Avrasya Ekonomi Birliği AEB, İran ile ekonomi işbirliğini yükseltmeye hazır olduğunu duyurdu.
Avrasya Ekonomi Birliği ticaret bakanı Andrey Slepnev İran’ın Moskova büyükelçisi Kazım Celali ile telefon görüşmede, bu isteğe vurgu yaparak, İran ve AEB arasındaki ticaret hacminin artmasının, İran ve komşuları ve genelde tüm bölge ile daha fazla ilişkinin kurulmasını müjdelediğini belirtti.
AEB ticaret bakanı ayrıca, Amerika’nın özellikle Koronavirüs ile mücadele döneminde yaptırımlarının mantıksız olduğuna dair İran İslam cumhuriyetinin tutumuna destek vererek, AEB’nin Korona ile mücadelede İran’ın girişimlerine destek verdiğini ve bu bağlamda İran’ın ihtiyaçlarını üye ülkelere duyurmaya hazır olduğunu ifade etti.
Rusya, Beyaz Rusya, Kazakistan, Ermenistan ve Kırgızistan’dan oluşan Avrasya Ekonomi Birliği, 20 milyon km kareden fazla yüz ölçümü ve 183 milyondan fazla nüfusu ile büyük bir ticaret ve ekonomi piyasası sayılıyor. Birliğin üyeleri ticaret için üstün ekonomi özelliklere sahiptirler. Hali hazırda İran İslam cumhuriyeti her 5 üye ülke ile karşılıklı yatırım anlaşmaları imzalayarak Avrasya bölgesinde yatırım olanağını sağlamıştır. İran geçen Aralık ayından itibaren de Avrasya Ekonomi Birliği-AEB ile tercihli ticaret dönemine geçmiştir.
AEB sınırları içinde ticareti kolaylaştırma, ortak pazar oluşturma, Birlik içinde gümrük yasalarının giderek kaldırılması, ürün, işgücü ve hizmetin serbest dolaşımı, ayrıca enerji, tarım, sanayi ve taşımacılıkta ortak siyaset izlenmesi AEB’nin hedeflerini oluşturuyor.
Bölgesel ekonomi ve ticari örgütlerin örnekleri, bölgesel ekonomik işbirliğinin işlenmesi durumunda siyasi ilişkilere de ortam hazırlayabileceğini gösteriyor. Bu açıdan İran ve AEB ekonomi ve ticaretin önemine ilaveten bölgesel yakınsamaya ortam hazırlayarak ekonominin güvenliği ve istikrarına önemli oranda etkili olduğu söylenebilir; üstelik Çin, Endonezya, G. Kore, Hindistan, Mısır, Sırbistan ve bazı Latin Amerika ülkelerinin aralarında oldukları 40 ülke ve uluslararası kuruluş da AEB ile işbirliğine hazır olduklarını duyurmuşlar.
Yapılan araştırmalar İran’ın söz konusu ülkelere yaklaşık 20 milyar dolar ihracat kapasitesine sahip olduklarını gösterdi.
Asya meseleleri uzmanı Muhsin Pakayin Avrasya Ekonomi Birliğin İran İslam cumhuriyetine olan kapasitesine işaretle şöyle diyor:
“Bu Birlik kendisi ile teamülde olan karşı ülkelerin ekonomisinin hızla gelişmesi için büyük bir kapasiteye sahiptir. Bu kapasiteler nedeni ile İran uzun vadede onlar ile işbirliği yaparak kârlı çıkabilir.”
Ekonomi uzmanlarına göre dünya ekonomisinin geleceği bu bölgede yazılacaktır. Çin’den başlayarak Türkiye’ye kadar uzanan Avrasya yeni bir kıta gibi bir çok önemli Avrupa ve Asya ülkesini kapsıyor.
Bu meziyetler nedeni ile söz konusu Birlik, İran ile ekonomi ve ticari ilişkilerini geliştirmekle bölgesel işbirliğinde yeni bir dönem başlatmak istiyor. Mevcut şartlarda bu işbirliği daha çok temel ihtiyaçlar üzerine odaklanmıştır.
İran ve Avrasya ülkeleri, Amerika’nın tek yanlı siyasetlerine karşı direnen bir coğrafyada bulunuyorlar. Bu yüzden İran ve Avrasya Birliği arasında işbirliğinin geliştirilmesi çerçevesinde atılacak adımlar, Amerika’nın tek yanlı ve yaptırım siyasetine verilen cevaptır.
Bu işbirliği ve yakınsama özellikle Korona krizi döneminden geçince İran ve Avrasya Birliği kapasitelerinin kullanılması için muhakkak daha iyi bir ortam hazırlayacaktır.
