Tuhefu'l-Ukûl: Akıllara Hediye Bölüm 38 / 85

Kısa Sözleri

1- Müşavere eden bir kavim, mutlaka kemale erişir.

2- Nimete şükretmemek alçaklıktır.

3- Evlatlarından birine hitaben buyurdu: Ey oğlum! Hiçbir kimseyle, onun nerelere girip çıktığını (nereye gidip geldiğini) öğren­meden arkadaşlık kurma! Durumunu iyice araştırıp öğren-diğin, muaşeretinden hoşlandığın zaman, hatalarını düzeltmek ve zor durumlarda yardımlaşmak üzere onunla arkadaş ol.

4- Galip bir insan gibi istediğine ulaşmaya çalışma; yenik bir insan gibi de kadere teslim olma. Zira Allah’ın fazlını isteyip aramak sünnettendir. Kazançta aç gözlü olmamak ise iffettendir. Rızıklar paylaştırılmıştır; ne iffetli olman sana yetişecek bir rızkın önünü alır, ve ne de ihtiras rızkı çoğaltır; oysa ihtirasa dayanan bir hareket günahtır.

5- Gerçek yakın (akraba), nesep bakımından uzak olsa bile muhabbetin yakınlaştırdığı kimsedir ve gerçek yabancı nesep açı-sından yakın olsa bile muhabbetin uzaklaştırdığı kimsedir. Vücuda elden daha yakın bir şey yoktur, fakat kırıldığı zaman kesilip atılıyor.

6- Kendisi için en iyi durumu seçmeyi Allah’a bırakan kimse, Allah’ın kendisi için seçmiş olduğu durumdan başka bir durumu arzu­lamaz.

7- (Dünyada) ayıplanmaya katlanmak, cehennemin ateşine tahammül etmekten daha kolaydır.

8- Nimet içerisinde bulunduğunda (Allah’a) şükretmek, bir musibet gelip çattığında sabırlı olmak, şerri olmayan bir hayırdır.

9- Hastalıktan iyileşen birine şöyle buyurdu: Allah seni andı, sen de O’nu an. Günahlarını affetti, sen de O’na şükret.

10- Muâviye ile sulh ettiği zaman şöyle buyurdu: Allah’a andolsun ki, bizi Şamlılarla savaşmaktan alıkoyan ne şüphedir, ne de pişmanlık. Biz geçmişte, (kendi aramızda olan) sulh, selametlik ve sabır gücüyle savaşıyorduk. Fakat bu gün aramızdaki sulh ve selametin yerini düşmanlık, sabrımızın yerini de tahammülsüzlük almıştır. Sıffin savaşına gittiğinizde dininiz dünyanızın önündeydi; bu gün ise dünyanız dininizden öne geçmiştir.

11- Rabbiyle kendisi arasında olan şeyler hakkında, akıllı davra-nan bir kimse görmedim.

12- Kendisine, “Sizde azamet vardır.” denildiğinde şöyle buyur-du: Hayır, bende izzet vardır; Allah buyuruyor ki: “İzzet Allah’ın, Resulü’nün ve mü’minlerindir.”[1]

13- Salih bir kardeşinin (dostunun) vasfında şöyle buyurdu: O gözümde insanların en büyüklerindendi; onu, benim gözümde büyüten en önemli şey, onun dünyayı küçük görmesi idi. O ceha-letin sultasına girmemişti. Sadece yararlı olduğuna inandığı bir şeye el uzatırdı. Ne şikâyet ederdi, ne kızardı, ne de üzülürdü. Öm-rünün çoğu susmakla geçerdi; ama konuşunca bütün konuşanlara galip olurdu. Görünüşü zayıftı; ama ciddiyet gelince (savaş olunca) arslan gibi savaşırdı. Ulemanın yanında olduğunda dinlemeyi konuşmaktan daha çok severdi. Fazla konuşmada yenilse bile susmada yenilmezdi. Yapmadığını söylemezdi; ama iddia etmediği şeyleri de yapardı. İki yol önüne koyulduğunda hangisinin Allah’ın emrine daha yakın olduğunu bilmezse, hangisinin kendi heva ve hevesine daha yakın olduğuna bakar ve onu yapmazdı. Hiç kimseyi, özür gösterebileceği bir şey için kınamazdı.

14- Mescide devamlı giden insan şu sekiz hayırdan birine uğrar: (Faydalanacağı) bir ayet öğrenir, yararlı bir arkadaş bulur, yeni bir bilgi elde eder, umulan bir rahmete kavuşur, hidayeti gösterecek veya aşağılıktan alıkoyacak bir söz öğrenir ve Allah korkusundan veya utanarak günahları terkeder.

15- Allah-u Teâla, İmam Hasan aleyhi’s-selâm’a bir erkek çocuğu verdiğinde, Kureyş tebrik etmek için İmam’ın yanına gelip; “Süvari mübarek olsun.” dediler. (Bu tabiri örfleri icabınca çocuğun büyüyüp yiğit ve şecaatli bir kişi olması için uğur tabiri olarak kullanırlardı.) İmam; “Bu nasıl bir sözdür? Belki süvari olmaz piyade olur.” buyurdu. Cabir: “Ey Resulullah’ın toru-nu! (Öyleyse) nasıl diyelim?” dedi. İmam: “Birinizin bir çocuğu olduğunda ve siz de onun yanına gittiğinizde şöyle tebrik edin: “Bağışlayan Allah’a şükret, bu bağış size mübarek olsun. Allah onu kemal çağına eriştirsin ve hayrından sizi faydalandırsın.”

16- “Mertlik nedir?” diye sorduklarında şöyle buyurdu: Kişinin dinine düşkün olması, kendi malını ıslah etmesi (humus ve zekâtını vermesi) ve hakları eda etmeye koyulmasıdır.

17- En keskin göz, hayırı gören; en güzel işiten kulak, nasihat-ları dinleyip ondan yararlanan; ve en sağlam kalp de şüphelerden arınandır.

18- Birisi İmam Hasan’dan kendisine nasihatta bulunmasını istedi. İmam şöyle buyurdu:

“(Şu şartla sana nasihat ederim ki) sakın beni övmeyesin; çünkü ben kendimi daha iyi tanıyorum; beni yalanlamayasın; zira yalanlanan bir kimsenin görüşü (görüşünü söylemesi) değer taşı-maz ve yanımda bir kimsenin gıybetini etmeyesin.” Bunun üzerine; İmam ‘dan nasihat isteyen adam: “Bana müsaade ederseniz, huzurunuzdan ayrılayım.” dedi. İmam da: “İstersen gidebilirsin.” buyurdu.

19- İbadet etmek isteyen, onun için temizlenmelidir. Müstehap ameller, farzları engellerse onları bırakınız. Yakin, kurtuluşun sığınağıdır. Yolculuğun uzaklığını hatırlayan ona hazırlanır. Akıllı adam, kendisine nasihat etmesini isteyen kimseye hile yapmaz. Öğüdün size ulaşmasını engelleyen, gurur perdesidir. (Gurur ve bencillik kalkmadıkça öğüt etkili olmaz.) İlim, öğrenenin mazeretini ortadan kaldırır. (Zira insan cahil olduğu müddetçe mazeret gösterebilir; elbette her cahil değil.) Her vakti biten şahıs, mühlet talep ederken fırsatı olan kişi, (bunun değerini bilmeyerek) işlerini sonraya ertelemekle kendini oyalar.

20- Ey Allah’ın kulları! Allah’tan korkun. (Kurtuluş ve saadet) talep edin ve ihtiyarlık çağı ulaşmadan ciddiyet gösterin. Azap parçaları inmeden ve lezzetleri yok edici ölüm ulaşmadan önce amel yapmaya koşun. Zira dünya, nimetlerinin devamı bulun-mayan, musibetlerinden emin olunmayan, kötülüklerinden kaçı-nılamayan aldatıcı bir engel ve eğik (güvensiz) bir dayanaktır.

Ey Allah’ın kulları! İbretlerden öğüt alın ve geçmişlerin geriye bıraktıkları eserleri ibret kaynağı edinin. Bunca nimetlerin şükrü için günahlardan uzak durun ve nasihatlardan yararlanın. Allah’ın yardımcı ve sığınak, Kur’ân’ın da delil ve dâvâcı, cennetin sevap, cehennemin de ceza ve işkence olması insana (öğüt olarak) yeter.

21- Biriniz, bir müslüman kardeşiyle karşılaştığında onun alnının nurlu yerinden (secdegâhından) öpsün.

22- İmam Hasan aleyhi’s-selâm Fıtır bayramı günü gülüp oynayan bir grupla karşılaştığında başları üzerinde durup şöyle buyurdu: “Yüce Allah, Ramazan ayını mahlukatı için yarış meydanı kılmıştır. Onlar da itaat vasıtasıyla O’nun rızasına doğru yarışırlar. Bir grup ileri geçer, mutluluğa kavuşur; diğer bir grup da geride kalıp mahrumiyete düşer. İyi iş sahiplerinin sevaba eriştiği, batıla yönelenlerin de ziyana uğradığı bir günde gülüp oynayanların durumu gerçekten de hayret vericidir. Allah’a andolsun ki eğer (gözlerin önündeki) perde kalksaydı, iyi iş yapanları kendi iyilikleriyle meşgul olduğunu, kötü iş yapanları da kendi kötü amellerine duçar bulunduğunu görürdünüz.” Sonra İmam aleyhi’s-selâm (onlardan ayrılıp) yoluna devam etti.

[1]- Münafıkun/8.

İçindekiler

Tuhefu'l-Ukûl: Akıllara Hediye

  1. 1Hazret-İ Resulullah (s.a.a)'ten Öğüt, Hikmet, Züht Ve Benzeri Konularda Nakledilen Sözler
  2. 2Hikmetli Sözlerinden Bir Bölümü
  3. 3Muâz b. Cebel'i,Yemen’e Vâli Olarak Gönderdiğinde Ona Buyurduğu Tavsiyeleri
  4. 4Hikmetli Sözlerinden Diğer Bir Bölümü
  5. 5İlim, Akıl Ve Bilinçsizlik Hakkındaki Sözleri
  6. 6Hz.Resulullah (s.a.a)'ten Diğer Bazı Öğütler
  7. 7Veda Haccındaki Hutbesi
  8. 8Kısa Sözleri
  9. 9Hz. Ali (a.s)'dan Hikmet, Züht, Güzel Ahlak Ve Takva Hakkında Nakledilen Hadisler
  10. 10İmam Hasan (a.s)'a Yazdıkları Vasiyetname
  11. 11İmam Hüseyin (a.s)'a Vasiyeti
  12. 12"Vesile" Adıyla Meşhur Olan Hutbesi
  13. 13Ashabı İçin Buyurduğu Adâb
  14. 14Malik-i Eşter’i Mısır ve Etrafına Vali Tayin Ettiği Zaman Ona Yazdıkları Emirnâme
  15. 15Diybac İsmiyle Meşhur Olan Hutbesi
  16. 16Suçluların Durumunu Açıklayan Sözleri
  17. 17Muttakilerin Vasıflarını Açıklayan Sözleri
  18. 18İman ve Küfrün Temellerini Ve Kısımlarını Açıkladığı Hutbesi
  19. 19Kumeyl b. Ziyad'a Öğütleri
  20. 20Kumeyl b. Ziyad'a Kısa Tafsiyeri
  21. 21Muhammed İbn-i Ebi Bekr'i Mısır'a Vali Olarak Gönderdikten Sonra Mısırlılara Hitaben Yazdıkları Mektuptan Seçmeler
  22. 22Dünya ve Onun Zevklerini Yenmesi Hususundaki Sözleri
  23. 23Malların Yerinde Harcaması Hususundaki Sözlerinden Bir Bölümü
  24. 24Hz. Ali (a.s)'ın Muttakilere Dünyayı Vasfedişi
  25. 25İman, Ruhları ve Onların Farklarıyla İlgili Hutbesi
  26. 26
  27. 27Hadis Ravilerinin Tanıtması
  28. 28İslam'ın Temellerİ, Tövbe ve Mağfiret Dilemenin Hakikati ile İlgili Sözlrinin Bir Bölümü
  29. 29Hz. Ali (a.s)'ın Vefatı Sırasında, Oğlu İmam Hasan'a Yaptığı Vasiyeti
  30. 30İlmin Fazilleri Hakkındaki Sözleri
  31. 31Hikmet, Öğüt, Teşrik ve Tehdit Hususundaki Kısa Sözleri
  32. 32İmam Hasan (a.s)'ın Hikmet, Öğüt, Teşvik, Korkutma, İyiliği Emretme ve Kötülükten Nehyetme vb.
  33. 33Hikmetli Sözler
  34. 34Kendisine Sorulan Sorulara Verdiği Cevaplar
  35. 35İstitat Hakkındaki Sözleri
  36. 36Öğüt
  37. 37Hutbe
  38. 38Kısa Sözleri
  39. 39İmam Hüseyin (a.s)'dan Hikmet, Zühd, Nasihat, Takva, İyiliği Emretme ve Kötülükten Nehyetme Hakkında Nakledilen Hadisler
  40. 40Öğüt
  41. 41Küfe'ye Doğru Hareket Edip Küfe Halkının Vefasızlığı Gördüğünde OnlaraA Yazdığı Mektuptur
  42. 42Rum Paşasının Sorunlarına Verdiği Cevap
  43. 43Cihadın Kısımları
  44. 44Tevhid
  45. 45Kısa Sözleri
  46. 46İmam Zeyn-ül Abidin (a.s)’dan Zühd, Hikmet, Marufu Emretme, Münkerden Nehyetme ve Benzeri Konularda Nakledilen Hadisler
  47. 47Öğüt, Zühd ve Hikmet
  48. 48Hukuk Risalesiyle Meşhur Olan Mektubu
  49. 49Zühd Hakkındaki Sözleri
  50. 50Muhammed İbn-İ Muslim-i Zühri'ye mektubu
  51. 51Kısa Sözlerİ
  52. 52İmam Muhammed Bâkır (a.s)'dan Hikmet, Zühd, Nasihat, İyiliği Emir ve Kötülükten Neyhetme ve Benzeri Konularda Nakledilen Hadisler
  53. 53Cabir ile bir Konuşması
  54. 54Kılıçlar Hakkındaki Sözü
  55. 55Kısa Sözlerİ
  56. 56Hz. İmam Sadık (a.s)’ın Zühd, Hikmet, Öğüt ve Benzeri Konular Hakkındaki Sözleri Cundeb oğlu Abdullah’a Tavsiyeleri
  57. 57Ebu Cafer Muhammed İbn-i Nu'man Ahvel'e Öğütleri
  58. 58Ashabından Bir Gruba Yazdığı Mektup
  59. 59İnciler Dizisi Diye Adlandırılan Sözleri
  60. 60Tevhid, iman, Ehl-i beyt Sevgisi ve Küfür Hakkındaki Sözleri
  61. 61İnsanların Geçmiş Şekli ve Malları Harcamanın Yolları Hakkındaki Sözleri
  62. 62Ganimet ve Humusun Farz Hükümleri Hakkındakİ Mektubu
  63. 63İmam Sadık (a.s)'ın kendisini rızık talep etmekten menetmek maksadıyla yanına gelen sofularla konuşması
  64. 64İnsanın Yaratılışı ve Vücudunun Terkibi Hakkındaki Sözleri
  65. 65Bazı Hikmetli sözleri
  66. 66Kısa Sözleri
  67. 67Hikmet, Öğüt, Zühd, ve takva Hakkındaki Kısa Sözleri
  68. 68Hikmet, Öğüt, Züht ve Takva Hakkındaki Kısa Sözleri
  69. 69İmam Ebu-ı Hasan Ali Rıza (a.s)’dan Hikmet, Nasihat, Güzel Ahlak, Takva, Züht Hakkında Nakledilen Hadisler
  70. 70Tevhid Hakkındaki Sözleri
  71. 71Seçkin Kullar Hakkindaki Sözleri
  72. 72İmamet, İmam ve İmam'ın Makamı Hakkındaki Açıklaması
  73. 73Hikmet, Öğüt, Zühd, ve Takva Hakkındaki Kısa Sözleri
  74. 74İlginç bir Mesele
  75. 75İmam Hasan askeri (a.s)'dan kısa sözler
  76. 76Kısa Sözler
  77. 77İmam Muhammed Cevvad(a.s)'dan, Züht, Hikmet, Öğüt ve Benzeri Konularda Nakledilen sözler
  78. 78İmam Ali Hadı (a.s)'dan Hikmet, Nasihat, Güzel Ahlak, Takva, Zühd hakkında Nakledilen Hadisler
  79. 79İmam Ali Naki (a.s)'ın Yahya İbn-i Eksem'in sorularına cevabı
  80. 80Hikmet, Zühd, öğüt ve diğer konulardaki kısa sözleri
  81. 81İmam Hasan Askeri (a.s)’ın Çeşitli Konularla İlgili Hadisleri
  82. 82Allah-u Teâla'nın Hz. Musa İbn-i İmran (a.s) ile münacatı
  83. 83Allah-u Teala'nın Hz. İsa İbn-i Meryem (a.s) ile münacatı
  84. 84Hazret-i İsa (a.s)'ın İncilde ve diğer yerlerdeki öğütleri
  85. 85Mufaddal İbn-i Ömer'in Tavsiyeleri

Kitap sayfası

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir