Rusya’nın İran’daki Ticari Temsilcisi, yakında İran ile Rusya arasında SWIFT benzeri bir sistemin kurulacağını belirtti.
29 Kasım’dan itibaren Rusya’nın ev sahipliğinde gerçekleştirilecek olan İran ve Rusya’nın 16. ortak ekonomik komisyonu, enerji, ulaşım, para ve bankacılık, bilim ve teknoloji alanlarında geniş bir işbirliği yelpazesini görüşerek kararlar alacak.
Salı günü Tahran’da bir toplantıda konuşan Rusya’nın İran’daki ticaret temsilcisi Rüstem Jikanşin şöyle konuştu: İki ülke hükümetlerinin kabine üyeleri arasında yapılacak bu görüşmede İran ile Rusya arasında sözde SWIFT sisteminin kurulması için önemli kararlar alınacak. İki ülke nihai bir anlaşmaya varırsa, İran ve Rusya arasındaki bu finansal değişim sistemi devreye girecek ve önümüzdeki iki veya üç ay içinde çalışmaya başlayacak.
Geçen yıldan bu yana İran ve Rusya, ticari ilişkileri kolaylaştırmak ve artırmak amacıyla iki ülke arasında para-bankacılık anlaşmalarının uygulanmasını istiyor. İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Seyid Ebrahim Raisi, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile 29 Haziran’da Hazar Denizi ülkelerinin zirvesinin oturum aralarında yaptığı açıklamada, İran ve Rusya arasındaki finansal alışverişlerin Batı finansal sisteminden bağımsız olarak genişletilmesi gerektiğini söyledi.
Bu bağlamda, İran ve Rusya, SWIFT finansal işlem ağını devre dışı bırakmak ve bankalararası sistemlerini bağlamak için geçen yıl işbirliğine başladı. Zira her iki ülke batının yoğun yaptırımları ile karşı karşıya bulunuyorlar ve bu yüzden SWIFT üzerinden ticari hesaplarını kapatmak çok zor ya da imkansız hale gelmiş bulunuyor. Bu konu, ulusal para birimlerinin kullanılması ve SWIFT dışında finansal işlem sisteminin kullanılması konusunun son aylarda İran ve Rusya ekonomi yetkilileri arasında önemli istişare eksenlerinden biri haline gelmesine neden olmuştur. İran Merkez Bankası başkanı Ali Salihabadi yaptığı açıklamada, “Şu anda İran, SWIFT’in yerini almak için yerel bankalar arası mesajlaşma sistemlerini kullanıyor. Rusya’nın ayrıca, iki ülke arasındaki bankacılık işbirliğinin temeli olabilecek yerel mesajlaşma sistemi var.” Dedi.
Hiç şüphesiz, Batı’nın, özellikle de ABD’nin, sırasıyla barışçıl nükleer program ve Ukrayna krizi bahanesiyle İran ve Rusya’ya yönelik uyguladığı yaptırımları, iki ülke yetkililerinin para, ticaret, enerji, transit ve çok taraflı ve bölgesel işbirliği alanları dahil olmak üzere ilişkileri güçlendirme motivasyonunu artırdı.
Buna dayanarak, başta finansal işlem sisteminin SWIFT dışında kullanılması ve dolara alternatif para birimlerinin kullanılması yaptırımları etkisiz hale getirmek için İran İslam Cumhuriyeti ve Rusya’nın planları sayılıyor.
Bu arada istatistikler de İran ve Rusya’nın yaptırımlara rağmen siyasi ilişkilerin genişlemesinin yanı sıra ticari ve ekonomik ilişkilerini de artırdığını gösteriyor. Geçen miladi 2021 yılında İran ve Rusya arasındaki ticaret hacmi, iki ülkenin ticaret tarihinde eşi görülmemiş bir şekilde %80 artarak yaklaşık 4 milyar dolara ulaştı. İki ülkenin para ve bankacılık ilişkilerinde yapılan anlaşmalar ve SWIFT sisteminin uygulanmasıyla bu rakamın 10 milyar doların üzerine çıkması bekleniyor.
