İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeshkian, İran’ın nükleer sorununu diplomatik yollarla çözme konusundaki kararlılığını yineleyerek, uluslararası örgütleri İsrail’in suçlarıyla mücadelede daha etkili bir rol oynamaya çağırdı.
Çin’in Tianjin kentinde düzenlenen 25. Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Pezeshkian, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres ile bir araya geldi.
Cumhurbaşkanı, İran’ın nükleer mesele de dahil olmak üzere mevcut zorlukları diyalog ve etkileşim yoluyla ele almaya çalıştığını belirterek, başta Birleşmiş Milletler olmak üzere uluslararası kuruluşların, İsrail rejiminin bölgedeki suç ve provokasyonlarına karşı daha kararlı adımlar atmasını beklediğini ifade etti.
Tartışma sırasında Pezeshkian, İran milletine savaş açanın İsrail olduğunu vurguladı. Guterres’in, İsrail’in Gazze’de Filistinlilere karşı işlediği zulümler konusundaki tutumunu takdir ederek, bu tutumundan dolayı kendisine teşekkür etti.
İran Cumhurbaşkanı, uluslararası kuruluşları, İsrail’in Filistinlilere ve diğer bölge ülkelerine yönelik eylemlerini kınayan daha net tavırlar almaya çağırdı. Uluslararası kuruluşların İsrail saldırganlığına yanıt olarak somut önlemler alması gerektiğini vurguladı.
Pezeshkian ayrıca, İran’ın ABD ile dolaylı müzakereler yürütürken İsrail’in saldırgan saldırılarına maruz kaldığına dikkat çekti. İran’ın terörizmin başlıca kurbanlarından biri olduğunu ve birçok yetkilisinin ve liderinin terör eylemlerinde öldürüldüğünü belirtti. Ayrıca, İsrail rejimini meşru müdafaa kisvesi altında keyfi suikastlar düzenlemekle eleştirdi.
Pezeshkian ayrıca, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ve Genel Direktörü Rafael Grossi’den duyduğu memnuniyeti dile getirerek, İran’ın IAEA tarafından denetlenmesine rağmen, ajansın İsrail’in İran’ın barışçıl nükleer tesislerine yönelik saldırılarını kınamadığını belirtti. Bu eylemsizliği uluslararası normların ihlali olarak nitelendirdi.
İran parlamentosu, IAEA’nın eylemlerine yanıt olarak, yakın zamanda kurumla iş birliğini askıya alan bir yasa çıkardı. Ancak Pezeshkian, İran’ın IAEA ile iş birliğine ilişkin kararları Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’ne emanet ettiğini, diplomatik çözümlerin peşinden giderken yapıcı bir angajman hedeflediğini açıkladı.
Genel Sekreter Guterres ise, İran’ın nükleer silah geliştirme arayışında olmadığına dair kişisel kanaatini dile getirerek, Tahran’ın barışçıl bir nükleer programa sahip olma hakkını teyit etti. Ayrıca, geri çekilme mekanizmasının devreye girmesiyle ilgili endişelerini dile getirdi ve nükleer anlaşmanın Avrupalı taraflarını bu konularda İran ile iş birliği yapmaya çağırdı.
