Zarif’in New York ziyareti ve Ekonomik ve Sosyal Konseyi- ECOSOC’a katılması

İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif Cumartesi günü Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi ECOSOC’un yıllık zirvesine katılmak üzere New York’a gitti.

Muhammed Cevad Zarif’in New York’taki zirvenin ardından Venezuela’da düzenlenecek Bağlantısızlar Hareketi dışişleri bakanları zirvesine katılması bekleniyor.
Ziyaret programı uyarınca Zarif daha sonra Nikaragua ve Bolivya’ya da ziyaretler gerçekleştirilecektir.
Zarif’in New York’a ve Güney Amerika ziyaret ise iki açıdan önem taşımaktadır: bu ziyaretin önemli olan ilk yanı İran’ın Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi ECOSOC’a katılmasıdır.
Bu ziyaretin önemli bir başka yanı ise İran İslam Cumhuriyeti dış ilişkilerinde önemli bir yere sahip olan Bağlantısızlar Hareketi makamları ile görüşmelerin yapılacağıdır.
Bu ziyaret, Amerika’nın tek taraflı siyasetlerinin uluslararası toplumun ekonomik ve sosyal gelişmesini ciddi sorunlar ile karşı karşıya bıraktığı bir dönemde gerçekleşmektedir. Bu ise ECOSOC üyeleri arasında bu hususta fikir teatisinde bulunmaları için uygun bir fırsat sayılmaktadır.
Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi ECOSOC, Birleşmiş Milletler Anlaşmasının 62’inci maddesine uygun bir şekilde Genel Kurul, Güvenlik Konseyi, Vesayet Konseyi, Uluslararası Adalet Divanı ve Sekreterliğin yanı sıra Birleşmiş Milletlerin ana kollarından sayılır.
Ekonomik ve Sosyal Konsey halihazırda 54 üyeye sahiptir. Bunların üçte biri ise Genel Kurul tarafından seçilir. ECOSOC yıllık olarak en az iki kez Amerika’nın New York kentinde ve İsviçre’nin Cenevre kentinde toplanır. Konseye üye her ülke bir oya sahiptir ve kararların alınması için çoğunluğun oyuna ihtiyaç duyulur.
“Ekonomik Kurumların Tarihi” adlı kitabın yazarı İranlı Tahmasb Devletşahi söz konusu uluslararası kurumun önemi ile ilgili şöyle diyor: “Bu konseyin görevleri çok taraflı boyutları varador ve küresel düzeyde ekonomik, sosyal, insani ve kültürel meseleleri denetlemeyi bile içine almaktadır. Konseyin faaliyetleri öncelikle Birleşmiş Milletlerin özel ve ihtisaslaşmış kolları ve kurumlarının ekonomik ve sosyal anlamda koordinasyonunu sağlamaktır. ”
Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi birçok alt kola ve komisyona da ayrılmaktadır. Bu komisyonların her birinde küresel düzeyde meseleler ele alınır. Bu çerçevede sosyal gelişme, insan hakları, uyuşturucu ile mücadele meseleleri Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi ECOSOC’un ele aldığı en önemli konulardır.
Bu uluslararası kurumun bölgesel çapta beş yardımcı kuruma sahip olmasından dolayı İran İslam Cumhuriyeti’nin, BM Asya ve Pasifik Ekonomik ve Sosyal Komisyonu’ndaki (UNESCAP) rolü de belirgindir.
Gerektiğinde uluslararası konferansların düzenlenmesi, işbirliklerin artması hedefi ile tekliflerde bulunması ve sivil toplum kuruluşlarına danışma zemini oluşturması gibi hususlar bu konseyin görevlerinden sayılır. Bu yüzden küresel düzeyde bu fırsattan iyi bir şekilde yararlanılması lazım. Gerçekte ECOSOC, BM’in gelişme düzenindeki geniş yelpazeli faaliyetleri ile önemli bir konuma sahiptir.
Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi-ECOSOC başkanı İnga Rhonda King bu hususta şöyle diyor: “Milletler diyalog ve birbirinden öğrenmek için eşsiz bir fırsat yakalamışlardır. ”
Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi başkanı şöyle bir vurguda da bulundu: “Biz birbirimizden öğreniyor ve ellerimiz yeni tecrübeler ile dolu dönüyoruz. Böylece insanlar, yerküremiz ve başarımız için çalışmış oluruz. ”
İran İslam Cumhuriyeti 2019 yılının başından beri 3 yıllık bir süre için Ekonomik ve Sosyal Konseyin üyeliğine seçildi; şimdi ise New York’ta düzenlenen yıllık zirveye katılmayı, ECOSOC’un hedeflerine varması için ortak önemli bir adım ve fırsat saymaktadır.