Hamas, Gazze’de İsrail’in paralı askerleriyle mücadele ediyor
Tarihsel olarak, bu tür gruplar Gazze’de iç güvenliği bozmak için İsrail ile iş birliği yapmakla suçlanıyor. Raporlar, direniş komutanlarına yönelik suikastlara, topluluklara sızma eylemlerine ve İsrail’in bölgeye yönelik iki yıllık savaşında kaos tohumları ekme faaliyetlerine katıldıklarını gösteriyor. Hamas güvenlik güçleri, geçtiğimiz hafta bu silahlı işbirlikçilerle karşı karşıya geldi ve her iki taraftan da onlarca kişi hayatını kaybetti.
Gazze İçişleri Bakanlığı, ateşkesin ardından direnişçilere yönelik saldırılardan Doğmuş klanına bağlı “kanun kaçağı çetelerin” sorumlu olduğunu açıkladı. İsrail, örgütlü direnişi zayıflatmak ve Hamas’ın yönetimini zayıflatmak amacıyla yerel milisleri destekleme konusunda uzun süredir devam eden bir sicile sahip.
Bu gruplar arasında, Tarabin Bedevi kabilesinden Yaser Ebu Şebab liderliğindeki Halk Güçleri de yer alıyor. İsrail, Hamas’ı insani yardımları çalmakla suçlarken, soruşturmalar Halk Güçleri’nin sivillere yönelik gıda malzemelerini yağmalayıp sattığını gösteriyor. Eylül 2024’ten bu yana Hamas ile Halk Güçleri arasında sık sık çatışmalar yaşandığı bildiriliyor ve Hamas, Hamas’ı İsrail güçleriyle işbirliği yapmakla suçluyor.
El Cezire’ye göre bu ağdaki bir diğer kilit isim, 1990’larda İsrail ile iş birliği yapmakla suçlanan eski Filistin Yönetimi güvenlik görevlisi Hüsam el-Astal. El-Astal, kendisine “Teröre Karşı Vuruş Gücü” adını veren ve Halk Güçleri ile koordineli çalıştığı ve son haftalarda Hamas ile çatışmalara girdiği bildirilen bir gruba liderlik ediyor.
İsrail’in bu vekil güçlere olan güveni, Gazze’deki askeri ve siyasi stratejisinin sınırlarını ortaya koyuyor. İki yıllık çatışmaya rağmen Hamas, Filistin direnişinin dayanıklılığını göstererek kilit bölgeler üzerindeki kontrolünü sürdürüyor. Hamas’ı doğrudan askeri harekâtla yenemeyen İsrail, bölünme yaratmak, örgütlü direnişi zayıflatmak ve yönetimi zayıflatmak için giderek daha fazla milis gücüne bel bağlıyor. Bu strateji, güç göstergesi olmaktan ziyade, stratejik bir hayal kırıklığını ve Hamas’ın kalıcı varlığının kabulünü yansıtıyor.
Çatışmaların 7 Ekim 2023’te başlamasından bu yana yaklaşık 68.000 Filistinli hayatını kaybetti. Bu durum, İsrail’in yürüttüğü operasyonun yarattığı yıkımın boyutunu ve insani maliyetini gözler önüne seriyor.
İnsani durum hâlâ vahim. Ateşkesin üzerinden bir hafta geçmesine rağmen, Gazze’deki Filistinliler ciddi gıda, su ve temel tıbbi malzeme sıkıntısıyla karşı karşıya. İsrail tarafından ateşkesi ihlal ederek getirilen kısıtlamalar, yardım dağıtımlarını engellemeye ve sivillerin acısını daha da kötüleştirmeye devam ediyor. Dünya Gıda Programı, ateşkesten bu yana günde yaklaşık 560 ton gıda dağıtıldığını bildiriyor; bu, gereken miktarın çok altında. Sözcü Abir Etefa, “Hâlâ ihtiyacımız olanın altındayız, ama başarıyoruz… Ateşkes dar bir fırsat penceresi açtı ve WFP yardımı hızla artırıyor,” dedi. Ajans, Gazze’nin tamamını üç ay boyunca beslemeye yetecek kadar malzemeye sahip olduğunu iddia etse de, erişim oldukça kısıtlı olmaya devam ediyor.
Ateşkese rağmen askeri operasyonlar devam ediyor. El Cezire, 25 Ekim’de İsrail güçlerinin Gazze’nin kuzeyindeki Şucaiyye mahallesini bombaladığını ve bir gün önce üç Filistinlinin hayatını kaybettiğini, ateşkesin başlamasından bu yana ise en az yirmi kişinin öldürüldüğünü bildirdi. İsrailli yetkililer, geri çekilme sınırlarını belirlemek için “sarı bir çizgi” çizdi ve Genelkurmay Başkanı İsrael Katz, bu çizginin geçilmesi durumunda gerçek mermilerle vurulacağı konusunda uyardı. Çizgi henüz tam olarak çizilmeden önce bile, civarda birkaç Filistinli vuruldu. İsrail güçleri, Gazze’nin yaklaşık %60’ını kontrol etmeye devam ediyor.
Ateşkes, birçok Filistinli için acıları hafifletmeye pek yardımcı olmadı. Hamas ve diğer direniş grupları içinse, İsrail’in işbirlikçilere ve vekil güçlere bel bağlaması, gücün değil, dirençli ve örgütlü bir Filistin direnişi karşısında askeri bitkinliğin ve stratejik başarısızlığın bir göstergesidir.
