Musa ibn-i Muhammed ibn-i R\u0131za[1] \u015f\u00f6yle diyor: <\/p>\n
“Yahya ibn-i Eksem\u2019le, Dar-\u00fcl Amme’de g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcm, benden baz\u0131 sorular sordu. Sonra karde\u015fim Ali ibn-i Muhammed (\u0130mam Ali Naki) aleyhi\u2019s-sel\u00e2m\u2019\u0131n huzuruna vard\u0131m, buyurdu\u011fu tavsiyeler, kendileri hakk\u0131nda basiretli olmama ve itaatini gerekli saymama sebep oldu.<\/p>\n
\u0130mam\u2019a: “Can\u0131m sana feda olsun, \u0130bn-i Eksem cevap vermem i\u00e7in yaz\u0131l\u0131 olarak benden baz\u0131 sorular sordu.” dedim. \u0130mam Ali Naki aleyhi\u2019s-sel\u00e2m g\u00fclerek: “Cevab\u0131n\u0131 verdin mi?” diye sordu. <\/p>\n
“Hay\u0131r, cevab\u0131n\u0131 bilmiyordum.” dedim. <\/p>\n
\u0130mam aleyhi\u2019s-sel\u00e2m: “Sordu\u011fu sorular nedir?” diye buyurdu. Ben de hakk\u0131nda soru sordu\u011fu ayetleri s\u0131rayla okuyarak y\u00f6neltti\u011fi sorular\u0131 \u015fu \u015fekilde a\u00e7\u0131klad\u0131m: <\/p>\n
1. “Kendi yan\u0131nda kitaptan bir ilmi olan biri dedi ki: Ben, g\u00f6z\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131p kapatmadan \u00f6nce onu[2] sana getirebilirim.”[3] Acaba Allah’\u0131n Peygamberi, Asif’in[4] ilmine muhta\u00e7 m\u0131yd\u0131?<\/p>\n
2. “Babas\u0131n\u0131 ve annesini tahta \u00e7\u0131kar\u0131p oturttu ve hepsi de onun i\u00e7in secdeye kapand\u0131lar.”[5] Yakub ve evlatlar\u0131, Peygamber olduklar\u0131 halde nas\u0131l Yusuf’a secde ettiler? <\/p>\n
3. “Sana indirdi\u011fimizden e\u011fer ku\u015fkudaysan, senden \u00f6nce kitab\u0131 okuyanlara sor.”[6] Bu ayetteki muhatap kimdir? E\u011fer muhatap Peygamber’se, o zaman Peygamber ku\u015fkuda m\u0131yd\u0131? E\u011fer muhatap ba\u015fkas\u0131 ise, o zaman kitap -bu ayette bahsedilen indirilmi\u015f olan ayetler- kime nazil olmu\u015ftur? <\/p>\n
4- “E\u011fer yery\u00fcz\u00fcndeki a\u011fa\u00e7lar\u0131n t\u00fcm\u00fc kalem, deniz de m\u00fcrekkep olsa ve bundan sonra da yedi deniz daha m\u00fcrekkep olup o denize kat\u0131lsa yine de Allah’\u0131n kelimeleri (yaz\u0131lmakla) t\u00fckenmez.”[7] ayetinde ge\u00e7en bu denizler nedir ve nerededir? <\/p>\n
5- Cennet hakk\u0131ndaki \u015fu ayetten sordu: “Orda nefislerin istedi\u011fi ve g\u00f6zlerin lezzet (zevk) ald\u0131\u011f\u0131 her \u015fey var…”[8] Adem’in g\u00f6nl\u00fc bu\u011fday istedi ve onu yedi. \u00d6yleyse neden cezaland\u0131r\u0131ld\u0131?<\/p>\n
6- “Ya da onlar\u0131 erkekler ve di\u015filer olarak evlendirir.” [9] Allah, kullar\u0131n\u0131 erkeklerle evlendirdi\u011fi halde nas\u0131l olur da bu fiili yapan kavmi cezaland\u0131r\u0131r? <\/p>\n
7- Baz\u0131 davalarda nas\u0131l olur da han\u0131m\u0131n \u015fahitli\u011fi tek ba\u015f\u0131na c\u00e2iz olur? Halbuki Allah \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: “\u0130\u00e7inizden adalet sahibi iki erke\u011fi \u015fahid yap\u0131n.”[10] <\/p>\n
8- Hz. Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m\u2019\u0131n, hunsa hakk\u0131ndaki (erkek mi veya kad\u0131n m\u0131 olduklar\u0131n\u0131n te\u015fhis edilip miraslar\u0131n\u0131n belirlenmesi i\u00e7in) buyurdu\u011fu \u015fu s\u00f6zden sordu: “Hangi mecradan idrar etti\u011fine bak\u0131larak miras al\u0131rlar? Acaba idrar etti\u011finde kimin ona bakmas\u0131 gerekir? \u00c7\u00fcnk\u00fc erkek bakacak olursa kad\u0131n olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr, kad\u0131n da bakacak olursa, erkek olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bunlar\u0131n her ikisi de c\u00e2iz de\u011fildir. Kendisinin iddias\u0131 da \u00e7\u0131kar\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in kabul olmaz.<\/p>\n
9- Bir koyun s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fcn sahibi s\u00fcr\u00fcn\u00fcn yan\u0131na var\u0131r ve o esnada \u00e7oban\u0131n bir koyunla temasta bulundu\u011funu g\u00f6r\u00fcr, \u00e7oban, s\u00fcr\u00fc sahibini g\u00f6r\u00fcnce bir kenara \u00e7ekilir, koyun da di\u011fer koyunlar\u0131n aras\u0131na girip kaybolursa, bu koyun nas\u0131l kesilir? Etinin yenmesi de helal midir, helal de\u011fil midir? <\/p>\n
10- Sabah namaz\u0131, g\u00fcnd\u00fcz namazlar\u0131ndan olmas\u0131na ra\u011fmen neden sesli k\u0131l\u0131n\u0131yor; halbuki sesli k\u0131lmak gece namazlar\u0131na aittir? <\/p>\n
11- Hz. Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m, \u0130bn-i Curmuz’a (Z\u00fcbeyr’in katiline) \u015f\u00f6yle buyurdu: “\u0130bn-i Safiyye’nin (yani Z\u00fcbeyr’in) katilini ate\u015fle m\u00fcjdele”[11] Hazreti Ali imam oldu\u011fu halde neden o katili \u00f6ld\u00fcrmedi? <\/p>\n
12- Yine Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m, neden S\u0131ffin sava\u015f\u0131nda, d\u00fc\u015fman\u0131n ordusundan sald\u0131ran\u0131, firar edeni ve yaral\u0131 olan\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc ve \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesini emretti; fakat Cemel sava\u015f\u0131nda firar eden ve yaral\u0131 olanlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrmedi ve \u00f6ld\u00fcr\u00fclmelerini de emretmedi ve “evine giden ve silah\u0131n\u0131 yere b\u0131rakan emandad\u0131r” buyurdu? Hz. Ali, neden b\u00f6yle yapt\u0131? E\u011fer, ilk h\u00fck\u00fcm do\u011fruysa, o zaman ikincisi yanl\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
13- Livatada bulundu\u011funu itiraf eden bir kimseye had uygulan\u0131r m\u0131, uygulanmaz m\u0131, yoksa ondan had d\u00fc\u015fer mi?<\/p>\n
\u0130mam Ali Naki aleyhi\u2019s-sel\u00e2m (bu sorular\u0131 dinledikten sonra \u015f\u00f6yle) buyurdu: “Ona yaz ki:” <\/p>\n
“Ne yazay\u0131m?” dedim. <\/p>\n
Buyurdular ki: \u015e\u00f6yle yaz: <\/p>\n
Bismillahirrahmanirrahim<\/p>\n
Allah seni do\u011fru yola hidayet etsin, mektubun ula\u015ft\u0131, bizde bir kusur bulmak i\u00e7in kendini zahmete d\u00fc\u015f\u00fcrerek, bizi imtihan etmek istemi\u015fsin. Allah seni niyetine g\u00f6re m\u00fck\u00e2fatland\u0131rs\u0131n, meselelerinin cevab\u0131n\u0131 izah ettik, \u00f6yleyse onlar\u0131 dinle, onlar\u0131 anlamaya haz\u0131rlan ve onlara iyice dikkat et. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k h\u00fcccet sana tamam olmu\u015ftur. Vesselam. <\/p>\n
1- “Kendi yan\u0131nda kitaptan bir ilmi olan” Asif ibn-i Berhiya idi. Hz. S\u00fcleyman, Asif’in bildi\u011fini bilmekten aciz de\u011fildi. Fakat cin ve insanlardan olan \u00fcmmetine kendisinden sonra Asif’in h\u00fcccet oldu\u011funu tan\u0131tmak istedi. O ilim, Hz. S\u00fcleyman\u2019\u0131n ilmindendi. Allah’\u0131n emriyle onu Asif’in yan\u0131nda emanet b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131, onun imamet ve \u00f6nderli\u011finde ihtilaf etmemeleri i\u00e7in o ilmi ona \u00f6\u011fretmi\u015fti. Nitekim Hz. Davud’dan sonra Hz. S\u00fcleyman\u2019\u0131n, peygamber ve imam olu\u015funun bilinmesi ve h\u00fcccetin halka muhkem k\u0131l\u0131nmas\u0131 i\u00e7in Hz. Davud\u2019un zaman\u0131nda da Hz. S\u00fcleyman\u2019a bu ilim \u00f6\u011fretildi.<\/p>\n
2- Yakub ve \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n secde etmesine gelince; onlar\u0131n secdesi Allah’a itaat ve Yusuf’a muhabbetlerini a\u015fik\u00e2r etmek i\u00e7indi. Nitekim meleklerin, Hz. Adem’e secde etmeleri de Hz. Adem i\u00e7in de\u011fildi, aksine Allah’\u0131n emrine itaat etmek ve Hz. Adem’e sevgilerini g\u00f6stermek i\u00e7indi. Dolay\u0131s\u0131yla Yakub’un, evlatlar\u0131n\u0131n ve Hz. Yusuf’un da onlarla beraber secdeye kapanmalar\u0131 da yine bir daha bir araya toplanmalar\u0131n\u0131n ve ayr\u0131l\u0131k d\u00f6neminin sona ermesinin \u015f\u00fckr\u00fcn\u00fc yerine getirmek i\u00e7indi; Yusuf\u2019un \u015f\u00fck\u00fcr secdesinde \u015f\u00f6yle dedi\u011fini g\u00f6rm\u00fcyor musun?: <\/p>\n
“Rabbim, sen bana saltanat verdin, s\u00f6zlerin yorumundan da (bir bilgi) \u00f6\u011frettin.”[12] <\/p>\n
3- “Sana indirdi\u011fimizden e\u011fer ku\u015fkudaysan, senden \u00f6nce kitab\u0131 okuyanlara sor” ayetinde muhatap Peygamber’dir. Ancak Peygamber’in kendisine indirilen vahiyde hi\u00e7 bir \u015f\u00fcphesi yoktu. <\/p>\n
Fakat cahiller diyorlard\u0131 ki: Neden Allah meleklerden birini peygamber k\u0131lmad\u0131 ve bizimle Peygamber’i aras\u0131nda yemede, i\u00e7mede ve pazarda dola\u015fmada hi\u00e7 bir fark koymad\u0131? Allah-u Te\u00e2la da Peygamber’ine vahyetti ki, bu cahillerin huzurunda “Senden \u00f6nce, semavi kitaplar\u0131 okuyan kimselerden sor” ki acaba Allah, \u015fimdiye kadar yiyip, i\u00e7meyen ve pazarlarda dola\u015fmayan bir peygamber g\u00f6ndermi\u015f mi? \u00c7\u00fcnk\u00fc sen de onlar gibisin. <\/p>\n
“Sana indirdi\u011fimiz \u015feyden ku\u015fkudaysan” tabiri de \u015f\u00fcphede oldu\u011fundan de\u011fildir, sadece (tart\u0131\u015fmada) kar\u015f\u0131 tarafa insafl\u0131 davranmak i\u00e7indir. Nitekim m\u00fcbahele ayetinde, Hak Te\u00e2la \u015f\u00f6yle buyuruyor: <\/p>\n
“De ki: “Gelin, o\u011fullar\u0131m\u0131z\u0131 ve o\u011fullar\u0131n\u0131z\u0131, kad\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 ve kad\u0131nlar\u0131n\u0131z\u0131, kendimizi ve kendinizi \u00e7a\u011f\u0131ral\u0131m, sonra kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 lanetle\u015felim de Allah’\u0131n lanetini yalan s\u00f6yleyenlerin \u00fcst\u00fcne k\u0131lal\u0131m.”[13] <\/p>\n
(Elbette Hristiyanlar yalan s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131, bunda hi\u00e7 bir \u015f\u00fcphe yoktu.) E\u011fer Allah’\u0131n lanetini sizin \u00fcst\u00fcn\u00fcze k\u0131lal\u0131m deseydi, m\u00fcbaheleyi (lanetle\u015fmeyi) kabul etmezlerdi. Allah, Pey-gamber’inin risalet vazifesini yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve yalan s\u00f6yleyenlerden olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyordu; ve Peygamberin de, kendisinin do\u011fru s\u00f6yledi\u011fine yakini vard\u0131; fakat tarafs\u0131z olarak konu\u015fmak istiyordu. <\/p>\n
4- \u015eu ayete gelince: “E\u011fer yery\u00fcz\u00fcndeki a\u011fa\u00e7lar\u0131n t\u00fcm\u00fc kalem, deniz de m\u00fcrekkep olsa ve bundan sonra yedi deniz m\u00fcrekkep olup bu denize kat\u0131lsa yine de Allah’\u0131n kelimeleri (yaz\u0131l-makla) t\u00fckenmez.” Evet \u00f6yledir; e\u011fer d\u00fcnya a\u011fa\u00e7lar\u0131 kalem, yedi deniz daha o denize kat\u0131lsa, yerden \u00e7e\u015fmeler co\u015fsa, Allah’\u0131n kelimeleri t\u00fckenmez, onlar t\u00fckenir. Yedi deniz \u015funlard\u0131r: Kibrit nehri, Nemr nehri, Berehut nehri, Taberiyye \u00e7e\u015fmesi,[14] Masebzan \u0131l\u0131cas\u0131, Lisan ismiyle me\u015fhur olan Afrika \u0131l\u0131cas\u0131 ve Bahravn nehri. Bizler ise Allah’\u0131n faziletleri t\u00fckenmeyen ve faziletlerine eri\u015filemeyen kelimeleriyiz.<\/p>\n
5- Cennete gelince, \u015f\u00fcphesiz orada her \u00e7e\u015fit yiyecek, i\u00e7ecek, nefsin istedi\u011fi ve g\u00f6z\u00fcn lezzet ald\u0131\u011f\u0131 g\u00fczel manzaralar var. Allah-u Te\u00e2la da, bunlar\u0131n hepsini Hz. Adem’e helal k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Allah\u2019\u0131n, Adem ve e\u015fini kendisinden nehyetti\u011fi a\u011fa\u00e7, hased a\u011fac\u0131yd\u0131. Allah-u Te\u00e2la, mahluklar\u0131ndan \u00fcst\u00fcn k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kimselere, haset g\u00f6z\u00fcyle bakmamalar\u0131 i\u00e7in onlara tavsiyede bulunmu\u015ftu. Ama Hz. Adem, bu tavsiyeyi unuttu ve haset g\u00f6z\u00fcyle onlara bakt\u0131, b\u00f6ylece Allah, onu azimli ve kararl\u0131 bulmad\u0131.<\/p>\n
6- \u015eu ayete gelince: “Ya da onlar\u0131 erkekler ve di\u015filer olarak \u00e7iftler.” bunun manas\u0131 \u015fudur: Onun (insan\u0131n) yeni do\u011fan \u00e7ocu\u011funun, biri o\u011flan, biri de k\u0131zd\u0131. Birlikte d\u00fcnyaya gelen iki \u00e7ocu\u011fa \u00e7ift (ikiz) denir. Bunlardan her biri di\u011ferinin \u00e7ifti say\u0131l\u0131r.[15] <\/p>\n
Allah’\u0131n kast\u0131, b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlara bula\u015fmak i\u00e7in kendine cevaz arad\u0131\u011f\u0131n anlam de\u011fildir. “Kim bunlar\u0131 yaparsa, a\u011f\u0131r bir cezayla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r. K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc, azap ona kat-kat artt\u0131r\u0131l\u0131r ve a\u015fa\u011f\u0131lanm\u0131\u015f bir halde, ebedi olarak azapta kal\u0131r.”[16] Elbette t\u00f6vbe etmemi\u015f olsa.<\/p>\n
7- Kad\u0131n\u0131n \u015fahitli\u011finin tek ba\u015f\u0131na caiz olmas\u0131na gelince, bu (do\u011fum vakti do\u011fan \u00e7ocu\u011fun, \u00f6l\u00fc veya diri olmas\u0131 hususunda) tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvenilir olan ebeye aittir ve e\u011fer g\u00fcvenilir olmazsa o zaman iki kad\u0131ndan az kifayet etmez. Burada \u00e7aresizlikten iki kad\u0131n, iki ki\u015finin yerine hesap olunur. \u00c7\u00fcnk\u00fc burada erke\u011fin, kad\u0131n\u0131n i\u015fini uhdesine almas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. E\u011fer o (g\u00fcvenilmeyen) kad\u0131ndan ba\u015fka bir kad\u0131n olmazsa (o zaman) yeminle onun s\u00f6z\u00fc kabul edilir.<\/p>\n
8- Hz. Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m\u2019\u0131n, hunsa hakk\u0131ndaki s\u00f6z\u00fcne gelince, bu mesele Hazret\u2019in buyurdu\u011fu \u015fekildedir. \u015e\u00f6yle ki; adil ki\u015filer aynan\u0131n \u00f6n\u00fcnde dururlar, hunsa da onlar\u0131n arkas\u0131nda \u00e7\u0131plak olur, \u015fahitler onun foto\u011fraf\u0131n\u0131 aynada g\u00f6r\u00fcp tan\u0131kl\u0131k ederler.<\/p>\n
9- Koyun ve \u00e7oban meselesine gelince, e\u011fer koyunu tan\u0131yorsa onu kesip yakar; tan\u0131m\u0131yorsa, (kur’ayla tayin eder \u015f\u00f6yle ki;) Koyunlar\u0131 ikiye b\u00f6l\u00fcp kur’a \u00e7eker, kur’a hangi tarafa \u00e7\u0131karsa, di\u011fer k\u0131sm\u0131 kurtulur. Sonra yine kur’a \u00e7\u0131kan k\u0131sm\u0131 ikiye b\u00f6ler ve kur’a \u00e7eker; koyunlar iki tane kalana kadar b\u00f6yle yapar, son kur’a han-gisine \u00e7\u0131karsa, onu bo\u011fazlay\u0131p etini yakar ve b\u00f6ylece di\u011fer koyunlar kurtulmu\u015f olur.<\/p>\n
10- Sabah namaz\u0131na gelince, y\u00fcksek sesle k\u0131l\u0131nmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Peygamber salla\u2019ll\u00e2hu aleyhi ve alih, sabah namaz\u0131n\u0131 gecenin son karanl\u0131\u011f\u0131nda k\u0131l\u0131yordu. Bu y\u00fczden sabah namaz\u0131n\u0131n k\u0131raat\u0131, gece k\u0131raatlar\u0131 h\u00fckm\u00fcndendir.<\/p>\n
11- Hz. Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m’\u0131n, “\u0130bn-i Safiyye’nin (Z\u00fcbeyr’in) katilini cehennemle m\u00fcjdele” s\u00f6z\u00fcne gelince, bu s\u00f6z Hazret Peygamber-i Ekrem’in \u00f6nceden ona verdi\u011fi m\u00fcjdedir. Katil “Nehrevan” sava\u015f\u0131na kat\u0131lan haricilerdendir, Hz. Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m, onu Basra’da \u00f6ld\u00fcrmedi. \u00c7\u00fcnk\u00fc onun Nehrevan fitnesinde \u00f6ld\u00fcr\u00fclece\u011fini biliyordu. <\/p>\n
12- Ama senin, “Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m, S\u0131ff\u00een sava\u015f\u0131nda sald\u0131ranlar\u0131, ka\u00e7anlar\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcyor ve yaral\u0131lar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesine m\u00fcsaade ediyordu, ama Cemel sava\u015f\u0131nda ise ka\u00e7anlar\u0131 takip etmiyordu, yaral\u0131lar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesine de izin vermiyordu ve silahlar\u0131n\u0131 yere b\u0131rakana ve evlerine girene g\u00fcvence veriyordu.” s\u00f6z\u00fcne gelince, bu iki \u00e7e\u015fit tavr\u0131n s\u0131rr\u0131 \u015fundan ibarettir: <\/p>\n
Cemel ehlinin komutan ve \u00f6nderleri (yani Talha ve Z\u00fcbeyr) \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc, art\u0131k onlar i\u00e7in d\u00f6necekleri (ve yeniden fitne ba\u015flatacaklar\u0131) bir gruplar\u0131 ve \u00fcssleri yoktu, hepsi sava\u015fmaks\u0131z\u0131n ve muhalefet etmeksizin evlerine geri d\u00f6n\u00fcyorlard\u0131 ve onlarla u\u011fra\u015f\u0131lmamas\u0131na raz\u0131yd\u0131lar. Art\u0131k onlar hakk\u0131nda gereken vazife, onlara k\u0131l\u0131\u00e7 \u00e7ekmemek ve incitmemekti. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar, yard\u0131m toplamak (ve sava\u015f\u0131 yeniden ba\u015flatmak) d\u00fc\u015f\u00fcncesinde de\u011fillerdi. Ama S\u0131ff\u00een ehli, haz\u0131rl\u0131kl\u0131 bir orduya kat\u0131lmaya ve kendilerine silah, z\u0131rh, m\u0131zrak, k\u0131l\u0131\u00e7 toplayan, ba\u011f\u0131\u015fta bulunan, az\u0131k haz\u0131rlayan, hastalar\u0131n\u0131 ziyaret eden, k\u0131r\u0131klar\u0131n\u0131 ba\u011flayan, yaral\u0131lar\u0131n\u0131 tedavi eden, piyadelerine binek veren ve \u00e7\u0131plaklar\u0131 \u00f6rten bir komutan\u0131n yan\u0131na gidiyor, yine tekrar sava\u015f alan\u0131na d\u00f6n\u00fcyorlard\u0131. \u0130\u015fte bu y\u00fczden Ali aleyhi\u2019s-sel\u00e2m, tevhid ehline kar\u015f\u0131 sava\u015fmak hususundaki h\u00fckm\u00fc iyice bildi\u011fi i\u00e7in h\u00fck\u00fcmde bu iki grup aras\u0131nda e\u015fitlik g\u00f6zetmedi. Fakat hakk\u0131 onlara izah etti. Bu durumda t\u00f6vbe etmeyen k\u0131l\u0131ca maruz kald\u0131. <\/p>\n
13- Livatada bulundu\u011funu itiraf eden ki\u015fiye gelince; e\u011fer \u015fahidi olmaz ve kendi iste\u011fiyle itiraf etmi\u015f olursa Allah taraf\u0131ndan onu cezaland\u0131rmaya salahiyetli olan imam\u0131n, (hakimin) O\u2019nun taraf\u0131ndan minnet ederek onu mu\u00e2f k\u0131labilir. Allah-u Te\u00e2la’n\u0131n, Hz. S\u00fcleyman’a buyurdu\u011fu \u015fu s\u00f6z\u00fc duymam\u0131\u015f m\u0131s\u0131n? “\u0130\u015fte bu bizim ba\u011f\u0131\u015f\u0131m\u0131zd\u0131r; (istersen sen de minnet et hesaba vurmaks\u0131z\u0131n ver, ya da tut.)”[17] <\/p>\n
Sordu\u011fun sorular\u0131n hepsine cevap verdik, bunu bil.<\/p>\n
[1]- Hz. \u0130mam \u0130mam Ali Naki aleyhi\u2019s-sel\u00e2m\u2019\u0131n Musa Muberka\u2019 ismiyle tan\u0131nan karde\u015fidir; mezar\u0131 Kum \u015fehrindedir. <\/p>\n
[2]- Belk\u0131s’\u0131n taht\u0131n\u0131.<\/p>\n
[3]- Neml\/40.<\/p>\n
[4]- Hz. S\u00fcleyman aleyhi\u2019s-sel\u00e2m ‘\u0131n veziri.<\/p>\n
[5]- Yusuf\/100.<\/p>\n
[6]- Yunus\/94. <\/p>\n
[7]- Lokman\/27.<\/p>\n
[8]- Zuhruf\/71.<\/p>\n
[9]- \u015eura\/50.<\/p>\n
[10]- Talak\/2.<\/p>\n
[11]- Bu ibareyle onun ate\u015f ehlinden oldu\u011funu anlatt\u0131.<\/p>\n
[12]- Yusuf\/101.<\/p>\n
[13]- \u00c2l-i \u0130mran\/71.<\/p>\n
[14]- Filistin\u2019in kuzeyinde bulunan Taberiyye g\u00f6l\u00fc olmas\u0131 gerek. <\/p>\n
[15]-Maksat evlenmek de\u011fildir. Ayetin do\u011fru manas\u0131 \u015f\u00f6yledir: “Ya da onlar\u0131 erkekler ve di\u015filer olarak \u00e7ift (ikiz) verir.”<\/p>\n
[16]- Furkan\/68,69.<\/p>\n
[17]- Sad\/39.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Musa ibn-i Muhammed ibn-i R\u0131za[1] \u015f\u00f6yle diyor: “Yahya ibn-i Eksem\u2019le, Dar-\u00fcl Amme’de g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcm, benden baz\u0131 sorular sordu. Sonra karde\u015fim Ali ibn-i Muhammed (\u0130mam Ali Naki) aleyhi\u2019s-sel\u00e2m\u2019\u0131n huzuruna vard\u0131m, buyurdu\u011fu tavsiyeler, kendileri hakk\u0131nda basiretli olmama ve itaatini gerekli saymama sebep oldu. \u0130mam\u2019a: “Can\u0131m sana feda olsun, \u0130bn-i Eksem cevap vermem i\u00e7in yaz\u0131l\u0131 olarak benden baz\u0131 sorular …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[11438,11434,11437,11436,11435,11433],"class_list":["post-5791","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","tag-akillara-hediye","tag-tuhef-ul-ukul-2","tag-tuhef-ul-ukul-akillara-hediye","tag-tuhef-ul-ukul-bolumleri","tag-tuhef-ul-ukul-indir","tag-tuhef-ul-ukul-oku"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5791","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5791"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5791\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5791"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5791"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5791"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}