İran İslam Cumhuriyeti ile Umman Krallığı dışişleri bakanları bugün Tahran’da önemli bölgesel ve uluslararası konuları ele aldılar.
Arap dünyasında mantıklı ve ılımlı politika takip etmekle bilinen Umman Dışişleri Bakanı Yusuf Bin Alevi, bölge gelişmelerini dikkatle gözlemleyerek, bölgede istikrarın korunması doğrultusunda uygun tedbirler ayarlıyor.
İran’ın nükleer görüşmeleri sürecinde ve nükleer anlaşmanın imzalanmasında olumlu rol ifa eden Umman Dışişleri bakanı bin Alevi, daha sonra da muhtelif bölgesel konularda İran İslam cumhuriyeti ile her daim istişare yürüten bir taraf oldu. Bu bağlamda iki ülke arasında siyasi ve iktisadi heyetler sürekli şekilde karşılıklı görüşmeler ve ziyarette bulunmuştur. Umman Dışişleri Bakanı bin Alevi daha önce 20 mayıs 2019 tarihinde de Tahran’a gelerek, Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif ile ikili, bölgesel ve uluslararası konuları ele almıştır.
Umman’ın İran’ın güvendiği komşulardan biri olarak bölgesel gelişmeler hakkında Tahran ile her daim istişare yapıyor.
Uluslararası Barış Araştırmaları Merkezi uzmanlarından Vahid Seluki bu bağlamda yaptığı değerlendirmede şöyle diyor: Umman’ın dış politikası, işbirliği, diplomasi ve ülkelerin ulusal çıkarlarını savunma alanıdır.
Aynı uzman sözlerinin devamında, “bağımsızlık, komşuların toprak bütünlüğüne saygı, tarafsızlık ve çevre ülkelerle işbirliği, kendi dış politikasını anlatmak ve takviye etmek amacıyla bölgesel ve uluslararası örgütler ve ittifaklarda varlığı ve son yıllarda uluslararası ve bölgesel konularda arabuluculuk rolünün Umman dış politika ilkelerini teşkil ettiğini” vurguladı.
Siyasi gözlemciler ve uzmanlara göre, Umman’ın uluslararası alandaki siyasetleri, özellikle de İran İslam Cumhuriyeti’nin bölgesel politikaları konusunda her daim gerçekçi ve somut bir yaklaşımdan ibarettir.
Başka bir ifade ile, Umman kendi dış politikasında olumlu dengeyi gözetmiştir ve işte bu konu, Umman’ın dış politika ve işbirliği bağlamında özel bir konuma sahip olmasına neden olmuştur. Bu olumlu rolün yanında, Umman ve İran ilişkilerinde bağlayıcı halka olarak başka önemli bir unsur da jeopolitik kapasite ve konumdur. Her iki ülke Hürmüz Boğazı’na sahip olmakla bu jeopolitik konumda yer alıyor.
Genel anlamda, İran ve Umman’ın Hürmüz Boğazı’ndaki coğrafi yakınlığı ve bölgenin jeopolitik ve jeostatejik önemi, iki ülkeyi iyi ilişkiler kurmaya özendirmiştir.
Tahran ve Maskat bu kapasite ve potansiyelden yararlanarak, diyalog ve işbirliği alanlarında olumlu rol ifa edebilir ve iyi sonuçlara imza atabilirler. Özelikle Suudi Arabistan’ın aksine Umman, İran’ı bir tehdit değil, bölgede istikrar sağlayıcı bir ülke olarak gördüğünü kanıtlamıştır.
ABD’nin Bercam nükleer anlaşmadan çekilmesi ve İran’a yönelik yeni yaptırımlar uyguladıktan sonra da, Umman, yaptırımlara uyamadığı gibi, İran ile münasebetlerini güçlendirme doğrultusunda adım atmıştır.
Geçen bir senede Umman’ın rolü daha ön plana çıkmış ve İran ile işbirliği ve muhtelif konularda Tahran’a desteği, dikkatleri çekmiştir. İzlenimler, gelecek vizyonda da Maskat’ın tarafsızlığını korumaya ve bölgesel krizlerde olumlu rol ifa etmeye devam edeceğini gösteriyor.
Bu etkenler ve unsurlara göre, İran ile Umman dışişleri bakanlarının bugün Tahran’da yaptıkları müzakereler, iki ülkenin bölgesel rolünü güçlendirme doğrultusunda siyasi bir fırsat ve ikili ticari ve ekonomik ilişkileri güçlendirme adına ekonomik bir fırsat sayılıyor.
