Zaman(\u0131n kahr\u0131n\u0131) ikr\u00e2r eden, \u00f6mr\u00fc s\u00f6nme\u011fe y\u00fcz tutan, kadere boyun e\u011fen, d\u00fcnyay\u0131 yeren, \u00f6l\u00fcler mahallinde yurt edinen, yar\u0131n da oradan g\u00f6\u00e7\u00fcp gidecek olan f\u00e2ni babadan; eri\u015filmeyecek \u015feyleri arzulayan, yok olup gidenlerin yolunu tutmu\u015f olan, zaman\u0131n rehini, musibet oklar\u0131n\u0131n hedefi, d\u00fcnyan\u0131n kulu, gurur taciri, \u00f6l\u00fcm\u00fcn esiri, gam ve h\u00fcz\u00fcnlerin arkada\u015f\u0131, hastal\u0131klara ve afetlere maruz olan, arzular\u0131na ma\u011flup d\u00fc\u015fen ve \u00f6lenlerin yerine halife olan o\u011fluna.<\/p>\n
D\u00fcnyan\u0131n benden y\u00fcz \u00e7evirip zaman\u0131n bana kar\u015f\u0131 serke\u015flik etmesi, ahiretin ise bana y\u00f6nelmesi; beni, ba\u015fkas\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmekten ve ard\u0131mda kalanlar\u0131 hat\u0131rlamaktan ve onlar\u0131 \u00f6nemsemekten al\u0131koydu. Halk\u0131n dertleri de\u011fil, yaln\u0131zca kendi derdim beni sar\u0131nca, art\u0131k fikrim (ba\u015fkas\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmekten) beni vazge\u00e7irdi, iste\u011fime uymaktan geri \u00e7evirdi ve i\u015fimin ger\u00e7e\u011fini bana ayd\u0131nlatt\u0131, \u015fakas\u0131 olmayan bir ciddiyete ve yalan lekesi dokunmayan bir do\u011frulu\u011fa sevketti. Senin, v\u00fccudumun bir par\u00e7as\u0131, hatta v\u00fccudumun b\u00fct\u00fcn\u00fc oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcm; sana bir musibet gelse bana gelmi\u015f olur, sana \u00f6l\u00fcm gelip \u00e7atsa bana \u00e7atm\u0131\u015f olur. Bu sebeple, senin i\u015flerin (sorunlar\u0131n), kendi i\u015flerim gibi beni ilgilendirme\u011fe ba\u015flad\u0131; onun i\u00e7in \u00f6lsem de, kalsam da, yard\u0131mc\u0131n olsun diye sana bu vasiyetnameyi yazd\u0131m. <\/p>\n
O\u011flum, ben sana Allah’tan \u00e7ekinmeyi (ilah\u00ee takvay\u0131), devaml\u0131 olarak Allah’\u0131n emirlerine itaat etmeyi, O’nu anmakla kalbini onarmay\u0131 ve O’nun ipine (Kur’an’a) sar\u0131lmay\u0131 tavsiye ederim. E\u011fer ona (Kur\u2019an\u2019a) sar\u0131l\u0131rsan, art\u0131k seninle Allah aras\u0131nda ondan daha sa\u011flam bir ba\u011f olamaz! <\/p>\n
Kalbini \u00f6\u011f\u00fctle dirilt; zahitlikle \u00f6ld\u00fcr; yakinle (tam inan\u00e7la) kuvvetlendir; \u00f6l\u00fcm\u00fc anmakla al\u00e7alt; fani olu\u015funa ikrar ettir; d\u00fcnyan\u0131n feci olaylar\u0131yla basiret sahibi k\u0131l; zaman\u0131n sald\u0131r\u0131s\u0131ndan, gecelerin ve g\u00fcnd\u00fczlerin k\u00f6t\u00fc ge\u00e7i\u015finden \u00e7ekindir. G\u00f6\u00e7\u00fcp gidenlerin haberlerini ona sun, senden \u00f6ncekilerin ba\u015flar\u0131na gelenleri hat\u0131rlat; onlar\u0131n yurtlar\u0131nda ve b\u0131rakt\u0131klar\u0131 eserler aras\u0131nda gez ve ne yapt\u0131klar\u0131na, nereye konduklar\u0131na ve nereden g\u00f6\u00e7t\u00fcklerine bak. G\u00f6receksin ki, onlar dostlar\u0131ndan ayr\u0131lm\u0131\u015f, gurbet diyar\u0131na inmi\u015flerdir. Onlar\u0131n yurduna (geldin mi) \u015f\u00f6yle seslen: Ey \u0131ss\u0131z diyar, ehlin nerede? Sonra onlar\u0131n kabirlerinin ba\u015f\u0131na git ve \u015f\u00f6yle hitap et: Ey \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f cesetler ve birbirinden da\u011f\u0131lm\u0131\u015f organlar, i\u00e7inde bulundu\u011funuz bu diyar\u0131 nas\u0131l buldunuz?<\/p>\n
Ey aziz o\u011flum, yak\u0131nda sen de onlardan biri gibi olacaks\u0131n; \u00f6yleyse kona\u011f\u0131n\u0131 \u0131slah et, ahiretini d\u00fcnyana satma. <\/p>\n
Bilmedi\u011fin \u015fey hakk\u0131nda konu\u015fmay\u0131 ve \u00fczerine d\u00fc\u015fmedi\u011fi halde s\u00f6z s\u00f6ylemeyi terket. Sap\u0131kl\u0131k olaca\u011f\u0131ndan korktu\u011fun bir yola girme; \u00e7\u00fcnk\u00fc sap\u0131kl\u0131k \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan sak\u0131nmak, korkun\u00e7 belalara du\u00e7ar olmaktan daha iyidir. Marufu emret ki, maruf ehlinden (iyilerden) olas\u0131n. K\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc elinle, dilinle \u00f6nle ve k\u00f6t\u00fc i\u015f yapanlardan b\u00fct\u00fcn \u00e7abanla uzakla\u015f. Allah yolunda hakk\u0131yla cihad et; bu u\u011furda hi\u00e7 bir k\u0131nay\u0131c\u0131n\u0131n k\u0131namas\u0131 seni tutmas\u0131n (yolundan al\u0131koymas\u0131n). Nerede olursa olsun, hakka ermek i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fcklerin en \u015fiddetlilerine korkusuzca at\u0131l. Dinde fakih (anlay\u0131\u015f ve kavray\u0131\u015f sahibi) ol; nefsini sabretmeye al\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fct\u00fcn i\u015flerde Allah’a s\u0131\u011f\u0131n ki, tam koruyan bir koruyucuya ve tam g\u00fc\u00e7l\u00fc bir savunucuya s\u0131\u011f\u0131nm\u0131\u015f olursun. Rabbinden bir \u015fey dilerken ihlasl\u0131 ol; \u00e7\u00fcnk\u00fc vermek de vermemek de O\u2019nun elindedir. Hayr\u0131 \u00e7ok dile; vasiyetimi iyice anla; \u00f6nemsemeyerek yan\u0131ndan ge\u00e7me. \u00c7\u00fcnk\u00fc s\u00f6z\u00fcn hay\u0131rl\u0131s\u0131 fayda verenidir. Bil ki, fayda vermeyen bilgide hay\u0131r yoktur; ne\u015fredilemeyen[1] bilgiden de faydalan\u0131lmaz.<\/p>\n
Ey o\u011flum, senin olgun bir ya\u015fa ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, benim ise zaaf\u0131m\u0131n (g\u00fcnden g\u00fcne) artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce, g\u00f6nl\u00fcmdekileri sana s\u00f6ylemeden ecelim gelir, yahut bedenimin zay\u0131flad\u0131\u011f\u0131 gibi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcmde de bir zay\u0131fl\u0131k olur, yahut da baz\u0131 galip gelen heva ve hevesler veya d\u00fcnya fitneleri benden \u00f6nce sana gelip \u00e7atar da sen de buyruk dinlemez serke\u015f deve gibi olursun endi\u015fesiyle sana birtak\u0131m hasletleri vasiyet etmeye koyuldum. \u00c7\u00fcnk\u00fc gencin kalbi ekilmemi\u015f alana benzer; oraya ne ekilirse tutar, boy atar. Ben de kalbin kat\u0131la\u015fmadan ve akl\u0131n me\u015fgul olmadan seni edeplendirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m ki, tecr\u00fcbe edenlerin senin yerine arama ve s\u0131namas\u0131n\u0131 y\u00fcklendikleri ger\u00e7ekleri tam kesin bir kararla kar\u015f\u0131layas\u0131n. B\u00f6ylece arama zahmetinden kurtulur, deneme zorlu\u011fundan da muaf olursun. \u0130\u015fte bizlerin, pe\u015fi s\u0131ra gitti\u011fimiz \u015feylerin (bilgilerin) [AY1][AY2]kendisi sana gelmi\u015f; bazen bize karanl\u0131k (ve gizli) olan \u015feyler sana apa\u00e7\u0131k ve g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n
Ey o\u011flum, ben her ne kadar \u00f6ncekiler gibi \u00f6m\u00fcr s\u00fcrmediysem de, onlar\u0131n yapt\u0131klar\u0131na bakt\u0131m, haberleri hakk\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm, geriye kalan eserlerini gezip g\u00f6rd\u00fcm. \u00d6yle ki onlardan biri gibi oldum; hatta onlar\u0131n ya\u015fay\u0131\u015flar\u0131ndan bana ula\u015fan haberler bak\u0131m\u0131ndan onlar\u0131n ilkinden sonuncusuna kadar, onlarla \u00f6m\u00fcr s\u00fcrm\u00fc\u015fe d\u00f6nd\u00fcm. Sonu\u00e7ta, hallerinin durusunu bulan\u0131\u011f\u0131ndan, faydal\u0131s\u0131n\u0131 zararl\u0131s\u0131ndan ay\u0131rt ettim; senin i\u00e7in ise her i\u015fin en se\u00e7kinini, en g\u00fczelini se\u00e7tim; a\u00e7\u0131k olmayan\u0131n\u0131 senden uzakla\u015ft\u0131rd\u0131m; senin durumunun \u015fefkatli bir baba olarak beni de ilgilendirdi\u011fini g\u00f6r\u00fcnce daha gen\u00e7 olup tertemiz bir kalbe ve iyi niyete sahip oldu\u011fun bir vakitte seni terbiye etmeye (e\u011fitmeye) karar verdim. Bu u\u011furda \u00f6nce Allah’\u0131n kitab\u0131n\u0131 ve te\u2019vilini, \u0130slam \u015feriat\u0131n\u0131 ve h\u00fck\u00fcmlerini, helal ve haram\u0131n\u0131 sana \u00f6\u011fretmekle ba\u015flay\u0131p bundan \u00f6teye (ba\u015fka bir konuya) ge\u00e7memeye karar verdim. Sonra insanlar\u0131n, ihtilafa d\u00fc\u015fmelerine sebep olan heva ve heveslere, onlar\u0131n kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi senin de kap\u0131lmandan korktum. \u0130stemedi\u011fim halde seni tembih ederek bu konuda da senin i\u015fini sa\u011flamla\u015ft\u0131rmak, seni helak olmayaca\u011f\u0131ndan emin olmad\u0131\u011f\u0131m bir i\u015fe b\u0131rakmaktan daha sevimli geldi bana. Allah Te\u00e2la’n\u0131n seni do\u011fru yolu bulmanda ve maksad\u0131na ermende ba\u015far\u0131ya ula\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 dilerim. Bu nedenle bu vasiyetimi senin i\u00e7in yazd\u0131m ve bununla birlikte bu konuyu sa\u011flamla\u015ft\u0131rmaya koyuldum.<\/p>\n
Ey aziz o\u011flum, vasiyetimden uyaca\u011f\u0131n \u015feylerin bence en sevimlisi, Allah’tan \u00e7ekinmen, ilahi farizalar\u0131 eda etmekle yetinmen ve senden \u00f6nce gelip ge\u00e7en atalar\u0131n\u0131n ve dinda\u015flar\u0131ndan salih ki\u015filerin yolunu tutmand\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc senin bak\u0131p durumunu g\u00f6zden ge\u00e7irdi\u011fin gibi onlar da kendi durumlar\u0131na bak\u0131p dikkat ettiler; senin d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn gibi onlar da d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcler; sonra ald\u0131klar\u0131 netice onlar\u0131, bildiklerini almaya ve m\u00fckellef olmad\u0131klar\u0131 \u015feylerden ka\u00e7\u0131nmaya s\u00fcr\u00fckledi. Ama e\u011fer nefsin, onlar\u0131n bildikleri gibi bilmeden onlar\u0131n s\u00fcnnetini kabul etmeye haz\u0131r olmazsa, bu ilimleri anlama ve \u00f6\u011frenme yoluyla talep et, \u015f\u00fcphelere d\u00fc\u015ferek, husumetleri \u00e7o\u011faltarak de\u011fil. B\u00f6yle bir i\u015fe giri\u015fmeden \u00f6nce Allah’tan bu u\u011furda yard\u0131m iste; seni muvaffak k\u0131lmas\u0131 i\u00e7in O’na y\u00f6nel; seni \u015f\u00fcpheye sokacak ve sap\u0131kl\u0131\u011fa sevkedecek her \u015f\u00fcpheli i\u015fi terket. G\u00f6nl\u00fcn\u00fcn ar\u0131l\u0131\u011fa ula\u015f\u0131p da kabul etmeye haz\u0131r bulundu\u011funa, d\u00fc\u015f\u00fcncenin k\u00e2mil olup toplanarak bu yolda tek bir amaca sahip oldu\u011funa yakin etti\u011finde sana a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131m \u015feylere bak; e\u011fer sevdi\u011fin \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fcncen hen\u00fcz halisle\u015fmemi\u015fse bilmelisin ki, geceleyin g\u00f6z\u00fc g\u00f6rmeyen kimse gibi bilmeden ad\u0131m atmaktas\u0131n. Bilmeden ad\u0131m atan ve hakla b\u00e2t\u0131l\u0131 birbirine kar\u0131\u015ft\u0131ran birisi dini dileyen olamaz. Bu durumda el \u00e7ekip durmak daha do\u011frudur. Bu konuda ilk ve son s\u00f6z\u00fcm \u015fudur: <\/p>\n
Sana kendi ilah\u0131m\u0131, senin ilah\u0131n\u0131, senin ilk ve son babalar\u0131n\u0131n ilah\u0131n\u0131, g\u00f6klerin ve yery\u00fcz\u00fc ehlinin Rabbini lay\u0131k oldu\u011fu ve sevdi\u011fi bir \u015fekilde (makam\u0131na lay\u0131k olan hamd ile) \u00f6v\u00fcp hamd ediyor ve Allah-u Te\u00e2la’dan bizim taraf\u0131m\u0131zdan Peygamber\u2019e, onun Ehl-i Beyt\u2019ine ve b\u00fct\u00fcn peygamberlere, t\u00fcm salavat g\u00f6nderenlerin salavat\u0131nca salavat g\u00f6ndermesini niyaz eder ve O’ndan bizi dua etmeye muvaffak k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feylerde bize olan nimetini, icabetiyle k\u00e2mil etmesini dilerim. \u00c7\u00fcnk\u00fc salih i\u015fler O’nun nimeti ile tamamlan\u0131r. <\/p>\n
Ey o\u011flum, tavsiyelerimi iyice anla. Bil ki, \u00f6l\u00fcm\u00fcn sahibi ya\u015fay\u0131\u015f\u0131n da sahibidir; yaratan \u00f6ld\u00fcrendir; yok eden tekrar diriltendir; dert veren derdi giderendir. D\u00fcnya, Allah’\u0131n nimetler verip ve s\u0131namalara u\u011fratarak, ahirette kar\u015f\u0131l\u0131k vermesi veya Allah Tebareke ve Te\u00e2l\u00e2’n\u0131n bizim bilmedi\u011fimiz di\u011fer birtak\u0131m \u015feyleri takdir etmesinden ba\u015fka bir\u015fey de\u011fildir. Bunlardan biri sana a\u011f\u0131r gelirse (iyice tasdik edemedi\u011fin takdirde) onu kendi cehaletine hamlet; \u00e7\u00fcnk\u00fc sen \u00f6nce cahil (bilgisiz) olarak yarat\u0131ld\u0131n; sonra bilgi sahibi oldun. Nice \u015feyler vard\u0131r ki bilemezsin; o konuda \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011fa d\u00fc\u015fersin; g\u00f6z\u00fcn g\u00f6rmez olur da sonra g\u00f6r\u00fcr, anlars\u0131n. Seni yaratana, sana r\u0131z\u0131k verene, senin yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fczg\u00fcn bir hale getirene s\u0131\u011f\u0131n, \u00fcmidin ve ilgin O\u2019na ve korkun da O\u2019ndan olsun.<\/p>\n
Bil ki, ey aziz o\u011flum, hi\u00e7 bir kimse noksan s\u0131fatlardan m\u00fcnezzeh olan Allah’tan, bizim Peygamber\u2019imizin salla’ll\u00e2hu aleyhi ve alih haber getirdi\u011fi gibi haber getirmemi\u015ftir. Buna g\u00f6re, bir \u00f6nder ve bir kurtulu\u015f k\u0131lavuzu olarak ona raz\u0131 ol ve g\u00f6n\u00fcl ver. <\/p>\n
Ben sana \u00f6\u011f\u00fct vermede kusur etmiyorum; sen de her ne kadar dikkat edersen et, benim kadar hayr\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcp anlayamazs\u0131n.<\/p>\n
\u015eunu bil ki, ey aziz o\u011flum, e\u011fer Allah’\u0131n orta\u011f\u0131 olsayd\u0131, O’nun da peygamberleri gelirdi sana; O’nun da tasarruf ve kudret eserlerini g\u00f6r\u00fcrd\u00fcn; O’nun da s\u0131fatlar\u0131n\u0131 ve i\u015flerini tan\u0131rd\u0131n. Fakat kendisini vas\u0131fland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 gibi O bir Allah’t\u0131r; kudretinde ve ilahl\u0131\u011f\u0131nda O’nunla z\u0131ddiyet ve husumet edecek bir varl\u0131k yoktur; her varl\u0131\u011f\u0131n yarat\u0131c\u0131s\u0131 O’dur, rabblik makam\u0131, g\u00f6n\u00fclle veya g\u00f6zle kavranmaktan \u00e7ok y\u00fccedir. Bunu b\u00f6yle bildi\u011finde (Allah’\u0131 b\u00f6yle tan\u0131d\u0131\u011f\u0131nda) o zaman da senin gibi kadri k\u00fc\u00e7\u00fck, kudreti az, aczi \u00e7ok, Rabbine ihtiyac\u0131 fazla olan ki\u015finin nas\u0131l hareket etmesi gerekiyorsa, O’na itaat etmekte, O’ndan korkup gazab\u0131ndan \u00e7ekinmek hususunda \u00f6yle davran. \u00c7\u00fcnk\u00fc O, seni g\u00fczel \u015feylerden ba\u015fka bir \u015feye emretmemi\u015f, \u00e7irkin \u015feylerden ba\u015fka bir \u015feyden de men etmemi\u015ftir. <\/p>\n
Ey o\u011flum, sana d\u00fcnyaya, d\u00fcnya ahvaline, onun zevaline, ehlinin ebedi olmay\u0131\u015f\u0131na (halden hale giri\u015fine) dair haberler verdim; ahiretten, ahiret ehli i\u00e7in haz\u0131rlanan \u015feylerden de seni haberdar edip bu konuda \u00f6rnekler getirdim. <\/p>\n
D\u00fcnyaya basiretle bakan (ve d\u00fcnya halini bilen) kimseler y\u0131k\u0131kd\u00f6k\u00fck, k\u0131tl\u0131k ve darl\u0131k i\u00e7inde olan bir yerden, bay\u0131nd\u0131r ve iklimi iyi olan bir yeri kasdedip yola d\u00fc\u015fen toplulu\u011fa benzerler; onlar sonunda yerle\u015fecekleri geni\u015f, ho\u015f mu ho\u015f olan evlerine varmak i\u00e7in yolun zahmetine katlan\u0131rlar, dostlar\u0131n ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na dayan\u0131rlar, yolculu\u011fun uyku ve yiyecek s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 gibi bir\u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcklerine sabrederler; onlar bunlar\u0131n hi\u00e7 birisinden herhangi bir ac\u0131 duymaz ve bu yolculu\u011fun masraf\u0131n\u0131 zarar ve ziyan olarak kabul etmezler. Onlar i\u00e7in kendilerini konaklar\u0131na yakla\u015ft\u0131racak \u015feyden daha sevimli bir \u015fey yoktur. <\/p>\n
D\u00fcnyaya aldanan kimseler ise verimli, nimeti bol, m\u00e2mur bir konaktan, k\u0131tl\u0131k ve kupkuru bir yere g\u00f6\u00e7 ettirilen toplulu\u011fa benzerler. Onlara, \u00f6nce bulunduklar\u0131 yerden ayr\u0131lmak ve ans\u0131z\u0131n \u00f6yle bir yere gelmekten daha korkun\u00e7 ve k\u00f6t\u00fc bir \u015fey olamaz. <\/p>\n
Ben seni \u00e7e\u015fitli bilgisizliklerden dolay\u0131, kendini alim bilmemen i\u00e7in daha \u00f6nceden k\u0131nad\u0131m ki, bildi\u011fin bir \u015feyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda onu b\u00fcy\u00fck saymayas\u0131n. \u00c7\u00fcnk\u00fc alim bir kimse bildi\u011fini, bilmedikleri \u015feyler kar\u015f\u0131s\u0131nda pek az g\u00f6r\u00fcr. Bu y\u00fczden kendisini cahil bilip, neticede ilim tahsil etmede daha \u00e7ok \u00e7aba g\u00f6sterir; daima onu ister, ona ilgi duyar, onu arar durur. \u0130lim ehlinin kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00fctevaz\u0131 olup ona y\u00f6nelir. Susmaya sar\u0131l\u0131p, hata yapmaktan \u00e7ekinir, ondan utan\u0131r. Bilmedi\u011fi bir meseleyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda da onu ink\u00e2r etmez; \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00f6nceden nefsi kendi cehaletine ikrar etmi\u015ftir. Cahil kimseyse b\u00fct\u00fcn cehaletiyle birlikte kendisini alim sayar; reyini yeterli g\u00f6r\u00fcr; daima alimlerden uzakla\u015f\u0131r; onlar\u0131 ay\u0131play\u0131p durur; onunla muhalefet edenleri, hata ettin diyerek d\u0131\u015flar; bilmedi\u011fi her \u015feyi sap\u0131kl\u0131k sayar; bilmedi\u011fi bir meseleyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda onu ink\u00e2r ve tekzip eder; cehaleti y\u00fcz\u00fcnden: Ben onu b\u00f6yle bilmiyorum, b\u00f6yle oldu\u011funa inanm\u0131yorum, b\u00f6yle oldu\u011funu sanm\u0131yorum, bu s\u00f6z de nereden \u00e7\u0131kt\u0131? der durur. (Bu s\u00f6zlerle onun bat\u0131l oldu\u011funu s\u00f6ylemek ister.) B\u00fct\u00fcn bunlar kendi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne (yersiz olarak) itimad etti\u011finden ve kendi cehaletini pek az tan\u0131d\u0131\u011f\u0131ndan ileri gelir. B\u00f6ylece, bilmedi\u011fi konularda yan\u0131lg\u0131ya d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in, s\u00fcrekli cahilliklerle ba\u015fba\u015fa kal\u0131r ve (yeni) cahillikler arar; hakk\u0131 ink\u00e2r edip, cehalet i\u00e7inde \u015fa\u015f\u0131r\u0131p kal\u0131r; ilim talep etmekten b\u00f6b\u00fcrlenerek ka\u00e7\u0131n\u0131r. <\/p>\n
Ey o\u011flum, vasiyetimi iyice anla ve nefsini, kendinle ba\u015fkalar\u0131 aras\u0131nda bir tart\u0131 (\u00f6l\u00e7\u00fc) haline getir; kendin i\u00e7in sevdi\u011fin, diledi\u011fin \u015feyi ba\u015fkalar\u0131 i\u00e7in de sev, dile; kendin i\u00e7in istemedi\u011fin \u015feyi onlar i\u00e7in de isteme. Nas\u0131l zulme u\u011framay\u0131 istemezsen, sen de kimseye zulmetme. Nas\u0131l sana iyilik yap\u0131lmas\u0131n\u0131 istiyorsan, sen de iyilik et. Ba\u015fkas\u0131nda \u00e7irkin buldu\u011fun \u015feyi kendin i\u00e7in de \u00e7irkin bul. Di\u011ferlerine davrand\u0131\u011f\u0131n gibi onlar\u0131n da sana davranmas\u0131na raz\u0131 ol. Bilmedi\u011fin \u015feyi s\u00f6yleme; hatta bildi\u011fin \u015feylerin de hepsini a\u00e7\u0131\u011fa vurma. Sana s\u00f6ylenmesini istemedi\u011fin \u015feyi, sen de ba\u015fkalar\u0131na s\u00f6yleme. Bil ki, kendini be\u011fenmek, hakka ters d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc gibi ayn\u0131 zamanda ak\u0131llar\u0131n da afetidir. Do\u011fru yola hidayet edildin mi, Rabbine kar\u015f\u0131 daha da fazla e\u011fil, hu\u015fu et. <\/p>\n
Bil ki, \u00f6n\u00fcnde uzak m\u0131 uzak, \u00e7etin mi \u00e7etin, korkun\u00e7 mu korkun\u00e7 bir yol var; o yol i\u00e7in haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmaktan ba\u015fka \u00e7aren yok. G\u00fcc\u00fcn yetti\u011fi kadar az\u0131k al ve s\u0131rt\u0131ndaki y\u00fck\u00fcn\u00fc hafiflet. G\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00fcst\u00fcnde olan y\u00fck\u00fc y\u00fcklenme. Y\u00fcklenirsen sana a\u011f\u0131rl\u0131k verir, vebal getirir. Senin az\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00fcklenecek ve muhta\u00e7 oldu\u011funda sana geri verecek yoksul birisini buldun mu bunu ganimet bil. Durumun iyiyken senden bor\u00e7 isteyen bir kimseyi ganimet bil; \u00f6deme vaktini de darl\u0131\u011fa d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn zamana b\u0131rak. <\/p>\n
Bil ki, \u00f6n\u00fcnde sarp bir ge\u00e7it var; istesen de istemesen de o ge\u00e7itten ya cennete do\u011fru gideceksin ya da cehennemi boylayacaks\u0131n. Bu ge\u00e7itte y\u00fck\u00fc hafif olan\u0131n hali, y\u00fck\u00fc a\u011f\u0131r olandan \u00e7ok daha iyidir; \u00f6yleyse konmadan \u00f6nce kendine konak haz\u0131rla. <\/p>\n
Bil ki, d\u00fcnya ve ahiret hazineleri elinde olan, sana dua etmek i\u00e7in izin vermi\u015f, icabet edece\u011fini de vaad etmi\u015ftir. O, diledi\u011fini vermek i\u00e7in dilemeni emretmi\u015ftir; O \u015fefkatlidir. Seninle kendi aras\u0131na bir terc\u00fcman koymam\u0131\u015f, bir perde de \u00e7ekmemi\u015ftir; seni, O\u2019nun kat\u0131nda \u015fefaat edecek birisine dahi muhta\u00e7 etmemi\u015ftir. K\u00f6t\u00fc bir i\u015f i\u015flersen, t\u00f6vbe etmekten men etmemi\u015ftir seni; pi\u015fmanl\u0131k duyup d\u00f6nd\u00fckten sonra k\u0131namam\u0131\u015ft\u0131r seni; azab\u0131n\u0131 hemencecik g\u00f6ndererek cezaland\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r seni. Rezalete y\u00f6neldi\u011fin bir yerde seni rezil etmemi\u015ftir; i\u015fledi\u011fin su\u00e7 y\u00fcz\u00fcnden seni ele\u015ftirip s\u0131k\u0131nt\u0131da b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131r. Rahmetinden de seni \u00fcmitsiz k\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r; t\u00f6vbeyi kabul etmekte de bir zorluk \u00e7\u0131karmam\u0131\u015ft\u0131r; su\u00e7undan vazge\u00e7meni de hasene saym\u0131\u015ft\u0131r; yapt\u0131\u011f\u0131n bir k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bir g\u00fcnah saym\u0131\u015f; i\u015fledi\u011fin iyili\u011fi ise on kat olarak hesaplam\u0131\u015ft\u0131r. T\u00f6vbe kap\u0131s\u0131n\u0131 ve i\u015fe yeniden ba\u015flamay\u0131 y\u00fcz\u00fcne a\u00e7\u0131k b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130stedi\u011fin vakit (O’nu \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131nda) sesini ve gizlice yalvar\u0131p yakarman\u0131 duyar. \u0130htiyac\u0131n\u0131 O’na s\u00f6ylersin; g\u00f6nl\u00fcndekini O’na a\u00e7ars\u0131n, dertlerini O’na d\u00f6kersin; i\u015flerinde O’ndan yard\u0131m dilersin; halktan gizli tuttu\u011fun s\u0131rlar\u0131 O’na a\u00e7\u0131p s\u00f6ylersin. Hazinelerinin anahtar\u0131n\u0131 senin eline vermi\u015ftir; o halde, istemede \u0131srar et; \u00e7\u00fcnk\u00fc kendisinden dilemeye izin vermekle rahmet kap\u0131s\u0131n\u0131 y\u00fcz\u00fcne a\u00e7\u0131k b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. Diledi\u011fin vakit dua ile hazinelerinin kap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7ars\u0131n; \u00f6yleyse \u0131srarla iste; icabeti gecikirse de \u00fcmidini kesmemelisin; \u00e7\u00fcnk\u00fc ba\u011f\u0131\u015f iste\u011fe g\u00f6redir. Bazen istemenin (duan\u0131n) uzay\u0131p, verilenin daha da artmas\u0131 i\u00e7in duan\u0131n icabeti geciktirilir. Bazen de bir \u015fey istersin, verilmez; fakat hemencecik, yahut bir m\u00fcddet sonra (bu d\u00fcnyada veya ahirette) ondan daha hay\u0131rl\u0131s\u0131 verilir veya daha hay\u0131rl\u0131s\u0131n\u0131 vermek i\u00e7in o istedi\u011fin \u015fey verilmez, geciktirilir. Nice \u015feyler var ki, sen istersin onu; fakat verilirse dinin elden gider. O halde sana yarar\u0131 dokunacak, g\u00fczelli\u011fi sana kalacak ve g\u00fcnah\u0131 senden giderecek \u015feyleri istemelisin. Mal sana kalmaz; sen de ebedi olarak mala sahip olamazs\u0131n. \u00c7ok yak\u0131n bir zamanda, Kerim olan Allah’\u0131n affetti\u011finin d\u0131\u015f\u0131nda, yapt\u0131\u011f\u0131n iyi veya k\u00f6t\u00fc i\u015fin neticesini g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn.<\/p>\n
Bil ki, sen ahiret i\u00e7in yarat\u0131ld\u0131n, d\u00fcnya i\u00e7in de\u011fil. Fen\u00e2 i\u00e7in halkedildin, beka i\u00e7in de\u011fil. \u00d6l\u00fcm i\u00e7in vars\u0131n, ya\u015famak i\u00e7in de\u011fil. Ans\u0131z\u0131n s\u00f6k\u00fcl\u00fcp at\u0131laca\u011f\u0131n ahiret i\u00e7in az\u0131k toplaman gereken bir konakta ve ahirete varacak bir yoldas\u0131n. Sen ka\u00e7an\u0131n kurtulamayaca\u011f\u0131, erge\u00e7 bir g\u00fcn gelip \u00e7ataca\u011f\u0131 \u00f6l\u00fcm i\u00e7in bir avs\u0131n; k\u00f6t\u00fc bir i\u015fteyken, daha kendi kendine, o i\u015ften t\u00f6vbe etmem gerekir, deyip dururken \u00f6l\u00fcm\u00fcn gelip, t\u00f6vbeyle aran\u0131 a\u00e7arak ans\u0131z\u0131n seni helak etmesinden kork. <\/p>\n
Ey o\u011flum, \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00e7ok an; birden bire \u00f6l\u00fcmden sonra d\u00fc\u015fece\u011fin hali hat\u0131rla, onu hep g\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00f6n\u00fcnde bulundur ki, silah\u0131n\u0131 ku\u015fand\u0131\u011f\u0131n, kemerini ba\u011flad\u0131\u011f\u0131n bir halde bulsun seni; ans\u0131z\u0131n gaflet halinde \u00fcst olmas\u0131n sana. Ahireti, onda olan nimetleri, \u015fiddetli azaplar\u0131n\u0131 \u00e7ok an; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu, g\u00f6nl\u00fcn\u00fc d\u00fcnyadan kopar\u0131r ve onu senin g\u00f6z\u00fcnde k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcr. <\/p>\n
Allah d\u00fcnyay\u0131 sana tan\u0131tm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00fcnya da kendi s\u0131fatlar\u0131n\u0131 sana bildirmi\u015ftir ve k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini a\u00e7\u0131\u011fa vurmu\u015ftur. Sak\u0131n d\u00fcnya ehlinin d\u00fcnyaya yap\u0131\u015f\u0131p k\u00f6pek gibi ona sald\u0131rmalar\u0131 aldatmas\u0131n seni. Zira d\u00fcnya ehli, havlayan k\u00f6pekler ve (av pe\u015finde ko\u015fan) y\u0131rt\u0131c\u0131 canavarlard\u0131r; (o le\u015f i\u00e7in) birbirine h\u0131rlarlar, (birbirlerini \u0131s\u0131r\u0131rlar,) g\u00fc\u00e7l\u00fc olan zay\u0131f\u0131, b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc de k\u00fc\u00e7\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yer. D\u00fcnya, kendi ehlini do\u011fru yoldan sapt\u0131rm\u0131\u015f, k\u00f6rl\u00fck yoluna s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr; g\u00f6zlerini, do\u011fru yolu g\u00f6rmesinler diye \u00f6rtm\u00fc\u015ft\u00fcr. B\u00f6ylece d\u00fcnyan\u0131n \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131klar\u0131nda \u015fa\u015f\u0131r\u0131p kalm\u0131\u015flar, fitnesinde gark olmu\u015flard\u0131r; onu kendilerine Rab edinmi\u015fler; o da onlarla oynam\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece d\u00fcnya ile oyalan\u0131p \u00f6tesini unutmu\u015flard\u0131r. <\/p>\n
Ey o\u011flum, d\u00fcnya ay\u0131plar\u0131n\u0131n \u00e7irkinle\u015ftirdi\u011fi kimselerden olma sak\u0131n. D\u00fcnya ehlinin bir k\u0131sm\u0131, ayaklar\u0131 ba\u011fl\u0131; di\u011fer bir k\u0131sm\u0131 da ba\u015f\u0131 bo\u015f sal\u0131verilmi\u015f hayvanlard\u0131rlar. Bunlar ak\u0131llar\u0131n\u0131 yitirmi\u015fler; sarp bir vadide kendilerini s\u00fcr\u00fcp g\u00f6t\u00fcren bir \u00e7oban\u0131 olmayan, afete u\u011fram\u0131\u015f hayvanlar \u00f6rne\u011fi belirsiz bir yola d\u00fc\u015f\u00fcp gitmekteler. Hele az\u0131c\u0131k bekle, karanl\u0131k (\u00f6l\u00fcm\u00fcn ula\u015fmas\u0131yla) a\u00e7\u0131ls\u0131n; g\u00fcya (g\u00f6r\u00fc-yorum) kervan gelmi\u015f, ko\u015fan\u0131n da d\u00f6nmesi beklenir. <\/p>\n
Bil ki, bine\u011fi geceyle g\u00fcnd\u00fcz olan bir ki\u015fi, dursa bile g\u00f6t\u00fcr\u00fclecektir. Allah, d\u00fcnyan\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131ndan, ahiretin de mamur olmas\u0131ndan ba\u015fka bir \u015fey dilememi\u015ftir. <\/p>\n
O\u011flum, d\u00fcnyada, Allah’\u0131n senden ilgi g\u00f6stermemeni diledi\u011fi \u015feylere kar\u015f\u0131 zahitlik yap\u0131p g\u00f6nl\u00fcn\u00fc ondan \u00e7ek; zaten d\u00fcnya b\u00f6yle bir amele lay\u0131kt\u0131r. E\u011fer d\u00fcnya hakk\u0131ndaki nasihatimi kabullenmiyor isen, iyice bil ki dile\u011fine ula\u015famazs\u0131n, ecelinden ka\u00e7amazs\u0131n; sen, senden \u00f6nce gidenlerin yolundas\u0131n. \u00d6yleyse arzular\u0131 azalt; kazanc\u0131 (amellerini) g\u00fczelle\u015ftir; \u00e7\u00fcnk\u00fc nice istek ve arzular vard\u0131r ki eldekinden, avu\u00e7takinden eder insan\u0131; her arayan bulamad\u0131\u011f\u0131 gibi orta yolu se\u00e7en bir kimse de muhta\u00e7 olmaz. Nefsini b\u00fct\u00fcn a\u015fa\u011f\u0131l\u0131klardan \u00fcst\u00fcn tut, seni arzulara do\u011fru \u00e7ekse bile; \u00e7\u00fcnk\u00fc hi\u00e7 bir \u015fey izzeti nefsinden kaybetti\u011finin yerini tutamaz. Allah seni h\u00fcr yaratm\u0131\u015ft\u0131r, ba\u015fkas\u0131na kul olma. \u015eerle ula\u015f\u0131lan hay\u0131r, hay\u0131r de\u011fildir. G\u00fc\u00e7l\u00fckle ula\u015f\u0131lan kolayl\u0131k da kolayl\u0131k de\u011fildir. <\/p>\n
Tamah bine\u011finin seni harekete ge\u00e7irmesinden sak\u0131n; \u00e7\u00fcnk\u00fc o, seni helak suyunun ba\u015f\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcr. G\u00fcc\u00fcn yettik\u00e7e Allah’la arana bir nimet sahibi sokma (ba\u015fkalar\u0131n\u0131n sana minneti olmas\u0131n); \u00e7\u00fcnk\u00fc sen, ancak kendi pay\u0131n\u0131 alacaks\u0131n, nasibine ula\u015facaks\u0131n. Her \u015fey O’ndan olmakla beraber, noksan s\u0131fatlardan m\u00fcnezzeh olan Allah’tan gelen az, halktan gelen \u00e7oktan daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr. Ger\u00e7i hi\u00e7 bir \u015fey O\u2019nunla k\u0131yaslanamaz ama, e\u011fer sultanlar\u0131n ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131, al\u00e7ak kimselerden istenilen ba\u011f\u0131\u015fla \u00f6l\u00e7sen ve k\u0131yas etsen g\u00f6receksin ki, onlar\u0131n az ba\u011f\u0131\u015f\u0131 sana iftihar ve y\u00fcceliktir. Al\u00e7ak kimselerden kopard\u0131\u011f\u0131n \u00e7ok \u015fey ise sana bir \u00e2rd\u0131r (utan\u00e7t\u0131r). \u0130\u015finde orta halli ol ki, sonunda methedilesin. Dininden, \u0131rz\u0131ndan en k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u015feyi bile hi\u00e7 bir de\u011fer kar\u015f\u0131s\u0131nda satmaya kalk\u0131\u015fma. Ger\u00e7ek aldanm\u0131\u015f kimse, Allah’tan almas\u0131 gereken payda aldanan kimsedir. D\u00fcnyadan sana geleni al, senden y\u00fcz \u00e7evireniyse terket. Bunu yapmazsan (en az\u0131ndan) talebinde g\u00fczel davran. <\/p>\n
Dinini tehlikeye d\u00fc\u015f\u00fcrece\u011finden korktu\u011fun kimseyle oturup kalkma; sultandan uzak dur; kendi kendine, ne zaman k\u00f6t\u00fc bir \u015fey g\u00f6r\u00fcrsem ondan uzak olurum, diyerek \u015feytan\u0131n hile ve aldatmalar\u0131ndan emin olma. \u00c7\u00fcnk\u00fc senden \u00f6nce helak olan m\u00fcsl\u00fcmanlar, k\u0131yamete inand\u0131klar\u0131 halde, bu yoldan helakete d\u00fc\u015ft\u00fcler. E\u011fer onlara a\u00e7\u0131k\u00e7a, ahiretini d\u00fcnyaya sat, deseydin, asla kimse bunu kabul etmeye haz\u0131r olmazd\u0131. Fakat \u015feytan bazen hile yoluyla az bir d\u00fcnya mal\u0131 sunarak insan\u0131 helaka s\u00fcr\u00fckler; Allah’\u0131n rahmetinden \u00fcmidini kesip, mutlak bir \u00fcmitsizli\u011fe sal\u0131verinceye kadar onu tedricen bir k\u00f6t\u00fcl\u00fckten di\u011fer bir k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe g\u00f6t\u00fcr\u00fcr; nihayet insan \u0130slam ve ahk\u00e2m\u0131na olan muhalefetleri i\u00e7in \u00e7e\u015fitli gerek\u00e7eler bulmaya koyulur. E\u011fer nefsin d\u00fcnya sevgisi ve sultana yakla\u015fmakta \u0131srar eder de olgunla\u015fman\u0131 sa\u011flayan benim men etti\u011fim \u015feylere muhalefet eder isen, en az\u0131ndan dilini koru; \u00e7\u00fcnk\u00fc sultanlara, \u00f6fkelendiklerinde g\u00fcvenilmez; onlar\u0131n haberlerini sorma, i\u015flerini ara\u015ft\u0131rma, s\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131p s\u00f6yleme; onlar\u0131n i\u015fine \u00e7ok kar\u0131\u015fma.<\/p>\n
Susmaktan pi\u015fmanl\u0131k duyulmaz. Susmakla elden \u00e7\u0131kan\u0131 telafi etmek, konu\u015fmakla kaybolan\u0131 temin etmekten daha kolayd\u0131r. Kaptakini, a\u011fz\u0131n\u0131 s\u0131ms\u0131k\u0131 ba\u011flayarak muhafaza etmek ve elinde bulunan\u0131 korumak, ba\u015fkas\u0131n\u0131n elinde bulunan\u0131 istemekten, bence, daha ho\u015ftur.<\/p>\n
G\u00fcvenilmeyen kimseden bir s\u00f6z nakletme; sonra yalanc\u0131 \u00e7\u0131kars\u0131n; yalanc\u0131l\u0131ksa al\u00e7akl\u0131kt\u0131r. Yetecek kadar bir r\u0131z\u0131kla tutarl\u0131 olmak, israfla harcanan \u00e7ok maldan daha yeterli gelir sana. Olgunca bir \u00fcmitsizlik, insanlardan bir \u015fey istemekten daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Herhangi bir meslekle (\u00e7al\u0131\u015f\u0131p kazanmakla) iffetli olmak, fisk-u f\u00fccurla mesrur olmaktan daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Herkes kendi s\u0131rr\u0131n\u0131 daha g\u00fczel korur. Nice \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fan vard\u0131r ki, bu \u00e7al\u0131\u015fma ona zarar verir. Kim \u00e7ok s\u00f6z s\u00f6ylerse say\u0131klar; kim d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrse basirete erer. \u0130nsan\u0131n saadetlerinden birisi de salih arkada\u015ft\u0131r. Hay\u0131r sahipleriyle e\u015f-dost ol ki, onlardan biri olas\u0131n. K\u00f6t\u00fcl\u00fck ehlinden \u00e7ekin ki, onlardan uzak olas\u0131n. <\/p>\n
K\u00f6t\u00fc zan sana galip gelmesin; \u00e7\u00fcnk\u00fc seninle dostunun aras\u0131nda sulh-u sefay\u0131 baki b\u0131rakmaz. Bazen su-i zanna, ihtiyatl\u0131 olmakt\u0131r denilir; oysa su-i zan ne k\u00f6t\u00fc bir yemektir. Zulm\u00fcn en k\u00f6t\u00fcs\u00fcyse zay\u0131fa zulmetmektir. K\u00f6t\u00fc i\u015f, ismi gibi k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. Felakete (sevilmeyecek \u015feylere) boyun e\u011fmek, kalbin zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Yumu\u015fakl\u0131\u011f\u0131n sertlik say\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yerde, sertlik de yumu\u015fakl\u0131k olur. \u00c7o\u011fu zaman ila\u00e7, dert ve hastlal\u0131k olur; dert de ila\u00e7 ve derman olur. Olur ki, nasihat\u00e7\u0131 olmayan \u00f6\u011f\u00fct verir; kendisinden \u00f6\u011f\u00fct istenen de \u00f6\u011f\u00fct istiyeni aldat\u0131r. Arzulara kap\u0131l\u0131p bel ba\u011flamaktan sak\u0131n; \u00e7\u00fcnk\u00fc onlara bel ba\u011flamak, ahmakl\u0131\u011f\u0131n sermayesidir; sahibini d\u00fcnya ve ahiret hayr\u0131ndan al\u0131kor. Ate\u015fin odunla alevlendirilip safla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, g\u00f6nl\u00fcn\u00fc edeple alevlendirerek safla\u015ft\u0131r. Gece karanl\u0131\u011f\u0131nda odun toplayan veya selin oraya buraya s\u00fcr\u00fckledi\u011fi \u00e7er\u00e7\u00f6p gibi olma. Nimete k\u00fcfran etmek al\u00e7akl\u0131kt\u0131r; cahille d\u00fc\u015f\u00fcp kalkmak ise u\u011fursuzluktur.<\/p>\n
Ak\u0131l, tecr\u00fcbeleri bellemek ve onlar\u0131 unutmamakt\u0131r. En hay\u0131rl\u0131 tecr\u00fcbe, sana \u00f6\u011f\u00fct veren tecr\u00fcbedir. Yumu\u015fak ahlak, soyluluk ve b\u00fcy\u00fckl\u00fcktendir. F\u0131rsat\u0131 \u00fcz\u00fcnt\u00fcye sebep olmadan de\u011ferlendir. Azim ve irade, ileri g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fcl\u00fcktendir. Gev\u015feklik mahrumiyete sebep olur. Her isteyen, iste\u011fini elde edemez; her binen (gurbete giden) geri d\u00f6n\u00fcp gelemez. Az\u0131\u011f\u0131 zayi etmek fesattand\u0131r. Her i\u015fin bir sonu vard\u0131r. Nice az vard\u0131r ki, \u00e7oktan daha bereketlidir, daha verimlidir. Takdir edilen sana gelir ula\u015f\u0131r. Ticarete giri\u015fen tehlikeye at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kadri ve de\u011feri olmayan yard\u0131mc\u0131da hay\u0131r yoktur. \u0130\u015fini, hile ve aldatma \u00fczerine kurma. Hikmet bulan y\u00fccelir, b\u00fcy\u00fcr. Anlamaya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n ilmini \u00e7o\u011falt\u0131r. Hay\u0131r sahiplerini ziyaret etmek, kalpleri ihya eder. Zaman bine\u011fi sana ram oldu\u011fu (uydu\u011fu) m\u00fcddet\u00e7e onunla uzla\u015f ve ondan pay\u0131n\u0131 al. \u0130nat bine\u011finin sana isyan etmesinden sak\u0131n. G\u00fcnah i\u015fledi\u011finde onu t\u00f6vbeyle hemencecik mahvet. <\/p>\n
Seni emin bilene, o sana h\u0131yanet etse bile, h\u0131yanet etme; o senin s\u0131rr\u0131n\u0131 a\u00e7sa bile, sen onun s\u0131rr\u0131n\u0131 a\u00e7ma. Az bir \u015feyi, \u00e7o\u011falmas\u0131 \u00fcmidiyle elden \u00e7\u0131karma. \u0130stemene bak, nasip olan yeti\u015fir. (\u0130htiya\u00e7tan) fazla olan\u0131 al; g\u00fczel bir \u015fekilde ihsan et, ba\u011f\u0131\u015fta bulun; halka g\u00fczel s\u00f6z s\u00f6yle. \u015eu s\u00f6z ne de hikmetli, lafz\u0131 az ama manas\u0131 \u00e7ok: Kendin i\u00e7in sevdi\u011fin \u015feyi halk i\u00e7in de sev, kendin i\u00e7in sevmedi\u011fin bir \u015feyi onlar i\u00e7in de sevme. Bir kimsenin hakk\u0131nda acele davran\u0131rsan, \u00e7o\u011fu zaman pi\u015fman olur veya ihsan edersin. (Pi\u015fmanl\u0131k veya ihsan etmenle sonu\u00e7lanan acele davran\u0131\u015flardan ka\u00e7\u0131n.) <\/p>\n
Bil ki, verdi\u011fi s\u00f6ze ba\u011fl\u0131 kalmak ve haremini (ailesini) savunmak, asalet ve c\u00f6mertliktendir. Y\u00fcz \u00e7evirmek nefret etmenin g\u00f6stergesidir; \u00e7ok mazeret getirmek de cimrili\u011fin al\u00e2metidir. Bazen g\u00fcler bir y\u00fczle karde\u015finden (herhangi bir \u015feyi) esirgemen ona as\u0131k bir suratla ba\u011f\u0131\u015fta bulunmandan daha iyidir. S\u0131la-i rahim (yak\u0131nlara iyilik etmek ve onlar\u0131 ziyaret etmek) c\u00f6mertliktendir. Akrabalar\u0131nla ili\u015fkiyi kesti\u011finde art\u0131k kim sana \u00fcmit edebilir veya senin ili\u015fkine g\u00fcvenebilir? Ba\u011f\u0131\u015f\u0131 esirgemek, ili\u015fkiyi kesmenin bir g\u00f6stergesidir. <\/p>\n
Karde\u015fin senden ili\u015fkisini kesti\u011finde onunla ili\u015fki kurmaya, y\u00fcz \u00e7evirdi\u011finde l\u00fctufta ve ricada bulunmaya, cimrilik yapt\u0131\u011f\u0131nda ba\u011f\u0131\u015fta bulunmaya, uzakla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda yak\u0131nla\u015fmaya, sert davrand\u0131\u011f\u0131nda yumu\u015fak davranmaya, su\u00e7 i\u015fledi\u011finde de sen onun kuluymu\u015fsun, o da veli nimetinmi\u015f gibi ondan \u00f6z\u00fcr dilemeye kendini zorla. Bu dediklerimi, yerinden ba\u015fka bir yerde yapmaktan, yahut ehil olmayanlara bu \u00e7e\u015fit muamele etmekten sak\u0131n. <\/p>\n
Dostuna d\u00fc\u015fman olan bir kimseyle dostluk kurmaya \u00e7al\u0131\u015fma; \u00e7\u00fcnk\u00fc dostunla d\u00fc\u015fman olmu\u015f olursun. Hile de yapma; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu al\u00e7ak kimselerin ahlak\u0131d\u0131r. \u0130ster ho\u015flans\u0131n, ister ho\u015flanmas\u0131n, sen karde\u015finin hayr\u0131n\u0131 iste. Her haliyle onunla yard\u0131mla\u015f, nereye giderse onunla beraber git, a\u011fz\u0131na toprak serpse bile onu cezaland\u0131rmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnme. D\u00fc\u015fman\u0131na erdem ve faziletle muamele et (ba\u011f\u0131\u015fla onu), bu zafere ula\u015fmaya daha uygundur. G\u00fczel ahlakla kendini halk\u0131n \u015ferrinden kurtar. \u00d6fkeni yut, sonu\u00e7 bak\u0131m\u0131ndan bundan daha tatl\u0131, bundan daha lezzetli bir yutma g\u00f6rmedim ben. \u015e\u00fcphe \u00fczerine karde\u015finle ili\u015fkini kesme; g\u00f6nl\u00fcn\u00fc almaks\u0131z\u0131n ondan ayr\u0131lma. Sana sert davranana kar\u015f\u0131 yumu\u015fak ol, belki o da yumu\u015far. \u0130li\u015fkiyi kurduktan sonra kesmek, karde\u015flikten sonra cefa etmek, dostluktan sonra d\u00fc\u015fmanl\u0131k yapmak, g\u00fcvenene h\u0131yanet etmek, \u00fcmit edenin \u00fcmidini kesmek, itimat edene hile yapmak ne de k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. Karde\u015finden kopmaya mecbur kal\u0131rsan, kendinden onun yan\u0131nda bir iyilik b\u0131rak ki, bir g\u00fcn d\u00f6nmek istedi\u011finde rahat\u00e7a d\u00f6nebilesin. Senin hakk\u0131nda iyi zan besleyenin zann\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftir. Aran\u0131zdaki dostlu\u011fa g\u00fcvenerek karde\u015finin hakk\u0131n\u0131 zayi etme, \u00e7\u00fcnk\u00fc hakk\u0131n\u0131 zayi etti\u011fin ki\u015fi art\u0131k karde\u015fin de\u011fildir senin. Aile fertlerine kar\u015f\u0131 k\u00f6t\u00fc ki\u015fi olma. Sana ilgi g\u00f6stermeyene sen de ilgi g\u00f6sterme. Sana g\u00f6n\u00fcl ba\u011flayan ve y\u00f6nelen kimse mua\u015feret etmeye lay\u0131k olursa onu terketme. <\/p>\n
Sak\u0131n karde\u015finin ili\u015fkiyi kesmekteki g\u00fcc\u00fc, senin onunla ili\u015fki kurmaktaki g\u00fcc\u00fcnden daha \u00e7ok, k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapmaktaki kuvveti senin ona iyi davranmaktaki kuvvetinden daha fazla, cimrilikteki g\u00fcc\u00fc senin ba\u011f\u0131\u015f ve c\u00f6mertlikteki g\u00fcc\u00fcnden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve kusur etmekteki kudreti senin iylilik etmekteki g\u00fcc\u00fcnden daha ziyade g\u00f6r\u00fcnmesin. Sana zulmedenin zulm\u00fc, g\u00f6z\u00fcnde b\u00fcy\u00fcmesin; zira o kendi zarar\u0131na ve senin faydana \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Seni sevindirene k\u00f6t\u00fcl\u00fck etmen, yerinde bir i\u015f de\u011fildir. R\u0131z\u0131k iki k\u0131s\u0131md\u0131r, bir r\u0131z\u0131k var ki sen onu arars\u0131n, bir r\u0131z\u0131k da var ki o seni arar, sen ona varmasan da o sana gelir. <\/p>\n
Ey o\u011flum, \u015funu bil ki, zaman halden hale girmekte ve bir\u00e7ok hadiselerle doludur. Sak\u0131n k\u0131namalar\u0131 sert ve halk\u0131n nezdinde \u00f6z\u00fcrleri az olan kimselerden olma. \u0130htiya\u00e7 zaman\u0131nda al\u00e7almak, zenginlikte de azarlamak ne k\u00f6t\u00fc huydur. D\u00fcnyadan nasibin, ahiretini bay\u0131nd\u0131r etti\u011fin kadard\u0131r. \u00d6yleyse yerinde infak et, ba\u015fkalar\u0131na hazinedar olma. E\u011fer elinden \u00e7\u0131kana hay\u0131flanacaksan, sana ula\u015fmayan her \u015fey i\u00e7in hay\u0131flan dur. Hen\u00fcz olmayan, gelip \u00e7atmayan \u015feyi olup bitenden anla; \u00e7\u00fcnk\u00fc i\u015fler hep birbirine benzer. Hi\u00e7 bir veli nimete nank\u00f6rl\u00fck etme; \u00e7\u00fcnk\u00fc nank\u00f6rl\u00fck k\u00fcfr\u00fcn en al\u00e7ak mertebelerindendir. \u00d6z\u00fcr kabul eden ol. Tuza\u011fa d\u00fc\u015fmedik\u00e7e ibret almayan, nasihattan faydalanmayanlardan olma. \u00c7\u00fcnk\u00fc ak\u0131ll\u0131 ki\u015fi edeple \u00f6\u011f\u00fctlenir; hayvanlarsa k\u00f6tekle. Hakk\u0131n\u0131 tan\u0131yan kimsenin, ister b\u00fcy\u00fck adam olsun, ister k\u00fc\u00e7\u00fck, hakk\u0131n\u0131 tan\u0131. <\/p>\n
Sab\u0131r ve (Allah’a) kesin iman ve g\u00fcven ile dertleri kendinden uzakla\u015ft\u0131r. Il\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 b\u0131rakan sapar. Kanaat insan i\u00e7in g\u00fczel bir saadettir. \u0130nsan\u0131n en k\u00f6t\u00fc arkada\u015flar\u0131ndan biri de hasettir. \u00dcmitsizlikte tefrit (kusur) vard\u0131r (\u00fcmitsiz adam i\u015ften \u00e7ok \u00e7abuk el \u00e7eker). Cimrilik k\u0131nanmaya yol a\u00e7ar. E\u015f, dost, soy-soptur. Dost, sen yokken dostluk \u015fart\u0131n\u0131 yerine getiren kimsedir; heva ve heves k\u00f6rl\u00fckle ortakt\u0131r (her ikisi de hakikati te\u015fhis etmeye engeldir). \u015ea\u015fk\u0131nken duraklamak (bir nevi) ba\u015far\u0131d\u0131r. Yakin, \u00fcz\u00fcnt\u00fcy\u00fc \u00e7ok g\u00fczel gideren bir \u015feydir. Yalan s\u00f6ylemenin sonu, k\u0131nanmakt\u0131r. Sel\u00e2met (kurtulu\u015f), do\u011fruluktad\u0131r; yalan s\u00f6ylemenin sonucu, sonu\u00e7lar\u0131n en k\u00f6t\u00fcs\u00fcd\u00fcr. Nice uzak vard\u0131r ki yak\u0131ndan da yak\u0131nd\u0131r; nice yak\u0131n da vard\u0131r ki, uzaktan da uzakt\u0131r. <\/p>\n
Garip, dostu olmayan kimsedir. K\u00f6t\u00fc zanl\u0131 olup, dostlar\u0131n\u0131 elinden \u00e7\u0131karma. Nefsini zararl\u0131 \u015feylerden koruyan, \u015fifa bulur. Haktan \u00e7\u0131kan, s\u0131k\u0131nt\u0131ya d\u00fc\u015fer. Kendi haddini bilenin de\u011feri baki kal\u0131r. \u0130kramda bulunmak ne g\u00fczel bir huydur. Al\u00e7akl\u0131klar\u0131n en al\u00e7a\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funda zul\u00fcm etmektir. Hay\u00e2 (aredep), her g\u00fczel \u015feye bir vesiledir. Tutunacak en sa\u011flam kulp, takvad\u0131r. Tutunaca\u011f\u0131n sebeplerin en kuvvetlisi, seninle Y\u00fcce Allah aras\u0131ndaki sebeptir. Huzursuzlu\u011funu gideren, seni minnet alt\u0131na alm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131namakta a\u015f\u0131r\u0131 gitmek, inat\u00e7\u0131l\u0131k ate\u015fini k\u00f6r\u00fckler. Nice hastalar kurtulmu\u015f ve nice sa\u011flam (s\u0131hhati yerinde) olanlar \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcr. Tamah\u0131n (\u00fcmidin) insan\u0131 helak etti\u011fi yerde, \u00fcmitsizlik zaferdir. Her ay\u0131p a\u00e7\u0131lmaz, her f\u0131rsat ele ge\u00e7mez. G\u00f6renin yoldan sapt\u0131\u011f\u0131 ve k\u00f6r\u00fcn ise do\u011fru yolu buldu\u011fu \u00e7ok olur. Her arayan bulacak ve her ihtiyat eden kurtulacak diye bir \u015fey yoktur. <\/p>\n
K\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc daima geciktir; \u00e7\u00fcnk\u00fc istedi\u011fin vakit onu yapmaya ko\u015fabilirsin. Sana ihsan edilmesini seviyorsan, ba\u015fkalar\u0131na ihsan et. Karde\u015fine onda var olan her \u00f6zelli\u011fiyle tahamm\u00fcl et. \u00c7ok k\u0131nama; zira \u00e7ok k\u0131namak kin do\u011furur ve insan\u0131 nefret etmeye s\u00fcr\u00fckler. Kabul etmesini \u00fcmit etti\u011fin kimseden, \u00f6z\u00fcr dile. Cahilden uzak kalmak, ak\u0131ll\u0131ya yakla\u015fmakla e\u015fittir. Sert davranmamak, keremdendir. Zaman\u0131yle inatla\u015fan ve z\u0131t giden helak olur. K\u0131nan\u0131lan sinirlenir. \u0130ntikam alan, ne kadar da zulmedene yak\u0131nd\u0131r. Hile yapan (ahdi bozan), vefas\u0131zl\u0131\u011fa daha lay\u0131kt\u0131r. \u0130htiyatl\u0131 davranan insan kayarsa kaymas\u0131, \u00e7ok \u015fiddetli olur. Yalan s\u00f6yleme hastal\u0131\u011f\u0131, hastal\u0131klar\u0131n en \u00e7irkinidir. Fesat (savurganl\u0131k), \u00e7ok serveti yok eder; iktisatl\u0131 olmak, az\u0131 \u00e7o\u011falt\u0131r. Azl\u0131k (kimsesizlik veya yoksulluk), zillettir. Ana-babaya iyilik yapmak, karakterin y\u00fcceli\u011findendir. Kayma, acele etmekle beraberdir. Sonucu pi\u015fmanl\u0131k olan lezzette hay\u0131r yokur. Ak\u0131ll\u0131 ki\u015fi, tecr\u00fcbelerden ibret alan kimsedir. <\/p>\n
Hidayet, kalbin k\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc giderir. Dil akl\u0131n terc\u00fcman\u0131d\u0131r. \u0130htilafla, itilaf (\u00fclfet) olmaz. \u0130yi kom\u015fuluk, kom\u015funun halini sormakt\u0131r. Orta halli olan, helak olmaz. Zahid olan, fakir olmaz. \u0130nsan\u0131 kendisine tan\u0131tan onun bat\u0131n\u0131d\u0131r. Nice kimseler kendi kabrini kaz\u0131yor (\u00f6l\u00fcme do\u011fru gidiyor). G\u00fcveni, \u00fcmitle de\u011fi\u015fme. Korkulan her \u015fey zarar vermez. Nice \u015fakalar vard\u0131r ki, ciddiye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Zamandan emin olan, onun h\u0131yanetine u\u011frar. Zamana b\u00f6b\u00fcrleneni (onun s\u00fcnnet ve kurallar\u0131na uymayan\u0131), zaman al\u00e7alt\u0131r. Zamana \u00f6fkelenen kendisini zelil ve yere s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fcr. Ona s\u0131\u011f\u0131nan ise yard\u0131ms\u0131z kal\u0131r. Her ok atan\u0131n oku hedefe varmaz. Buyruk sahibi de\u011fi\u015fti mi zaman da de\u011fi\u015fir. Aile fertlerinin en hay\u0131rl\u0131s\u0131, sana yeterli olan\u0131d\u0131r. \u015eaka kin do\u011furur. Nice a\u015f\u0131r\u0131 istekleri olan vard\u0131r ki, amac\u0131na ula\u015famaz. <\/p>\n
Din i\u00e7in do\u011fru bir yakin, ba\u015f mesabesindedir. \u0130hlas\u0131n kemali, g\u00fcnahlardan \u00e7ekinmektir. En g\u00fczel s\u00f6z, amelin tasdik etti\u011fi s\u00f6zd\u00fcr. Sel\u00e2met (kurtulu\u015f), do\u011frulukla beraberdir. Dua, rahmetin anahtar\u0131d\u0131r. Yola d\u00fc\u015fmeden arkada\u015f\u0131, eve girmeden de kom\u015fuyu sor. D\u00fcnyay\u0131 g\u00f6\u00e7\u00fcp gidilecek bir menzil bil. Sana kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kana tahamm\u00fcl et. \u00d6z\u00fcr dileyenin \u00f6zr\u00fcn\u00fc kabul et. Halk\u0131n su\u00e7lar\u0131n\u0131 affetmeyi \u00e2det edin. Kimseye sevmedi\u011fi bir haberi ula\u015ft\u0131rma. Karde\u015fine, sana isyan etse bile itaat et; ona yakla\u015f, senden kopsa bile. Kendini c\u00f6mert olmaya al\u0131\u015ft\u0131r. Her huyun en iyisini kendin i\u00e7in se\u00e7; \u00e7\u00fcnk\u00fc hay\u0131r, bir \u00e2dettir. Ba\u015fkalar\u0131ndan nakletsen bile \u00e7irkin ve g\u00fcld\u00fcren bir s\u00f6z s\u00f6yleme. Hak senden al\u0131nmadan \u00f6nce, kendin hakk\u0131 ver. <\/p>\n
Sak\u0131n kad\u0131nlarla isti\u015f\u00e2re etme; onlar\u0131n reyleri zay\u0131f, azimleri ise gev\u015fektir. Onlar\u0131n (yabanc\u0131larla mua\u015feret etmelerini) \u00f6nlemekle g\u00f6zlerini (namahremlere) kapat. Zira hicap (\u00f6rt\u00fc arkas\u0131nda korunmalar\u0131), hem senin i\u00e7in hem de onlar i\u00e7in daha iyidir. Onlar\u0131n evden d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmalar\u0131, g\u00fcvenilmeyen kimseleri eve sokmandan daha k\u00f6t\u00fc de\u011fildir. Onlar\u0131n senden ba\u015fka bir kimseyi tan\u0131mamalar\u0131n\u0131 ba\u015farabilirsen \u00f6yle yap. Onlar\u0131 a\u015facak bir i\u015fe ko\u015fturma. Bu onlar\u0131n hali i\u00e7in daha uygundur, onlar\u0131n huzurunu daha iyi korur, kalplerini daha \u00e7ok rahatlat\u0131r, g\u00fczelliklerini daha da s\u00fcrekli k\u0131lar. \u00c7\u00fcnk\u00fc kad\u0131n \u00e7i\u00e7ektir (koklan\u0131r), kahraman de\u011fil. Kad\u0131n\u0131 kendi y\u00fcceli\u011finden ba\u015fka bir y\u00fcceli\u011fe y\u00fcceltme; onu kendsinden ba\u015fkas\u0131na \u015fefaat\u00e7i etme; (b\u00f6yle yapt\u0131\u011f\u0131n takdirde) onun hedefi u\u011frunda sana bu\u011fzeder. Han\u0131mlarla \u00e7ok yaln\u0131z oturma; \u00e7\u00fcnk\u00fc seni b\u0131kt\u0131r\u0131rlar, ya da senden b\u0131karlar. T\u00fcm g\u00fcc\u00fcn\u00fc onlara kar\u015f\u0131 kullanma; \u00e7\u00fcnk\u00fc seni g\u00fc\u00e7l\u00fc g\u00f6rd\u00fckleri halde hatalar\u0131ndan ge\u00e7men, t\u00fcm g\u00fcc\u00fcn\u00fc kullan\u0131p da zaaf\u0131n\u0131 g\u00f6rmelerinden daha iyidir. K\u0131skan\u0131lacak yerden ba\u015fka k\u0131skan\u00e7l\u0131\u011fa kalk\u0131\u015fma; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu onlar\u0131n (kad\u0131nlar\u0131n) do\u011frusunu da e\u011friltebilir; fakat i\u015flerini sa\u011flama ba\u011fla (onlar\u0131 ba\u015f\u0131 bo\u015f b\u0131rakma). Bir g\u00fcnah g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde, ister k\u00fc\u00e7\u00fck olsun, ister b\u00fcy\u00fck, itirazda bulun; cezaland\u0131rmaktan sak\u0131n; zira g\u00fcnah\u0131 b\u00fcy\u00fck, k\u0131namay\u0131 ise k\u00fc\u00e7\u00fck (de\u011fersiz) k\u0131lm\u0131\u015f olursun. <\/p>\n
K\u00f6leleri iyi terbiye et, onlara az sinirlen, g\u00fcnahlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda onlar\u0131 \u00e7ok k\u0131nama. Biri g\u00fcnah i\u015flerse iyi bir \u015fekilde vazge\u00e7. \u00c7\u00fcnk\u00fc affetmek akl\u0131 olan kimse i\u00e7in dayak atmaktan daha etkilidir. Ak\u0131ll\u0131 olmayan kimselere sata\u015fma ve k\u0131sastan \u00e7ekin. Onlardan her birini yapabilece\u011fi i\u015fle g\u00f6revlendir ki, i\u015fleri birbirlerine b\u0131rakmas\u0131nlar (hizmetten ka\u00e7mas\u0131nlar). Akrabalar\u0131na iyilik et; \u00e7\u00fcnk\u00fc onlar u\u00e7tu\u011fun kanatlar\u0131n, d\u00f6nece\u011fin asl\u0131nd\u0131r (k\u00f6k\u00fcnd\u00fcr); onlarla d\u00fc\u015fmana sald\u0131r\u0131rs\u0131n; onlar k\u0131tl\u0131k g\u00fcn\u00fc az\u0131kt\u0131r; \u00f6yleyse onlar\u0131n iyilerine iyilik et; hastalar\u0131n\u0131 ziyaret et; onlar\u0131n i\u015flerine ortak ol; zorluklar\u0131nda kolayl\u0131k g\u00f6ster. B\u00fct\u00fcn i\u015flerinde Allah’tan yard\u0131m dile; zira O en yeterli yard\u0131mc\u0131d\u0131r. <\/p>\n
Seni dininde ve d\u00fcnyanda Allah’a \u0131smarl\u0131yorum. D\u00fcnyanda da, ahiretinde de O’ndan sana hay\u0131rlar dilerim. Allah’\u0131n selam\u0131 ve rahmeti \u00fczerine olsun. <\/p>\n
[1]- Nehc-\u00fcl Bela\u011fa\u2019da: \u201c\u00f6\u011frenilmesi hakka uygun olmayan\u201d \u015feklinde ge\u00e7er.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zaman(\u0131n kahr\u0131n\u0131) ikr\u00e2r eden, \u00f6mr\u00fc s\u00f6nme\u011fe y\u00fcz tutan, kadere boyun e\u011fen, d\u00fcnyay\u0131 yeren, \u00f6l\u00fcler mahallinde yurt edinen, yar\u0131n da oradan g\u00f6\u00e7\u00fcp gidecek olan f\u00e2ni babadan; eri\u015filmeyecek \u015feyleri arzulayan, yok olup gidenlerin yolunu tutmu\u015f olan, zaman\u0131n rehini, musibet oklar\u0131n\u0131n hedefi, d\u00fcnyan\u0131n kulu, gurur taciri, \u00f6l\u00fcm\u00fcn esiri, gam ve h\u00fcz\u00fcnlerin arkada\u015f\u0131, hastal\u0131klara ve afetlere maruz olan, arzular\u0131na …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[11438,11434,11437,11436,11435,11433],"class_list":["post-5968","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel","tag-akillara-hediye","tag-tuhef-ul-ukul-2","tag-tuhef-ul-ukul-akillara-hediye","tag-tuhef-ul-ukul-bolumleri","tag-tuhef-ul-ukul-indir","tag-tuhef-ul-ukul-oku"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5968","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5968"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5968\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5968"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5968"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.islamidavet.com\/kutuphane\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5968"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}