
İran İslam Cumhuriyeti Ukrayna savaşının başlangıcından bu yana, Rusya ve Ukrayna’nın ihtilaflarını çözmek için siyasi çözüm bulmaları gerektiğine vurgu yapmış ve diyalogların başlatılmasını istemiştir. Tabi Tahran bu doğrultuda pratik adımlar atmaktan da çekinmemiştir.
Bu bağlamda İran Dışişleri Bakanı Hossein Amirabdollahian, aralarında Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov’un da bulunduğu üst düzey Rus yetkililerle Ukrayna savaşı ve Tahran’ın arabuluculuğu ile ilgili olarak 2022 yılı Ağustos ayının sonlarında Moskova’yı ziyaret etti. Buna ilaveten İran Cumhurbaşkanı, İran’dan Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşında “arabuluculuk” yapmasına müsaade edilmesini istedi. İran cumhurbaşkanının siyasi yardımcısı Mohammad Jamshidi, bununla ilgili bir tweet’te “Batı Avrupa’nın üst düzey liderlerinden birinin” İran’ın Ukrayna savaşında arabuluculuk yapmasını istediğini ve “bir dizi istişareden sonra” dışişleri bakanının aradığını yazdı. Bunun ardından “Önemli bir mesajla birlikte bir barış girişimi” Rusya’ya götürüldü İran’ın iyi niyetine ve Ukrayna’daki savaşı sona erdirme çabalarına rağmen, Batılılar, Batı yanlısı Kiev hükümetiyle birlikte, İran’ın Rusya ile büyük bir silah anlaşması yaptığı silah teslimatı da dahil olmak üzere silah işbirliği yaptığını iddia ederek Tahran’a karşı bir propaganda kampanyası başlattı. İran’dan Rusya’ya İHA ihraç edildiği de öne sürüldü. Bu bağlamda Kiev, 2022 Eylül ayı sonunda düşmanca bir tavırla İran büyükelçisinin Ukrayna’dan ayrılmasını ve İran büyükelçiliği çalışan sayısının azaltılmasını talep etti.
Bu arada İran Dışişleri Bakanı Hossein Amir Abdollahian, İran’a yöneltilen suçlamalara tepki olarak yaptığı son açıklamada, Ukrayna’daki savaş başlamadan önce az sayıda İran insansız hava aracının Rusya’ya teslim edildiğini duyurdu. İran’ın Ukrayna savaşında Rusya lehine çalıştığını ve tutum sergilediğini reddetti. Başta ABD olmak üzere Ukrayna ve Batılı ülkelerin yetkilileri, Rusya’nın Ukrayna’nın altyapısına saldırmak için kullandığı insansız hava araçlarının İran yapımı olduğunu defalarca iddia etti. Aynı zamanda Kiev’in Ukrayna’daki savaşta İran insansız hava araçlarının kullanıldığına dair iddiası, Batılıların İran’a karşı yeni yaptırımlar getirmesi için bahane oldu. Bu bağlamda Avrupa Birliği ve ABD, Ukrayna’nın, İran’a karşı yürüttüğü psikolojik ve algı savaşında İran yapımı insansız hava araçlarının kullanıldığına dair kanıtlanmamış iddialara dayanarak yeni yaptırımlar açıkladı.
Ayrıca İngiltere, Fransa ve Almanya’dan oluşan Avrupa troykası, 2022 yılı Ekim ayı sonlarında Birleşmiş Milletler’e yazdığı bir mektupta, Rusya’nın Ukrayna savaşında İran yapımı insansız hava araçları kullandığına dair kanıtlanmamış ve temelsiz iddiaları yinelerken, Birleşmiş Milletler’e bu sorunun olup olmadığını araştırmasını istemişti. Güvenlik Konseyi’nin 2231 sayılı Kararının ihlal edildiğini iddia etmişti. Bunun böyle bir ihlal sayılıp sayılmadığını araştırmasını talep etmişti. Buna rağmen İran İslam Cumhuriyeti bu iddiaları defalarca yalanladı ve bunu Batı’nın İranofobi doğrultusunda yürüttüğü psikolojik ve propaganda savaşının bir parçası olarak değerlendirdi ve yeni yaptırımlar da dahil olmak üzere İran’a karşı hasımca eylemler için zemin hazırladı. Tahran’a göre bu iddiaların hiçbir dayanağı yok ve Batılılar bilinçli olarak bu yönde düşmanca eylemleri için alan yaratmak istedi.
Bu konu İran’ın üst düzey yetkilileri tarafından defalarca vurgulandı. Bu bağlamda İslam İnkılabı Lideri Hz.İmam Seyyid Ali Hamaney, kutsal Rezevi türbesi ziyaretçilerinin katıldığı çok sayıda insanın var olduğu bir görüşmede yaptığı konuşmada, İslam İnkılabı’nın direnişe verdiği desteğin sürdüğünü belirterek. İran’ın Ukrayna’daki savaşa katıldığı yönündeki asılsız iddiaları da reddettiler. Hz.İmam Seyyid Ali Hamaney bu bağlamda şunları söyledi: “Ukrayna’daki savaşa katılımı kesin ve net bir şekilde reddediyoruz, böyle bir şey kesinlikle doğru değil. Ukrayna’daki savaş ABD tarafından NATO’yu doğuya doğru genişletmek için başlatıldı ve şimdi Ukrayna halkı kapana kısılmış ve sorunlarla boğuşurken, savaştan en çok ABD ve silah fabrikaları kâr ediyor ve bu nedenle de ABD savaşı bitirmek için gerekli çalışmaları engelliyorlar.”
