.<br \/>\nY\u0131ld\u0131r\u0131ma Ba\u011fl\u0131 Etkileri: Topra\u011f\u0131n \u00f6zg\u00fcl direnci topraklamay\u0131 diren\u00e7li bir duruma getirmekte ve bu nedenle y\u0131ld\u0131r\u0131m ak\u0131m\u0131n\u0131n i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fi zaman tesisin potansiyelindeki ani bir art\u0131\u015f\u0131 \u00f6nlemede yetersiz olmaktad\u0131r.Bu da \u00e7e\u015fitli metal par\u00e7alar\u0131 aras\u0131ndaki potansiyelde farkl\u0131l\u0131klar yaratmaktad\u0131r. Bundan dolay\u0131 metal par\u00e7alar\u0131 aras\u0131ndatopraklama ve ba\u011flant\u0131lar\u0131n \u00e7ok dikkatli bir \u015fekilde tasarlanmas\u0131 ve alt iletkenlere ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 gerekmektedir.<br \/>\nElektrodinamik Etkileri : Bu etkiler , y\u0131ld\u0131r\u0131m ak\u0131m\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fi yolun bir k\u0131sm\u0131n\u0131n di\u011fer bir k\u0131sm\u0131n manyetik alan\u0131 i\u00e7inde oldu\u011fu durumlarda ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.Bu , y\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n birbirlerine \u00e7ok yak\u0131n olarak konulmam\u0131\u015f iletkenler aras\u0131ndan ge\u00e7ti zamanlarda itme ve \u00e7ekme kuvvetleri olu\u015fmaktad\u0131r.<br \/>\nElektrokimyasal Etkileri : Bu etkiler g\u00f6z ard\u0131 edilebilir niteliktedir ve topraklama (topraktaki stray ak\u0131mlar ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda) \u00fczerinde herhangi bir etkisi yoktur.<br \/>\nAkustik Etkileri \u2013 G\u00f6k g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc : G\u00f6k g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc , y\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n \u00e7arpmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda elektrodinamik kuvvetlere maruz kalan bo\u015falma kanal\u0131ndaki ani bas\u0131n\u00e7 art\u0131\u015flar\u0131na (2-3 atmosfer ) ba\u011fl\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fmektedir.\u015eok dalgalar\u0131yla meydana gelen \u00f6rt\u00fc\u015fen bile\u015fenlerin yay\u0131l\u0131m\u0131, y\u00fcksek frekanslar i\u00e7in kanala dik a\u00e7\u0131 yapacak \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fck frekanslar i\u00e7in her istikamette olmaktad\u0131r. Bunun sonucu olarak, g\u00f6zlemcinin y\u0131ld\u0131r\u0131m kanallar\u0131na olan mesafesi ve kanallar\u0131n izledi\u011fi y\u00f6ne g\u00f6re farkl\u0131l\u0131k g\u00f6steren bir dizi g\u00fcmb\u00fcrt\u00fc ve \u00e7at\u0131rdama meydana gelmektedir.<br \/>\n\u0130nd\u00fcksiyon Etkiler : \u0130nd\u00fcksiyon etkileri genellikle korunma sistemleri i\u00e7in en zorlu m\u00fccadeleyi gerektiren etkiler olmaktad\u0131r. Y\u0131ld\u0131r\u0131m bir yere yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve buran\u0131n iletkenleri aras\u0131ndan ge\u00e7ti\u011fi zaman , y\u00fcksek ve bazen de y\u0131k\u0131c\u0131 ind\u00fcklenmi\u015f gerilim \u00fcreterek manyetik bir de\u011fi\u015fim yaratmaktad\u0131r.Y\u0131ld\u0131r\u0131m iletkeni a\u015fa\u011f\u0131 anterlinleri ve elektrik devreleri aras\u0131nda elektromanyetik luplar olu\u015fturabilmektedir. Bu nedenle korunma sistemlerinin \u00e7ok dikkatlice tasarlanm\u0131\u015f olmal\u0131 ve gerekli her ek korunma ara\u00e7lar\u0131n\u0131 ihtiva etmelidir.<br \/>\nI\u015f\u0131k Etkileri : Y\u0131ld\u0131r\u0131m \u00e7arpmas\u0131 , bunu g\u00f6zlemleyen ki\u015finin retinas\u0131nda bir imge yaratmakta ve g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc tekrar kazanmas\u0131ndan \u00f6nceki birka\u00e7 saniyelik bir s\u00fcre boyunca g\u00f6z\u00fcn\u00fcn kama\u015fmas\u0131na neden olmaktad\u0131r.<br \/>\nDolayl\u0131 Etkileri: Ofset potansiyel veya tempo gerilimi. Topraktaki y\u0131ld\u0131r\u0131m ak\u0131mlar\u0131n\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 arazinin yap\u0131s\u0131na ba\u011fl\u0131 olmaktad\u0131r.Heterojen bir toprak , kom\u015fu iki nokta aras\u0131nda tehlikeli potansiyel farklar\u0131 olu\u015fturabilmektedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y\u0131ld\u0131r\u0131m Nedir ? Havan\u0131n iyi bir iletken olmamas\u0131 b\u00fcnyesinde y\u00fcksek gerilimli bulutlar\u0131 olu\u015fturur. Fiziki sebeplerden \u00f6t\u00fcr\u00fc, bulutun y\u00fcklenmesi s\u0131ras\u0131nda yere yak\u0131n olan k\u0131sm\u0131 negatif de\u011ferle \u015farj olmu\u015ftur (%85 ihtimal). Bu s\u0131rada yer de bulut boyunca pozitif y\u00fcklenir. Baz\u0131 ko\u015fullarda bunun tersi y\u00fcklenme de olabilmektedir (%15 ihtimal). F\u0131rt\u0131nan\u0131n artmas\u0131yla buluttaki negatif y\u00fck oran\u0131 ve buna ba\u011fl\u0131 &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1407,1403],"tags":[3065,5103,3063,11128,11127],"class_list":["post-5441","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-ve-teknoloji-odevleri","category-odevler","tag-elektrodinamik","tag-elektrokimya","tag-negatif-yuk","tag-yildirim-bosalmasi","tag-yildirim-nedir-ve-yildirim-nasil-olusur"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5441","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5441"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5441\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5441"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5441"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5441"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}