Taliban, ABD’nin, örgütün başkan yardımcısı ve içişleri bakanı Sirajuddin Hakkani’nin başına koyduğu 10 milyon dolarlık ödülü kaldırdığını duyurdu.
Taliban İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Abdul Mateen Qani, daha önce ABD Dışişleri Bakanlığı’nın Adalet Ödülü programı kapsamında teklif edilen ödülün geri çekildiğini ve böylece Hakkani’nin arananlar listesinden çıkarıldığını söyledi.
Ancak Cumartesi günü itibarıyla FBI’ın internet sitesinde hala ödül gösteriliyordu ve Hakkani’nin “Afganistan’da ABD ve koalisyon güçlerine karşı sınır ötesi saldırıları koordine ettiği ve bunlara katıldığı düşünülüyordu” deniyordu.
Dışişleri Bakanlığı’ndan bildirilen karara ilişkin henüz bir yanıt gelmedi.
Hakkani aynı zamanda Taliban’ın silahlı operasyonlarıyla bilinen güçlü bir grubu olan Hakkani şebekesinin de başında bulunuyor.
1970’lerde Jalaluddin Hakkani, Sirajuddin’in babası tarafından kurulan ağ, Sovyet-Afgan savaşı sırasında ABD ve Pakistan’dan destek alarak öne çıktı. Yıllar içinde en güçlü silahlı gruplardan biri haline geldi.
Washington, Taliban’ın Ağustos 2021’de iktidara dönmesinden önce Afganistan’da ABD öncülüğündeki güçlere karşı gerçekleştirilen en ölümcül saldırılardan bazılarından bu ağı sorumlu tutuyordu.
İntihar bombalamaları ve suikastlar da dahil olmak üzere büyük yankı uyandıran saldırılardan sorumlu olduğu düşünülen grup, 2012 yılında ABD tarafından terör örgütü olarak ilan edilmiş ve liderleri Batılı hükümetler tarafından yaptırımlara tabi tutulmuştu.
Taliban’ın iktidara dönmesinin ardından Taliban’ın yönetim yapısına entegre olmasından bu yana, ağ Taliban içinde belirgin ve güçlü bir fraksiyon olarak tanınıyor ve Afganistan’daki askeri ve güvenlik meseleleri üzerinde önemli bir etkiye sahip.
Siraceddin Hakkani’nin kendisi de uzun süredir ABD-Taliban ilişkilerinde tartışmalı bir isim.
ABD tarafından daha önce “küresel terörist” olarak nitelendirilmesine rağmen Hakkani, Taliban yönetiminde Afganistan’ın iç güvenliğini denetlemekle görevlendirildiği önemli bir görevde bulunuyor.
Yönetimdeki varlığı, Taliban ile Batılı hükümetler arasında sürtüşme noktası oldu; bu hükümetler, Taliban’a yaptırım uygulamaya devam ediyor ve grubun yönetimini resmen tanımayı reddediyor.
İddiaya göre ödül paketinin kaldırılması, Taliban’ın uluslararası alanda meşruiyet kazanmak için diplomatik angajman, Washington tarafından dondurulan Afgan Merkez Bankası varlıklarının serbest bırakılması ve yetkililerine uygulanan seyahat yasaklarının hafifletilmesi yönündeki çabalarının artmasıyla birlikte geldi.
Grubun geri dönüşü, ABD’nin, milyarlarca dolarlık askeri teçhizatı ve Amerikan güçlerine yardım eden binlerce Afgan’ı geride bırakarak, kaotik olduğu yönünde yaygın olarak eleştirilen karmaşık bir çekilme sürecinin ortasında gerçekleşti.
ABD’nin çekilme sürecini tamamlamasından sadece birkaç gün önce Taliban’ın Kabil’i hızla ele geçirmesi, Washington’ın Afganistan’ı güvence altına alma ve Amerikalı yetkililerin deyimiyle Amerikan çıkarlarına yönelik olası saldırıları önleme bahanesiyle ülkeye uyguladığı 20 yıllık askeri işgalin başarısızlığını bir kez daha gözler önüne serdi.
3 trilyon dolarlık işgal Taliban’ı devirdi, ancak grup Afganistan’daki varlığını sürdürdü ve Amerikan askerleri ve Afgan hükümetiyle mücadele ettikten sonra etki alanını kademeli olarak genişletti.
2021’deki çekilmenin ardından Afganistan Yeniden Yapılanma Özel Müfettişliği (SIGAR) tarafından hazırlanan bir raporda, ABD politikasındaki sistemsel başarısızlıklar ayrıntılı olarak açıklanmış ve Afgan hükümetinin çöküşündeki temel faktörler olarak yolsuzluk, gerçekçi olmayan hedefler ve Amerikan kurumları arasındaki koordinasyon eksikliği gösterilmişti.
