Çin, Başbakan Sanae Takaichi’nin Tayvan hakkındaki yorumları nedeniyle Pekin’deki Japonya büyükelçisini çağırdı.
BBC’nin haberine göre, Çin ve Japonya arasında bu hafta giderek tırmanan bir söz düellosu yaşandı. Bu kavga, Takaichi’nin, Çin’in Tayvan’a saldırması halinde Japonya’nın kendi öz savunma gücüyle karşılık verebileceği yönündeki önerisiyle başladı.
Her iki ülkenin dışişleri bakanlıkları birbirlerine ciddi itirazlarda bulundu. Çinli bir diplomat da, bazılarının Takaichi’nin kafasının kesilmesi tehdidi olarak yorumladığı bir yorumda bulundu.
Tartışma, Çin ile Japonya arasındaki tarihi husumetin yanı sıra, özyönetimli Tayvan’ın egemenliğine ilişkin uzun süredir devam eden “stratejik belirsizliğe” de değiniyor.
Mevcut gerginlik, geçen cuma günü Japonya’da düzenlenen parlamento toplantısında, muhalefet milletvekillerinden birinin Takaichi’ye Tayvan’ı çevreleyen koşulların Japonya için hayati tehlike arz eden bir durum olarak kabul edilip edilmeyeceğini sormasıyla alevlendi.
“Hayatta kalma tehdidi”, Japonya’nın 2015 tarihli güvenlik yasası kapsamında, müttefiklerine yönelik silahlı bir saldırının Japonya için varoluşsal bir tehdit oluşturması durumunu ifade eden yasal bir terimdir. Böyle bir durumda, Japonya’nın öz savunma kuvvetleri tehdide yanıt vermek üzere harekete geçirilebilir.
Takaichi’nin açıklamaları Pekin’de anında tepkiye yol açtı ve Çin Dışişleri Bakanlığı bunları “ağır” olarak nitelendirdi.
Cumartesi günü, Çin’in Japonya’nın Osaka kentindeki Başkonsolosu Xue Jian, Takaichi’nin X hakkındaki parlamento konuşmasıyla ilgili bir haberi yeniden paylaştı. Ancak aynı zamanda “İçine giren kirli kafa kesilmelidir” yorumunu da ekledi.
Japonya Kabine Baş Sekreteri Minoru Kihara pazartesi günü gazetecilere yaptığı açıklamada, Xue’nin sözlerinin amacının “açık olmayabileceğini” ancak “son derece uygunsuz” olduğunu söyledi.
Tokyo, Xue’nin açıklamaları üzerine Çin’e itirazda bulunurken, Pekin de Takaichi’nin açıklamaları üzerine Japonya’ya itirazda bulundu.
Xue’nin paylaşımı daha sonra kaldırıldı – ancak dikenli mesajlaşmaların yarattığı toz bulutu henüz yatışmadı.
Salı günü Takaichi, “hükümetin geleneksel tutumuyla tutarlı” olduğunu savunduğu açıklamalarını geri çekmeyi reddetti. Ancak, bundan sonra belirli senaryolar hakkında yorum yaparken dikkatli olacağını belirtti.
Perşembe günü ise Çin Dışişleri Bakanlığı, X hesabından Japonca ve İngilizce olarak Japonya’yı “ateşle oynamayı bırakması” konusunda uyardı ve Japonya’nın “Boğaz’ın iki yakasındaki duruma karışmaya cesaret etmesi halinde” bunun “saldırganlık eylemi” olacağını belirtti.
Çin Dışişleri Bakan Yardımcısı Sun Weidong da aynı gün Japonya’nın Çin büyükelçisini çağırarak memnuniyetsizliğini dile getirdi.
Devlet medyası Xinhua’ya göre Sun, Takaichi’nin sözlerini “son derece yanlış ve tehlikeli” olarak nitelendirdi ve Japonya’nın yorumlarını geri çekmesini talep etti. Ayrıca, “aksi takdirde tüm sonuçların Japonya’ya ait olacağı” konusunda uyardı.
Japonya Baş Kabine Sekreteri Minoru Kihara, Cuma günü gazetecilere yaptığı açıklamada, Japonya’nın büyükelçisinin Tayvan konusundaki tutumlarının “değişmediğini” açıkladığını ve Pekin’in açıklamalarını yalanladığını söyledi.
